Sygn. akt V U 494/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 czerwca 2013 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący SSO Ewa Nowakowska Protokolant Alina Kędzia po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2013 r. w Kaliszu odwołania K. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 22 marca 2013 r. Nr (...) w sprawie K. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o emeryturę zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w O. z dnia 22 marca 2013 r., znak (...) , w ten sposób, że przyznaje K. K. emeryturę od 1 marca 2013 r. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 122.03.2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w O. odmówił K. K. przyznania emerytury, gdyż jako osoba urodzona po 31.12.1948 r. nie udowodnił co najmniej 15 lat pracy w tych warunkach na dzień 01.01.1999 r. Odmówiono mu zaliczenia pracy w Spółdzielni Pracy (...) w P. , Oddział w K.
(1), w okresie od 10.01.1974 r. do 31.03.1976 r., i w (...) , w okresie od 1.06.1977 r. do 30.04.1990 r., gdyż nie przedstawił na tę okoliczność właściwego dokumentu. Odwołanie od obu tych decyzji wniósł do Sądu K. K. , domagając się przyznania emerytury z tytułu ponad 15-letniego wykonywania pracy w szczególnych warunkach, powołując się, że w spornym okresie był kierowcą ciągnika. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Sąd ustalił i zważył co następuje: Według danych ZUS K. K. , urodzony (...) , na dzień 01.01.1999 r. udowodnił łącznie 25 lat, 4miesięce i 25 dni okresów składkowych i nieskładkowych, w tym w szczególnych warunkach uznano okres 1 roku 5 miesięcy i 14 dni w okresie od 11.12.1990 r. do 31.05.1992 r. ( zakłady (...) ). Ze świadectwa pracy, wydanego w dniu 09.03.2001 r. przez Spółdzielnię Pracy (...) ” z P. , wynika, że K. K. był tam zatrudniony od 10.01.1974 r. do 31.03.1976 r. jako kierowca(k 2389 akt rentowych). W (...) w K. odwołujący się był zatrudniony w okresie od 01 . 06.1977 r. do 30.04.1990 r. na stanowisku kierowcy ciągnika. Akta osobowe z tego zakładu zawierają angaże wskazujące na ciągłość pracy na tym stanowisku. Akta te zawierają nadto opinię wystawioną przez Kółko Rolnicze w L. z dnia 6 stycznia 1974 r. , poprzedzającą bezpośrednio podjęcie pracy w (...) , z której wynika, że w kółku tym odwołujący się wykonywał prace traktorzysty w okresie od 15.03.1971 r. do 06.01.1974 r. Odwołujący się prawo jazdy na ciągniki uzyskał w dniu 09.01.1974 r. (dowód – dane w aktach osobowych). Nie udało się uzyskać dostępu do akt osobowych z pozostałych zakładów. Postępowanie dowodowe pozwoliło jednak na ustalenie, że odwołujący się w obu okresach wskazanych w odwołaniu pracował w tym samym miejscu, z tymi samymi ludźmi, na tym samym sprzęcie i w tym samym charakterze, jedynie zmieniło się przyporządkowanie zakładu będącego pracodawcą. Zatrudnienie odwołującego się, w okresie od 10.01.1974 r. do 31.03.1976 r. w Spółdzielni Pracy (...) , co do czego przedłożył wspomniane wyżej świadectwo wydane przez jej następcę prawnego Spółdzielnię Pracy (...) w P. , z 09.03.2001 r. w istocie dotyczyło poprzednika (...) . W K.
(1)istniała bowiem baza spółdzielni transportowej, która pierwotnie była oddziałem Spółdzielni Pracy (...) z P. , a następnie Kaliskiej (...) . Spółdzielnia transportowa w K.
(1)zajmowała się wykonywaniem usług transportowych dla rozmaitych podmiotów. Głównie były to okoliczne zakłady pracy jak (...) browar, cegielnia itp. Przewożono towary z wagonów węgiel i inne materiały dowożone drogą kolejową oraz rozwożono do odbiorców produkty wyprodukowane w miejscowych zakładach pracy. Spółdzielnia w K.
