Sygn. akt II Ca 285 /22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 kwietnia 2022r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy Wydział II Cywilny- Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Irena Dobosiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2022r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) S.A. w W. przeciwko (...) S.A. w W. na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 14 stycznia 2022r. sygn. akt XIV C 684/20 orzeka: I. oddala apelację, II. zasądza od powódki na rzecz pozwanego kwotę 900 zł / dziewięćset / tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Irena Dobosiewicz Sygn. akt II Ca 285/22 UZASADNIENIE Powód (...) Spółka Akcyjna z siedzibą we W. w pozwie przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą W. domagał się zapłaty od pozwanego kwoty 8 496,09 zł, z czego kwoty 8 004,09 zł tytułem odszkodowania z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 22.12.2019 r. do dnia zapłaty, a kwoty 492,00 zł tytułem prywatnej ekspertyzy wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 4.07.2019 r. do dnia zapłaty. Powód domagał się również zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych. Nakazem zapłaty z dnia 22 stycznia 2020r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy orzekł zgodnie z żądaniem pozwu oraz rozstrzygnął o kosztach procesu. W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 14 stycznia 2022r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił powództwo /pkt 1/; zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 1.817 zł tytułem zwrotu kosztów procesu /pkt 2/; nakazał pobrać od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Bydgoszczy kwotę 271, 70 zł tytułem zwrotu nieopłaconych kosztów sądowych / pkt 3/. Sąd Rejonowy wydał rozstrzygnięcie w oparciu o następujące ustalenia i wnioski. Sąd Rejonowy ustalił, iż w dniu 7.04.2019 r. doszło do kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzeniu uległ pojazd marki B. o nr rej. (...) , którego właścicielem był K. B. . Sprawca zdarzenia posiadał ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdów mechanicznych u pozwanego. Poszkodowany zgłosił szkodę pozwanemu. Po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego poszkodowanemu wypłacono tytułem odszkodowania kwotę 9 175,50 zł. Powód zlecił wykonanie kosztorysu naprawy pojazdu rzeczoznawcy, który oszacował koszt naprawy na kwotę 17 179,59 zł brutto. W związku z przeprowadzeniem ekspertyzy powód poniósł koszt 492,00 zł. K. B. nie naprawił pojazdu i nie przywrócił go do stanu sprzed zdarzenia. W dniu 29.04.2019 r. zbył pojazd na rzecz D. T. . W dniu 25.10.2019 r. K. B. zawarł z (...) D. K. umowę przelewu wierzytelności przysługującej właścicielowi pojazdu względem ubezpieczyciela. W dniu 31.10.2019 r. D. K. scedował tę wierzytelność na (...) Sp. z o.o. , zaś (...) Sp. z o.o. na mocy umowy z dnia 7.11.2019 r. przeniósł ją na powoda. Pismem z dnia 22.11.2019 r. powód wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 9 175,50 zł. Uzasadniony koszt naprawy samochodu marki B. o nr rej. (...) w związku ze zdarzeniem z dnia 7.04.2019 r. przywracających pojazd do stanu poprzedniego przy użyciu oryginalnych części zamiennych, zgodnie ze wskazaną przez producenta technologią i według stawek roboczogodzin stosowanych w warsztatach miejsca zamieszkania poszkodowanego wynosił 17 682,87 zł brutto. Części zamienne jakości (...) , których użycie pozwoliłoby na przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody, nie były dostępne na ryku. W swych rozważaniach prawnych Sąd Rejonowy ocenił, iż powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. W ocenie Sądu Rejonowego cesja dokonana w dniu 25.10.2019r. była nieskuteczna, wobec czego pozostałe dwie umowy przelewu również nie odniosły skutku i powodowi nie przysługuje w niniejszym procesie legitymacja czynna. W ocenie Sądu Rejonowego powód nie wykazał faktu skutecznego nabycia dochodzonej pozwem wierzytelności, albowiem w dacie cesji między właścicielem pojazdu, a D. K. poszkodowany K. B. nie był już właścicielem pojazdu – do cesji doszło w dniu 25 października 2019r., a poszkodowany zbył pojazd w dniu 29 kwietnia 2019r. W apelacji od wyroku powód domagał się jego zmiany w całości poprzez zasądzenie kwoty 492 zł wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia 22 grudnia 2019r. do dnia zapłaty oraz 8.507, 37 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 4 lipca 2019r. do dnia zapłaty. Domagał się również zwrotu kosztów procesu za obie instancje. Wydanemu orzeczeniu skarżący zarzucił: I. naruszenie art. 233§1 k.p.c. w zw. z art. 227 i 278 §1 k.p.c. poprzez niewłaściwą ocenę dowodu z opinii biegłego polegającą na pominięciu przedstawionych przez biegłego w opinii podstawowej wniosków, że wysokość kosztów naprawy samochodu poszkodowanego powstałych w związku ze zdarzeniem drogowym z dnia 7 kwietnia 2019r., niezbędnych do przywrócenia pojazdu do stanu, w jakim znajdował się przed szkodą, wynosiła 17.682 zł; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
- a)art. 361 w zw. z art. 509 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i niezasadne utożsamianie zbycia pojazdu ze zbyciem wierzytelności obejmującej szkodę w przedmiotowym pojeździe, a w konsekwencji stwierdzenie braku legitymacji czynnej;
