Sygn. akt IV U 1872/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 kwietnia 2014 r. Sąd Okręgowy w Tarnowie – Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący:SSO Natalia Lipińska Protokolant: st. sekr. sądowy Jolanta Stawarz po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2014 r. w Tarnowie na rozprawie sprawy z odwołania E. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 2 października 2013 r. nr (...) w sprawie E. S. przeciwko Zakładowi ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o prawo do emerytury zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje odwołującemu E. S. prawo do emerytury od dnia (...) r. Sygn. akt IV U 1872/13 UZASADNIENIE wyroku Sądu Okręgowego w Tarnowie z dnia 16 kwietnia 2014 r. Decyzją z dnia 2 października 2013 r., nr (...) , Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. , na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.), przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ze zm.) oraz przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. U. z 2004 r. UE L Nr 166, poz. 1) i rozporządzenia nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia nr 883/2004 (Dz. U. z 2009 r. UE L Nr 284, poz. 1), odmówił E. S. przyznania prawa do emerytury. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że ubezpieczony nie spełnia wymogów określonych w art. 184 powołanej ustawy, od wystąpienia których uzależnione jest nabycie prawa do emerytury, ponieważ nie udokumentował 15- letniego stażu pracy wykonywanej w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, a jedynie 1 rok i 4 miesiące takiej pracy z tytułu zatrudnienia od 26 czerwca 1972 r. do 26 października 1973 r. w (...) Przedsiębiorstwie (...) w K. na stanowisku murarza pieców przemysłowych. W stażu tym organ rentowy nie uwzględnił wnioskodawcy okresu zatrudnienia od 27 lutego 1976 r. do 2 sierpnia 1990 r. w Przedsiębiorstwie (...) w T. na stanowisku operatora i cieśli z uwagi na brak świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Decyzję tę zaskarżył E. S. , domagając się jej zmiany i przyznania mu prawa do emerytury. W uzasadnieniu odwołujący podniósł, że legitymuje się co najmniej 15- letnim stażem pracy w szczególnych warunkach z tytułu zatrudnienia w od 1 stycznia 1976 r. do 15 lutego 1976 r. w (...) (...) (...) na stanowisku maszynisty koparki, od 27 lutego 1976 r. do 2 sierpnia 1990 r. w Przedsiębiorstwie (...) w T. , a następnie w Przedsiębiorstwie (...) w T. na stanowisku operatora koparki, od 3 stycznia 1983 r. do 28 lutego 1985 r. w (...) Przedsiębiorstwie (...) w K. na budowie zagranicznej na Węgrzech w charakterze murarza żaroodpornego, od 9 maja 1988 r. do 30 czerwca 1989 r. w Zakładzie (...) w K. na budowie zagranicznej we L. w charakterze operatora koparki oraz od 19 lutego 1990 r. do 2 sierpnia 1990 r. w (...) w K. na budowie zagranicznej w RFN w charakterze cieśli. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Bezsporne w niniejszej sprawie było, że odwołujący E. S. , urodzony (...) r., w dniu (...) r. osiągnął 60 lat życia. Na dzień 1 stycznia 1999 r. ubezpieczony udokumentował 25 okresów składkowych i nieskładkowych oraz staż pracy w szczególnych warunkach w wymiarze 1 roku i 4 miesięcy z tytułu zatrudnienia od 26 czerwca 1972 r. do 26 października 1973 r. w (...) Przedsiębiorstwie (...) w K. na stanowisku murarza pieców przemysłowych. We wniosku z dnia 27 maja 2013 r. ubezpieczony wniósł o przyznanie mu prawa do emerytury. Zaskarżoną decyzją z dnia 2 października 2013 r. ZUS Oddział w O. odmówił E. S. przyznania prawa do tego świadczenia, ponieważ wnioskodawca nie udokumentował 15- letniego stażu pracy wykonywanej w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Odwołujący nie przystąpił do OFE. Sąd ustalił ponadto następujący stan faktyczny sprawy: Odwołujący E. S. ukończył dwuletnią przyzakładową szkołę zawodową o specjalności murarz pieców przemysłowych. W dniu 29 czerwca 1974 r. uzyskał uprawnienie do obsługi ciężkich maszyn budowlanych i drogowych, rodzaj specjalności: koparki jednonaczyniowe, typ maszyny: do 0,6 m 3 . dowód: - świadectwo szkolne- k. 137 cz. III akt ZUS, - odpis uprawnienia nr 103419 Komisji Kwalifikacyjno- Egzaminacyjnej dla maszynistów ciężkich maszyn z dnia 27.02.1976 r.