(1)dysponowała dużą ilością pojazdów ciężarowych, traktorów i samochodów dostawczych. Zatrudniała około 100 kierowców. Odwołujący się mając zawodowe prawo jazdy tylko na ciągnik w obu okresach tj. od 10.01.1974 r. do 31.03.1976 r. i od 1.06.1977 r. do 30.04.1990 r. pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca ciągnika U. (...) . Uciążliwość pracy wiązała się ze stałym narażeniem na hałas, wstrząsy, działanie czynników atmosferycznych, bo ciągniki tej generacji były prymitywnym sprzętem, bez resorów, szczelnych kabin (dowód – zeznania świadków F. M. i J. W. – od 5 do 10 i od 18 do 20 minuty nagrania rozprawy w dniu 05.06.2013 r.). Jak wynika z akt osobowych jako traktorzysta odwołujący się pracował jeszcze w Rolniczej Spółdzielni Pracy (...) w okresie od 01.04.1976 r. do 14.02.1977 r. (świadectwo z dnia 21.02.2001 r. k 2397 akt rentowych). W sumie wskazane okresy pracy na stanowisku kierowcy ciągnika stanowią ponad 15 lat. Zgodnie z art. 184 ust.1 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. Nr 162 poz.1118 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31.12.1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32-34, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (01.01.1999 r.) osiągnęli:
- okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymagany w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzna; oraz
- okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.
- Stosownie do treści ust.2 emerytura ta przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do OFE oraz rozwiązania stosunku pracy w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem. Stosownie do treści art. 32 cyt. ustawy ubezpieczeni będący pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnieni w szczególnych warunkach przez co najmniej przez 15 lat, nabywali prawo do emerytury w wieku obniżonym o 5 lat od podstawowego, o ile udowodnili łączny staż ubezpieczeniowy określony w art. 27 cyt. ustawy wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Zgodnie z ust.4 tego przepisu wiek emerytalny, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust.2 i 3 przysługiwało prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych tj. rozporządzenia Rady Ministrów z 7.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 poz.43 ze zmianami). Paragraf 2 powyższego rozporządzenia stanowi, że okresami prac uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach wykonywana była stale i w pełnym wymiarze czasu obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy te stwierdza zakład pracy na podstawie posiadanej dokumentacji w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Wobec braku stosownego dokumentu przez sądem możliwe jest wykazywanie charakteru pracy wszelkimi dowodami przewidzianymi w przepisach kodeksu postępowania cywilnego . Zgodnie z art. 184 ust.1 cyt. ustawy odwołujący się, jako osoba urodzona po 31.12.1948 r. ( (...) ) powinien warunki stażowe tj. 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych oraz 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach wykazać na dzień wejścia w życie ustawy tj. na 01.01.1999 r. Poza sporem jest, że odwołujący się nie przystąpił do OFE. Według danych ZUS na dzień 1.01.1999 r. udowodnił wymagany 25 letni składkowy i nieskładkowy Stanowisko kierowcy ciągników ujęte jest w dziale VIII pkt. 3 wykazu A stanowiącego załącznik przytoczonego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z 7.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 poz.43 ze zmianami). Definicję ustawową „pracy w szczególnych warunkach” zawiera art. 32 ust 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Zgodnie z tym przepisem za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Praca taka to ta, w której pracownik w sposób znaczny jest narażony na niekorzystne dla zdrowia czynniki. Np. praca w narażeniu na hałas ponadnormatywny, praca w zapyleniu, w oparach chemicznych, w wysokich temperaturach lub zmiennych warunkach atmosferycznych. Pracę taką pracownik musi wykonywać stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. Motyw przyświecający ustawodawcy w stworzeniu instytucji przewidzianej w art. 32 w/w ustawy opiera się na założeniu, że praca wykonywana w szczególnych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przyczynia się do szybszego obniżenia wydolności organizmu i osoba taka ma prawo do wcześniejszej emerytury niż pozostali ubezpieczeni. Praca na stanowisku kierowcy ciągnika jest pracą w szczególnych warunkach i wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przez okres co najmniej 15 lat uprawnia do nabycia prawa do emerytury w obniżonym wieku, w oparciu o art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. W odniesieniu do kierowców nie ma znaczenia jakiego typu materiały przewozili, dla jakiej branży były przeznaczone, bo uciążliwość, szkodliwość pracy wynika z rodzaju kierowanego pojazdu, a nie z rodzaju przewożonego ładunku. W stosunku do tych pracowników nie ma zastosowania orzecznictwo odnoszące się do branżowych wykazów. K. K. wniosek o emeryturę złożył w dniu 11.03.2013 r. Wykazał zarówno ogólny staż ubezpieczeniowy jak i ponad 15 letni staż w szczególnych warunkach. Wiek 60 lat ukończył w dniu (...) . Nie obowiązywał go już wymóg rozwiązania stosunku pracy, dlatego Sąd przyznał mu prawo do emerytury od miesiąca złożenia wniosku. Zaskarżona decyzja podlegała więc zmianie i zgodnie z art. 477 14 §2 k.p.c. orzeczono jak w wyroku.