Sygn. akt: I C 147/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 października 2022 r. Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Małgorzata Żelewska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2022 r. w Gdyni na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa S. C. przeciwko Bankowi (...) S.A. w W. o zapłatę I. zasądza od pozwanego Banku (...) SA w W. na rzecz powódki S. C. kwotę 22.309 zł (dwadzieścia dwa tysiące trzysta dziewięć złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 13 listopada 2020 r. do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanego ma rzecz powódki kwotę 4.733 zł (cztery tysiące siedemset trzydzieści trzy złote) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. UZASADNIENIE Powódka S. C. wnios 3 a pozew przeciwko Bankowi (...) S.A. z siedzib 1 w W. o zap 3 atê kwoty 22.309 z 3 wraz z ustawowymi odsetkami za opóŸnienie od dnia 13 listopada 2020r. do dnia zap 3 aty. W uzasadnieniu pozwu powódka podnios 3 a, ¿e w dniu 10 listopada 2020r. przebywaj 1 c w pracy odebra 3 a oko 3 o godz. 15:30 po 31 czenie telefoniczne z numeru przypisanego do infolinii pozwanego banku, a dzwoni 1 cy, który przedstawi 3 siê jako pracownik banku, identyfikuj 1 c powódkê, poinformowa 3 o próbie wy 3 udzenia po¿yczki na kwotê 800 z 3 , próbie przelania pieniêdzy na obce konta, radz 1 c blokadê konta i karty. Osoba ta poradzi 3 a powódce œci 1 gniêcie aplikacji na telefon, która pozwoli udaremniæ atak hakerski. Powódka wykona 3 a wszelkie polecenia tej osoby. N. dnia powódka skontaktowa 3 a siê z infolini 1 banku w celu potwierdzenia blokady konta i wydania nowej karty, lecz pracownik banku nie mia 3 wiedzy o jakichkolwiek atakach, a nadto wskaza 3 , ¿e konto jest puste, a w dniu poprzednim zlecono dyspozycjê po¿yczki na kwotê 122.500 z 3 . Powódka wnios 3 a reklamacjê do banku i zg 3 osi 3 a sprawê na Policji, do Rzecznika (...) i organu ds. ochrony danych osobowych. Jako podstawê powództwa powódka wskaza 3 a art. 46 ust. 1 ustawy o us 3 ugach p 3 atniczych. Powódka argumentuje, ¿e dochowa 3 a wszelkich okolicznoœci zwi 1 zanych z korzystaniem z internetowego systemu bankowego. U. ¿liwienie dokonania transakcji przez oszusta by 3 o mo¿liwe ze wzglêdu na niew 3 aœciwe zabezpieczenie po stronie banku i wyciek danych osobowych, którymi legitymowa 3 y siê osoby dokonuj 1 ce transakcji na rachunku powódki. W konsekwencji osoba, która wykona 3 a fa 3 szyw 1 aplikacjê banku, a tak¿e zidentyfikowa 3 a powódkê, mog 3 a z 3 atwoœci 1 uzyskaæ dane dotycz 1 ce autoryzacji transakcji. D. pocz 1 tkow 1 roszczenia o odsetki powódka ustali 3 a na podstawie reklamacji z dnia 11 listopada 2020r. (pozew, k. 3-7) Pozwany wniós 3 o oddalenie powództwa, kwestionuj 1 c powództwo co do zasady. Jego zdaniem nie dosz 3 o do z 3 amania zabezpieczeñ systemów bankowych, a wszelka procedura autoryzacyjna przebieg 3 a prawid 3 owo. Tym samym brak podstaw do przypisania bankowi naruszenia obowi 1 zków starannoœci w zakresie bezpieczeñstwa depozytów klientów, w szczególnoœci nienale¿ytej ochrony serwisu transakcyjnego i aplikacji mobilnej. Pozwany podniós 3 , ¿e powódka zainstalowa 3 a na swoim urz 1 dzeniu program umo¿liwiaj 1 cy zdalny dostêp do urz 1 dzenia i tym samym udostêpni 3 a osobom trzecim dane osobowe i dostêpowe do rachunku bankowego. Wszelkie transakcje zosta 3 y potwierdzone przez kody sms otrzymane na nr telefonu komórkowego powoda. Ewentualna mo¿liwoœæ zdobycia danych do systemu bankowego powoda przez osoby trzecie œwiadczy o ra¿ 1 cym niedbalstwie powódki w rozumieniu art. 46 ust. 3 ustawy o us 3 ugach p 3 atniczych w zakresie braku posiadania zabezpieczeñ antywirusowych na urz 1 dzeniach mobilnych i stacjonarnych, wchodzeniu w nieznane linki b 1 dŸ udostêpnianiu swoich danych osobom trzecim. Nawet podwy¿szona starannoœæ nie nak 3 ada na bank obowi 1 zku weryfikacji adresów IP, z których korzysta 3 a powódka, ani tym bardziej potwierdzenia zamiaru wykonania przelewu. Transakcje by 3 y autoryzowane w sposób ustalony przez bank z powodem w Regulaminie. Pozwany otrzyma 3 prawid 3 owe dyspozycje i by 3 zobowi 1 zany je wykonaæ, a przed