- k. 139 cz. III akt ZUS, - zeznania odwołującego E. S. - 02:00:05, Od 1 stycznia 1976 r. do 15 lutego 1976 r. odwołujący pracował w (...) Przedsiębiorstwie (...) w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku maszynisty koparki. dowód: - świadectwo pracy z dnia 14.02.1976 r.- k. 127 cz. III akt ZUS, Od 27 lutego 1976 r. do 2 sierpnia 1990 r. odwołujący był zatrudniony w Przedsiębiorstwie (...) w T. , a następnie w Przedsiębiorstwie (...) w T. . Od 27 lutego 1976 r. do 2 stycznia 1983 r., od 25 marca 1985 r. do 7 maja 1988 r. i od 11 lipca 1989 r. do 15 lutego 1990 r. pracował w tym przedsiębiorstwie w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku operatora koparki. Od 3 stycznia 1983 r. do 24 marca 1985 r., od 8 maja 1988 r. do 10 lipca 1989 r. i od 16 lutego 1990 r. do 2 sierpnia 1990 r. korzystał zaś z urlopu bezpłatnego w macierzystym zakładzie pracy w związku z wyjazdami do pracy za granicę. dowód: - podanie o przyjęcie do pracy z dnia 26.02.1976 r.- k. 157 cz. III akt ZUS, - umowa o pracę z dnia 27.02.1976 r.- k. 193 cz. III akt ZUS, - skierowanie do pracy z dnia 27.02.1976 r.- k. 189 cz. III akt ZUS, - oświadczenie pracownika o przeszkoleniu na stanowisku pracy z dnia 03.03.1976 r.- k. 153 cz. III akt ZUS, - angaże z dnia: 01.08.1977 r., 18.05.1979 r., 20.02.1980 r., 30.11.1981 r., 27.03.1986 r., 06.01.1987 r., 15.01.1988 r., 01.07.1989 r. i 26.01.1990 r.- k. 15, 155, 197, 221, 271, 293, 297 i 333 cz. III akt ZUS, - pisma pracodawcy z dnia: 15.05.1976 r., 10.01.1981 r. i 03.04.1981 r.- k. 199, 217 i 225 cz. III akt ZUS, - karta obiegowa zmiany z dnia 27.02.1976 r.- k. 185 cz. III akt ZUS, - świadectwo pracy z dnia 16.08.1990 r.- k. 149 cz. III akt ZUS, Przedsiębiorstwo to zajmowało się budową hal produkcyjnych i budynków mieszkalnych. Zajmowało się też innymi robotami budowlanymi, na przykład tworzeniem podstaw pod słupy wysokiego napięcia. Dysponowało własną bazą z ciężkim sprzętem budowlanym, w tym koparkami. Były to koparki różnego typu: samojezdne na kołach, na podłożu Stara 660, koparki gąsienicowe typu K 407, K 408 i K 606, o ciężarze całkowitym od 10 do 24 ton. Przedsiębiorstwo zatrudniało około 100 operatorów koparek, w tym odwołującego. Pracownicy ci wykonywali prace budowlane na terenie całego kraju, w szczególności w K. , R. , L. , B. czy D. . Jako operator koparki odwołujący stale i w pełnym wymiarze godzin pracował przy użyciu koparki, w tym koparki gąsienicowej typu K 606, przy wykopach między innymi pod budowę bloków. Koparkę obsługiwała jedna osoba. Oprócz pracy operatora koparki, do którego zadań immanentnie związanych z obowiązkami operatora należał przegląd techniczny maszyny przed przystąpieniem do pracy, w ramach dobowego wymiaru czasu pracy, ubezpieczony nie wykonywał żadnych innych czynności. W szczególności, nie zajmował się naprawami ciężkiego sprzętu budowlanego, w tym koparek, co leżało w gestii mechaników, który pracowali w warsztacie znajdującym się na terenie bazy sprzętu i transportu. Osoba obsługująca koparkę nazywana też była maszynistą koparki. Takie też nazwy stanowiska pracy, zamiennie, pracodawca umieszczał w angażach. dowód: - oświadczenie pracownika o przeszkoleniu na stanowisku pracy z dnia 03.03.1976 r.