Warszawa, dnia 29 października 2024 r. Sygn. akt VI Ka 230/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Adam Bednarczyk Sędziowie: SO Michał Chojnowski SR (del.) Małgorzata Nowak - Januchta protokolant sądowy Justyna Kutnikowska przy udziale prokuratora Marka Traczyka po rozpoznaniu dnia 29 października 2024 r. sprawy M. M. syna W. i A. , ur. (...) w W. oskarżonego o przestępstwo z art. 160 § 2 kk , art. 190 § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 16 listopada 2023 r. sygn. akt II K 287/20 w odniesieniu do czynu z pkt I utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy; w odniesieniu do czynu z pkt II zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że uniewinnia M. M. od popełnienia zarzucanego mu czynu; kosztami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa; zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. P. D. kwotę 1033,20 zł tytułem wynagrodzenia za obronę z urzędu w instancji odwoławczej wraz z podatkiem VAT; zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. K. D. kwotę 1033,20 zł tytułem wynagrodzenia za reprezentowanie małoletniej w instancji odwoławczej wraz z podatkiem VAT. SSO Adam Bednarczyk SSO Michał Chojnowski SSR (del.) Małgorzata Nowak – Januchta UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 230/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sadu Rejonowego w Otwocku z dnia 16 listopada 2023 r. sygn. akt II K 287/20 1.
- Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
- Granice zaskarżenia 1.1.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☒ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.
- Ustalenie faktów 1.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.
- 1.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.
- 1.
- Ocena dowodów 1.1.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
- STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.
- Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych z pkt.I odnoszący się do czynu z art. 160§2 kk . ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut jest niezasadny. Przede wszystkim bowiem oparty został na tej części czy też fragmentach zeznań świadka E. B. , które są ewidentnie niekorzystne dla oskarżonego z pominięciem tych fragmentów które wskazują na całkiem inny przebieg zdarzenia jak ten wykorzystany do konstrukcji zdarzenia. W pierwszym rzędzie odnieść się należy do kwestii zagrożenia dla małoletniej z powodu odległości w jakiej oskarżony stał od okna trzymając w rękach małoletnią. Jedyny naoczny świadek a więc właśnie E. B. na różnych etapach postępowania a nawet w czasie przesłuchania bezpośredniego przed sądem podaje w tym zakresie co najmniej trzy wersje, a więc " ..w świetle okna.." następnie " w ".. świetle framugi okna... " następnie "... na wysokości parapetu okna" z wszystkich jednak tych wersji nie wynika jak blisko samego otwartego okna znajdował się oskarżony , a z całą pewnością nie znajdował się bezpośrednio przy oknie bowiem określenie na wysokości parapetu odnosiło się do odległości od okna inaczej logicznie rzecz biorąc położenie oskarżonego a raczej miejsce w jakim trzymał małoletnią określone było by słowami " nad parapetem" wówczas faktycznie oznaczało by to bliskość otworu okiennego i faktyczne zagrożenie wypadnięciem dziecka za okno już choćby biorąc pod uwagę stan trzeżwości oskarżonego i możliwość zachwiania się go na skutek utraty równowagi. Jak słusznie ustalił natomiast sąd pierwszej instancji nie ma jakichkolwiek dowodów na ustalenie, iż jak wskazał w zarzucie aktu oskarżenia prokurator oskarżony wystawił dziecko za okno. Taka teza nie wynika z zeznań jak wskazano wyżej jedynego bezpośredniego świadka tj. E. B. na żadnym etapie postępowania. Jak się należy domyślać z lektury akt konstrukcja zarzutu aktu oskarżenia o rzekomym wystawieniu dziecka za okno wynika z zeznań świadka M. F. pracownika opieki społecznej która nie była bezpośrednim świadkiem zdarzenia, a jedynie podawała fakty ze słyszenia. Reasumując sąd rejonowy trafnie ustalił, iż w sposób faktyczny oskarżony stał w pewnej odległości od okna trzymając dziecko na rękach i to na tyle dużej , iż nie zagrażało to wypadnięciu małoletniej na zewnątrz. W swej argumentacji apelacyjnej skarżący podnosi natomiast inny argument postulując jak się zdaje zmianę opisu czynu pierwotnie zarzucanego oskarżonemu, a mianowicie stawia tezę , iż zagrożeniem życia i zdrowia małoletniej był fakt , iż oskarżony trzymał w rękach mokre dziecko, które w sytuacji jego stanu trzeżwości mogło mu wyślizgnąć się z rąk i upaść na posadzkę. Pomijając już konieczną w tej sytuacji ocenę na jakiej wysokości oskarżony trzymał dziecko i fakt , iż liczyło ono jak sam w argumentacji do innego zarzutu podnosi prokurator 3 lata i 9 miesięcy , a więc nie było w wieku niemowlęcym tylko przedszkolnym to argument o możliwości wyśliżgnięcia się dziecka z rąk oskarżonego jest co najmniej wątpliwy w rozumieniu art.5§
- Wprawdzie na rozprawie E. B. faktycznie zeznała iż bała się bo dziecko było mokre, lecz zauważyć trzeba że twierdzenie takie stoi w jawnej sprzeczności z najwcześniejszą podawaną przez nią wersją tuż po zdarzeniu kiedy logicznym jest iż pamiętała przebieg zdarzenia najlepiej. Mianowice na karcie 6 akt sprawy w protokole przyjęcia ustnego zawiadomienia o przestępstwie E. B. stwierdziła , iż słysząc wchodzącego do domu oskarżonego, który jeszcze będąc na parterze domu wygrażał jej wyjęła dziecko z wanny zaczęła je wycierać i dziecko było w ręczniku , jest zatem co najmniej wątpliwe czy w momencie w którym oskarżony wziął je na ręce było w ogóle mokre lub na tyle mokre że mogło faktycznie wyślizgnąć się. Sąd rejonowy faktycznie nie dostrzegł wskazanej różnicy między tą wersją świadka a jej relacją z rozprawy lecz przecież nie na tym polegała istota zarzutu stawianego oskarżonemu. Sad odwoławczy zdecydował także nie przesłuchiwać świadka na okoliczność tych zasadniczych różnic raz bowiem z uwagi na upływ czasu dwa owa najwcześniejsza relacja świadka tak czy inaczej pozostaje w materiale dowodowym i tak czy inaczej prowadzi do zasadniczych wątpliwości co do wersji i argumentacji zawartej w zarzucie. Wniosek ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. 3.
