Sad powszechny, I ACo 100/19

Sygn. akt I ACo 100/19 POSTANOWIENIE Dnia 25 marca 2020 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący : SSA Elżbieta Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ż. przy uczestnictwie (...) sp. z o.o. z siedzibą w O. o stwierdzenie wykonalności wyroku sądu polubownego p o s t a n a w i a : I. stwierdzić wykonalność wyroku (...) w W. z dnia 29 listopada 2019 roku, sygn. akt (...) w sprawie z powództwa (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ż. przeciwko (...) sp. z o.o. z siedzibą w O. , poprzez nadanie mu klauzuli wykonalności w zakresie punktów 1, 2 i 3 o następującej treści: 1) zasądza od (...) Sp. z o.o. z siedzibą w O. na rzecz (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ż. kwotę 1.000.600 (jeden milion sześćset) zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 13 marca 2018 r. do dnia zapłaty; 2) zasądza od (...) Sp. z o.o. z siedzibą w O. na rzecz (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ż. kwotę 92.702,69 (dwiewięćdziesiąt dwa tysiące siedemset dwa 69/100) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3) zasądza od (...) Sp. z o.o. z siedzibą w O. na rzecz (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ż. kwotę 167.355,46 (sto sześćdziesiąt siedem tysięcy trzysta pięćdziesiąt pięć 46/100) zł netto, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; II. zasądzić od (...) Sp. z o.o. z siedzibą w O. na rzecz (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ż. kwotę 420 (czterysta dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. (...) UZASADNIENIE (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ż. wystąpił z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności wyrokowi (...) w W. z dnia 29 listopada 2019 r., sygn. (...) oraz o zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa prawnego. Dłużnik (...) Sp. z o.o. z siedzibą w O. wniósł o oddalenie wniosku i zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego. Wywodził, że wykonanie ww. wyroku byłoby sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej Sąd Apelacyjny ustalił i zważył, co następuje: Wniosek wierzyciela jest zasadny. Zgodnie z art. 1214 § 2 k.p.c. sąd stwierdza wykonalność wyroku sądu polubownego, nadającego się do wykonania w drodze egzekucji, nadając mu klauzulę wykonalności. Wyrok taki stanowi tytuł wykonawczy. W ramach powyższego postępowania sąd nie przeprowadza czynności dowodowych, lecz opiera się na dokumentach załączonych do wniosku, w szczególności na oryginałach lub poświadczonych za zgodność odpisach: wyroku sądu polubownego i zapisu na sąd polubowny ( art. 1213 § 1 k.p.c. ). W sprawie niniejszej wierzyciel złożył wymagane przez prawo załączniki, a jego wniosek był formalnie poprawny. Treść i forma zapisu na sąd polubowny czyniła zadość dyspozycji norm prawnych ujętych w art. 1161 § 1 k.p.c. w zw. z art. 1162 § 1 k.p.c. , zaś forma i brzmienie wyroku sądu polubownego nie kolidowały z wymaganiami art. 1197 § 1-3 k.p.c. Wskazać trzeba, że sąd w toku postępowania klauzulowego nie jest uprawniony do oceny, czy roszczenie, którego dotyczy wyrok, istnieje (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 września 1967 r. I CZ 20/67). Ogranicza się w tym zakresie do dokonanej na podstawie przedłożonych dokumentów, oceny czy nie zachodzą przesłanki wyłączające stwierdzenie wykonalności, o których mowa w art. 1214 § 3 k.p.c. ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 1967 r., sygn. I CR 445/67), co nie wyklucza badania faktów notoryjnych lub znanych sądowi z urzędu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 października 1993 r., sygn. II CRN 70/93). Sąd ogranicza swoją kontrolę do tego, co wynika z samej treści akt sądu arbitrażowego oraz treści wyroku lub ugody. Nie bada on innych kwestii, w szczególności zasadności rozstrzygnięcia i kwestii formalnych dotyczących przebiegu postępowania arbitrażowego (T. Ereciński, Komentarz do art. 1214, Lex). W świetle art. 1214 § 3 k.p.c. sąd odmawia stwierdzenia wykonalności wyroku sądu polubownego, jeżeli według przepisów ustawy spór nie może być poddany pod rozstrzygnięcie sądu polubownego oraz wtedy, gdy wykonanie wyroku sądu polubownego byłoby sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej (klauzula porządku publicznego). W ocenie Sądu Apelacyjnego, żadna z tych negatywnych przesłanek w niniejszym postępowaniu nie występuje. W szczególności, wbrew przekonaniu dłużnika, nie da się stwierdzić, aby wykonanie wyroku było sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej. Wyjaśnić wypada, że do istoty klauzuli porządku publicznego należy stanie na straży interesu państwa i wartości szczególnie chronionych w danym porządku prawnym. Jest ona nadzwyczajnym sposobem na ochronę własnego porządku prawnego przed rozstrzygnięciami sądów polubownych, które godzą w elementarne poczucie praworządności. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że sama sprzeczność wyroku z obowiązującymi normami prawa nie mieści się w granicach przesłanek klauzuli porządku publicznego. Wskazuje się też, że nie każdy wyrok, który jest niesłuszny lub niesprawiedliwy powoduje automatyczną sprzeczność z podstawowymi zasadami porządku prawnego RP, nie każda także błędność lub bezzasadność roszczenia obraża jednocześnie praworządność lub zasady współżycia społecznego. By znaleźć się zatem w zakresie oddziaływania klauzuli, naruszenie prawa musi być znaczące do tego stopnia, aby naruszyć podstawowe zasady państwa prawa (por. Ł. Chyła, Problematyka klauzuli porządku publicznego w arbitrażu, ADR 2017, Nr 3 oraz przytoczone tam orzecznictwo i literatura). Przedmiotowa sprawa obejmuje żądanie wierzyciela dotyczące zapłaty kwoty 1 000 000 zł, którą (...) Sp. z o.o. w O. na podstawie żądania wypłaty złożonego do (...) Banku (...) S.A. w dniu 26.04.2017. pobrała z gwarancji nr (...) , zabezpieczającej wykonanie umowy o roboty budowalne z dnia 17 listopada 2017 r. Ma ona zatem charakter majątkowy i może być, zgodnie z art. 1157 k.p.c. w zw. z art. 917 k.c. , poddana rozstrzygnięciu sądu arbitrażowego. Z treści uzasadnienia wyroku Sądu Arbitrażowego wynikało nadto, że wszelkie prawa procesowe dłużnika zostały zachowane. Został mu doręczony odpis pozwu, dłużnik brał udział w postępowaniu, składał pisma procesowe, a twierdzenia, zarzuty i stanowisko dłużnika były przedmiotem analizy tego Sądu, czego wyrazem jest niezwykle obszerne i skrupulatne uzasadnienie. Sąd poddał wnikliwej ocenie dopuszczalność pobrania przez (...) Sp. z o.o. kwoty gwarancji. Wobec stanowiska tej Spółki, Sąd Arbitrażowy przeprowadził dowód z opinii biegłego z zakresu budownictwa, którą omówił dokładnie w uzasadnieniu wyroku. Wyjaśnił przyczyny dla których uznał, że opinia jest kompletna, fachowa i rzetelna, jak też podkreślił, że sprzeczność konkluzji opinii z twierdzeniami pozwanej nie dyskwalifikuje jej jako środka odwoławczego, co jest też zgodne z wypracowanym w orzecznictwie sądów powszechnych stanowiskiem co do potrzeby przeprowadzania dowodu z opinii kolejnego biegłego sądowego. Stwierdzić przy tym należy, że uczestnik postępowania w odpowiedzi na wniosek w sposób wybiórczy przedstawił przebieg postępowania przed (...) w W. , przedstawiał też argumenty, które były już poddawane szczegółowej analizie przez ten Sąd. Podkreślić też wypada, że wierzyciel odniósł się do wszystkich uwag zgłoszonych w odpowiedzi na wniosek i to w sposób szczegółowy. Przedłożone wraz z pismem wierzyciela dokumenty takie jak: zawiadomienia o terminie rozprawy, postanowienia (...) transkrypcja z nagrania rozprawy z dnia 13 listopada 2018 r., protokół oględzin, pismo procesowe pt. Zastrzeżenia i zarzuty pozwanej do opinii biegłego, potwierdzają prawidłowy przebieg postępowania przed Sądem Arbitrażowym. W tych wszystkich warunkach nie sposób przyjąć, że wyrok sądu polubownego i wniosek wierzyciela naruszają którąkolwiek z podstawowych zasad krajowego porządku publicznego. Podkreślić należy, że o naruszeniu klauzuli porządku publicznego nie może stanowić okoliczność, iż treść wyrok sądu polubownego nie jest zgodna ze stanowiskiem strony prezentowanym przed tym sądem. Mając na uwadze powyższe, postanowiono jak w sentencji na zasadzie art. 1213 1 § 2 k.p.c. w zw. z art. 1214 § 1 i 2 k.p.c. (pkt I). O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 98, 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 1213 1 § 2 k.p.c. , przy jednoczesnym zastosowaniu regulacji § 8 ust. 1 pkt 14 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2018.265 j.t) (...)