Sad powszechny, II Ca 902/22

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 grudnia 2022 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodnicząca: sędzia Maria Antecka po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2022 roku w Poznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa S. N. przeciwko Miastu i Gminie K. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Środzie Wielkopolskiej z dnia 24 lutego 2022 r. sygn. akt I C 822/14 uchyla zaskarżony wyrok w punktach

1. I
2. i sprawę przekazuje w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Środzie Wielkopolskiej, pozostawiając temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach instancji odwoławczej. Maria Antecka UZASADNIENIE wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z 30 grudnia 2022 r. Sąd Rejonowy w Środzie Wielkopolskiej I Wydział Cywilny w sprawie z powództwa S. N. , przeciwko Miastu i Gminie K. , o zapłatę kwoty 10.450 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, tytułem bezumownego korzystania z nieruchomości powoda w okresie od dnia 06.11.2013r. do dnia 06.10.2014r. (sygn.. akt I C 814/22), wyrokiem z 24 lutego 2022 r.: - w punkcie 1.zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 8.996 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 2 października 2014r do dnia zapłaty, - w punkcie
3. w pozostałym zakresie powództwo oddalił, - w punkcie
4. koszty procesu rozdzielił stosunkowo obciążając nimi powoda w 14%, a pozwanego w 86 % i pozostawiając ich szczegółowe wyliczenie referendarzowi sądowemu. Powyższy wyrok został zaskarżony w części, w punktach
5. i
6. przez pozwanego. Pozwany zarzucił zaskarżonemu wyrokowi:
7. sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego materiału,
8. uchybienia procesowe, które miały wpływ na wynik sprawy, w szczególności naruszenie przepisów art.321 k.p.c. , poprzez wydanie wyroku ponad żądanie zgłoszone w pozwie oraz art.233§1 k.p.c. w zw. z art.327 1 §1 pkt 1 k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów i nieustosunkowanie się do podniesionych przez pozwaną zastrzeżeń do opinii biegłego. Z uwagi na powyższe zarzuty apelujący wniósł o:
9. zmianę wyroku i oddalenie powództwa,
10. zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego zwrotu kosztów procesu za obie instancje wg norm przepisanych ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Powód wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania odwoławczego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja okazała się uzasadniona. Istotą zarzutów postawionych w apelacji było, że ustalając wysokość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości powoda, stanowiącej działkę oznaczoną numerem geodezyjnym (...) , na kwotę 8996 zł, Sąd Rejonowy oparł się na opinii biegłego J. M. , natomiast ustalenie to jest sprzeczne z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, gdyż wyliczenie biegłego co do kwoty 8996 zł dotyczyło nie tylko działki nr (...) . Nadto apelujący wskazał, że żądanie pozwu dotyczyło tylko wynagrodzenia za działkę nr (...) . Przedstawiony powyżej wywód pozwanego jest trafny, co powoduje, że zarzut apelacji, dotyczący naruszenia art.321 k.p.c. okazał się uzasadniony. W pozwie wyraźnie wskazano, że żądanie pozwu dotyczy wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości stanowiącej działkę gruntu (...) – księga wieczysta (...) . Żądanie to nie zostało w toku procesu zmienione ( wezwanie do zapłaty z 13 sierpnia 2014 r. –k.47 też dotyczyło tej tylko nieruchomości). Biegli, którzy wydawali opinie, objęli badaniem, a w konsekwencji wnioskami opinii, także inne nieruchomości, oprócz działki nr (...) , także działki nr (...) , zapisane, oprócz księgi wieczystej, której numer został wymieniony w pozwie, także w księgach wieczystych (...) . Z tez opinii biegłego J. M. wynika, że wynagrodzenie za bezumowne korzystanie,, ustalone przez niego w opinii, odnosi się do bezumownego korzystania przez pozwanego z działek nr (...) i na podstawie tej opinii nie sposób ustalić wynagrodzenia w odniesieniu do nieruchomości, którą wskazano w pozwie. Sąd Okręgowy zauważa przy tym, że objęcie opinią biegłego J. M. innych nieruchomości niż nieruchomość wymieniona w pozwie było konsekwencją tezy dowodowej, jaką Sąd Rejonowy sformułował w postanowieniu dowodowym w dniu 9 lipca 2015 r. (k.99), a następnie powielił w zleceniu do biegłego J. M. (k.405) oraz tego, że bezumowne korzystanie dotyczy gruntu zajętego przez urządzenia sanitarne, który to grunt zawiera się w granicach więcej niż jedna działka powoda wskazanej w pozwie. W postanowieniu dowodowym z 9 lipca 2015 r. Sąd Rejonowy postanowił przeprowadzić dowód co do ustalenia wysokości wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości, nie określając jakiej nieruchomości opina ma dotyczyć. W konsekwencji biegli sporządzali opinie, a zakres rzeczowy tych opinii stanowiła nie nieruchomość wskazana w pozwie, ale urządzenia sanitarne, które znajdują się na tej nieruchomości, ale też na nieruchomościach sąsiednich. Okoliczność, że Sąd Rejonowy przeprowadził postępowanie dowodowe w zakresie nie pokrywającym się z żądaniem pozwu, co w toku postepowania umknęło zarówno sądowi, jak i stronom postępowania, doprowadziło w konsekwencji do tego, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy. Wobec powyższego, na podstawie art.386§4 k.p.c. , Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok w punktach
11. i 3 . ( punkt
12. wyroku Sądu Rejonowego nie był zaskarżony, a więc nie podlegał kontroli instancyjnej ) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania w tym zakresie Sądowi Rejonowemu. Orzeczenie o kosztach postępowania znajdowało podstawę w treści art.108 § k.p.c. Rzeczą Sądu Rejonowego przy ponownym rozpoznaniu spawy będzie rozstrzygnięcie w granicach zgłoszonego powództwa, przy czym Sąd Okręgowy zauważa, że to w gestii powoda pozostaje ewentualna zmiana podstawy faktycznej powództwa. Maria Antecka