Sad powszechny, V Kz 428/20

Sygn. akt V Kz 428/20 PR 1 Ds. 770.2020 POSTANOWIENIE Dnia 1 lipca 2020 roku Sąd Okręgowy w Łodzi V Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: del. Sędzia SR Damian Krakowiak Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Lerka przy udziale prokuratora Katarzyny Klimczak na posiedzeniu w sprawie N. C. podejrzanej o czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 280 § 2 k.k. na skutek zażalenia prokuratora na postanowienie Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi z dnia 9 maja 2020 roku w przedmiocie odmowy zastosowania tymczasowego aresztowania na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. , art. 1 § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2011 roku – Prawo o ustroju sądów powszechnych postanawia

1. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie;
2. zawiadomić Prokuratora Rejonowego Łódź-Śródmieście o przewidywanej konieczności rozważenia złożenia wniosku w trybie art. 29 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 roku – o ochronie zdrowia psychicznego . UZASADNIENIE Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi postanowieniem z dnia 9 maja 2020 roku (sygn. akt IV1Kp 168/20) odmówił zastosowania wobec podejrzanej N. C. środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania. Zażalenie na postanowienie wniósł prokurator, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na treść rozstrzygnięcia, polegający na niezasadnym przyjęciu przez Sąd, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania tymczasowego aresztowania, w szczególności kwestionując dobrowolność odstąpienia przez podejrzaną od dokonania czynu. Prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zastosowanie wobec podejrzanej tymczasowego aresztowania na okres 3 miesięcy. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew twierdzeniu skarżącego Sąd nie dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia. Zasadnie przyjęto, że – na obecnym etapie gromadzenia materiału dowodowego – istnieje wysokie prawdopodobieństwo dopuszczenia się przez podejrzaną czynu z art. 190 § 1 k.k. , nie zaś wypełniającego dyspozycję art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 280 § 2 k.k. Nie przesądzając słuszności konstatacji Sądu a quo o potrzebie zastosowania w realiach sprawy konstrukcji z art. 15 § 1 k.k. (tzw. czynny żal), zwrócić wypada uwagę na sferę wolicjonalną zamiaru podejrzanej. N. C. wyartykułowała wszak jednorazowo żądanie wydania pieniędzy („ chcę pieniądze ” k. 7). Po wezwaniu przez pokrzywdzonego do zachowania zgodnego z prawem podejrzana usiadła na krzesełku i żądała wezwania policji („ powiedziała, że mam wezwać policję. Potem już nie mówiła, że chce pieniądze, powtarzała za to wielokrotnie że mam wezwać policję ” k. 7). W dalszej części rozmowy z pokrzywdzonym podejrzana ujawniła swoją rzeczywistą motywację. Według wersji D. F. „ nie była agresywna, po prostu chciała żeby przyjechał patrol i ją zabrał. (…) powtarzała, że nie ma gdzie mieszkać, nie ma co jeść i dlatego chce iść do więzienia ”( k. 7). Jak nadto podała sama podejrzana: „ Nie przyznaję się do tego czynu. Mieszkam wszędzie i nigdzie. Ja to zrobiłam, by mieć dom nad głową ” k. 41). Tym samym istnieje wątpliwość, czy podejrzana działała z zamiarem zaboru mienia. Jej zachowanie miało spowodować wszak wyłącznie przyjazd patrolu policji i osadzenie w jednostce penitencjarnej, gdzie – według swojego przewidywania – uzyskałaby niezbędną pomoc. Umyślne popełnienie czynu, czyli zamiar sprawcy jest rekonstruowany na podstawie jego faktycznego zachowania, z którego powinna jednoznacznie wynikać wola realizacji zdarzenia opisanego znamionami strony przedmiotowej danego typu czynu ( M. Królikowski, R. Zawłocki, Prawo karne, Warszawa 2015, s. 188 ). Warunek ten nie został spełniony w realiach sprawy w zakresie czynu z art. 280 § 2 k.k. Zachowanie podejrzanej należy rozpatrywać w kategoriach „wołania o pomoc”. Jednocześnie Sąd był obowiązany jako organ ochrony prawnej do sformułowania sui generis wystąpienia sygnalizacyjnego z punktu
3. sentencji. Podejrzana uprzednio była leczona psychiatrycznie z powodu swoistych zaburzeń osobowości (ostatnia hospitalizacja z lutego 2020 roku). Według relacji męża „ wiosną ubiegłego roku z N. zaczęło się dziać coś złego (…) miała próbę samobójczą (…) jest niestabilna raz pisze, że dzieci kocha i stara się im zapewnić byt innym razem pisze, że ich nie chce ” k. 19). Dotychczasowe zachowanie podejrzanej może wskazywać, że jej nieprzyjęcie do szpitala psychiatrycznego spowoduje pogorszenie stanu zdrowia psychicznego ( art. 29 ust. 1 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego ). Przywołać wypada w szczególności zeznania policjanta, według których podejrzana „ dodała, że faktycznie nie chce nikogo zranić, ale jeśli będzie musiała to tak zrobi aby trafić do więzienia” (k. 130dw.). Prokurator jest przy tym legitymowany do wszczęcia postępowania w przedmiocie hospitalizacji przed właściwym Sądem opiekuńczym ( postanowienie SN z dnia 5 września 2008 roku, III CSK 178/08, OSNC 2009, nr 9, poz. 129 ).