otrzymaniem dyspozycji blokady kana 3 ów bankowoœci elektronicznej nie ponosi odpowiedzialnoœci za prawid 3 owo zrealizowane transakcje. Wszelka procedura autoryzacji zosta 3 a przeprowadzona zgodnie z obowi 1 zuj 1 cymi procedurami. Nadto, informacje o próbach wy 3 udzenia danych znajdowa 3 y siê na stronie banku. Pozwany podniós 3 tak¿e, ¿e kradzie¿ to¿samoœci czy sprawstwo nieustalonej osoby trzeciej nie zosta 3 y do tej pory prawomocnie potwierdzone. Zdaniem pozwanego powódka nie wykaza 3 a okolicznoœci uzasadniaj 1 cych odpowiedzialnoœæ banku. Pozwany zakwestionowa 3 tak¿e legitymacjê biern 1 , wskazuj 1 c, ¿e podstawa ¿ 1 dania ma swe Ÿród 3 o w dzia 3 aniu osób trzecich, a nie banku. Pozwany podniós 3 równie¿, ¿e powódka powinna pos 3 ugiwaæ siê danymi identyfikuj 1 cymi oraz autoryzowaæ oœwiadczenia w sposób zapewniaj 1 cy zachowanie ich poufnoœci, w szczególnoœci nie mo¿e ich udostêpniaæ osobom trzecim. (odpowiedŸ na pozew, k. 45-63) (...) stan faktyczny: Powódka S. C. jest d 3 ugoletnim klientem Banku (...) S.A. z siedzib 1 w W. . Z bankiem tym zawar 3 a m.in. umowê rachunków bankowych oraz karty debetowej z dnia 26 lutego 2016 roku. Przed listopadem 2020 roku bank sporadycznie kontaktowa 3 siê z ni 1 telefonicznie, oferuj 1 c ró¿ne produkty, lecz powódka nie wyra¿a 3 a nimi zainteresowania. Powódka korzysta 3 a z aplikacji telefonicznej za pomoc 1 której wykonywa 3 a co miesi 1 c przelewy za op 3 aty mieszkaniowe, Internet i telewizjê kablow 1 . Na rachunek powódki wp 3 ywa 3 o wynagrodzenie za pracê oraz alimenty na dzieci. Powódka nie zawiera 3 a umów po¿yczek ani nie dokonywa 3 a zakupów na raty. W dniu 10 listopada 2020 roku powódka mia 3 a na rachunku kwotê 22.309 z 3 . (dowód: przes 3 uchanie powódki S. C. , p 3 yta CD k. 152, umowa rachunków bankowych oraz karty debetowej, k. 85-86) W dniu 10 listopada 2020r. powódka dokona 3 a zakupu pieczywa za kwotê 6,20 z 3 , w 3 oszczyzny za kwotê 22,57 z 3 przy u¿yciu karty. Transakcje te zosta 3 y zaksiêgowane odpowiednio w dniach 13 i 12 listopada 2020 roku. Z kolei, w dniu 9 listopada 2020 roku dokona 3 a za pomoc 1 karty zakupów na kwoty 34,37 z 3 i 20,67 z 3 . Obie transakcje zosta 3 y zaksiêgowane w dniu 12 listopada 2020 roku. (dowód: przes 3 uchanie powódki S. C. , p 3 yta CD k. 152, zestawienie transakcji, k. 19-20) W dniu 10 listopada 2020 roku przebywaj 1 c w pracy powódka odebra 3 a telefon z numeru (+48) 22 598 40
- (...) jako A. G. i poinformowa 3 powódkê, ¿e nast 1 pi 3 a próba wy 3 udzenia z jej rachunku bankowego kwoty 800 z 3 oraz zaleci 3 jej œci 1 gniêcie i instalacjê aplikacji „antydysk” umo¿liwiaj 1 cej udaremnienie ataków hakerskich. Nadto, wskaza 3 , ¿e zostanie przes 3 ana powódce nowa karta debetowa. Powódka nie podawa 3 a osobie dzwoni 1 cej ¿adnych danych osobowych ani te¿ danych autoryzacyjnych (has 3 o, login ani kodów sms). W trakcie rozmowy powódka s 3 ysza 3 a, jak rozmówca pisze na klawiaturze komputerowej. Po sprawdzeniu w Internecie numeru telefonu z którego dzwoniono powódka upewni 3 a siê, ¿e rozmawia z pracownikiem infolinii pozwanego banku. Zgodnie z dyspozycj 1 powódka zainstalowa 3 a na swoim telefonie zalecan 1 przez osobê dzwoni 1 c 1 aplikacjê mobiln 1 . Na wskazany nr telefonu – zgodnie z dyspozycj 1 dzwoni 1 cego – wysy 3 a 3 a smsy, w których wskaza 3 a m.in. nr karty i swój nr PESEL. Na nr telefonu powódki przychodzi 3 y wiadomoœci zwrotne. Po powrocie z pracy S. C. zadzwoni 3 a na infoliniê Banku (...) S.A. i dowiedzia 3 a siê, ¿e na rachunku nie ma ¿adnych œrodków, a nadto zosta 3 a zaci 1 gniêta po¿yczka na kwotê 122.500 z 3 . Pracownik banku poradzi 3 powódce zg 3 oszenie sprawy na Policji. (dowód: przes 3 uchanie powódki S. C. , p 3 yta CD k. 152, wydruki wiadomoœci sms, k. 12v-17v) Powódka niezw 3 ocznie w dniu 10 listopada 2020 roku z 3 o¿y 3 a zawiadomienie o pope 3 nieniu przestêpstwa na komisariacie Policji. (dowód: potwierdzenie z 3 o¿enia zawiadomienia o przestêpstwie, k. 18-18v) W dniu 10 listopada 2020 roku w rachunku powódki zaci 1 gniêto po¿yczkê na kwotê 122.500 z 3 , a tak¿e dokonano kilkukrotnych zakupów bez fizycznego u¿ycia karty w hrywnach ukraiñskich ( (...) ) w kwotach: 2040 z 3 , 2040 z 3 , 2040 z 3 , 1989 z 3 , 2040 z 3 , 2040 z 3 , 2040 z 3 , a tak¿e z fizycznym u¿yciem karty w kwotach (...) ,95 z 3 , (...) ,80 z 3 , 7500,49 z 3 , (...) ,89 z 3 , (...) ,89 z 3 , 3060,12 z 3 , (...) ,70 z 3 , (...) ,41 z 3 , (...) ,93 z 3 , (...) ,62 z 3 . Transakcje kart 1 zosta 3 y dokonane na rzecz (...) _ (...) , Y. , (...) , (...)
- W dniu 12 listopada 2020 roku na rachunek powódki dokonano zwrotu kwot 2040 z 3 , 2040 z 3 , 1989 z 3 . (dowód: zestawienie transakcji na rachunku, k. 19-20) Transakcje na rzecz (...) _ (...) zosta 3 y potwierdzone has 3 ami sms wys 3 anymi w dniu 10 listopada 2020r. w ramach us 3 ugi 3D S. na numer telefonu wskazany do autoryzacji p 3 atnoœci. Z kolei, transakcje na rzecz Y. , (...) , (...) 2 zosta 3 y zrealizowane po dodaniu karty V. do aplikacji A. P. . Dyspozycja zosta 3 a potwierdzona kodem weryfikacyjnym wys 3 anym na numer telefonu w dniu 10 listopada 2020 roku. (dowód: decyzja pozwanego z dnia 2 grudnia 2020r., k. 21) W dniu 10 listopada 2020 roku powódka zg 3 osi 3 a reklamacjê w pozwanym banku, która zosta 3 a uznana za niezasadn 1 w dniu 2 grudnia 2020 roku. W dniu 9 grudnia 2020r. powódka z 3 o¿y 3 a odwo 3 anie od decyzji banku. Nadto, powódka z 3 o¿y 3 a pismo do Prezesa (...) D. O. o udostêpnienie jej danych osobowych osobom trzecim, a tak¿e skargê do Rzecznika (...) . (dowód: pismo powódki z dnia 2 grudnia 2020r., k. 20v, pismo pozwanego z dnia 2 grudnia 2020r., k. 21-22, pismo pozwanego z dnia 7 stycznia 2021r., k. 23, odwo 3 anie powódki z dnia 9 grudnia 2020r., k. 24, wniosek do Prezesa (...) z dnia 11 stycznia 2021r., k. 25, skarga z dnia 13 grudnia 2020r., k. 25v, odpowiedŸ (...) z dnia 30 grudnia 2020r., k. 26-27, wniosek do Rzecznika (...) , k. 27v) W dniu 12 listopada 2020 roku powódka uda 3 a siê do oddzia 3 u banku po wydruk z histori 1 transakcji na koncie. (...) wówczas zapewniona, ¿e na rachunek (...) zawrócona kwota oko 3 o 6.000 z 3 . (dowód: przes 3 uchanie powódki S. C. , p 3 yta CD k. 152) W zwi 1 zku z zaci 1 gniêtym kredytem pozwany wysy 3 a 3 do powódki monity, a nadto odwiedzi 3 j 1 windykator. Pozwany równie¿ zg 3 osi 3 powódkê do BIK. (dowód: przes 3 uchanie powódki S. C. , p 3 yta CD k. 152, wydruk wiadomoœci sms, k. 28) Od 2018 roku Bank (...) S.A. zamieszcza komunikaty na g 3 ównej stronie internetowej banku, stronie logowania, a tak¿e stronie po zalogowaniu na belce informacyjnej o aktualnych sposobach wy 3 udzania danych. Od 2020 roku takie komunikaty pojawiaj 1 siê z wiêksz 1 czêstotliwoœci 1 . W dniu 19 maja 2020 roku bank skierowa 3 do powódki wiadomoœæ o treœci: " (...) nowe sposoby wy 3 udzania danych. Zachowaj czujnoœæ! (...)W zwi 1 zku z pojawiaj 1 cymi siê nowymi metodami wy 3 udzania danych prosimy o zwracanie szczególnej uwagi na oszustów podszywaj 1 cych siê pod pracowników infolinii banku, prosz 1 cych o dane do logowania lub zainstalowanie dodatkowego oprogramowania, maile z proœb 1 o sprawdzenie aktywnoœci konta zawieraj 1 linki przekierowuj 1 ce na strony mog 1 cych wy 3 udzaæ dane, fa 3 szywe wiadomoœci sms dotycz 1 ce danych do logowania, dop 3 at do przesy 3 ek itp." Zaznaczamy: " Nie podawaj nikomu danych do logowania. Nie loguj siê do swojego konta na stronach innych ni¿ strona banku, nie wpisuj podczas logowania ca 3 ego numeru pesel, dowodu osobistego b 1 dŸ te¿ paszportu. Podczas logowania prosimy tylko o dwa losowe znaki identyfikatora. Czytaj uwa¿nie ka¿d 1 otrzyman 1 od nas wiadomoœæ. Nie otwieraj ¿adnych linków wysy 3 anych w wiadomoœciach sms.". Powódka odczyta 3 a tê wiadomoœæ w dniu 23 maja 2020r. W dniu 21 lipca 2020r. bank wys 3 a 3 do powódki informacjê " U. ¿aj na oszustów promuj 1 cych inwestycje w kryptowaluty", która zosta 3 a odczytana w dniu 23 lipca 2020r. W dniu 13 sierpnia 2020r. natomiast bank wys 3 a 3 komunikat " O. œci podszywaj 1 pod bank (...) i znane marki." Ta wiadomoœæ zosta 3 a odczytana przez powódkê w dniu 7 wrzeœnia 2020r. Kolejna wiadomoœæ zosta 3 a przes 3 ana przez bank do powódki w dniu 24 wrzeœnia 2020r. o treœci: "Szanowny kliencie, otrzymaliœmy sygna 3 y o oszustach podszywaj 1 cych siê pod pracowników infolinii T. M. . P. dzwoni 1 w sprawie szkoleñ podejrzanych transakcji na koncie, karcie i prosz 1 o podanie danych oraz zainstalowanie aplikacji, która umo¿liwia zdalne sterowanie urz 1 dzeniem u¿ytkownika. Uwaga! Podczas rozmowy mog 1 wyœwietlaæ siê numery banku, a oszuœci dysponuj 1 niektórymi danymi klienta. Prosimy, zachowaj czujnoœæ oraz nie pobieraj ¿adnych podejrzanych aplikacji. Konsultanci banku nie zalecaj 1 pobierania ¿adnych aplikacji do szybkiej obs 3 ugi klienta. (...) , któr 1 bank promuje jest aplikacja mobilna banku (...) . Nie udostêpniaj nikomu poufnych danych np. numerów dokumentów, numeru swojej karty bankowej, kodu CVV. Konsultanci infolinii nigdy nie prosz 1 o takie dane. Nie podawaj swoich danych logowania do systemu. Konsultant banku zaloguje siê do systemu za Ciebie. Loguj siê do konta wy 31 cznie na stronie banku, a podczas logowania pamiêtaj, ¿e nigdy nie prosimy o podanie pe 3 nego numeru pesel, czy pe 3 nego numeru dokumentu, a jedynie o dwa znaki losowo wybrane znaki. W razie jakichkolwiek w 1 tpliwoœci skontaktuj siê z nami.". Wiadomoœæ zosta 3 a przez powódkê oczytana w dniu 11 paŸdziernika 2020 r. Z kolei, w dniu 9 paŸdziernika 2020 roku bank przes 3 a 3 do powódki wiadomoœæ, i¿ "Zachowaj czujnoœæ podczas autoryzacji p 3 atnoœci internetowych. Otrzymaliœmy sygna 3 y o nowym typie oszustwa z wykorzystaniem procesu aktywacji aplikacji mobilnej. O. œci próbuj 1 wy 3 udzaæ informacje niezbêdne do aktywacji aplikacji mobilnej MilleKonto has 3 o sms, aby na swoich urz 1 dzeniach aktywowaæ aplikacjê po 31 czon 1 z twoim kontem. Dlatego prosimy zachowaj czujnoœæ i pamiêtaj informacje us 3 yszane podczas automatycznego po 31 czenia w treœci aplikacji mobilnej wprowadzaj wy 31 cznie na swoim telefonie. Nie udostêpniaj ich nikomu, nie wpisuj ich do urz 1 dzenia, które nie s 1 twoje, a tak¿e na stronach internetowych nawet 3 udz 1 co podobnych do strony banku. Podczas logowania do MilleNetu podawaj tylko dwa wskazane znaki numeru pesel lub dokumentu. Nigdy nie prosimy o podanie wiêcej znaków. Zanim wpiszesz has 3 o sms dok 3 adnie przeczytaj treœæ sms'a autoryzacyjnego aby mieæ pewnoœæ jak 1 operacjê potwierdzasz. Nie wprowadzaj swoich danych osobowych na nieznanych stronach internetowych. Zanim dokonasz transakcji w miarê mo¿liwoœci spróbuj zweryfikowaæ wiarygodnoœæ tzw. super okazji znalezionych w Internecie." (...) ona odczytana w dniu 11 paŸdziernika 2020 roku. (dowód: zeznania œwiadka W. Z. , p 3 yta CD k. 152) Zgodnie z § 75 ust. 1 pkt 3 Regulaminu ogólnego œwiadczenia us 3 ug bankowych dla osób fizycznych w Banku (...) S.A. z dnia 25 wrzeœnia 2020 roku posiadacz rachunku (...) z Aplikacji mobilnej w tym z (...) œci Mobilnych BLIK zobowi 1 zany jest do: 1) zabezpieczenia (...) mobilnego wraz z (...) oraz do przestrzegania zasad bezpieczeñstwa przy jej korzystaniu, umieszczonych na stronie internetowej Banku, 2) niezw 3 ocznego zg 3 oszenia do Banku w przypadku utraty, kradzie¿y, (...) mobilnego lub nieuprawnionego korzystania z Aplikacji mobilnej, 3) nieudostêpniania osobom trzecim narzêdzi s 3 u¿ 1 cych do weryfikacji i uwierzytelniania w Aplikacji mobilnej. (dowód: Regulamin ogólny œwiadczenia us 3 ug bankowych dla osób fizycznych w Banku (...) S.A. , k. 87-95) Pismem z dnia 19 stycznia 2021 roku powódka wezwa 3 a pozwanego do zap 3 aty kwoty 22.309 z 3 tytu 3 em utraconych œrodków na rachunku bankowym w terminie 7 dni od otrzymania pisma. (dowód: wezwanie do zap 3 aty z dnia 19 stycznia 2021r., k. 29-32) (...) ¿y 3 , co nastêpuje: P. ¿szy stan faktyczny (...) na podstawie dowodów z dokumentów, dowodu z zeznañ œwiadka W. Z. oraz dowodu z przes 3 uchania powódki. (...) zebrany w sprawie materia 3 dowodowy (...) nie dopatrzy 3 siê ¿adnych podstaw do kwestionowania autentycznoœci i wiarygodnoœci dowodów z dokumentów prywatnych wymienionych w ustaleniach stanu faktycznego, w szczególnoœci umowy stron, Regulaminu, korespondencji stron, a tak¿e pism kierowanych przez powódkê do organów zajmuj 1 cych siê ochron 1 danych osobowych oraz do Rzecznika (...) . P. œliæ bowiem nale¿y, i¿ ¿adna ze stron