Sad powszechny, I Ns 67/22

Sygn. akt I Ns 67/22 UZASADNIENIE B. C. wystąpiła o stwierdzenie, że spadek po zmarłej K. S. na podstawie ustawy nabyli: mąż Z. S. i syn L. S. , każdy po ½ części. Uczestnik postępowania L. S. przychylił się do wniosku. Uczestnik postępowania Z. S. wniósł o stwierdzenie nabycia spadku po K. S. zgodnie z jej testamentem z dnia 22 listopada 2017 r. Jednocześnie oświadczył, iż nie zgadza się z otwarciem testamentu, ponieważ wskutek tego jego pasierb L. S. może zażądać od niego, by opuścił zajmowane mieszkanie, wchodzące w skład masy spadkowej, a nadto w testamencie nie wyszczególniono rzeczy znajdujących się w mieszkaniu, które w ocenie Z. S. powinny zostać mu przyznane na własność. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: K. S. zmarła dnia 25 czerwca 2020 r. W chwili śmierci pozostawała w związku małżeńskim ze Z. S. . Była dwukrotnie zamężna. Z jej pierwszego małżeństwa pochodzi L. S. . Spadkodawczyni nie miała dzieci pozamałżeńskich, ani przysposobionych. Nikt nie zrzekał się dziedziczenia, nie odrzucał spadku po zmarłej, nie został uznany za niegodnego dziedziczenia. dowód: odpis skrócony aktu zgonu z dnia 5 lipca 2022 r. (akta sądowe k. 25) zeznania i zapewnienie uczestnika L. S. (protokół z dnia 2 sierpnia 2022 r. k. 28-29) zeznania i zapewnienie uczestnika Z. S. (protokół z dnia 2 sierpnia 2022 r. k. 29) W dniu 22 listopada 2017 r., przed notariuszem A. N. w Kancelarii Notarialnej przy ul. (...) w O. , sporządzony został w formie aktu notarialnego testament K. S. , w którym na swojego spadkobiercę powołała syna L. S. . Sąd na rozprawie w dniu 25 października 2022r. dokonał otwarcia i ogłoszenia w/w testamentu. dowód: testament z dnia 22 listopada 2017 r. (akta sądowe k. 33, 40) otwarcie i ogłoszenie testamentu z dnia 22 listopada 2017 r. (protokół z dnia 25 października 2022 r., akta sądowe k. 41, 42) Sąd zważył, co następuje: W niniejszej sprawie należało stwierdzić nabycie spadku po K. S. zgodnie z testamentem z dnia 22 listopada 2017 r. Stan faktyczny sąd ustalił w oparciu o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy oraz złożone zapewnienia spadkowe i zeznania uczestników. Prawdziwość i wiarygodność dokumentów, które posłużyły do rozstrzygnięcia, a zostały powołane powyżej, nie była kwestionowana w toku postępowania. Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku ma na celu ustalenie, czy osoba wskazana we wniosku jako spadkodawca zmarła oraz kto i na jakiej podstawie jest jej spadkobiercą. Stosownie do art. 922 § 1 k.c. prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. Zgodnie z dyspozycją art. 926 § 1 k.c. powołanie do spadku wynika albo z ustawy albo z testamentu. Ustawa daje pierwszeństwo porządkowi dziedziczenia określonemu przez spadkodawcę w testamencie ( art. 926 § 2 k.c. ) (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 lutego 1998 roku, I CKU 206/97, niepublikowany; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 1997 roku, II CKU 58/96, niepublikowany). W przypadku powołania do spadku z testamentu oprócz stwierdzenia pozostawienia takiego dokumentu, konieczne jest jego otwarcie i ogłoszenie , a także zbadanie zarzutów kwestionujących jego ważność lub skuteczność. Sąd nie bada natomiast jakie składniki wchodzą w skład spadku, przy czym nawet ujawniony brak majątku spadkowego, nie stoi