- b)art. 361 §1 i 2 k.p.c. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieuwzględnienie powództwa co do kwoty 492 zł dochodzonej tytułem zwrotu kosztów opinii technicznej. W odpowiedzi na apelację pozwany wniósł o oddalenie apelacji oraz zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów postępowania według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja powoda nie jest zasadna, jakkolwiek z innych aniżeli przyjął Sąd Rejonowy przyczyn. Sąd Rejonowy nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów z art. 233§1 k.p.c. i dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie w zakresie niezbędnym do jej rozstrzygnięcia. Ustalenia te Sąd odwoławczy przyjął za podstawę swojego rozstrzygnięcia, nie aprobuje jednak Sąd Okręgowy rozważań natury prawnej w zakresie braku legitymacji czynnej powoda. W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostawał fakt kolizji, do której doszło w dniu 7 kwietnia 2019r. z winy sprawcy posiadającego ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdów mechanicznych u pozwanego. Bezspornym było, iż poszkodowany K. B. , będący ówczesnym właścicielem pojazdu, zgłosił szkodę pozwanemu oraz że po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego pozwany na mocy decyzji z dnia 3 lipca 2019r. wypłacił poszkodowanemu kwotę 9.175, 50 zł. W sprawie nie budziło wątpliwości, iż K. B. nie naprawił pojazdu i nie przywrócił go do stanu sprzed zdarzenia - natomiast w dniu 29 kwietnia 2019r. zbył pojazd na rzecz D. T. za kwotę 50.000zł. Następnie w dniu 25 października 2019r. (a zatem już po sprzedaży pojazdu) K. B. zawarł z (...) D. K. umowę cesji wierzytelności przysługującej mu względem ubezpieczyciela w związku ze szkodą komunikacyjną z dnia 7 kwietnia 2019r. Rzeczywiście zatem, w momencie zbywania wierzytelności na rzecz pierwszego z cesjonariuszy K. B. nie był już właścicielem pojazdu. W ocenie Sądu Okręgowego fakt zbycia wierzytelności w dacie , gdy K. B. nie był już właścicielem uszkodzonego pojazdu nie ma wpływu na ważność umowy cesji i skuteczne nabycie wierzytelności przez pierwszego i następnych cesjonariuszy. Trafnie apelujący wywiódł ,że prawo do odszkodowania jest prawem podmiotowym , wobec czego wierzytelność z tytułu odszkodowania jest niezależna od posiadania przedmiotu szkody- tu pojazdu mechanicznego . Właściciel dokonując sprzedaży pojazdu nie zrzekł się przecież prawa do dochodzenia odszkodowania i tym samym umowa cesji z dnia 25 października 2019r. jest ważna . Nie mniej jednak powództwa w stanie faktycznym sprawy było uzasadnione, lecz z innych przyczyn. Sąd Okręgowy wskazuje, że umowa cesji z dnia 25 października 2019r. dotyczy wierzytelności , jakie przysługują cedentowi / właścicielowi pojazdu w dacie zdarzenia drogowego/ w związku ze szkoda komunikacyjną z dnia 7 kwietnia 2019r., nr szkody PL (...) umowa k. 28- 29/. Kolejne umowy wskazują na nabycie wierzytelności z tytułu poniesienia kosztów naprawy pojazdu/ tak w kolejnych umowach cesji z dnia 31.10. (...) . i z dnia 7.11. 2019r. /. A zatem przyjąć należy, że przedmiotem umowy , z której powód wywodzi swoje roszczenia i poprzedniej były poniesione koszty naprawy uszkodzonego pojazdu. W tym względzie wykładnia gramatyczna nie pozostawia żadnych wątpliwości co do przedmiotu umowy. W ocenie Sądu Okręgowego zakres zbywanej wierzytelności został ograniczony/ zawężony/ tylko do wydatków , które zostały poniesione na naprawę pojazdu ze wskazaniem wprost osoby dłużnika- tu pozwanego zobowiązanego do naprawienia szkody, co nie pozwala na wykładnie rozszerzającą/ art. 65 k.c. /. Dla Sądu Okręgowego jest oczywiste, że skoro umowa cesji zawierana jest poza wolą i wiedzą dłużnika , to nie można stosować wykładni rozszerzającej/ por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 2021r. , (...) 90/21/. Poza tym Sąd Okręgowy zauważa, że umowy cesji były przygotowywane przez osoby zawodowo trudniące się przelewami wierzytelności, co Sądowi Okręgowemu jest znane z urzędu z innych spraw. Skoro zatem zakres cesji , zgodnie z wolą stron umów został zawężony do poniesienia kosztów naprawy pojazdu , r to powód winien w procesie wykazać, jakie poniósł koszty naprawy pojazdu, których pozwany nie zapłacił. Z zeznań świadka K. B. wynika, że sprzedał samochód marki B. (...) uszkodzony, nie przywracał pojazdu do stanu sprzed kolizji z dnia 7 kwietnia 2019r. / zeznania k. 79 akt/. Skoro powód dochodził zapłaty z tytułu poniesionych kosztów naprawy , powołując się na umowy cesji, to tak sformułowane żądanie winno być oddalone. Zasądzenie kwoty 8507, 37 zł , przy uwzględnieniu opinii biegłego nie było możliwe, bo wykraczałoby to ponad podstawę faktyczną , którą sądy rozpoznające sprawę są przecież, zgodnie z art. 321 k.p.c. związane. W tym właśnie należało upatrywać braku legitymacji czynnej po stronie powoda, wobec czego apelacja podlegała oddaleniu na mocy art. 385 k.p.c. , o czym Sąd Okręgowy orzekł w punkcie I wyroku. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. , mając na uwadze zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. Na koszty pozwanego złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika obliczone na podstawie §2 pkt 4 w zw. z §10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2018.265 t.j. z dnia 2018.01.30). SSO Irena Dobosiewicz