Sad powszechny, XV S 16/14

POSTANOWIENIE Dnia 14 marca 2014r. Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział XV Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Jarosław Grobelny Sędziowie: SO Joanna Andrzejak-Kruk (spr.) SO Krzysztof Godlewski po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2014r. w Poznaniu na posiedzeniu niejawnym z udziałem Skarbu Państwa-Prezesa Sądu Rejonowego (...) w P. sprawy z powództwa Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości przy ul. (...) oraz ul. (...) w S. przeciwko P. Z. o zapłatę prowadzonej przez Sąd Rejonowy (...) w P. pod sygn. akt I.C. (...) na skutek skargi pozwanego o stwierdzenie przewlekłości postępowania postanawia: oddalić skargę. /-/ Joanna Andrzejak-Kruk/-/ Jarosław Grobelny/-/ Krzysztof Godlewski UZASADNIENIE Pismem złożonym w dniu 17.02.2014r. pozwany P. Z. wystąpił o stwierdzenie przewlekłości postępowania w sprawie, zasądzenie od Skarbu Państwa kwoty 10.000,-zł „stosownego odszkodowania” oraz zwrot kosztów i opłat sądowych. Pozwany zarzucił, że w dniu 26.09.2013r. złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a pomimo licznych interwencji telefonicznych odpis wyroku z uzasadnieniem otrzymał dopiero 4.02.2014r. Pozwany nie mógł też zapoznać się z aktami celem napisania apelacji, gdyż zostały one przesłane do S. . Udział w sprawie zgłosił Skarb Państwa - Prezes Sądu Rejonowego (...) w P. , który w odpowiedzi na skargę domagał się jej oddalenia, a ewentualnie – na wypadek nieuwzględnienia tego wniosku – przyznania skarżącemu kwoty jedynie 2.000,-zł. Zdaniem uczestnika skarga jest bezzasadna, bowiem w postępowaniu sądowym nie wystąpiła przewlekłość w ustawowym znaczeniu. Wyrokiem z dnia 26.09.2013r. sprawa została zakończona w I instancji, a skarga wpłynęła już po zakończeniu postępowania i nie może osiągnąć swego ustawowego celu, jakim jest zdynamizowanie postępowania sądowego. Sąd Okręgowy ustalił, iż przebieg postępowania w sprawie był następujący: W dniu 4.06.2012r. do Sądu Rejonowego w S. wpłynął pozew Wspólnoty Mieszkaniowej przeciwko P. Z. o zapłatę kwoty 14.700,-zł. Na zarzut pozwanego, zgłoszony w sprzeciwie od nakazu zapłaty, postanowieniem z dnia 10.09.2012r. Sąd Rejonowy w S. przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu (...) w P. jako właściwemu rzeczowo i miejscowo. Sąd Rejonowy (...) w P. przeprowadził trzy rozprawy ( w dniach 9.05.2013r., 11.06.2013r. i 12.09.2013 r. ), a w dniu 26.09.2013r. wydał wyrok. Bezpośrednio po ogłoszeniu wyroku pozwany złożył wniosek o sporządzenie jego uzasadnienia i doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. Wniosek taki zgłosiła również strona powodowa. Uzasadnienie zostało sporządzone w dniu 22.11.2013r., gdyż w okresie od 27.09.2013r. do 7.11.2013r. akta sprawy znajdowały się w Sądzie Okręgowym w P. z uwagi na konieczność rozpoznania złożonej przez pozwanego skargi na przewlekłość postępowania ( sygn. akt XV.S. (...) ). Odpis wyroku z uzasadnieniem wysłany został jedynie pełnomocnikowi powódki, co zostało ujawnione dopiero w styczniu 2014r., gdyż bezpośrednio po sporządzeniu uzasadnienia akta sprawy w okresie od 26.11.2013r. do 24.12.2013r. ponownie znajdowały się w Sądzie Okręgowym w P. w związku ze złożeniem przez pozwanego kolejnej skargi na przewlekłość postępowania ( sygn. akt XV.S. (...) ). Na zarządzenie sędziego z dnia 15.01.2014r. odpis wyroku z uzasadnieniem wysłano w dniu 15.01.2014r. pod adres zamieszkania pozwanego, zaś w dniu 16.01.2014r. – ponownie pod adres skrytki pocztowej. W dniu 15.01.2014r. akta wysłano do Sądu Rejonowego w S. , który dwukrotnie zwracał się o ich udostępnienie jako niezbędnych w prowadzonej przez ten Sad sprawie I.C. (...) . Akta zostały zwrócone 5.02.2014r. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 17.06.2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki ( Dz.U. z 2004r. Nr 179, poz. 1843 ze zm. ), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla jej rozstrzygnięcia ( przewlekłość postępowania ). Dla stwierdzenia, czy doszło do przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty, uwzględniając charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena, czy zaistniała przewlekłość jest względna i zawsze musi odnosić się do realiów konkretnej sprawy i przyjętego trybu postępowania. Pojęcie przewlekłości generalnie dotyczy stanów czy zdarzeń nadmiernie rozciągniętych w czasie, przedłużających się, przy czym przewlekłość nie jest zależna jedynie od upływu czasu i subiektywnych odczuć strony, ale od czynników obiektywnych oraz czasu niezbędnego do podejmowania działań zgodnych z obowiązującymi przepisami, przewidującymi prowadzenie określonych procedur. Chodzi jedynie o to, by czynności te zabierały odpowiednią ilość czasu, a zatem odbywały się bez zbędnej zwłoki, której nie dałoby się uzasadnić, a która wskazywałaby na bezczynność sądu lub bezproduktywność jego działań. Tylko nadmierne odstępstwa od czasu koniecznego do wykonania określonych czynności sądowych, prac i procedur mogą być uznawane za tworzące stan nieuzasadnionej zwłoki o jakim mowa w ustawie ( tak również: postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 11.05.2005r., II S 26/05, LEX nr 151808; postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 28.09.2005r., II S 19/05, publ. KZS 2005/11/39; postanowienie NSA w Warszawie z 26.11.2004r., GPP 1/4, publ. ONSAiWSA 2005/5/97). Wbrew przekonaniu skarżącego, nie można uznać, aby w rozpoznawanej sprawie doszło do tak rozumianej przewlekłości postępowania. Skarga dotyczy etapu tzw. postępowania międzyinstancyjnego, prowadoznego po ogłoszeniu wyroku z dnia 26.09.2013r. Przewlekłość z pewnością nie wystąpiła na etapie skorządzania uzasadnienia tego wyroku. Przekroczono wprawdzie termin instrukcyjny wynoszący 14 dni od dnia złożenia wniosku ( art. 329 k.p.c. ), ale było to spowodowane koniecznością przekazania akt sprawy do Sądu odwoławczego celem rozpoznania pierwszej skargi pozwanego na przewlekłość postępowania ( która została odrzucona postanowieniem z dnia 5.11.2013r. jako niedopuszczalna, gdyż dotyczyła opóźnienia w realizacji wniosku incydentalnego, nie zaś „sprawy” w rozumieniu ustawy ). Warto zauważyć, że na rozprawie przed Sądem Rejonowym w dniu 12.09.2013r., gdy Przewodniczący poinformował o wpłynięciu skargi, pozwany wyraźnie podkreślił, że dotyczyła ona etapu postępowania toczącego się przez Sądem Rejonowym S. . Pozwany nie miał żadnych zastrzeżeń odnośnie sprawności postępowania przed Sądem Rejonowym (...) w P. , natomiast domagał się niezwłocznego przekazania skat Sądowi Okręgowemu celem rozpoznania skargi ( k.147 ). Po zwrocie akt sędzia sprawozdawca sporządził pisemne uzasadnienie wyroku w ciągu 15 dni i polecił doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem wnioskującym o to osobom. Omyłkowo dokumenty te wysłano jedynie stronie powodowej, natomiast opóźnione ujawnienie tej okoliczności ( dopiero w styczniu 2014r. ) zostało spowodowane tym, iż ponownie, niemal przez miesiąc, akta sprawy znajdowały się w Sądzie odwoławczym celem rozpoznania drugiej skargi pozwanego na przewlekłość postępowania ( która również została odrzucona postanowieniem z dnia 10.12.2013r. jako niedopuszczalna ). Przedłużenie się czynności postępowania międzyinstancyjnego było zatem w istocie wynikiem zachowania pozwanego ( skłądajacego niedopuszczalne skargi ), a w świetle art. 2 ustawy nie może to ujść uwadze przy ocenie, czy wystąpiła przewlekłość postępowania. Nie można się także zgodzić z zarzutem, iż pozwany został pozbawiony możliwości przygotowania apelacji z uwagi na przesłanie akt do S. . Akta sprawy były bowiem udostępnione Sądowi Rejonwmu w S. w okresie od 15.01.2014r. do 5.02.2014r., a więc w tym samym czasie, gdy realizowane było doręczenie pozwanemu odpisu wyroku z uzasadnieniem. Skoro przesyłkę otrzymał on, jak podnosi w skardze, w dniu 4.02.2014r., to w terminie 2-tygodniowym ustanowionym dla wniesienia apelacji miał on możliwość zapoznać się z aktami ( przekazano je do Sądu odwoławczego z trzecią skargą na przewlekłość dopiero 20.02.2014r. ). Podsumowując, do chwili wpłynięcia skargi nie doszło do przewlekłości niniejszego postępowania i w tej sytuacji skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy. /-/ Joanna Andrzejak-Kruk/-/ Jarosław Grobelny/-/ Krzysztof Godlewski