Sygn. akt II Ka 871/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 marca 2023 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Karol Troć Protokolant: st. sekr. sądowy Agnieszka Walerczak przy udziale Prokuratora Tomasza Pniewskiego po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2023 r. sprawy Z. K. oskarżonego z art. 190 §1 kk na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 7 września 2022 r. sygn. akt II K 1472/21 I. utrzymuje wyrok w mocy; II. zasądza od oskarżonego Z. K. na rzecz oskarżycielek posiłkowych J. D. , B. Z. i M. J. po 840 złotych zwrotu wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru w postępowaniu odwoławczym; III. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 200 złotych kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 871/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 7 września 2022 r. sygn. akt II K 1472/21 1.
- Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
- Granice zaskarżenia 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.
- Ustalenie faktów 2.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.
- Ocena dowodów 2.2.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.2.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
- STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na treść orzeczenia, obrazę przepisów postępowania (zwłaszcza art. 4 k.p.k. , art.. 5 § 2 k.p.k. , art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. ), który to błąd wyrażał się w przyjęciu, że: - zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż oskarżony Z. K. od daty bliżej nieustalonej do dnia 29 czerwca 2021 roku wypowiadał groźby pozbawienia życia, spalenia oraz uszkodzenia mienia wobec M. J. , B. Z. oraz J. D. , które to groźby wzbudziły u pokrzywdzonych uzasadnioną obawę, że zostaną spełnione, podczas gdy obiektywna ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie dawała podstawy do przyjęcia odpowiedzialności tego oskarżonego za czyn zarzucony mu w akcie oskarżenia. - naruszenie przepisów postępowania poprzez zaniechanie wszechstronnego rozważenia przez Sąd orzekający w I instancji zebranego w sprawie materiału dowodowego, co powinno stanowić obraz logicznego procesu myślowego, który doprowadził Sąd do określonego rozstrzygnięcia w sprawie a nie wybiórczym przedstawieniu wyłącznie tych dowodów i argumentów, które pasują do przyjętej koncepcji orzeczenia i pominięcie dowodów na korzyść oskarżonego, to zaś rażąco odbiega od obowiązku nałożonego na Sąd polegającego na swobodnej, a nie dowolnej ocenie dowodów. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzuty apelacji obrońcy sformułowane zostały w sposób niestandardowy, pozornie chaotyczny, eksponujący elementy poboczne, a ukrywający zarzut kardynalny – obrazy art. 7 kpk . Skarżący bowiem w jednym akapicie kumulatywnie podniósł zarzut wtórny błędu w ustaleniach faktycznych, uzasadniając go jedynie naruszeniem zasady obiektywizmu przy ocenie dowodów, a i zarzut proceduralny prezentując w odwrotnej kolejności, twierdząc, że Sąd wybiórczo wziął pod uwagę tylko część dowodów, pomijając w swych rozważaniach niektóre z nich – choć dopiero w dalszej części zarzutu powiązał to z niewłaściwą, bo swobodną, oceną – już wszystkich dowodów. Trudno podejrzewać skarżącego o celowe gmatwanie zarzutów w sposób, prowokujący do ich uproszczonego, a przez to być może niepełnego, ustosunkowania się przez Sąd odwoławczy do ich rzeczywistej treści, tym niemniej zauważyć należy, że mimo zawiłego sposobu ich wyartykułowania, ich istota, co wynika już w sposób oczywisty z uzasadnienia apelacji, sprowadza się do twierdzenia, że Sąd błędnie uznał zeznania wskazanych tam świadków (głównie pokrzywdzonych) za wiarygodne, miast je nawet w całości odrzucić, zaś wyjaśnienia oskarżonego i zeznania jego żony za niegodne wiary, a przez to (bez wyraźnego wskazania już, jakie to wiarygodne dowody Sąd miał pominąć) dokonał błędnych ustaleń co do tego, że oskarżony w ogóle wypowiadał słowa, które mogły stanowić groźby karalne. Podstawowa teza apelacji obrońcy, dotycząca niewłaściwej oceny zeznań świadków i wyjaśnień oskarżonego, nie została tak naprawdę uzasadniona. Skarżący wskazał jedynie na fakt, że między stronami istnieje konflikt na tle współfinansowania kosztów korzystania z budynku (który nie był kwestionowany) oraz podniósł zarzuty, które nie wytrzymują logicznej krytyki (np. że gdyby oskarżony – kierowca zawodowy - nadużywał alkoholu, prędzej czy później zostałby zatrzymany jako pijany kierowca, a skoro nigdy go w takim stanie nie złapano – świadczyć to ma o tym, że alkoholu nie nadużywa, a pokrzywdzone kłamią). Sąd I instancji tymczasem przekonująco i logicznie wskazał, czemu uznał za godne wiary zbieżne i spójne zeznania pokrzywdzonych czy członków ich rodzin, a czemu nie uznał za godne wiary negujących je wyjaśnień oskarżonego czy zeznań jego żony, twierdzącej, że przez trzy lata zawsze była obok męża i nie mogło być sytuacji, by on mówił coś do innych domowników, a