na przeszkodzie orzeczeniu o nabyciu spadku (postanowienie Sądu Najwyższego z 21 lipca 1977 roku, III CRN 156/77, niepublikowane). Zgodnie z zapisami art. 950 k.c. , testament może zostać sporządzony w formie aktu notarialnego. Na mocy art. 649 § 1 k.p.c. sąd albo notariusz otwiera i ogłasza testament, gdy ma dowód śmierci spadkodawcy. Na podstawie art. 651 k.p.c. w protokole otwarcia i ogłoszenia testamentu opisuje się jego stan zewnętrzny oraz wymienia się jego datę, datę złożenia i osobę, która testament złożyła. Na testamencie zamieszcza się datę otwarcia i ogłoszenia. Mając na uwadze brzmienie powyższych przepisów i w związku z przedłożeniem przez Z. S. w toku postępowania testamentu K. S. z dnia 22 listopada 2017 r., sąd był zobligowany do jego otwarcia i ogłoszenia, a następnie, mając na uwadze, że testament był ważny, tak pod względem formy (sporządzony w akcie notarialnym), jak i treści (uczestnicy zgodnie przyznali, że spadkodawczyni w chwili sporządzenia testamentu nie znajdowała się w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli, ponadto z materiału dowodowego w sprawie nie wynikało, by w chwili testowania pozostawała pod wpływem błędu czy groźby - art. 944 k.c. , 945 k.c. ), sąd stwierdził nabycie spadku przez osobę wskazaną w testamencie jako spadkobierca, tj. przez L. S. . Natomiast sąd nie badał w okolicznościach sprawy, jakie składniki wchodzą w skład spadku, bowiem – jak już powyżej zauważono – w postępowaniu spadkowym sąd ustala kto jest spadkobiercą, bowiem spadkobierca powołany jest co do zasady do całości spadku, chyba, że coś innego wynika z testamentu. Ta okoliczność zaś w niniejszej sprawie nie budziła wątpliwości, skoro w testamencie spadkodawczyni wyraźnie oświadczyła, że do całości spadku po sobie powołuje syna L. S. . Zgłaszane natomiast przez uczestnika postępowania Z. S. obiekcje co do przynależności poszczególnych przedmiotów spadkowych do majątku wspólnego małżonków spadkodawczyni i tegoż uczestnika, znajdowały się poza zasięgiem zainteresowania sądu w sprawie o stwierdzenie nabycia. Uporządkowaniu tych kwestii służą bowiem inne postępowania, a mianowicie podział majątku wspólnego i dział spadku. Nabycie spadku w realiach sprawy nastąpiło z mocy prawa z dobrodziejstwem inwentarza (z ograniczeniem odpowiedzialności za długi spadkowe), ponieważ spadkobiercy nie złożyli w terminie 6 miesięcy od daty dowiedzenia się o tytule powołania do spadku oświadczeń spadkowych ( art. 1012 k.c. , 1015 k.c. ). W związku z powyższym, stwierdzono jak w punkcie I postanowienia. Interes prawny wnioskodawczyni w zainicjowaniu niniejszego postępowania znajduje podstawę w art. 510 § 1 zdanie 1 k.p.c. , zgodnie z którym, zainteresowanym w sprawie jest każdy, czyich praw dotyczy wynik postępowania, może on wziąć udział w każdym stanie sprawy aż do zakończenia postępowania w drugiej instancji. Przed Sądem Rejonowym w Leżajsku pod sygn. akt I Ns 282/16, przy uczestnictwie B. C. toczy się postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po W. M. , tj. babce B. C. i matce K. S. . Przeprowadzenie niniejszego postępowania jest zatem konieczne celem ustalenia właściwego kręgu uczestników w/w postępowania. W punkcie II orzeczono zgodnie z art. 520 § 1 k.p.c. Zarządzono: 1. Odnotować 2. Doręczyć odpis postanowienia z uzasadnieniem uczestnikowi Z. S. , 3. K. . 14 dni