Sygn. akt II Ka 204/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 czerwca 2022r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Półtorak Protokolant: p.o. sekr. sąd. Kinga Ambroziak vel Mrozowicz przy udziale prokuratora po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2022 r. sprawy K. B. i K. G. oskarżonych z art. 13 §1 k.k. w zw. z art. 286 §1 k.k. w zb. z art. 270 §1 k.k. w zb. z art. 297 §1 k.k. w zw. z art. 11 §2 k.k. i in. na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego od wyroku Sądu Rejonowego w Garwolinie z dnia 16 grudnia 2021 r. sygn. akt II K 554/20 I. wyrok uchyla i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Garwolinie. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 204/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Garwolinie z dnia 15 grudnia 2021 roku, wydany w sprawie o sygn. akt II K 554/20; 1.
- Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
- Granice zaskarżenia 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.
- Ustalenie faktów 2.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.
- Ocena dowodów 2.2.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ----------------- ------------------------------------ -------------------------------------------------------------------------- 2.2.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ----------------- ----------------------------------- --------------------------------------------------------------------------
- STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia w stosunku do oskarżonego K. B. polegający na uznaniu, iż swoim zachowaniem udzielił on jedynie pomocy G. D. do uzyskania kredytu w Agencji (...) SA w G. oraz w B. (...) w K. , co wyczerpało dyspozycję art. 18 § 3 kk w zw. z art. 286 § 1 kk i uniewinnienie oskarżonego w pozostałym zakresie w sytuacji, gdy zebrany w toku postępowania materiał dowodowy wskazuje, iż oskarżony dopuścił się przestępstw zarzuconych mu aktem oskarżenia; - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia polegający na uznaniu, iż oskarżona K. G. swoim zachowaniem nie zrealizowała znamion zarzuconych jej przestępstw i w konsekwencji niezasadnym jej uniewinnieniu, podczas, gdy zebrany w toku postępowania materiał dowodowy wskazuje, iż oskarżona dopuściła się zarzuconych jej przestępstw; - obraza art. 297 § 1 kk i art. 270 § 1 kk poprzez ich pominięcie w kwalifikacji prawnej czynu przypisanego K. B. , podczas, gdy opis czynu przyjęty przez Sąd wskazuje na konieczność zastosowania w tej sytuacji kumulatywnej kwalifikacji prawnej uwzględniającej obok art. 286 § 1 kk także art. 297 § 1 kk i art. 270 § 1 kk ; - rażąca niewspółmierność orzeczonej względem oskarżonego kary wyrażająca się w zastosowaniu art. 37a § 1 kk i wymierzeniu mu kary grzywny w wysokości 200 stawek dziennych po 20 zł każda stawka, podczas gdy okoliczności przedmiotowe i podmiotowe przypisanego mu przestępstwa wskazują na to, że wobec oskarżonego należało orzec karę pozbawienia wolności w wymiarze 10 miesięcy; ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelacja okazała się zasadna i zasłużyła na uwzględnienie. W tym miejscu wskazać należy, iż do prerogatyw Sądu drugiej instancji należy m. in. ocena i podjęcie decyzji, czy w danej sprawie zaistniały warunki do ograniczenia rozpoznania wywiedzionego środka odwoławczego, o których stanowi przepis art. 436 kpk , a jeśli tak to czy ów organ procesowy skorzysta z takiej możliwości, czy też uzna za słuszne i celowe odniesienie się do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącego. W niniejszej sprawie Sąd Okręgowy w Siedlcach, z uwagi na dość szeroki wachlarz zarzutów apelacyjnych opartych na niemalże wszystkich możliwych względnych podstawach odwoławczych, a przy tym odnoszących się niekiedy do kwestii, których rozpoznanie nie wiązało się z zasadniczymi powodami uchylenia zaskarżonego wyroku (postulaty dotyczące zagadnienia kary), doszedł do przekonania o możliwości skorzystania z rozwiązania przewidzianego w art. 436 kpk . Rozpoznanie sprawy w takim zakresie okazało się bowiem wystarczające do wydania orzeczenia przez Sąd drugiej instancji, z kolei zgłębianie i weryfikowanie słuszności pozostałych uchybień byłoby, z logicznych względów bezprzedmiotowe dla dalszego toku postępowania. Dlatego też, w niniejszym uzasadnieniu organ orzekający omówi tylko te zarzuty, których uwzględnienie skutkowało wydaniem przez Sąd Okręgowy wyroku o charakterze kasatoryjnym, bez roztrząsania materii, które dla rozstrzygnięcia nie miały znaczenia. I tak, zgodzić się należy z autorem apelacji, że ocena dowodów jaką zaprezentował Sąd pierwszej instancji nie spełnia wymogów art. 7 kpk , stąd ustalony na jej podstawie stan faktyczny razi dowolnością. Wbrew opiniom wyrażonym w uzasadnieniu do zaskarżonego wyroku, w przekonaniu Sądu Okręgowego, Sąd meriti dysponował wystarczającymi, wymownymi dowodami wskazującymi na to, iż oboje oskarżeni dopuścili się każdego z zarzucanych im czynów – i to w formie dokonania. Sąd Rejonowy w zamian jednak bezwiednie przyjął, że K. G. nie