niniejszego postêpowania nie zaprzeczy 3 a prawdziwoœci tych dokumentów, jak równie¿ nie kwestionowa 3 a pochodzenia zawartych w nich oœwiadczeñ. Przedmiotowe dokumenty nie nosz 1 bowiem ¿adnych œladów przerobienia, przerobienia, b 1 dŸ innej ingerencji. Zatem, przyj 1 æ nale¿a 3 o, ¿e s 1 autentyczne, a zawarte w nich oœwiadczenia pochodz 1 od osób, które je w 3 asnorêcznie podpisa 3 y. Za prawdziwe nale¿a 3 o równie¿ uznaæ dokumenty stanowi 1 ce wydruki z systemów informatycznych pozwanego (zestawienie transakcji na rachunku bankowym), albowiem nie kwestionowano tego, ¿e za 31 czone do akt sprawy wydruki nie stanowi 1 odzwierciedlenia danych zapisanych na noœnikach czy w systemach elektronicznych banku. Za wiarygodne nale¿a 3 o uznaæ tak¿e zeznania œwiadka W. Z. . Zdaniem (...) zeznania tego œwiadka by 3 y wewnêtrznie spójne, a tak¿e nie by 3 y sprzeczne z ¿adnymi innymi dowodami. Przede wszystkim nie ma podstaw do kwestionowania zeznañ œwiadka, i¿ bank kierowa 3 do powódki wiadomoœci dotycz 1 ce zachowania zasad bezpieczeñstwa i przestrzegaj 1 ce przed oszustami. (...) , sama powódka przyzna 3 a, ¿e otrzymywa 3 a od banku tego typu wiadomoœci. Nadto, (...) zeznaniom powódki S. C. odnoœnie przebiegu i okolicznoœci zdarzenia z dnia 10 listopada 2020r. Zeznania powódki s 1 wewnêtrznie spójne i konsekwentne, zgodne z jej wczeœniejszymi oœwiadczeniami sk 3 adanymi pozwanemu po zg 3 oszeniu reklamacji czy w zawiadomieniu o pope 3 nieniu przestêpstwa. Zeznania te nie budz 1 tak¿e ¿adnych w 1 tpliwoœci (...) w œwietle zasad logicznego rozumowania i zasad doœwiadczenia ¿yciowego. Natomiast, na podstawie art. 2352 § 1 pkt 2 kpc , (...) dowód z opinii (...) z zakresu informatyki i bezpieczeñstwa systemów informatycznych na okolicznoœæ wykazania zwi 1 zku zainfekowania urz 1 dzenia powódki z 3 oœliwym oprogramowaniem z mo¿liwoœci 1 wykonania spornych transakcji na rachunku powódki. Z. ¿yæ bowiem nale¿a 3 o, ¿e okolicznoœci zdarzenia by 3 y niesporne, a powódka nie kwestionowa 3 a tego, ¿e zainstalowa 3 a na swoim urz 1 dzeniu mobilnym aplikacjê, zgodnie z dyspozycj 1 osoby podszywaj 1 cej siê pod pracownika pozwanego banku. (...) do rozwa¿añ merytorycznych, nale¿y wskazaæ, i¿ w niniejszej sprawie powódka dochodzi 3 a od pozwanego zwrotu kwoty 22.309 z 3 pobranej z jej rachunku bankowego na skutek nieautoryzowanej transakcji p 3 atniczej, wykonanej bez jej zgody. P. prawn 1 powództwa stanowi 3 przepis art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011r. o us 3 ugach p 3 atniczych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2360), zgodnie z którym z zastrze¿eniem art. 44 ust. 2, w przypadku wyst 1 pienia nieautoryzowanej transakcji p 3 atniczej dostawca p 3 atnika niezw 3 ocznie, nie póŸniej jednak ni¿ do koñca dnia roboczego nastêpuj 1 cego po dniu stwierdzenia wyst 1 pienia nieautoryzowanej transakcji, któr 1 zosta 3 obci 1 ¿ony rachunek (...) , lub po dniu otrzymania stosownego zg 3 oszenia, zwraca p 3 atnikowi kwotê nieautoryzowanej transakcji p 3 atniczej, z wyj 1 tkiem przypadku gdy dostawca p 3 atnika ma uzasadnione i nale¿ycie udokumentowane podstawy, aby podejrzewaæ oszustwo, i poinformuje o tym w formie pisemnej organy powo 3 ane do œcigania przestêpstw. W przypadku gdy p 3 atnik korzysta z rachunku (...) , dostawca p 3 atnika przywraca obci 1 ¿ony rachunek (...) do stanu, jaki istnia 3 by, gdyby nie mia 3 a miejsca nieautoryzowana transakcja p 3 atnicza. Data waluty w odniesieniu do uznania rachunku (...) p 3 atnika nie mo¿e byæ póŸniejsza od daty obci 1 ¿enia t 1 kwot 1 . W myœl natomiast przywo 3 anego art. 44 ust. 2 ustawy o us 3 ugach p 3 atniczych je¿eli u¿ytkownik nie dokona powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, w terminie 13 miesiêcy od dnia obci 1 ¿enia rachunku (...) albo od dnia, w którym transakcja mia 3 a byæ wykonana, roszczenia u¿ytkownika wzglêdem dostawcy z tytu 3 u nieautoryzowanych, niewykonanych lub nienale¿ycie wykonanych transakcji p 3 atniczych wygasaj 1 . Jak wskazuje siê w orzecznictwie jeœli transakcje zosta 3 y zrealizowane bez zgody p 3 atnika oraz w okolicznoœciach, za które nie ponosi on odpowiedzialnoœci, a