Sad powszechny, I Ns 343/15

(1)o podział majątku wspólnego postanawia: I. dokonać podziału majątku wspólnego wnioskodawczyni J. S. i uczestnika A. S.

(1), między którymi wspólność majątkowa ustawowa została zniesiona Wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 7 października 2013 r. w sprawie sygn.akt (...) o rozwód w ten sposób, że: 1) wnioskodawczyni J. S. przyznać na wyłączną własność:

1. a)lokal mieszkalny nr (...) położony w S. przy ul. (...) , dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr (...) wraz z udziałem związanym z własnością lokalu wynoszącym (...) części opisanym w księdze wieczystej nr (...) / o wartości 146.000 zł,
2. b)środki zgromadzone na subkoncie o wartości 18.720,38 zł,
3. c)środki zgromadzone w OFE A. o wartości 27.745,45 zł. tj. majątek o łącznej wartości 192.465,83 zł, 2) uczestnikowi A. S.

(1)przyznać na wyłączną własność:

1. a)lokal mieszkalny nr (...) położony w S. przy ul. (...) , dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr (...) wraz z udziałem związanym z własnością lokalu wynoszącym (...) części opisanym w księdze wieczystej nr (...) / o wartości 37.000 zł,
2. b)samochód marki H. (...) rok prod. 1998 o wartości 1.000 zł tj. majątek o łącznej wartości 38.000 zł. II. ustalić, że wnioskodawczyni poniosła nakład z majątku osobistego na majątek wspólny małżonków w kwocie 51.251,10 zł tytułem spłaty rat kredytów zaciągniętych w (...) Bank S.A. , Banku (...) , (...) Bank S.A. , III. ustalić, że wnioskodawczyni poniosła nakład z majątku osobistego na majątek wspólny małżonków w kwocie 18089,12 zł tytułem koszów utrzymania nieruchomości, IV. oddalić wniosek wnioskodawczyni o rozliczenie nakładów nakład z majątku osobistego na majątek wspólny małżonków w pozostałym zakresie, V. oddalić wniosek uczestnika o zasądzenie od wnioskodawczyni wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy wspólnej, VI. zasadzić od wnioskodawczyni J. S. na rzecz uczestnika A. S.

(1)kwotę 77.232,92 zł tytułem dopłaty płatnej w terminie jednego roku od daty uprawomocnienia się orzeczenia z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności, VII. zasądzić od uczestnika A. S.

(1)na rzecz wnioskodawczyni J. S. kwotę 25.625,55 zł tytułem zwrotu ½ nakładów wnioskodawczyni z majątku osobistego na majątek wspólny małżonków postaci rat kredytów płatnej w terminie jednego roku od daty uprawomocnienia się orzeczenia z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności, VIII. zasądzić od uczestnika A. S.

(1)na rzecz wnioskodawczyni J. S. kwotę 9.044,56 zł tytułem zwrotu nakładów wnioskodawczyni z majątku osobistego na majątek wspólny małżonków postaci kosztów utrzymania mieszkania płatnej w terminie jednego roku od daty uprawomocnienia się orzeczenia z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności, IX. wnioskodawczyni i uczestnik koszty postepowania ponoszą we własnym zakresie. INs 343/15 UZASADNIENIE Wnioskodawczyni J. S. wniosła o podział majątku dorobkowego jej i uczestnika A. S.

(1)w skład, którego wchodzi lokal mieszkalny nr (...) położony w S. przy ul (...) , lokal mieszkalny nr (...) położony w S. przy ul. (...) , samochód osobowy marki H. , rozliczenie spłaconych przez nią po ustaniu wspólności majątkowej długów stron w postaci kosztów związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnych poniesionych przez wnioskodawczynię, spłaconych przez wnioskodawczynię rat kredytów zaciągniętych wspólnie przez małżonków. Wniosła o ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym przez przyjęcie, że je udział wynosi 60% a uczestnika 40%. W uzasadnieniu wniosku podniosła, że małżeństwo jej i uczestnika zostało rozwiązane przez rozwód. W trakcie trwania małżeństwa wnioskodawczyni i uczestnik nabyli majątek wymienionych we wniosku. Po rozwiązaniu małżeństwa, spłacała wspólne zadłużenie wynikające z kredytów zaciągniętych przez małżonków, ponosiła koszty utrzymania nieruchomości wspólnych. Uczestnik A. S.

