Sygn. akt VI Ka 387/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 listopada 2022 r. Sąd Okręgowy w Elblągu VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: Sędzia Elżbieta Kosecka - Sobczak Protokolant: sekr. sąd. Anna Pikulska przy udziale oskarżonego i oskarżyciela prywatnego M. G.
(1)po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2022 r. w Elblągu sprawy z oskarżenia wzajemnego 1) P. D.
(1)s. P. i N. ur. (...) w K. oskarżonego o czyn z art. 217 § 1 kk 2) M. G.
(1)s. H. i R. ur. (...) w E. oskarżonego o czyn z art. 157 § 2 kk z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego będącego też pełnomocnikiem oskarżyciela prywatnego P. D.
(1)od wyroku Sądu Rejonowego w Elblągu z dnia 17 maja 2022 r. sygn. akt VIII K 664/20 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, II. zasądza od P. D.
(1)na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe za postępowanie przed sądem II instancji, w tym 60 zł opłaty, III. zasądza od P. D.
(1)na rzecz M. G.
(1)840 zł tytułem zwrotu wydatków poniesionych na ustanowienie pełnomocnika z wyboru będącego też obrońcą z wyboru w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 387/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Elblągu z 17 maja 2022r. w spr. II K 664/20 1.
- Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca i jednocześnie pełnomocnik ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
- Granice zaskarżenia 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości co do P. D. ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.
- Ustalenie faktów 2.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.
- Ocena dowodów 2.2.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.2.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut
- Naruszenia przepisów tj. art. 7 kpk i art. 5§2 kpk oraz błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mających wpływ na treść orzeczenia ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Adwokat P. Ł. reprezentujący P. D. zaskarżył wyrok w całości na korzyść P. D. i zarzucił wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na jego treść, poprzez naruszenie art. 7 kpk i art. 5§2kpk , a także błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia poprzez błędne uznanie, że M. G. działał w warunkach obrony koniecznej. Oceniając stawiane zarzuty i argumenty z uzasadnienia apelacji, to należy zaznaczyć, że w aktach znalazło się nagranie audio ze zdarzenia, którego autentyczności nie mogą podważyć uwagi autora środka zaskarżenia w tym zakresie, iż oskarżyciel wzajemny ogłaszając zarzut M. G. zmodyfikował go w ten sposób, że zarzucił mu jednokrotne a nie kilkakrotne uderzenie w twarz, a sąd I instancji był przekonany, że oskarżony P. D. twierdził, że został uderzony kilkakrotnie przez M. G. . Jednak należy zauważyć, że w pisemnym wzajemnym akcie oskarżenia faktycznie postawiono zarzut M. G. , że kilkakrotnie uderzył pieścią w twarz P. D. oraz kopnął go prawą noga w okolice lewego biodra, modyfikacja tego zarzutu nastąpiła ustnie podczas odczytania a/o z k.51, ale sąd I instancji poczynił uwagę odnosząca się do pierwotnego zarzutu z wzajemnego aktu oskarżenia. Przy czym uwaga ta nie miała wpływu na ocenę tego nagrania, skoro – po zapoznaniu się z dowodem z nagrania- należało przyznać rację sądowi orzekającemu, że z nagranie to stanowi obiektywny dowód pozwalający ocenić przebieg sytuacji, zwłaszcza jej czasokres, kłótnię byłych małżonków i ich zachowanie, w tym agresywne słownictwo N. G. . Stąd wcale nie nastąpiła błędna ocena tego dowodu, skoro sąd I instancji głownie skupił się na tym co było słychać na nagraniu. Ponadto sam zarzut postawiony we wzajemnym a/o z k. 51 nie może być traktowany jako „dowód” i to taki, który powodował, że sąd I instancji był przekonany, że P. D. twierdził, że został uderzony kilkukrotnie przez M. G. , bo nie wynika to z oceny dowodu z relacji P. D. przedstawionej w pisemnym uzasadnieniu wyroku. Tymczasem opisane nagranie audio mogło posłużyć do weryfikacji relacji osób, które opisywały przebieg zdarzenia i dawało sądowi I instancji prawo do sformułowania wniosków krytycznie oceniających zeznania N. G. i D. G. , którzy nie kryjąc negatywnego nastawienia do osoby M. G. starali się umniejszyć okoliczność zainicjowania zdarzenia, które spowodowało obrażenia u obu oskarżonych, przez P. D. czy dość agresywnej postawy N. G. . Ponadto nagranie wskazywało na dość krótki czas zdarzenia, gdy świadkowie uważali, że trwało ono przez kilka, kilkanaście minut. Nie można było zgodzić się z tezą obrońcy P. D. , że materiał dowodowy potwierdził tylko obrażenia ciała u P. D. , a nie potwierdził ich u M. G. . Obaj przedstawili bowiem obdukcje lekarskie i obaj udali się po zdarzeniu na (...) . Przy czym M. G. logicznie wyjaśnił powody dla których odstąpił od pozyskania obdukcji w dniu zdarzenia, przy czym w obdukcji którą potem uzyskał tj. z 28.04.2020r., lekarz ją wydający zaznaczył, że M. G. opisał mu mechanizm w jakim doznał rany tłuczonej w obrębie wargi dolnej od strony przedsionka jamy ustnej w dniu 24.04.2020r., a mając do czynienia z zaobserwowanym stanem tej rany lekarz nie zawał w obdukcji uwag co do tego by rana ta miała taki wygląd by nie wskazywał na jej powstanie dwa dni wcześniej. Ponadto w opinii biegły lekarz pozytywnie też zweryfikował mechanizm powstania tych obrażeń podawany przez M. G. co do uderzenia go w dniu 26.04.2020r. pięścią w twarz. Przy czym niewystarczające do podważenia treści obdukcji z 28.04.2020r. było powołanie się na relacje świadków, którzy nie zauważyli u M. G. obrażeń po zdarzeniu, gdyż matka, partnerka i brat P. D. nie kryli swojego negatywnego nastawienia do M. G. i stąd ich zeznania starały się wesprzeć wersje P. D. , natomiast zeznający w sprawie policjanci, którzy przybyli na miejsce zdarzenia, zeznali, że nie zauważyli obrażeń u obu oskarżonych, a więc i u P. D. . Gdyby więc opierać się na zeznaniach policjantów, to nie byłoby też podstaw by dać wiarę wersji o powstaniu obrażeń u P. D. . A wobec tego nie można było się zgodzić z obrońcą P. D. , że nie było podstaw – w świetle zebranych dowodów to potwierdzających tj. obdukcji i opinii biegłego- do przyjęcia wersji M. G. , że przedstawione przez niego obrażenia powstały w okolicznościach przez niego podawanych. Skarżący podnosi te, że nie jest możliwa analiza zdarzenia z pominięciem kontekstu relacji istniejących pomiędzy stronami, wskazując na przestępstwo z art. 207§1kk (jak wynika z informacji z KRK to skazanie za nie M. G. nastąpiło w 2014r.) popełnione przez M. G. czy toczące się pomiędzy byłymi małżonkami sprawy rodzinne., a także bardzo złe a wręcz wrogie relacje między oskarżonymi oraz między M. G. a byłą żoną i dziećmi. Jednak sąd I instancji, co wynika z pisemnego uzasadnienia wyroku, okoliczność tą właściwie dostrzegł i uwzględnił przy rozpoznaniu niniejszej sprawy. Przy czym sąd ten prawidłowo wskazał, że skazanie za przestępstwo sprzed 7 lat nie stanowi usprawiedliwienia zachowania P. D. który pierwszy zaatakował M. G. , samo skazanie sprzed paru lat racjonalnie oceniane nie mogło być już bowiem źródłem żywych emocji w czasie czynu. Ponadto skarżący pomija to, że matka P. D. , w obronie której podobno musiał zareagować, sama w czasie zdarzenia werbalnie prezentowała agresywną postawę wobec byłego męża, a więc to nie M. G. okazywał jej pogardę, tylko ona jemu. Nie bez znaczenia jest i to, że M. G. przyjechał sam z córką, natomiast przed blokiem znajdowały się, poza byłą b.żoną, inne osoby, które w razie konfliktu czy zagrożenia to stanęłyby po stronie N. G. tj. P. D. czy K. G. a także i 15-letni syn pozostający w konflikcie z ojcem. Ponadto N. G. podała, że sama ma 168cm wzrostu, M. G. 172cm wzrostu, zaś D. G. , że brat waży więcej niż ojciec, co wskazuje też i na to, że warunki fizyczne M. G. nie wskazywały by to „górował fizycznie” nad innymi uczestnikami zdarzenia, wśród których był przecież sam. A w kontekście tego teza z apelacji, iż N. G. mogła realnie czuć się zagrożona zachowaniem M. G. , który rzucił plecak, po który ona się schylała, że P. D. mógł zasadnie uznać, że zaistniała sytuacja niebezpieczna dla matki, która uzasadniała jego fizyczny atak na osobę M. G. , a użyty przez P. D. środek był adekwatny do zagrożenia które wystąpiło, nie mogła być uwzględniona. Tym bardziej, że skarżący eksponuje tylko te okoliczności wynikające z dowodów będące korzystne dla P. D. , a pomija choćby słowa wypowiadane przez N. G. , które wynikają z nagrania audio, a które poprzedziły atak ze strony P. D. . Ponadto obrona pomija też i to, że do zdarzenia doszło w dniu 26.04.2020r., na początku stanu pandemii, gdy była żona wraz z rodziną udawała się na imprezę rodzinną, a M. G. wyraził wątpliwość co do prawidłowości takiego zachowania w kontekście ochrony zdrowia członków rodziny, jego dzieci, co spowodowało gniewną reakcję byłej żony uwiecznioną na nagraniu audio. Wobec tego nie można było zgodzić się z autorem apelacji, że sąd I instancji dokonał nieprawidłowej oceny dowodów naruszającej art. 7 kpk . Bowiem analiza całokształtu dowodów i wynikających z nich okoliczności, a nie tylko tych podniesionych w apelacji i świadczących na korzyść P. D. , oceniana też przez pryzmat doświadczenia życiowego i zasad logiki, wskazywała na to, że wersja M. G. zweryfikowana pozytywnie treścią obiektywnych dowodów w postaci nagrania audio, obdukcji i opinii biegłego, to zasługiwała na wiarygodność, w tym i w zakresie popchnięcia i uderzenia w twarz. Natomiast P. D. i osoby z nim związane składali relacje, które z uwagi na ich treść, należało uznać za tendencyjne (gdy N. G. opisała serię uderzeń ze strony M. G. w kierunku osoby P. , zadanie też wielu kopnięć, gdy sam P. D. opisywał tylko pojedyncze uderzenie w twarz i kopnięcie go ze strony M. G. ) i służące polepszeniu sytuacji procesowej P. D. , tym bardziej, że nie kryli oni niechęci do osoby M. G. . Wobec tego sąd I instancji miał podstawy by dokonać kwestionowanych ustaleń faktycznych. Należy stwierdzić, że w ocenianym zdarzeniu nie wystąpiło zagrożenie dla osoby N. G. , które by uzasadniało potrzebę wkroczenia P. D. . Przy czym w sytuacji zainicjowania nieadekwatnego do przebiegu i okoliczności zdarzenia ataku na osobę M. G. przez P. D. (w trakcie której P. D. nie wykluczał, że mógł „zahaczyć” o twarz M. G. , gdy machał rękami starając się uderzyć), a następnie zadania przez niego M. G. uderzenia w twarz, to M. G. miał podstawy do podjęcia działań obronnych, co mogło zostać ocenione w taki sposób, jak to zaprezentował sąd I instancji w opisie z pkt. V wyroku i w pisemnym uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia, gdy działania podjęte przez M. G. tj. uderzenie pięścią i kopnięcie w biodro P. D. mieszczą się w kategorii podjęcia przez niego obrony koniecznej przed agresywnym i nieuzasadnionym w realiach omawianego zdarzenia zachowaniem P. D. . Tym bardziej, że nie była to obrona nadmierna, skoro obaj oskarżeni doznali obrażeń o podobnej skali, a po zadaniu ww ciosów M. G. nie atakował dalej P. D. . Właściwie i zgodnie z art. 7 kpk oceniony materiał dowodowy nie pozostawiał więc wątpliwości, o których mowa w art. 5§2 kpk , co do sprawstwa i winy oskarżonego P. D. w zakresie czynu z art. 157§2kk oraz możliwości oceny zachowania M. G. w kategoriach spowodowania u P. D. podobnego stopnia obrażeń ciała dokonanych w warunkach obrony koniecznej. Trzeba zaś przypomnieć- w odniesieniu do postawionego też w apelacji zarzutu obrazy art. 5§2kpk -, że wyrażona w tym przepisie zasada in dubio pro reo jest adresowana do organów postępowania karnego. Oznacza to, że dla oceny, czy nie został naruszony art. 5 § 2 kpk nie są miarodajne wątpliwości zgłaszane przez stronę, ale jedynie to, czy orzekający w sprawie sąd meriti rzeczywiście powziął wątpliwości co do treści ustaleń faktycznych lub wykładni prawa i wobec braku możliwości ich usunięcia rozstrzygnął je na niekorzyść oskarżonego, względnie to, czy w świetle realiów konkretnej sprawy wątpliwości takie powinien powziąć (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 kwietnia 2012 r., V KK 335/11, LEX nr 1163975). Argumentacja zawarta w uzasadnieniu sądu I instancji nie wskazuje na to, aby powziął on niedające się usunąć wątpliwości natury faktycznej i nie postąpił zgodnie z nakazem wynikającym z art. 5 § 2 kpk . Brak jest też, w świetle przedstawionych powyżej rozważań, przesłanek uzasadniających stawianie temu sądowi zarzutu, że takich wątpliwości nie powziął. Wniosek O zmianę wyroku poprzez: - uniewinnienie P. D. od zarzucanego mu czynu, - uznanie M. G. winnym i wymierzenie mu sprawiedliwej kary. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Z przyczyn dla których zarzuty z apelacji i argumenty podniesione w apelacji, a w konsekwencji wnioski końcowe nie zasługiwały na uwzględnienie.
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot utrzymania w mocy Cały zaskarżony wyrok Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Z przyczyn dla których zarzuty z apelacji i argumenty podniesione w apelacji, a w konsekwencji wnioski końcowe nie zasługiwały na uwzględnienie. 5.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 5.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.
- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.
- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt z wyroku Przytoczyć okoliczności
- Koszty Procesu Punkt z wyroku Przytoczyć okoliczności Pkt. II, III Apelacja adw. P. Ł. reprezentującego P. D. nie zasługiwała na uwzględnienie, stąd zachodziły podstawy z art. 636§1 i3 kpk w zw. z art. 616§1 kpk do obciążenia P. D. kosztami procesu za postępowanie odwoławcze, w tym opłatą – 60 zł ( art. 7 i 8 ustawy z 23.06.1973r. o opłatach w sprawach karnych ), a także obciążenie go zapłatą na rzecz M. G. kwoty 840 zł tytułem zwrotem wydatków poniesionych na ustanowienie przez M. G. pełnomocnika/obrońcy z wyboru w postępowaniu odwoławczym ( §11 ust.2 pkt.4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie).
- PODPIS