nastêpnie p 3 atnik dokona 3 zg 3 oszenia wyst 1 pienia nieautoryzowanych transakcji, to na dostawcy ci 1 ¿y obowi 1 zek zwrotu kwot nieautoryzowanych transakcji. Jeœli jednak do nieautoryzowanych transakcji p 3 atnik doprowadzi 3 umyœlnie albo w wyniku umyœlnego lub bêd 1 cego skutkiem ra¿ 1 cego niedbalstwa naruszenia swoich obowi 1 zków (o których mowa w art. 42 ustawy z 2011r. o us 3 ugach p 3 atniczych), wówczas to on, a nie dostawca odpowiada za nieautoryzowane transakcje (por. wyrok S 1 du Apelacyjnego w W. z dnia 24 maja 2018 r., VI ACa 217/17, L. ). C. ¿ar udowodnienia, ¿e transakcja p 3 atnicza by 3 a autoryzowana przez u¿ytkownika lub, ¿e zosta 3 a wykonana prawid 3 owo spoczywa na dostawcy. Wykazanie przez dostawcê zarejestrowanego u¿ycia instrumentu p 3 atniczego nie jest wystarczaj 1 ce do udowodnienia, ¿e transakcja p 3 atnicza zosta 3 a przez p 3 atnika autoryzowana. Dostawca jest obowi 1 zany udowodniæ inne okolicznoœci wskazuj 1 ce na autoryzowanie transakcji przez p 3 atnika albo okolicznoœci wskazuj 1 cych na fakt, ¿e p 3 atnik umyœlnie doprowadzi 3 do nieautoryzowanej transakcji p 3 atniczej albo umyœlnie lub wskutek ra¿ 1 cego niedbalstwa dopuœci 3 siê naruszenia co najmniej jednego obowi 1 zków o których mowa jest w art. 42 ustawy o us 3 ugach p 3 atniczych (por. wyrok S 1 du Apelacyjnego w £odzi z dnia 10 marca 2017 r. I ACa 1174/16, L. ). Z. przy tym nale¿y uwagê, i¿ zgodnie z treœci 1 art. 46 ust. 3 ustawy o us 3 ugach p 3 atniczych to p 3 atnik odpowiada za nieautoryzowane transakcje p 3 atnicze w pe 3 nej wysokoœci, je¿eli doprowadzi 3 do nich umyœlnie albo w wyniku umyœlnego lub bêd 1 cego skutkiem ra¿ 1 cego niedbalstwa naruszenia co najmniej jednego z obowi 1 zków, o których mowa w art.
- Stosownie zaœ do art. 42 ust. 1 powo 3 anej ustawy u¿ytkownik uprawniony do korzystania z instrumentu p 3 atniczego jest obowi 1 zany: 1) korzystaæ z instrumentu p 3 atniczego zgodnie z umow 1 ramow 1 oraz 2) zg 3 aszaæ niezw 3 ocznie dostawcy lub podmiotowi wskazanemu przez dostawcê stwierdzenie utraty, kradzie¿y, przyw 3 aszczenia albo nieuprawnionego u¿ycia instrumentu p 3 atniczego lub nieuprawnionego dostêpu do tego instrumentu. W myœl ust. 2 w celu spe 3 nienia obowi 1 zku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, u¿ytkownik, z chwil 1 otrzymania instrumentu p 3 atniczego, podejmuje niezbêdne œrodki s 3 u¿ 1 ce zapobie¿eniu naruszeniu indywidualnych danych uwierzytelniaj 1 cych, w szczególnoœci jest obowi 1 zany do przechowywania instrumentu p 3 atniczego z zachowaniem nale¿ytej starannoœci oraz nieudostêpniania go osobom nieuprawnionym. W ocenie (...) w niniejszej sprawie nie sposób uznaæ, ¿e powódka umyœlnie doprowadzi 3 a do nieautoryzowanej transakcji p 3 atniczej b 1 dŸ dopuœci 3 a siê wskutek ra¿ 1 cego niedbalstwa naruszenia któregokolwiek z obowi 1 zków o których mowa jest w art. 42 ustawy o us 3 ugach p 3 atniczych. Z. ¿yæ nale¿y, i¿ zgodnie ze stanowiskiem judykatury przez nale¿yt 1 starannoœæ nale¿y rozumieæ starannoœæ ogólnie wymagan 1 w stosunkach danego rodzaju. Jej wzorzec ma charakter obiektywny, a z kolei jego zastosowanie w praktyce polega najpierw na dokonaniu wyboru modelu ustalaj 1 cego optymalny w danych warunkach sposób postêpowania, odpowiednio skonkretyzowanego i aprobowanego spo 3 ecznie, a nastêpnie na porównaniu zachowania siê d 3 u¿nika z takim wzorcem postêpowania. O tym, czy na tle konkretnych okolicznoœci mo¿na osobie zobowi 1 zanej postawiæ zarzut braku nale¿ytej starannoœci w dope 3 nianiu obowi 1 zków, decyduje nie tylko niezgodnoœæ jej postêpowania z modelem, lecz tak¿e uwarunkowana doœwiadczeniem ¿yciowym mo¿liwoœæ i powinnoœæ przewidywania odpowiednich nastêpstw zachowania. Miernik postêpowania d 3 u¿nika, którego istot 1 jest zaniechanie do 3 o¿enia starannoœci, nie mo¿e byæ formu 3 owany na poziomie obowi 1 zków niedaj 1 cych siê wyegzekwowaæ, oderwanych od doœwiadczeñ, regu 3 zawodowych, konkretnych okolicznoœci czy typu stosunków (por. wyrok SN z dnia 17 maja 2002r., I CKN 1180/99; wyrok SN z dnia 23 paŸdziernika 2003r., V CK 311/02; wyrok SN z dnia 8 lipca 1998r., III CKN 574/97). P. œliæ nale¿y, ¿e za niedbalstwo ra¿ 1 ce mo¿e zostaæ uznane niezachowanie podstawowych, elementarnych zasad ostro¿noœci, które s 1 oczywiste dla wiêkszoœci rozs 1 dnie myœl 1 cych ludzi (por. wyrok S 1 du N. ¿szego z dnia 10 sierpnia 2007r., II CSK 170/07, L. ). Zebrany w niniejszej sprawie materia 3 dowodowy nie wskazuje, aby stopieñ naruszenia przez powódkê regu 3 ostro¿noœci by 3 na tyle donios 3 y, by móc jej postawiæ zarzut ra¿ 1 cego niedbalstwa. Po pierwsze, nale¿y wskazaæ, ¿e do zdarzenia, w wyniku którego powódka utraci 3 a pieni 1 dze znajduj 1 ce siê na jej rachunkach bankowych dosz 3 o w listopadzie 2020 roku, a wiêc w czasie, kiedy instytucje finansowe, w tym przede wszystkim banki, dopiero zaczyna 3 y kampaniê informacyjn 1 o phishingu, w tym zaczê 3 y kierowaæ do swoich klientów ostrze¿enia dotycz 1 ce zachowania ostro¿noœci podczas logowania do bankowoœci mobilnej banku, na co zreszt 1 zwróci 3 uwagê œwiadek W. Z. . W 2020 roku metody dzia 3 ania hakerów i œrodki obrony przed nimi nie by 3 y powszechnie znane, a zatem nie sposób przyjmowaæ, ¿e wiedza odnoœnie zachowania ostro¿noœci przy korzystaniu z kana 3 ów bankowoœci elektronicznej by 3 a podstawow 1 , elementarn 1 wiedz 1 znan 1 ka¿demu rozs 1 dnemu u¿ytkownikowi. W niniejszym przypadku, o ile bank informowa 3 o mo¿liwoœci podszywania siê oszustów pod pracowników infolinii, o tyle z ostrze¿eñ tych nie wynika 3 o, ¿e oszuœci maj 1 mo¿liwoœæ podszywania siê pod numer telefonu infolinii, jaki figuruje na stronie internetowej banku. Po drugie, jak wynika z zebranego materia 3 u dowodowego, powódka jako klientka banku nie naruszy 3 a obowi 1 zków, o których mowa w art. 46 ust. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011r. o us 3 ugach p 3 atniczych umyœlnie lub wskutek ra¿ 1 cego niedbalstwa. Za (...) przez powódkê, ¿e w czasie, gdy przebywa 3 a w pracy na jej numer telefonu zadzwoni 3 a osoba przedstawi 3 a siê jako pracownik banku (...) i poinformowa 3 powódkê, ¿e nast 1 pi 3 a próba wy 3 udzenia z jej rachunku bankowego kwoty 800 z 3 oraz zaleci 3 jej œci 1 gniêcie i instalacjê aplikacji umo¿liwiaj 1 cej udaremnienie ataków hakerskich. (...) ostro¿noœæ powódka nie podawa 3 a w rozmowie telefonicznej osobie dzwoni 1 cej ¿adnych danych osobowych ani te¿ danych autoryzacyjnych (has 3 o, login ani kodów sms), nadto zweryfikowa 3 a na stronie internetowej numer telefonu, z którego dzwoni 3 a osoba podszywaj 1 ca siê pod pracownika banku. P. œliæ przy tym nale¿y, i¿ powódka nie jest specjalist 1 z bran¿y IT, pracuje w szkole jako woŸna, st 1 d nie posiada 3 a ponadprzeciêtnej wiedzy w zakresie telekomunikacji i nie mia 3 a œwiadomoœci, ¿e istnieje techniczna mo¿liwoœæ wyœwietlenia na aparacie innego numeru ani¿eli numer z którego faktycznie nast 1 pi 3 o po 31 czenie. Wedle stanu posiadanej wiedzy powódka zachowa 3 a ostro¿noœæ, albowiem dane poda 3 a dopiero po upewnieniu siê, ¿e numer telefonu nale¿y faktycznie do pozwanego banku. J. œnie, okolicznoœci zdarzenia, w tym fakt, ¿e dzwoni 1 cy zna 3 dane osobowe powódki, tylko utwierdza 3 j 1 w przeœwiadczeniu, ¿e rozmawia z pracownikiem banku, a nie z oszustem. Z. nale¿y tak¿e uwagê, ¿e na nr telefonu powódki przychodzi 3 y smsy zwi 1 zane ze zmian 1 limitów na koncie, co równie¿ wskazywa 3 o na to, ¿e z powódk 1 skontaktowa 3 siê bank. Nawet, gdyby szczegó 3 owo zapozna 3 a siê z ostrze¿eniami przesy 3 anymi jej przez pozwany bank, to w okolicznoœciach niniejszego przypadku, mog 3 a zak 3 adaæ, ¿e prowadzi rozmowê z pracownikiem banku. O tym, ¿e dzia 3 anie powódki nie by 3 o umyœlne, œwiadczy równie¿ fakt, ¿e niezw 3 ocznie po powrocie z pracy skontaktowa 3 a siê z infolini 1 banku, a po uzyskaniu wiedzy, ¿e pad 3 a ofiar 1 oszustwa z 3 o¿y 3 a zawiadomienie o pope 3 nieniu przestêpstwa. W œwietle zebranego materia 3 u dowodowego nale¿a 3 o uznaæ, ¿e powódka nie udostêpni 3 a œwiadomie identyfikatora, has 3 a ani innych danych osobom trzecim, a dokonanie przelewów z rachunków bankowych powódki nast 1 pi 3 o poza jej wiedz 1 i bez autoryzacji przez ni 1 . Pozwany nie z 3 o¿y 3 ¿adnego dowodu, który wskazywa 3 by na to, ¿e powódka zatwierdzi 3 a poszczególne dyspozycje przelewów bankowych, b 1 dŸ dokona 3 a zakupów przy u¿yciu karty. Potwierdzenia poszczególnych transakcji bez w 1 tpienia dokona 3 a osoba trzecia, na co wskazuje m.in. waluta transakcji – hrywna ukraiñska, miejsce wykonania transakcji – Ukraina. (...) uchybieniem po stronie powódki by 3 o, ¿e przes 3 a 3 a sms-em swój nr PESEL czy dane karty debetowej, co w okolicznoœciach niniejszego przypadku pozwala dzia 3 aniu powódki postawiæ zarzut niedochowania nale¿ytej starannoœci, jednak¿e nie w stopniu ra¿ 1 cym, jak to usi 3 uje przedstawiæ strona pozwana. Z drugiej jednak strony trzeba wzi 1 æ pod uwagê profesjonalizm przestêpstwa, który dot 1 d sprawca nie zosta 3 wykryty (wedle twierdzeñ strony powodowej postêpowanie przygotowawcze zosta 3 o umorzone z uwagi na niewykrycie sprawcy przestêpstwa). Z. nale¿y uwagê, ¿e zgodnie z art. 50 ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz.U. z 2022 r. poz. 2324) na bankach ci 1 ¿y powinnoœæ do 3 o¿enia szczególnej starannoœci w zakresie prowadzenia rachunków bankowych oraz zapewnienia maksimum bezpieczeñstwa dla wk 3 adów pieniê¿nych i przeciwdzia 3 ania wyp 3 aty tych œrodków na rzecz osób nieuprawnionych. Trudno by 3 o uznaæ za profesjonalne dzia 3 anie banku polegaj 1 ce na braku odpowiedniej reakcji na dokonywane na kontach powódki operacje bankowe dotycz 1 ce przelewu czy wyp 3 acie w krótkim czasie znacznych kwot, odpowiadaj 1 cych praktycznie ca 3 oœci wk 3 adów i to w walucie obcej (hrywna ukraiñska) i za zakupy dokonane na terenie obcego pañstwa, podczas gdy tego samego dnia w 3 aœciciel rachunku bankowego dokonywa 3 p 3 atnoœci przy u¿yciu karty debetowej na niewielkie kwoty w miejscu swojego zamieszkania. Z. ¿ywszy na profesjonalny charakter dzia 3 alnoœci pozwanego i posiadan 1 przez niego wiedzê odnoœnie metod wy 3 udzania œrodków pieniê¿nych i phishingu powinien w taki sposób skonfigurowaæ systemy bezpieczeñstwa, aby umo¿liwia 3 y wykrycie tego typu transakcji i ich zablokowanie. W niniejszym przypadku transakcje na rachunku powódki odbiega 3 y od dotychczasowej praktyki w 3 aœciciela rachunku zarówno w zakresie zaci 1 gniêcia zobowi 1 zania kredytowego w znacznej wysokoœci, jak te¿ – co dla rozstrzygniêcia niniejszej sprawy najistotniejsze – w zakresie wydatkowania œrodków zgromadzonych na rachunku. O. œci 1 , która powinna wzbudziæ reakcjê banku by 3 o przede wszystkim miejsce dokonywania transakcji p 3 atniczych i waluta transakcji. Nie by 3 o fizycznej mo¿liwoœci, aby w ci 1 gu kilku godzin powódka przemieœci 3 a siê z G. na teren Ukrainy. (...) , fakt, i¿ tego typu przestêpstwa s 1 nader czêsto dokonywane z terenu pañstw by 3 ego ZSRR winien byæ znany pozwanemu i winien na to odpowiednio zareagowaæ. Bank winien stworzyæ odpowiednie algorytmy, które uniemo¿liwia 3 yby, b 1 dŸ ograniczy 3 y tego typu proceder. W œwietle zebranego materia 3 u dowodowego nie ulega w 1 tpliwoœci, ¿e powódka niezw 3 ocznie po zauwa¿eniu utraty œrodków na koncie dokona 3 a zg 3 oszenia nieautoryzowanych transakcji, a zatem dochowa 3 a terminu o jakim mowa w art. 44 ust. 2 ustawy o us 3 ugach p 3 atniczych. (...) ¿sze na wzglêdzie, na mocy art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011r. o us 3 ugach p 3 atniczych, (...) od pozwanego na rzecz powódki kwotê 22.309 z 3 . Nadto, na podstawie art. 481 kc (...) odsetki ustawowe za opóŸnienie od dnia 13 listopada 2020r. do dnia zap 3 aty, maj 1 c na wzglêdzie, ¿e w dniu 11 listopada 2020r. z 3 o¿y 3 a reklamacjê i wnios 3 a o zwrot utraconych œrodków. Roszczenie sta 3 o siê wymagalne stosownie do art. 455 kc. O kosztach procesu (...) na mocy art. 98 kpc i zgodnie z zasad 1 odpowiedzialnoœci za wynik sprawy zas 1 dzi 3 od przegrywaj 1 cego niniejsz 1 sprawê pozwanego na rzecz powodów kwotê 4.733 z 3 , na któr 1 sk 3 adaj 1 siê: op 3 ata s 1 dowa od pozwu (1.116 z 3 ), op 3 ata za czynnoœci fachowego pe 3 nomocnika w stawce minimalnej (3.600 z 3 ) oraz op 3 ata skarbowa od pe 3 nomocnictwa (17 z 3 ). Na mocy art. 98 § 1 1 kpc od dnia uprawomocnienia siê wyroku do dnia (...) od powy¿szej kwoty tak¿e odsetki ustawowe za opóŸnienie