(1)w odpowiedzi zgodził się, że w skład majątku wspólnego małżonków wchodzą rzeczy wymienione we wniosku, zakwestionował ich wartość podaną przez wnioskodawczynię. Wniósł o zasądzenie od wnioskodawczyni wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy wspólnych, tj. od dnia 7 października 2013 r. do dnia zakończenia postępowania po 700 zł miesięcznie. Wniósł o oddalenie wniosku o ustalenie nierównych udziałów małżonków w majątku wspólnym oraz o oddalenie wniosku o rozliczenie kosztów utrzymania nieruchomości i kredytów w Euro Banku jakie miała spłacić wnioskodawczyni. Swoje stanowisko uzasadnił tym, że w równym stopniu co wnioskodawczyni przyczyniał się do powstania majątku wspólnego. Ponieważ wnioskodawczyni korzysta z obu nieruchomości, uczestnik nie powinien być obciążony kosztami ich utrzymania. Zdaniem uczestnika należy rozliczyć pożytki i korzyści wynikające z tytułu korzystania z majątku wspólnego przez wnioskodawczynię. Postanowieniem wstępnym z dnia 30 maja 2017 r. Sąd Rejonowy ustalił, że udziały wnioskodawczyni i uczestnika w majątku wspólnym są nierówne i udział wnioskodawczyni wynosi 60% a uczestnika wynosi 40%. Na skutek apelacji uczestnika od postanowienia z dnia 30.05.2017 r., Sąd Okręgowy w Olsztynie postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2018 r. zmienił zaskarżone postanowienie i oddalił wniosek wnioskodawczyni o ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: J. S. i A. S.

(1)zawarli związek małżeński 22.06.1991 r. Wyrokiem z dnia 7.10.2013 r. w sprawie VI (...) Sąd Okręgowy w Olsztynie rozwiązał ich małżeństwo przez rozwód. Ze związku małżeńskiego wnioskodawczyni i uczestnik maja dwoje dzieci: W. urodzonego (...) i A. urodzonego (...) (dowód: wyrok k.11) W 2001 r. wnioskodawczyni i uczestnik kupili lokal mieszkalny nr (...) położony w S. przy ul (...) , dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr (...) . (dowód: odpis kW k. 13) Na zakup tego mieszkania wzięli kredyt w banku, (...) Bank S.A. (dowód: umowa k.638-642) W 2002 r. wnioskodawczyni i uczestnik kupili lokal mieszkalny nr (...) przy ul. (...) w S. , dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr (...) . (dowód: odpis KW nr 12) Na zakup tego lokalu wnioskodawczyni i uczestnik wzięli kredyt bankowy. Wnioskodawczyni i uczestnik zamieszkali w lokalu mieszkalnym przy ul. (...) lokal mieszkalny przy ul. (...) był przez nich wynajmowany do stycznia 2014 r. Osoba, której wnioskodawczyni i uczestnik oddali do korzystania lokal mieszkalny przy ul. (...) , zamierzała nabyć od nich przedmiotowy lokal. (dowód: umowa k.119-120) Na poczet ceny sprzedaży tego lokalu osoba ta przekazała kwotę 18.000zł. Kwota ta była przekazywana ratami wnioskodawczyni, która przeznaczała je na bieżące utrzymanie rodziny. Odbywało się to za zgodą uczestnika. (dowód: zeznania wnioskodawczyni i uczestnika płyta CD k. 628). W związku z prowadzoną przez uczestnika działalnością gospodarczą powstało zadłużenie. Wnioskodawczyni w dniu 12.06.2008 r. zawarła z (...) Bank S.A. umowę kredytu konsolidacyjnego w kwocie 28.283,75 zł. Następnie z (...) Bank S.A. zawarła umowę pożyczki, w dniu 20.08.2009 r. na kwotę 28.061,23 zł oraz w dniu 13.05.2010 r. na kwotę 48.422,90 zł. (dowód: umowy k. 15-27) Pozyskane w ten sposób środki finansowe zostały przeznaczone na spłatę zadłużenia uczestnika powstałego w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. (bezsporne, zeznania wnioskodawczyni i uczestnika płyta CD k. 628) Po rozwiązaniu małżeństwa wnioskodawczyni i uczestnika przez rozwód raty kredytów zaciągniętych: w (...) Bank S.A. – na zakup lokalu mieszkalnego przy ul. (...) , w (...) Bank S.A. , (...) Bank S.A. – na spłatę zadłużenia uczestnika w związku z działalnością gospodarczą, spłacała wnioskodawczyni. (bezsporne, zeznania wnioskodawczyni i uczestnika płyta CD k. 628) Z tego tytułu wnioskodawczyni dokonała wpłat w łącznej kwocie 51.251,10 zł. (dowód: dowody wpłat k. 29-45, 92-113, 218-231,499-520, 615-617) Uczestnik od 2008 r. lub 2009 r. w lokalu przy ul. (...) przybywał podczas weekendów. Od 2013 r nie korzysta z lokalu mieszkalnego przy ul. (...) . Z lokalu tego od 2013 r. korzysta wyłącznie wnioskodawczyni z dziećmi. Uczestnik nie ma kluczy do tego mieszkania gdyż je zgubił. Koszty utrzymania mieszkania nr (...) położonego w S. przy ul (...) , po rozwiązaniu małżeństwa wnioskodawczyni i uczestnika przez rozwód, ponosi wnioskodawczyni. Opłaca należności za telewizję, internet na rzecz (...) S.A. , należności za dostawę gazu, dostawę energii elektrycznej. Uiszcza należności związane z utrzymaniem lokalu mieszkalnego na rzecz zarządcy nieruchomości (...) sp. z o.o. J. w S. . Uiszcza również, po rozwiązaniu małżeństwa wnioskodawczyni i uczestnika przez rozwód, należności związane z utrzymaniem lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) na rzecz zarządcy nieruchomości WM (...) . (dowód: wpłaty k. 46-63, 65-86, 91, 232-266, 386-398, 405-498) Wnioskodawczyni opłaca podatek od nieruchomości i ubezpieczenie mieszkania. (dowód: wpłaty k.64, 88-90, 398-404) Wartość lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) wynosi 37.000 zł. (bezsporne, płyta CD k. 377) Wartość lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w S. przy ul (...) wynosi 146.000 zł. (dowód: pisemna opinia biegłego z zakresu szacowania nieruchomości M. W. k. 530 – 561) W skład majątku wspólnego małżonków należy samochód osobowy marki H. (...) o wartości 1500 zł. (bezsporne, zeznania wnioskodawczyni i uczestnika płyta CD k. 628) Wartość wynagrodzenia za korzystanie przez wnioskodawczynię z udziału uczestnika w lokalu mieszkalnym nr (...) położonego w S. przy ul (...) , za okres od października 2013 r. do stycznia 2019 r. wynosi 31.185 zł. (dowód: pisemna opinia biegłego z zakresu szacowania nieruchomości M. W. k. 573-596) Wnioskodawczyni zgromadziła na subkoncie ZUS środki o wartości 18.720,38 zł, i w OFE o wartości 27.745,45 zł. (dowód: informacja k.652, 659) Uczestnik nie zgromadził takich środków. (dowód: informacja k. 654) Wyrokiem z dnia 18.03.2013 r., Sąd Rejonowy w Szczytnie zasądził od A. S.

(1)na rzecz małoletniego A. S.

(2)alimenty w kwocie po 450 zł miesięcznie. (dowód: wyrok k. 19 akt III (...) Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Wnioskodawczyni i uczestnik bezspornie ustalili, majątek wspólny małżonków stanowią lokal mieszkalny nr (...) położony w S. przy ul (...) , dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr (...) , lokal mieszkalny nr (...) przy ul. (...) w S. , dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr (...) , samochód osobowy marki H. (...) . Ponadto stosownie do dyspozycji art.31 § 2 k.r.o. do majątku wspólnego należą środki zgromadzone przez wnioskodawczynię, na subkoncie ZUS i w OFE o wartości na datę ustanowienia rozdzielności majątkowej (datę uprawomocnienia się wyroku rozwodowego) odpowiednio 18.720,38 zł i 27.745,45 zł. Wartość lokalu mieszkalnego nr (...) położony w S. przy ul (...) , jak wynika z pisemnej opinii biegłego z zakresu szacowania nieruchomości M. W. wynosi 146.000 zł. Opinia ta nie była kwestionowana przez wnioskodawczynię i uczestnika, nie wnosili również o jej aktualizację. k.658 a. Sąd również podzielił przedmiotową opinię biegłego. Wartość lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w S. , wnioskodawczyni i uczestnik zgodnie ustalili na kwotę 37.000 zł (k.377), a wartość samochodu marki H. (...) na kwotę 15.000 zł. (k.628) Zgodnie również wnioskodawczyni i uczestnik wnieśli, by lokal mieszkalny nr (...) położony w S. przy ul (...) przyznać wnioskodawczyni, a lokal mieszkalny nr (...) przy ul. (...) i samochód marki H. (...) przyznać uczestnikowi. Dokonując, zatem podziału majątku wspólnego małżonków, Sąd przyznała wnioskodawczyni lokal mieszkalny nr (...) położony w S. przy ul (...) o wartości 146.000 zł, środki zgromadzone na subkoncie w ZUS o wartości 18.720,38 zł, środki zgromadzone w OFE o wartości 27.745,45 zł, tj. majątek o łącznej wartości 192.465,83 zł, a uczestnikowi lokal mieszkalny nr (...) przy ul. (...) o wartości 37.000 zł i samochód marki H. (...) . Przy czym sąd błędnie w orzeczeniu przyjął wartość samochodu na kwotę 1000 zł zamiast 1500 zł, a co za tym idzie wartość przyznanego uczestnikowi majątku na kwotę 38.000 zł zamiast 38.500 zł. W wyniku podziału majątku wspólnego należy uczestnikowi dopłata w kwocie 76.98,92 zł. Wnioskodawczyni wniosła o rozliczenie spłaconych przez nią po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej rat kredytów zaciągniętych w (...) Bank S.A. , (...) Bank S.A. , (...) Bank S.A. ( Bank (...) ), wskazując, że kredyty otrzymane z (...) Bank S.A. , (...) Bank S.A. zostały przeznaczone na spłatę zadłużenia uczestnika powstałego w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, a kredyt z (...) Bank S.A. ( Bank (...) ) był przeznaczony na zakup mieszkania przy ul. (...) . Okoliczność ta ma potwierdzenie w złożonych przez nią dokumentach w postaci umów zawartych z bankami. Ponadto uczestnik przyznał, że kredyty otrzymane z (...) Bank S.A. , (...) Bank S.A. zostały przeznaczone na spłatę zadłużenia uczestnika powstałego w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, a kredyt z (...) Bank S.A. ( Bank (...) ) był przeznaczony na zakup mieszkania przy ul. (...) . Przyznała również, że kredyty te po rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód spłacała wnioskodawczyni. (k.628) Opierając się na przedłożonych przez wnioskodawczynię dowodach wpłat, sąd uznał, że dokonała ona z tego tytułu, po ustaniu wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej, wpłat w łącznej kwocie 51.251,10 zł. Kwota ta stanowi jej nakład z majątku osobistego na majątek wspólny małżonków i stosownie do dyspozycji art. 45 k.r.o. , uczestnik powinien z tego tytułu zwrócić wnioskodawczyni ½ tej kwoty, udziały małżonków w majątku wspólnym są równe, tj. kwotę 25.625,55 zł. Wnioskodawczyni wnosiła również o zasądzenie od uczestnika połowy kosztów utrzymania nieruchomości: lokalu mieszkalnego przy ul. (...) i lokalu mieszkalnego przy ul. (...) . Wskazała, ze dochodzi należności z tytułu opłat za telewizję, internet, gaz, energię elektryczną, opłat za mieszkanie uiszczanych na rzecz zarządcy nieruchomości przy ul. (...) – (...) sp. z o.o. J. w S. , opłat związanych z utrzymaniem lokalu mieszkalnego przy ul. (...) na rzecz zarządcy nieruchomości WM (...) , podatku od nieruchomości. Uczestnik przyznał, że nie partycypował w tych należnościach. Zgodził się, że winien zwrócić wnioskodawczyni poniesione z tego tytułu wydatki ale tylko w części dotyczącej opłat na fundusz remontowy, czynsz. (k.628) Wniosek wnioskodawczyni, co do rozliczenia kosztów utrzymania mieszkania zasługuje na uwzględnienie jedynie częściowo, a mianowicie jeżeli chodzi o koszty utrzymania mieszkania przy ul. (...) uiszczanych na rzecz zarządców nieruchomościami oraz podatku od nieruchomości i ubezpieczenia mieszkania. Opłaty te w ocenie sądu, wiążą się z zachowaniem substancji majątku wspólnego byłych małżonków, tj. nieruchomości lokalowych, w stanie niepogorszonym, do czego zobowiązani są oboje współwłaściciele. Z przedstawionych przez wnioskodawczynię dowodów wpłat wynika, że jest to łączna kwota 17.748,91 zł, z czego na rzecz (...) sp. z o.o. J. w S. kwota 16.861,91 zł, a na rzecz WM (...) kwota 887 zł. Wnioskodawczyni przedstawiła dowody, że uiściła podatek od nieruchomości w kwocie 245,21 zł oraz składkę ubezpieczenia mieszkania w kwocie 95 zł. Łączny nakład wnioskodawczyni z majątku osobistego na majątek wspólny małżonków wyniósł, zatem kwotę 18.089,12 zł. Sąd nie uwzględnił żądania wnioskodawczyni zasądzenia od uczestnika opłat za telewizję, internet, gaz, energię elektryczną, gdyż uczestnik nie mieszka w tym mieszkaniu od 2013 r., co jest bezsporne, nie korzysta z tych mediów, koszty z tym związane nie są przez niego generowane, a zatem niewłaściwym byłoby obciążanie go opłatami z tym związanymi. Brak jest podstaw do uwzględnienia tych kosztów z uwagi na koszty utrzymania dzieci wnioskodawczyni i uczestnika, jak to podnosiła wnioskodawczyni, gdyż obowiązek przyczyniania się uczestnika do ponoszenia kosztów utrzymania dzieci został określony w Wyroku zasądzającym alimenty. Sąd również nie uwzględnił żądania uczestnika zasądzenie od wnioskodawczyni wynagrodzenia za korzystanie z jego udziału w nieruchomościach, ostatecznie żądanie to dotyczyło lokalu mieszkalnego przy ul. (...) . Bezspornym jest, że od października 2013 r. uczestnik nie korzystała z tego lokalu, a wnioskodawczyni sama z niego korzystała. Współwłaściciel, którego uprawnienie wynikające ze współwłasności zostało naruszone przez pozbawienie go przez innego współwłaściciela, posiadania rzeczy wspólnej w sposób przewidziany w art.206 k.c. , może dochodzić od niego wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy na zasadach określonych w art. 224 § 2 k.c. w zw. z art. 618 k.p.c. lub na zasadach określonych w art. 224 § 2 k.c. w zw. z art. 225 k.c. i art.618 k.p.c. (por. postanowienie SN z dnia 15.04.2011 r., III CSK 191/10, uchwałę SN z dnia 13.03.2008 r., III CZP 3/08) W ocenie sądu, w niniejszej sprawie brak jest jednak przesłanek do zastosowania powołanych przepisów. Nie zachodzą, bowiem okoliczności wskazujące na to, że posiadanie przez wnioskodawczynię przedmiotowego lokalu wiązała się z naruszeniem art. 206 k.c. , wyzuciem uczestnika ze współposiadania lub niedopuszczeniem go do współposiadania. Uczestnik nie podnosił, że wnioskodawczyni pozbawiła go posiadania lokalu, nie dopuściła do jego posiadania. Zeznał, że nie korzysta z tego lokalu, gdyż z uwagi na istniejący między nim a wnioskodawczynią konflikt nie jest to możliwe. Uwzględniając sytuację materialną wnioskodawczyni, a mianowicie, że pracuje zarabia ok. 3000 zł, co trzeci miesiąc otrzymuje wynagrodzenie za pracę w nadgodzinach w kwocie od 3.000 zł do 5.000 zł oraz sytuację materialną uczestnika , tj. że pracuje zarabia ok. 1800 zł, podejmuje prace dorywcze a także, że ma zapewnione potrzeby mieszkaniowe, sąd odroczył termin należnej od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika dopłaty na okres jednego roku. Z tych też względów sąd zobowiązał uczestnika do zapłaty należnych wnioskodawczyni kwot w terminie jednego roku. Mając na uwadze powyższe rozważania, na mocy powołanych przepisów oraz na podstawie 567 k.p.c. , 684 k.p.c. , 622 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na mocy art. 520 § 1 k.p.c. uznając, że rozstrzygnięcie sprawy leżało w interesie obu stron.