wiedziała o wystawionych przez jej konkubenta i współpracownika K. B. zaświadczeniach o rzekomym zatrudnieniu w ich firmie (...) oraz o zaciąganiu przy ich użyciu kredytów, zaś do G. , gdzie do skutku miała dojść kolejna taka umowa, przyjechała z nimi zupełnie przypadkowo. Oskarżony z kolei miał dopuścić się jedynie pomocnictwa przy dokonaniu czynu przez znajomego, poprzez opieczętowanie niewypełnionych druków niezbędnych do uzyskania rzeczonych kredytów dostarczonych mu przez G. D. , który to miał wykorzystać fakt, iż K. B. znajdował się w tamtym momencie w stanie nietrzeźwości. Jednakże, wyprowadzone w ten sposób konkluzje już na tzw. pierwszy rzut oka jawią się jako dość irracjonalne. Podstawowe zasady logiki i szeroko pojętego obycia społecznego chociażby nie pozwalają bowiem na ich zaakceptowanie. Jak słusznie zauważył oskarżyciel publiczny, pierwotnie w uzasadnieniu sporządzonego przez siebie aktu oskarżenia, zaś następnie w treści apelacji, ze zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego wynika, iż K. G. była prezesem spółki (...) , w której zatrudniony był jej partner K. B. . W. S. zaś w tej spółce nigdy nie świadczył pracy, co więcej nie mógł zostać tam zatrudniony chociażby ze względu na fakt, iż od blisko czterdziestu lat nie posiada uprawnień do kierowania pojazdami. Z kolei, okoliczność iż K. G. była świadoma działań współoskarżonego nie wynika jedynie z tego, iż pozostawała z nim w bliskich stosunkach osobistych, co oczywiście z logicznych i naturalnych względów również nie przemawia za przyjęciem braku jej świadomości, lecz przede wszystkim faktu, iż w telefonicznej rozmowie z pracownikiem B. (...) w K. potwierdziła prawdziwość zaświadczenia o zatrudnieniu W. S. , a zatem niewątpliwie uprzednio została wtajemniczona w przestępczy proceder mający miejsce w jej firmie i współdziałała z pozostałymi zaangażowanymi w niego podmiotami. Trudno z kolei przyjąć, ażeby podsądna nie mając najmniejszej wiedzy o tych przedsięwzięciach, niejako sama z siebie, potwierdziła rzetelność nieprawdziwych danych, a co więcej, ażeby sytuacja ta nie wydała jej się na tyle zaskakująca, aby wyjaśnić ją z zainteresowanymi. Wreszcie, za uznaniem sprawstwa obojga oskarżonych i ich udziału w wyłudzaniu kredytów bezdyskusyjnie przemawia ich obecność w G. podczas próby zawarcia kolejnej tego typu umowy. Zarazem ich wyjaśnienia w tym przedmiocie jawią się jako niewiarygodne, pomimo iż oskarżeni ustalili dość spójną konwencję zdarzeń. Tutaj, nie sposób odmówić słuszności przekonaniom prokuratora, który rzeczowo wykazał z jakich względów te przeczą podstawowym zasadom logiki. Wszak, zarówno K. G. , jak i K. B. podali, iż do G. zajechali na prośbę G. D. w drodze z R. do W. , gdzie mieli załatwiać formalności związane z zawarciem umowy. Biorąc zaś pod uwagę lokalizację G. w stosunku do trasy nr 7 relacji R. - W. , którą zgodnie z wyjaśnieniami K. B. się poruszali oraz długość ich pobytu w G. oraz miejsce gdzie się zatrzymali przyjąć należy, iż ich obecność w tamtejszej destynacji nie była przypadkowa. Wręcz odwrotnie – wszyscy zainteresowani udali się tam w zamiarze wyłudzenia kredytu. Tym samym, analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że obydwoje oskarżeni swoim zachowaniem wyczerpali dyspozycję zarzuconych im przestępstw (w zakresie czynu opisanego w pkt II aktu oskarżenia w formie dokonania, a nie jak błędnie wskazano w akcie oskarżenia - usiłowania). Mając na uwadze powyższe oraz dyspozycję art. 454 § 1 kpk , Sąd Okręgowy zobligowany został do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu celem ponownego rozpoznania. Wniosek - o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji; ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Zasadność zarzutów warunkowała uznanie wniosku.
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot utrzymania w mocy -------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach utrzymania w mocy ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot i zakres zmiany -------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.
- ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 4.
- ☒ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Wskazane we wcześniejszej części uzasadnienia. 5.3.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Przy ponownym rozpoznaniu Sąd w całości przeprowadzi postępowanie, a przy ocenie dowodów będzie miał na względzie uwagi i wskazania zawarte we wcześniejszej części uzasadnienia. 5.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ---------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------
- Koszty Procesu P unkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności --------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------
- PODPIS 1.
- Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika
- Podmiot wnoszący apelację Oskarżyciel publiczny Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego w Garwolinie z dnia 15 grudni 2021 roku, wydany w sprawie o sygn. akt II K 554/20; 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana