Sad powszechny, V U 107/24

Sygn. akt V U 107/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 czerwca 2024 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: Sędzia Ewa Nowakowska Protokolant: st.sekr.sądowy Alina Kędzia po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2024 r. w Kaliszu odwołania D. Ł. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 12 grudnia 2023 r. Nr (...) w sprawie D. Ł. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o świadczenie przedemerytalne Zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 12 grudnia 2023 r. znak (...) w ten sposób, że przyznaje D. Ł. prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 12 października 2023r. Sędzia Ewa Nowakowska UZASADNIENIE Decyzją z dnia 07.12.2023r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. odmówił D. Ł. prawa do świadczenia przedemerytalnego, gdyż stosunek pracy nie został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy i ostatnie zatrudnienie trwało krócej niż 6 miesięcy. Odwołanie od tej decyzji wniosła do Sądu D. Ł. domagając się przyznania świadczenia przedemerytalnego z uwagi na to, że została zwolniona z pracy z dniem 31.03.2023r. z powodu likwidacji stanowiska pracy, a od 01.01.2023r. nie zmieniła pracodawcy tylko jej pracodawca zmienił formę prawną działania i nastąpiło jej przejście do nowego podmiotu, a faktycznie nadal wykonywała taką samą pracę w tym samym miejscu. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: D. Ł. urodziła się w dniu (...) Od 01.01.2008r. zatrudniona była przez D. G. prowadzącego w G. (...) Zakład P.H.U. Pracowała w pełnym wymiarze czasu pracy jako szwaczka. D. G. prowadząc działalność gospodarczą zajmował się szyciem odzieży jako podwykonawca większej formy odzieżowej. Jego żona prowadziła własną działalność powiązaną z jego działalnością (zajmowała się krojem). Oboje zatrudniali pracowników. Z uwagi na pogorszenie sytuacji na rynku odzieżowym zdecydowali o zmianie formy prawnej funkcjonowania i o połączeniu obu działalności w jeden organizm. Zawiązali w dniu 28.12.2023r. spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością (...) Sp.z o.o. Z końcem 2022r. oboje z żoną zawiesili swoje działalności, zwolnili pracowników i zatrudnili ich w zawiązanej spółce. D. G. nie mógł zlikwidować działalności gdyż miał pracownice na urlopie wychowawczym. Z odwołującą się została zawarta umowa o pracę tylko na okres 3 miesięcy, asekuracyjnie, bo liczono się z brakiem odpowiedniej ilości zamówień, gdyż po pandemii dotychczasowy kontrahent znacznie ograniczył ilość zamówień. Odwołująca się wykonywała po 01.01.2023r. taką samą pracę jak dotychczas: w tej samej lokalizacji, na tej samej maszynie do szycia, tak samo zorganizowaną, podlegając jak poprzednio D. G. . Zmiany organizacyjne i zmiana formy opodatkowania nie przyniosły odczekiwanej poprawy i od 1.04.2023r. spółka zdecydowała o likwidacji stanowiska pracy D. Ł. , licząc, że z uwagi na wiek i staż pracy uzyska świadczenie przedemerytalne. Nikogo na jej miejsce nie przyjęto. W 2024r. zlikwidowano kolejne miejsce pracy. Dowód – zeznania świadka D. G. [00:03-00:19]nagrania z rozprawy z 08.05.2024r. Według wyliczeń organu rentowego odwołująca D. Ł. na dzień 31.03.2023r. wykazała 28 lat 4 miesiące i 27 dni okresów składkowych i 4 lata 2 miesiące i 5 dni nieskładkowych. Od dnia 06.04.2023r. odwołująca jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w O. z prawem do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 06.04.2023r. do 02.10.2023r. Z dniem 02.10.2023r. upłynął 6-miesięczny czas pobierania zasiłku. Odwołująca nie odmówiła żadnej propozycji pracy. Dnia 11.10.2023r. odwołująca złożyła w organie rentowym wniosek o świadczenie przedemerytalne. Przedłożyła świadectwo pracy z 31.12.2022r. za okres 01.01.2008r.-31.12.2022r. wydane przez D. G. – (...) Zakład (...) , w którym jako przyczynę rozwiązania stosunku pracy wskazano likwidację stanowiska pracy oraz porozumienie stron ( art.30 par.1 pkt 1 k.p. ) , a także świadectwo pracy z 31.03.2023r. wydane przez (...) sp. z o.o. za okres od 01.01.2023r. do 31.03.2023r., w którym jako przyczynę ustania stosunku pracy wskazano upływ czasu, na który umowa została zawarta. – likwidacja stanowiska art. 30 par 1 pkt 2 k.p. ( dowód: akta rentowe) W zaskarżonej decyzji ZUS wskazał jako jej podstawę art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U.2023 poz. 779) i wskazał, że odwołująca się nie spełnia warunku rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia u pracodawcy oraz warunku by u tego pracodawcy zatrudniona była nie krócej niż przez okres 6 miesięcy. Pozostałe warunki – jak podano spełnia. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Stanowiący podstawę zaskarżonej decyzji organu rentowego art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. 2023 poz. 779) – stanowi, iż prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy , w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 55 lat – kobieta oraz 60 lat – mężczyzna oraz posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy [zwanej dalej ustawą o promocji zatrudnienia] (t. j. Dz. U. z 2008 r., Nr 69, poz. 415 ze zm.) ilekroć w ustawie jest mowa o przyczynach dotyczących zakładu pracy – oznacza to m. in.:

1. a)rozwiązanie stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, zgodnie z przepisami o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników lub zgodnie z przepisami ustawy – Kodeks pracy , w przypadku rozwiązania stosunku pracy z tych przyczyn u pracodawcy zatrudniającego mniej niż 20 pracowników,
2. b)rozwiązanie stosunku pracy z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy, jego likwidacji lub likwidacji stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych. W niniejszej sprawie w ocenie Sądu wbrew dokumentom wytworzonym przez pracodawców w istocie nie doszło z dniem 31.12.2022r. do likwidacji stanowiska pracy i ustania stosunku pracy, a następnie do nawiązania nowego stosunku pracy z innym podmiotem od 01.01.2023r. na czas określony. Miało natomiast miejsce przejście zakładu na innego pracodawcę, o czym mowa w art.23 1 k.p. Stosownie do tego przepisu w razie przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę staje się on z mocy prawa stroną dotychczasowych stosunków pracy. Skutek ten następuje z mocy prawa, więc nowy pracodawca nie musi zawierać z pracownikami przejmowanego zakładu umów o pracę (patrz wyrok Sądu Najwyższego z 28.09.1990r. IPR 252/90) . Przejście zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę nie może stanowić przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie przez pracodawcę stosunku pracy. W rzeczywistości odwołująca się pozostawała po 31.12.2022r. nadal w tym samym stosunku pracy mimo przekształceń własnościowych po stronie pracodawcy. Stosunek pracy w spółce został rozwiązany nie z powodu upływu czasu na jaki została zawarta umowa o pracę, ale z powodu likwidacji stanowiska pracy w spółce (...) s. z o.o. Jest to jedna z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy , niedotycząca pracownika, niezależna od jego woli. Przyczyny rozwiązania stosunku pracy nie muszą być zawinione przez pracodawcę, bowiem często mają one podłoże czysto ekonomiczne, organizacyjne czy produkcyjne. Przesłankę rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, warunkującą prawo do świadczenia przedemerytalnego, należy odnosić do zatrudnienia, które ustało przed zarejestrowaniem bezrobotnego ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 2009 r, II UK 274/08, OSNP 2010/19-20/2430). Przepisy uzależniają nabycie prawa do świadczenia przedemerytalnego od łącznego spełnienia warunków w postaci zatrudnienia przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy u pracodawcy, u którego doszło do rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia oraz legitymowania się okresem uprawniającym do emerytury, który w wypadku kobiet wynosi 30 lat (u mężczyzn lat 40), posiadania statusu bezrobotnego i pobierania z tego tytułu przez okres co najmniej 6 miesięcy zasiłku, braku odmowy bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz złożenia wniosku o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 6-miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Wszystkie te warunki odwołująca się spełnia. Stosunek pracy ustał z przyczyn z dotyczących zakładu pracy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U.2016.645 j.t. ze zmianami). Wnioskodawczyni w zakładzie pracy, w którym został rozwiązany stosunek pracy z przyczyn pracodawcy, pracowała przez ponad sześć miesięcy, w pełnym wymiarze czasu pracy. Posiadała status osoby bezrobotnej i przez co najmniej sześć miesięcy pobierała zasiłek dla bezrobotnych i w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych tj. warunku wskazanego w art. 2 ust. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych . W dniu rozwiązania stosunku pracy tj. 31.03.2023r. odwołująca się legitymowała się stażem ubezpieczeniowym wynoszącym ponad 30 lat. Zgodnie z treścią art.7 ust. 1 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych , prawo do tego świadczenia ustala się na wniosek osoby zainteresowanej, od dnia następnego po dniu złożenia wniosku wraz z wymaganymi dokumentami. Odwołująca się złożyła wniosek o świadczenie przedemerytalne w dniu 11.10.2023r. W tej sytuacji Sąd ustalił, że ma ona prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 12.10.2023r. Odwołanie jako zasadne podlegało więc uwzględnieniu i zgodnie z art. 477 14 § 2 k.p.c. orzeczono jak w wyroku. SSO Ewa Nowakowska