- zarzut błędu w ustaleniach faktycznych z pkt.II odnośnie zarzutu z art. 190§1 kk . ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut jest tylko częściowo zasadny. Ma rację bowiem prokurator, iż postanowienie o umorzeniu dotyczące czynu z art. 207§1 kk . na szkodę E. B. choć zarzut ten zawierał w sobie wydarzenia z dnia 8 września 2019 r. to nie obejmował pozostałych zarzutów na szkodę A. M. i w ten sposób nie stanowiło to podstawy do umorzenia postępowania w oparciu o art. 17§1 pkt.7 kpk . Sąd orzekający w związku z taką tezą nie ustalał stanu faktycznego ani też nie dokonał oceny dowodów w tym zakresie. Niemniej sąd odwoławczy jest władny w okolicznościach tej sprawy takiej oceny dokonać tym bardziej , iż nie jest konieczne w tym celu przeprowadzanie postępowania dowodowego, a jedynie ocena prawna słuszności zarzutu tym bardziej , iż wokół zagadnienia oceny ustaleń faktycznych koncentruje się apelacja. Ponieważ przebieg zdarzenia nie budzi sporu, co do słów i okoliczności w jakich wypowiadał je oskarżony w czasie tego samego zdarzenia które objęte jest zarzutem z art. 160§2 kk . pozostaje w istocie ocena prawna jego zachowania. Zdaniem sądu odwoławczego oskarżony swoim zachowaniem nie wypełnił dyspozycji art. 190§1 kk . w odniesieniu do A. M. . Po pierwsze zauważyć trzeba, iż gróżb nie wypowiadał on wobec małoletniej i nie do niej były one skierowane, brak jest jakichkolwiek przesłanek do przyjęcia by w ogóle miał on zamiar grozić córce. Niewątpliwie natomiast groził on E. B. i taki był jego zamiar. Oczywiście sąd odwoławczy ma świadomość , iż dyspozycję art. 190§1 kk . można wypełnić w sposób pośredni to jest wypowiadając słowa do osoby trzeciej z zamiarem by owe słowa będące grożbami dotarły do adresata, lecz w stanie faktycznym w przedmiotowej sprawie nie sposób przypisać oskarżonemu takiego zamiaru. By podzielić tezy autora apelacji należało by przyjąć , iż oskarżony powinien był założyć, iż grożby wypowiadane w stosunku do partnerki wzbudzą obawy ich spełnienia w dziecku. Takie założenie można by przyjąć, lecz w realiach tej sprawy istnieje dowód wskazujący niezależnie od dywagacji o możliwości zrozumienia przez tą konkretną małoletnią istoty słów wypowiadanych przez oskarżonego w wielu 3 lat i 9 miesięcy , iż słowa te będące w istocie grożbami nie wzbudziły w niej obawy spełnienia. Dowodem tym są zeznania E. B. , która wprawdzie wskazała , iż w czasie zajścia dziecko płakało niemniej już po zajściu nie wykazywało żadnych obaw wobec ojca, nie zdawało pytań o to czy ma on zamiar zabić ją samą czy też jej matkę. Nie ma innego dowodu który pozwolił by na ocenę wrażeń dziecka po przedmiotowym zajściu jak relacja matki w tym zakresie. Wszelkie inne tezy były by wyłącznie w sferze przypuszczeń i ocen osób postronnych. Z tych względów odnośnie zarzutu z art.190§1 kk . sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok w tym zakresie i uniewinnił oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu. Wniosek ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.
- brak tego rodzaju okoliczności Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.
- Przedmiot utrzymania w mocy Czyn I z art. 160§2 kk . Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Zarzut i argumentacja apelacji w tym zakresie nie mogły spowodować uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. 1.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.
- Przedmiot i zakres zmiany Zmieniono wyrok w odniesieniu do pkt. II z art.190§1 kk . Zwięźle o powodach zmiany Zarzut apelacji w tym zakresie był częściowo zasadny natomiast jej wniosek zasadnym nie był. 1.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.
- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.
- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
- Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności O kosztach postępowania odwołąwczego orzeczono na podstawie art. 636§1 kpk .
- PODPIS 1.
- Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 16 listopada 2023 r. sygn akt II K 287/20 0.1.1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☒ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.
- Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana