← Polska

Sad powszechny, VI Ka 161/24

Warszawa, dnia 20 maja 2024 r. Sygn. akt VI Ka 161/24 1. 2.WYROK 2.1.W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 3.Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodnicząc

§1kpk .

a uchybienie to miało niewątpliwy potencialny wpływ na treść wyroku. Orzeczony został bowiem środek zabezpieczający o którym mowa w art.93a§1 kk . bez wysłuchania biegłego wskazanego w naruszonym przepisie , a mianowicie biegłego psychologa. Postępowanie sądu w tym zakresie jak wskazuje analiza akt było całkowicie niekonsekwentne, a w efekcie doprowadziło do powyższego uchybienia. Sąd bowiem pierwotnie dostrzegł , iż opinia sporządzona w toku postępowania przygotowawczego i przesłana wraz z aktem oskarżenia faktycznie zawiera brak w postaci opinii psychologicznej. W związku z tym sąd wezwał na rozprawę biegłego psychologa pierwotnie nie informując w jakim celu. Następnie na żądanie biegłego sąd poinformował biegłą w jakiej sprawie i w jakim celu ją wzywa. Następnie na rozprawie biegła odmówiła wypowiedzenia się na temat zastosowania w/w środka zabezpieczającego wobec oskarżonego bowiem ani nie miała dostępu do akt ani też możliwości zbadania oskarżonego. W tej sytuacji sąd zrezygnował z wysłuchania biegłego psychologa, choć jak się zdaje po wskazanych wyżej czynnościach uważał to zgodnie zresztą z omawianym przepisem za niezbędne. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia sąd wskazał, iż nie wysłuchał biegłego psychologa, albowiem jeden z biegłych psychiatrów L. S. posiada także specializację biegłego psychologa seksuologa. Analizując opinię oraz akta sprawy zauważyć trzeba, iż biegły L. S. wydawał w tej sprawie opinię jako psychiatra oraz psychiatra seksuolog. Przepis natomiast art.

§1kpk .

