Sad powszechny, V U 174/19

Sygn. akt V U 174/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 czerwca 2020 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: sędzia Regina Stępień Protokolant : star. sekr. sądowy Ewelina Trzeciak po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2020 r. w Legnicy sprawy z wniosku M. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o rekompensatę z tytułu pracy w szczególnych warunkach na skutek odwołania M. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 7 lutego 2019 r. znak (...) I. zmienia decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 7 lutego 2019 r. znak (...) w ten sposób, że przyznaje wnioskodawcy M. B. prawo rekompensaty z tytułu pracy w warunkach szczególnych, II. stwierdza, iż organ rentowy nie ponosi odpowiedzialności za opóźnienie w przyznaniu prawa do świadczenia. Regina Stępień Sygn. akt V U 779/18 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. decyzją z dnia 7 lutego 2019r. znak: (...) przyznał M. B. prawo do emerytury w wieku powszechnym i jednocześnie odmówił mu prawa do rekompensaty z tytułu pracy w szczególnych warunkach. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy podał, iż ubezpieczony nie spełniła przesłanek do przyznania rekompensaty, albowiem wobec wymaganych 15 lat pracy w szczególnych warunkach nie udowodnił żadnego takiego okresu. Decyzję tę organ rentowy wydał w oparciu o art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze . Wskazał, iż do okresów takiej pracy nie zaliczył wnioskodawcy zatrudnienia: - od 1 grudnia 1978r. do 30 kwietnia 1990r. w (...) Zakład (...) w L. - od 16 marca 1995r. do 30 listopada 1998r. w Spółdzielni (...) w L. Odwołanie od tej decyzji wniósł M. B. . Domagał się jej zmiany poprzez przyznanie mu prawa do rekompensaty. Podniósł, iż decyzja organu rentowego jest błędna bowiem do okresów pracy w szczególnych warunkach winno zostać mu uwzględnione: oba kwestionowane okresy zatrudnienia. W okresie zatrudnienia w (...) wykonywał prace spawacza/montera konstrukcji stalowych, zaś w (...) prace spawacza. Ponadto wskazywał, iż ma jeszcze inne okresy pracy w szczególnych warunkach. Przy czym na rozprawie w dniu 10 czerwca 2020r. (k. 32 – 00:56:06 i 01:01:33) wskazał, iż domaga się uwzględnienia jako okresów pracy w szczególnych warunkach zatrudnienia od 1 grudnia 1978r. do 30 kwietnia 1990r. oraz od 16 marca 1995r. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu powołał te same okoliczności, które zostały wskazane w zaskarżonej decyzji. Sąd ustalił: Wnioskodawca M. B. urodził się (...) Ma prawo do emerytury w powszechnym wieku emerytalnym od 1 stycznia 2019r. W dniu 14 stycznia 2019r. złożył wniosek o przyznanie mu prawa do emerytury i rekompensaty z tytułu pracy w szczególnych warunkach rekompensaty. Skarżoną decyzją organ rentowy przyznał mu prawo do emerytury w wieku powszechnym i odmówił mu prawa do rekompensaty. /bezsporne, a nadto dokumenty z akt ubezpieczeniowych wnioskodawcy/ M. B. ma wykształcenie podstawowe. Uzyskał podstawowe uprawnienia spawalnicze w zakresie spawania elektrycznego w dniu 15 marca 1973r., potem je podwyższał przechodząc kolejne szkolenia w dniu 5 maja 1977r., 12 czerwca 1979r., 31 grudnia 1980, 3 marca 1981 Był zatrudniony: 1) od 1 grudnia 1978r. do 3 listopada 1990r. w (...) w L. na (...) na stanowisku spawacza, przy czym w okresie od 1 maja 1990r. do 2 listopada 1990r. miał udzielony urlop bezpłatny. Wykonywał w okresie tego zatrudnienia prace spawacza elektrycznego i gazowego przy związane z przeprowadzaniem remontów urządzeń i konstrukcji stalowych na oddziałach produkcyjnych (wydziale pieców szybowych pieców anodowych przygotowania wsadu, elektrolizy, suszarni koncentratu. odstojników, zbiorników namiarowych) oraz zajmował się (...) . Prace te odbywały się podczas normalnej pracy, w ruchu ciągłym danego oddziału. Prace te wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Z tytułu pracy w szczególnych warunkach miał dodatkowy urlop w wymierzę 10 dni w roku, dodatek szkodliwy, posiłki regeneracyjne. 2) od 16 marca 1995r. do 30 listopada 1998r. w (...) w L. na stanowisku spawacza- montera konstrukcji stalowych. Zakład ten specjalizował się w wykonywaniu konstrukcji stalowych dla zakładów przemysłowych. Wnioskodawca Wykonywał w tym okresie prace polegające na spawaniu konstrukcji stalowych. Były one cięte, składane a następnie montowane i spawane na warsztacie tego zakładu. Wnioskodawca wykonywał prace spawalnicze przy wykonywaniu tych konstrukcji. Przygotowanie konstrukcji do spawania poprzez cięcie elementów, ich składanie i montowanie należało do ślusarzy, ślusarzy monterów. Takie prace spawalnicze wnioskodawca wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. /dowody: akta osobowe: - z (...) – umowa o pracę z 28.03.1978r., z 11.04.1978r., 1.12.1978r., opinia z 15.11.1979r., angaże, protokół egzaminacyjny z 17.04.1978r., świadectwa pracy, świadectwo pracy w szczególnych warunkach, kwestionariusz, ksero książeczki spawacza, ksero zaświadczenia nr 670/B/1 i z 31.12.1980r., skierowanie na kurs z 23.02.1978r., pochwała z 19.09.1980r., inf. o zaliczeniu do I kategorii zatrudnienia z 7.02.1983r. - z B. : kwestionariusz k.1, podanie k.3, ksero książeczki spawacza . k.12-14, zaświadczenie k.16, 22, umowa o pacę ę k.29, 35, wniosek o przeszeregowanie k. 30,angaże, zaświadczenie o pracy w szczególnych warunkach k. 66, świadectwo pracy k.68 - akta ZUS: świadectwa pracy - e-protokół z 10 czerwca 2020r. (k.31-33):

1. a)zeznania świadków: E. J. – 00:05:49-00:13:33 M. P. – 00:13:33-00:21:07 A. P. – 00:21:07-00:29:26 B. W. 00:29:26-00:37:55
2. b)wyjaśnienia wnioskodawcy: 00:37:55-01:01:33/. Sąd zważył: Odwołanie jest uzasadnione. Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (t.jedn.: Dz.U. z 2015.965 ze zm.), rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat. Rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS (ust. 2). W myśl art. 23 cyt. ustawy, ustalenie rekompensaty następuje na wniosek ubezpieczonego o emeryturę. Rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, o którym mowa w przepisach art. 173 i art. 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (ust. 2). Rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom zatrudnionym w szczególnych warunkach przysługuje prawo do emerytury (a w niniejszej sprawie – prawo do rekompensaty), ustala się na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U.8.43 ze zm.). Rozporządzenie to stosuje się do pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wymienione w § 4-15 rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia (§ 1 ust. 1). Z kolei w myśl § 2 ust. 1 tego rozporządzenia – okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. W rozpoznawanej sprawie kwestią sporną było, czy wnioskodawca posiada co najmniej 15-letni staż pracy w szczególnych warunkach uprawniający go do rekompensaty w myśl cyt. wyżej przepisów ustawy o emeryturach pomostowych . Materiał dowodowy zgromadzony w niniejszym postępowaniu – w szczególności zawarte w aktach osobowych dokumenty ( szczegółowo opisane w części ustaleń faktycznych ) w powiązaniu z zeznaniami świadków: E. J. , M. P. , A. P. i B. W. i wyjaśnieniami wnioskodawcy – jednoznacznie wskazał, iż na uznanie, że wnioskodawca spełnia warunek posiadania co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Należy bowiem jako takie uznać okres zatrudnienia wnioskodawcy w: - od 1 grudnia 1978r. do 30 kwietnia 1990r. (do momentu urlopu bezpłatnego) (11 lat, 4 miesiące i 28 dni) w (...) Zakład (...) ( (...) ) w L. na Wydziale (...) na stanowisku spawacza. Wykonywał bowiem w tym okresie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, prace szczególne ujęte w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Wykazie A, dziale XIV poz. 12 i 25 tj. prace spawalnicze i bieżącą konserwację agregatów i urządzeń oraz prace budowlano-montażowe i budowlano-remontowe na oddziałach będących w ruchu ciągłym, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie (tu przy produkcji miedzi Wykaz A, dział III poz. 37) - od 16 marca 1995r. do 30 listopada 1998r. (3 lata, 8 miesięcy i 15 dni, po odliczeniu 33 dni okresów nieskładkowych po 14.11.1991r.: 3 lata, 7 miesięcy i 3 dni ) w Spółdzielni (...) w L. na stanowisku spawacza-montera konstrukcji stalowych. W tym okresie wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy ujęte w. w . Wykazie A, dziale XIV, poz. 12 tj. prace spawalnicze. . Takie prace spawalnicze wnioskodawca wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Łącznie jest to okres 15 lat i 1 dzień . Wnioskodawca ma wymagany 15 letni okres pracy w szczególnych warunkach. Dlatego też w rozpoznawanej sprawie były podstawy do zmiany zaskarżonej decyzji, i ustalenie, iż wnioskodawcy przysługuje prawo do rekompensaty z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Wobec czego na podstawie art. 477 14 § 2 kpc sąd zmienił zaskarżoną decyzje i orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Stosownie do treści art. 118 ust. 1a ustawy emerytalnej, sąd orzekając o prawie do emerytury lub jej wysokości ma obowiązek stwierdzenia, czy organ rentowy ponosi lub nie ponosi odpowiedzialności za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji i przyznanie tego prawa na etapie postępowania administracyjnego. Z uwagi na okoliczność, iż w niniejszej sprawie ustalenie prawa do rekompensaty wnioskodawcy możliwe było dopiero na etapie postepowania sądowego, w oparciu m. in. zeznania świadków i analizę akt osobowych - sąd nie obciążył organu rentowego odpowiedzialnością za opóźnienie w ustaleniu wysokości emerytury wnioskodawcy i orzekł jak w pkt II wyroku. Regina Stępień