- k. 153 cz. III akt ZUS, - zeznania świadka M. S. - 00:25:21-00:52:04, - zeznania świadka K. S. - 00:54:03-01:04:38, - zeznania świadka J. S. - 01:10:36-01:21:03, - zeznania odwołującego E. S. - 01:25:32-01:32:09, Od 3 stycznia 1983 r. do 28 lutego 1985 r. w ramach zatrudnienia w (...) Przedsiębiorstwie (...) w K. odwołujący pracował na budowie zagranicznej na Węgrzech ( G. ) w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku murarza żaroodpornego. dowód: - pismo o oddelegowaniu pracownika z dnia 27.12.1982 r.- k. 355 cz. III akt ZUS, W tym czasie odwołujący świadczył pracę w odlewni żeliwa w B. przy remontach pieców. Jego praca nazywana była pracą białego murarza. W odlewni znajdowało się osiem pieców, w tym cztery żużlowe i cztery indukcyjne. Produkcja odbywała się na czterech piecach indukcyjnych, dwóch nowych i dwóch starych. Cykl produkcyjny pieca trwał dwa tygodnie. Jeżeli dwa piece wykorzystywano do bieżącej produkcji, pozostałe były remontowane. Remont pieca polegał w pierwszej kolejności na zbiciu w jego wnętrzu tego co pozostało w nim po wytopie, a następnie wyłożeniu wnętrza pieca szamotem, czyli półwilgotną masą, którą należało ubić. Wnętrze pieca obudowywano również cegłą szamotową, co służyło jego wzmocnieniu. Przy remoncie jednego pieca pracowało od czterech do pięciu murarzy. Pracę tzw. białego murarza odwołujący wykonywał stale i w pełnym wymiarze godzin. W ramach dobowego wymiaru czasu pracy nie był kierowany do realizacji jakichkolwiek innych czynności. Na hali, gdzie pracował odwołujący panowały warunki szkodliwe dla zdrowia, tj. zadymienie, pył, opary i wysoka dochodząca nawet do 50° C temperatura otoczenia z uwagi na bliskość gorącego żeliwa. Murarz żaroodporny i tzw. biały murarz to różne nazwy tego samego stanowiska pracy. dowód: - zeznania świadka J. B. - 00:06:56-00:19:23, - zeznania świadka B. T. - 00:42:47-01:03:55, - zeznania odwołującego E. S. - 01:38:55-01:48:25, Od 9 maja 1988 r. do 30 czerwca 1989 r. w ramach zatrudnienia w Zakładzie (...) w K. odwołujący pracował na budowie zagranicznej we L. w pełnym wymiarze czasu pracy w charakterze operatora koparki. dowód: - umowa o pracę za granicą na czas określony z dnia 06.05.1988 r.- k. 321 cz. III akt ZUS, - rozliczenie końcowe czasu pracy i wynagrodzenia z dnia 22.06.1989 r.- k. 325 cz. III akt ZUS, - pismo z dnia z prośbą o przeprowadzenie badań lekarskich 20.04.1988 r.- k. 331 cz. III akt ZUS, - świadectwo pracy z dnia 02.07.2012 r.- k. 7, W tym okresie zatrudnienia odwołujący pracował przy budowie (...) Zakładów (...) wykonując kilkunastrometrowe wykopy, w tym wykopy pod fundamenty i szalunki. W pierwszym okresie prac na tej budowie wykonywano tylko głębokie wykopy, w związku z czym w ogóle nie zatrudniano murarzy, którzy na budowę tę przybyli dopiero po roku. Jako operator koparki odwołujący w zależności od potrzeb obsługiwał tylko koparkę albo koparko- ładowarkę. Operatorzy koparek, w tym odwołujący, pracowali w systemie jednozmianowym przez osiem godzin dziennie i w ramach dobowego wymiaru czasu pracy nie byli kierowani do realizowania jakichkolwiek innych czynności, poza wykonywaniem wykopów ciężkim sprzętem budowlanym. Ciężar całkowity małej koparki wnosił 15 ton. Kiedy na budowie zaczęli pracować murarze, odwołujący musiał wrócić do kraju, ponieważ nie przedłużono z nim umowy o pracę. dowód: - zeznania świadka M. F. - 00:21:57-00:38:53, - zeznania odwołującego E. S. - 01:35:05, Od 19 lutego 1990 r. do 2 sierpnia 1990 r. w ramach zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. w K. odwołujący pracował na budowie zagranicznej w RFN ( K. ) w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku cieśli. dowód: - umowa o pracę za granicą na czas określony z dnia 14.02.1990 r.- k. 281-283 cz. III akt ZUS, - świadectwo pracy z dnia 16.08.1990 r.- k. 149 cz. III akt ZUS, W RFN odwołujący pracował przy budowie hal i bloków mieszkalnych. Należał do brygady składającej się z kilku cieśli i murarzy. W ramach dobowego wymiaru czasu pracy wykonywał pracę cieśli, najpierw przez dwa miesiące pod ziemią w wyrobisku, gdzie miały powstać garaże podziemne, jak i na wysokości, przy budowie pięciu kondygnacji bloku ze sklepem. Po zakończeniu prac w wyrobisku, odwołujący zajmował się szalunkiem z płyt wielkogabarytowych do otworzenia ściany i przygotowaniem jej do zbrojenia. W tym celu składał płyty na podbudowie z drewnianych bali i spinał je klamrami. Suwnicowy płyty te podnosił do góry. Po obróceniu płyt licem, płyty te odwołujący smarował olejem, a po doprowadzeniu ich do pionu, nanosił na nie mur. Elementy takie ubezpieczony układał i pokrywał murem na każdej z kondygnacji. Pracę cieśli odwołujący świadczył w pełnym wymiarze czasu pracy. Była to praca, zarówno na poziomie zerowym, jak i na wysokości 15 m i wyżej. Na wysokości wnioskodawca pracował w koszach zabezpieczających. dowód: - zeznania świadka K. W. - 01:16:51-01:22:28, - zeznania odwołującego E. S. - 01:49:27-01:56:15, Stan faktyczny w sprawie Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów oraz zeznania świadków i odwołującego. Sąd pozytywie ocenił dowody z dokumentów, których autentyczność oraz wiarygodność, jak również poprawność materialna i formalna nie budziły wątpliwości, zaś ich treść i forma nie były kwestionowane przez strony postępowania. Brak było zatem jakichkolwiek podstaw, także takich, jakie należałoby uwzględnić z urzędu, aby dokumentom tym odmówić właściwego im znaczenia dowodowego. Sąd w całości dał wiarę zeznaniom świadków M. S. , K. S. , J. S. , J. B. , M. F. , B. T. i K. W. oraz słuchanego w charakterze strony E. S. , którzy złożyli depozycje odnośnie rodzaju czynności wykonywanych przez odwołującego w spornych okresach. Zeznania te zasługiwały na walor pełnej wiarygodności, gdyż były wewnętrznie spójne, wzajemnie ze sobą korespondowały (co do poszczególnych okresów zatrudnienia), a przy tym były przekonujące w świetle zasad logiki i doświadczenia życiowego. Znalazły również potwierdzenie w zgromadzonych w sprawie dokumentach. Z zeznań tych wyraźnie wynika, że w spornych okresach zatrudnienia, za wyjątkiem pracy na stanowisku cieśli na budowie zagranicznej w RFN, ubezpieczony świadczył pracę w szczególnych warunkach. Okoliczność, iż świadkowie M. S. i K. S. wskazali, że w Przedsiębiorstwie (...) w T. operatorów koparek nie nazywano maszynistami koparek nie pozbawia zeznań tych świadków waloru wiarygodności. Wszak zauważyć należy, że M. S. podał jednocześnie, że skoro w dokumentach powierzono ubezpieczonemu obowiązki maszynisty koparki, to znaczy, że był operatorem koparki. J. S. i sam odwołujący wyraźnie natomiast zauważyli, że operator koparki i maszynista koparki to różne nazwy tego samego stanowiska pracy. Wniosek taki wynika również ze znajdującej się w aktach organu rentowego dokumentacji pracowniczej wnioskodawcy. Sąd pominął dowód z zeznań świadka M. B. zgodnie z wnioskiem pełnomocnika ubezpieczonego z dnia 24 lutego 2014 r., gdyż jak podał pełnomocnik, odwołujący nie był w stanie ustalić adresu wskazanego świadka. Pomijając ten dowód Sąd miał też na uwadze, że okoliczności sporne zostały w sprawie dostatecznie wyjaśnione w oparciu o zgromadzone w niej dowody, zarówno z dokumentów, jak i zeznań świadków i odwołującego. Pozostałe okoliczności sprawy Sąd uznał za bezsporne, gdyż nie były w żaden sposób kwestionowane przez strony, zaś dokumenty przedstawione na ich stwierdzenie nie budziły wątpliwości Sądu co do ich autentyczności. Sąd rozważył, co następuje: Odwołanie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. z 2013 poz. 1440), ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat- dla kobiet i 65 lat- dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.