wyrażnie wskazuje, iż w takiej sytuacji gdy wsród biegłych psychiatrów wydających opinię znajdował się seksuolog to wysłuchać należy biegłego psychologa nie zaś psychologa seksuologa. Ponadto nie sposób wyobrazić sobie w kontekście rzetelności opinii by jeden biegły występował naraz w trzech rolach. Wreszcie biegły L. S. w ogóle nie wypowiadał się w tej sprawie z punktu widzenia psychologicznego. W tej sytuacji uznać trzeba, iż orzeczony w zaskarżonym wyroku środek zabezpieczający orzeczony został z rażącym uchybieniem przepisów postępowania, co mogło mieć wpływ na taką a nie inną treść wyroku w tym zakresie. Oczywiście tego rodzaju uchybienie mogło by zostać usunięte w toku postępowania odwoławczego choć zauważyć trzeba, iż usunięcie go przez sąd odwoławczy zajęło by więcej czasu jak trwał proces przed sądem I instancji ten bowiem sprowadzał się do jednej rozprawy. Zauważyć jednak trzeba, iż jak się zdaje pośpiech sądu w dążeniu do rozstrzygnięcia sprawy na pierwszym terminie co samo w sobie czyni zadość ideom zawartych w kodeksie postępowania karnego , doprowadził do kolejnych uchybień procesowych o poważnym charakterze. Idąc chronologicznie z biegiem owej rozprawy z dnia 20 września 2023 r. stwierdzić trzeba, iż po pierwsze jak wynika z jej protokołu oskarżony odmówił składania wyjaśnień. Sąd nie odczytał w trybie art. 389§1 kpk . składanych w toku postępowania przygotowawczego wyjaśnień. Wreszcie sąd zaniechał wezwania i przesłuchania trzech świadków zawnioskowanych w akcie oskarżenia, argumentując to faktem , iż osobom tym przysługuje prawo do odmowy składania zeznań oraz osoby te nie maja wiedzy na temat zdarzeń objętych aktem oskarżenia. Przy czym sąd jednocześnie nie oddalił wnioskowanego w akcie oskarżenia przeprowadzenia tych dowodów na rozprawie, a wreszcie nie uzyskał zgody prokuratora na owo zaniechanie , który to prokurator zawnioskował o wezwanie świadków lub ewentualne odczytanie protokołów tych zeznań w trybie art. 392§1 kpk . Nie mówiąc już o tym , iż sąd w ogóle nie uznał za właściwe odebranie stanowiska w tym zakresie od obrońcy oskarżonego jak też samego oskarżonego. Wreszcie sąd wyeliminował zeznania tych trzech świadków z materiału dowodowego w sprawie, a zawnioskowanych w akcie oskarżenia bez stanowiska pomimo przeciwnego stanowiska prokuratora i braku stanowiska obrońcy i oskarżonego odwołując się do przepisów art.405§2 i 394 §1 i 2 kpk . Jak się też zdaje w zamyśle sądu treść art. 405§2 kpk . miałaby sanować fakt nie odczytania wyjaśnień oskarżonego odmawiającego jak wspomniano wyżej składania wyjaśnień. Stwierdzić zatem trzeba, iż po pierwsze wyeliminowanie z materiału dowodowego zeznań G. P. , M. W. i P. W. nastąpiło bez jakiejkolwiek podstawy prawnej bowiem prokurator nie cofnął wniosku zawartego w akcie oskarżenia wniosku o przesłuchanie tych świadków, na rozprawie wnosił o ich wezwanie , względnie zastosowanie art.392§1 kpk . Sąd zaś nie wydał postanowienia o oddaleniu wniosku dowodowego. Nadto jak wskazano wyżej sąd w ogóle nie odebrał stanowiska w tym zakresie od oskarżonego i jego obrońcy. Jeśli zaś chodzi o wyjaśnienia oskarżonego z postępowania przygotowawczego to nie sposób stwierdzić w jaki sposób sąd chciał wprowadzić je do materiału dowodowego w sprawie, skoro odwołuje się do nich w uzasadnieniu wyroku to winny one w owym materiale się znależć. Jeżeli sąd powziął przekonanie , iż poprzez zastosowanie art. 405§2 kpk . wprowadził je do materiału dowodowego to jest to przekonanie błędne. Po pierwsze wskazać należy, iż § 2 w/w przepisu czytać należy i stosować w powiązaniu z §3 tego przepisu który wskazuje jakie protokoły i dokumenty miał na myśli ustawodawca w §2 . Należy podzielić w tym miejscu pogląd doktryny zawarty w komentarzu do KPK . pod redakcją Dariusza Świeckiego wydanie VII ( stan prawny na 14.03.2024 r.) oparty na orzecznictwie SN ( postanowienie SN z dn. 22.06.2022 r. sygn. V KK 171/22) iż zakresem przedmiotowym §3 pkt.1 omawianego przepisu nie są objęte protokoły przesłuchania oskarżonego jak też zeznania świadków sporządzone w postępowaniu przygotowawczym lub przed sądem. Zaznaczyć trzeba, iż zgodnie z tym poglądem jeśli oskarżyciel w akcie oskarżenia domagał się bezpośredniego przesłuchania oskarżonego a także świadków to protokoły ich przesłuchania z postępowania przygotowawczego nie są dowodami których przeprowadzenia się domaga na rozprawie głównej . Koniecznym jest zatem wydanie decyzji z urzędu o dopuszczeniu dowodu z protokołu i dopiero wówczas możliwym jest zastosowanie przepisu art.405§2 kpk . W tej sprawie żadna taka decyzja ze strony sądu nie zapadła a w konsekwencji wyjaśnienia oskarżonego w ogóle nie zostały wprowadzone do materiału dowodowego nie zostały bowiem wobec odmowy składania wyjaśnień odczytane w trybie art.389§1 kpk . a zastosowanie do tych protokołów art. 405§2 kpk . było niemożliwe przy sposobie procedowania sądu. Wskazane wyżej uchybienia procesowe są wystarczającymi jak wskazano na wstępie do uznania, iż zaskarżony wyrok nie poddaje się merytorycznej instancyjnej kontroli i jako taki musi zostać uchylony a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez sąd I instancji. W tej sytuacji też sąd odwoławczy nie widzi potrzeby zajmowania stanowiska co do pozostałych zarzutów apelacji. Wniosek ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. okoliczności wskazane w pkt.3.1 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☒ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Powody uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania wskazane zostały w pkt.3.1 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Przy ponownym rozpoznaniu sprawy sąd uwzględni uwagi zawarte w pkt.3.1 zwłaszcza w zakresie prawidłowego stosowania przepisu art.

§1kpk .

a także 405 kpk . Niewątpliwym jest , iż w przedmiotowej sprawie kluczowym dla prawidłowego wyrokowania będzie wysłuchanie biegłego psychologa w zakresie środka zabezpieczającego, ten zaś uprzednio musi mieć stworzone warunki do możliwości zajęcia stanowiska w tym zakresie. 1.

  1. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
  2. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności z uwagi na treść wyroku nie orzekano o kosztach
  3. PODPIS 1.
  4. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi Południe w Warszawie z dnia 4 pażdziernika 2023 r. sygn. akt III K 247/23 0.1.1.3.
  5. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☒ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.
  6. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.
  7. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.