ona by tego nie słyszała. Trudno też uznać za trafny zarzut, iż niesłusznie Sąd ocenił dowody dotyczące interwencji policji – nie są logicznie twierdzenia, że skoro oskarżony nie został nigdy zatrzymany do wytrzeźwienia, to znaczy, że nigdy w czasie interwencji policjantów nie wypowiadał on wobec pokrzywdzonych żadnych niewłaściwych słów, w tym odbieranych jako zapowiedzi zrobienia czegoś krzywdzącego. Formalnie podchodząc do poszczególnych zarzutów apelacji – art. 4 kpk nie może być samodzielną podstawą apelacyjną, jako że jest przepisem ogólnym, dyrektywą postępowania, realizowaną kolejnymi, szczegółowymi i konkretnymi przepisami i by wykazać obrazę art. 4 kpk , należałoby powiązać go ze wskazaniem obrazy takiego konkretnego przepisu – co byłoby wystarczające samo w sobie, nawet bez przywoływania normy ogólnej. Skarżący powiązał go z zarzutem obrazy art. 7 kpk i 410 kpk – o pierwszym była mowa powyżej, co do drugiego, co też już wspomniano, skarżący nie wskazał, jakie to korzystne dla oskarżonego okoliczności, wynikające z wiarygodnych dowodów, zostały przez Sąd I instancji pominięte (dowody niewiarygodne nie mogą prowadzić do ustalania jakichkolwiek okoliczności) – Sąd uznał za wiarygodne i wziął pod uwagę przy dokonywaniu ustaleń faktycznych choćby wyjaśnienia oskarżonego, że między stronami toczy się spór o charakterze majątkowym, ale też dokumentację z KPP w Ł. , z której wynika, że interweniujący policjanci osobiście nie zauważyli agresywnych zachowań oskarżonego. Trudno więc w ocenie Sądu odwoławczego uznać za zasadny zarzut, że Sąd I instancji na podstawie prawidłowo cenionych dowodów ustalił jakieś istotne okoliczności, ale błędnie nie wziął ich pod uwagę. Art. 5§2 kpk , który również znalazł się w treści zarzutu apelacji, także jest powiązany z oceną dowodów. Zarzut obrazy tego przepisu można bowiem podnosić tylko wówczas, gdy nie kwestionuje się oceny dowodów – jeśli bowiem Sąd oceny tej dokona poprawnie, ale mimo to nie jest możliwe dokonanie niewątpliwych ustaleń faktycznych, wynikające z tego faktu wątpliwości Sąd ma obowiązek rozstrzygać na korzyść oskarżonego, a więc mogąc dokonać ustaleń dla niego niekorzystnych albo korzystnych, musi poczynić ustalenia dla oskarżonego korzystne. Tymczasem taka sytuacja w sprawie niniejszej w ogóle nie ma miejsca – skarżący nie twierdzi, że prawidłowa ocena dowodów stworzyła taką alternatywną sytuację, a rzekome wątpliwości wiąże nie z ustaleniami faktycznymi, ale z dokonywaniem oceny dowodów (przy której nota bene również wątpliwości nie ma, jako że Sąd I instancji dokonał jej prawidłowo). Powiązane z tym są argumenty dotyczące zarzutu dokonania błędnych ustaleń faktycznych – zarzut ten jest wtórny wobec zarzutu obrazy przepisów procedury, prowadzących w procesie stosowania prawa do dokonania tych ustaleń. Już tylko wykazanie, że Sąd dopuścił się obrazy art. 7 kpk , mającej wpływ (istotny) na treść wyroku, równałoby się ze stwierdzeniem dokonania błędnych ustaleń faktycznych i nie byłoby konieczności podnoszenia zarzutu wtórnego. Adekwatnie, samodzielny zarzut błędu w ustaleniach faktycznych może być podnoszony wyłącznie przy braku kwestionowania art. 7 kpk . Jednocześnie, przy stawianiu takiego zarzutu jako wtórnego i przy uznaniu zarzutu proceduralnego za niezasadny, nie może być uznany za zasadny zarzut błędu w ustaleniach faktycznych – zwłaszcza gdy wprost z jego treści wynika, że jest on ściśle powiązany z błędną oceną zeznań i wyjaśnień („podczas gdy obiektywna ocena dowodów nie dawała podstawy…”). Wniosek O zmianę wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzutu popełnienia zarzucanego mu czynu ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Niezasadność zarzutów skutkowała nietrafnością wniosku o jakąkolwiek zmianę wyroku, w szczególności poprzez uniewinnienie oskarżonego
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot utrzymania w mocy Całość wyroku Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Bezzasadność apelacji i brak okoliczności, podlegających uwzględnieniu z urzędu. 5.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 5.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.
- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.
- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
- Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II, III Zgodnie z treścią art. 636 § 1 kpk w razie nieuwzględnienia apelacji, wniesionej wyłącznie przez oskarżonego (jego obrońcę), koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi skarżący. Na koszty postępowania odwoławczego składają się zaś koszty zastępstwa procesowego za pełnomocnika z wyboru dla każdego z oskarżycieli posiłkowych –w tej sprawie wg norm przepisanych, w minimalnej wysokości 840 zł), opłata w wysokości należnej za I instancję oraz ryczałt za doręczenia korespondencji – w kwocie 20 zł.
- PODPIS 1.
- Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Całość wyroku 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana