Sad powszechny, IV Ka 231/25

Sygn. akt IV Ka 231/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 października 2025 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy IV Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: sędzia Sądu Okręgowego Mirosław Kędzierski Sędziowie: Sądu Okręgowego Małgorzata Bonisławska-Kania Sądu Okręgowego Piotr Kupcewicz Protokolant: stażysta Małgorzata Jaskólska przy udziale Adama Kurasia - prokuratora Prokuratury Rejonowej w Nakle nad Notecią po rozpoznaniu dniach 29 kwietnia i 25 września 2025 r. sprawy M. M. s. B. i E. ur. (...) w N. oskarżonego z art. 190a § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Nakle nad Notecią z dnia 30 grudnia 2024 r. sygn. akt II K 612/23

1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok;
2. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. S. – Kancelaria Adwokacka w B. kwotę 1239,84 (tysiąc dwieście trzydzieści dziewięć 84/100) złotych brutto tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym;
3. zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, a jego wydatkami obciąża Skarb Państwa. SSO Małgorzata Bonisławska-Kania SSO Mirosław Kędzierski SSO Piotr Kupcewicz UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 231/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
5. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
6. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Nakle z 30.
7. 2024 r., sygn. II K 612/23 1.
8. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
9. Granice zaskarżenia 1.3.
10. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
11. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
12. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
13. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.
14. Ustalenie faktów 2.1.
15. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty M. M. Stan zdrowia psychicznego oskarżonego w dniu zdarzenia; aktualna pozostaje opinia pierwotna i merytorycznie uzasadniona; dokumentacja medyczna ujawniona w 2025 roku wnosi cenne dane kliniczne, które poszerzają obraz psychopatologii M. M. , jednak nie mają wpływu na ocenę jego poczytalności w czasie czynu ani zdolności procesowej; biegli uznali, że mimo obecności zaburzeń osobowości i uzależnień, brak jest podstaw do zakwestionowania poczytalności oskarżonego w chwili czynu. uzupełniająca opinia sądowo-psychiatryczna- psychologiczna ( biegli z zakresu psychiatrii: lek. med. M. B. , lek. med. P. N. oraz psycholog mgr P. T. ) k. 581 – 584 2.1.
16. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.
17. Ocena dowodów 2.2.
18. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu uzupełniająca opinia sądowo-psychiatryczna- psychologiczna ( biegli z zakresu psychiatrii: specjalista psychiatra lek. med. M. B. , specjalista psychiatra lek. med. P. N. oraz psycholog mgr P. T. ) nie może budzić wątpliwości, że opiniujący biegli dysponują wiadomościami specjalnymi niezbędnymi dla stwierdzenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy; mają określone wykształcenie specjalistyczne z zakresu medycyny oraz doświadczeniem zawodowym; ich opinia jest pełna, jasna, wewnętrznie niesprzeczna; nie ma żadnych podstaw dla kwestionowania jej treści, w tym wniosków z niej płynących, które są jednoznaczne i kategoryczne. 2.2.
19. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
20. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut
22. Obrońca wyrokowi zarzucił;
23. obrazę przepisu postępowania mającą wpływ na treść orzeczenia to jest art. 7 k.p.k. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów polegające na przyjęciu, że oskarżony uporczywie nękał pokrzywdzoną, podczas gdy z dowodów zgromadzonych w sprawie nie wynika, aby oskarżony zachowywał się niewłaściwie względem pokrzywdzonej w okresie objętym aktem oskarżenia i w stopniu powodującym uznanie dopuszczenia się przez niego przestępstwa z art. 190a S 1 k.k. ,
24. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia poprzez uznanie, że zachowania oskarżonego wywołały u pokrzywdzonej uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia (znamię skutkowe przestępstwa z art. 190a S 1 k.k. ), gdy tymczasem z ujawnionego materiału dowodowego, w szczególności opinii biegłego sądowego z zakresu odzyskania i odczytu wiadomości tekstowych telefonu należącego do pokrzywdzonej, i analizy tych wiadomości wynika, że pokrzywdzona nie odczuwała żadnego zagrożenia, a wręcz przeciwnie - nawiązywała kontakt z oskarżonym, nierzadko prowokowała do kłótni, wyzywała, a nawet groziła mu. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadne ☒ niezasadne Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Ad. 1-
25. Zarzuty niezasadne . Zgodnie z utrwalonym od lat poglądem, wyrażanym tak w doktrynie jak też w judykaturze, że ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd meriti w toku rozprawy głównej mogą być skutecznie zakwestionowane, a ich poprawność zdyskwalifikowana, wtedy dopiero, gdyby w procedurze dochodzenia do nich Sąd uchybił dyrektywom art. 7 k.p.k. , pominął istotne w sprawie dowody lub oparł się na dowodach na rozprawie nieujawnionych, sporządził uzasadnienie niezrozumiałe, nadmiernie lapidarne, wewnętrznie sprzeczne bądź sprzeczne z regułami logicznego rozumowania, wyłączające możliwość merytorycznej oceny kontrolno-odwoławczej. Skarżący, wyrażając własną odmienną oceną dowodów i wyprowadzając własne wnioski w tym zakresie nie wykazał w wiarygodny i przekonywający sposób, aby ocena dowodów dokonana przez Sąd meriti nosiła cechy dowolności (wykraczając tym samym poza granice ocen swobodnych zakreślone dyrektywami art. 7 k.p.k. ).Tego rodzaju uchybień jakie skarżący podnosił w związku z oceną czynu zarzucanego oskarżonemu, aby rodziły one wątpliwości co do merytorycznej trafności zaskarżonego wyroku w tym zakresie, Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie jednak nie stwierdził. Rzecz w tym, że dla skuteczności zarzutu tego rodzaju (ukierunkowanego na kwestionowanie oceny dowodów) nie wystarczy wysłowienie własnego stanowiska, odmiennego od ustaleń Sądu meriti. Konieczne jest natomiast wykazanie w oparciu o dowody i ich wnikliwą ocenę, że ustalenia te są błędne, wskazanie możliwych przyczyn powstałych błędów i wszechstronne uargumentowanie własnego odmiennego stanowiska. Sąd Okręgowy stwierdził, że obrońca tego rodzaju argumentacji i na takim poziomie jej przekonywalności, nie przedstawił. Wbrew jego twierdzeniom, analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego pozwala w pełni na podzielenie przekonania Sądu meriti o tym, iż oskarżony swoim zachowaniem zrealizował znamiona zarzucanego mu czynu. Niedostatecznie pogłębiona argumentacja skarżącego całkowicie traci swą przekonywalność w konfrontacji ze zgromadzonymi w sprawie dowodami zwłaszcza w postaci wiarygodnych zeznań świadków, innych dokumentów, których łączna synteza w pełni oddaje całokształt okoliczności zdarzeń będących przedmiotem oceny i która bez wątpienia pozwalała Sądowi pierwszej instancji na przyjęcie prawidłowych ustaleń w zakresie, które włączone zostały do podstawy faktycznej zaskarżonego wyroku. Apelacja nie dostarcza dostatecznych argumentów mogących przemawiać za zasadnością jej uwzględnienia, a co za tym idzie, uzasadniać możliwości odmiennego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, ów środek odwoławczy zawiera jedynie odmienną, jednostronną ocenę materiału dowodowego, a podniesione w nim argumenty mają charakter stricte polemiczny a w szczególności abstrahują od treści zebranych dowodów. Analiza treści sformułowanych przez skarżącego zarzutów oraz ich uzasadnienia prowadzi do wniosku, że skarżący dokonania błędnych ustaleń faktycznych upatruje przede wszystkim w nieuprawnionym - jego zdaniem - obdarzeniu wiarą zeznań pokrzywdzonej oraz zeznań H. F. i D. R. przy jednoczesnym zdyskredytowaniu wyjaśnień oskarżonego. Tymczasem Sąd Rejonowy dokonując oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego w tej części rozważył należycie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zeznania wszystkich świadków oraz wyjaśnienia oskarżonego. Wskazał którym i dlaczego dał wiarę oraz którym zeznaniom i wyjaśnieniom nie dał wiary, przedstawiając motywy swoich ocen. Skarżący nie wykazał w skardze apelacyjnej , aby w zaskarżonym wyroku, przy ocenie wyjaśnień oskarżonego, zeznań świadków oraz dokumentów zebranych w sprawie, Sąd dopuścił się obrazy art.7 kpk . Apelacja zawiera odmienną ocenę dowodów, korzystną dla oskarżonego i sprowadza się do założenia, że zeznania świadków, którzy zeznawali „niekorzystnie” dla oskarżonego są niewiarygodne i należy odmówić dania im wiary, a uznać za wiarygodne odmienne jego twierdzenia, negującego swoją winę.. Sąd Okręgowy nie podziela zatem stanowiska skarżącego, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów art. 7 k.p.k. , które to naruszenie miało skutkować błędami w ustaleniach faktycznych. Zdaniem Sądu Okręgowego ocena dowodów poczyniona przez sąd I instancji jest bezstronna, pełna i wolna od błędów faktycznych czy logicznych oraz zgodna z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego, natomiast próby jej podważenia przez skarżących jest niczym innym jak zwykłą polemiką ze swobodną oceną dowodów, co czyni zarzut obrazy art.7 kpk niezasadny. Stwierdzić w tym miejscu należy, że przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych , pozostaje pod ochrona prawa procesowego ( art.7 kpk ) wtedy ,gdy: - jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy całokształtu okoliczności sprawy ( art.410 kpk ) i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy ( art.2§2 kpk ), - stanowi wynik rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego ( art.4 kpk ), - jest wyczerpująco i logicznie – z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego – uargumentowane w uzasadnieniu wyroku ( art.424§1 pkt 1 kpk ). W ramach realizacji zasady zawartej w art.7 kpk sąd ma prawo uznać za wiarygodne zeznania świadka (lub wyjaśnienia oskarżonego), co do niektórych przedstawionych przez niego okoliczności i nie dać wiary zeznaniom tego samego świadka (czy też wyjaśnieniom oskarżonego), co do innych okoliczności – pod warunkiem jednak, że swoje stanowisko w tej kwestii w sposób przekonywujący (jak ma to miejsce w niniejszej sprawie) uzasadni ( OSNKW 1974/7-8/154, OSNKW 1975/9/133). Wszystkie te wymogi spełnia ocena dowodów, o której mowa w apelacji (a także pozostałych zebranych w sprawie) dokonana przez Sad I instancji i zaprezentowana w szczegółowym uzasadnieniu wyroku. Nadto, jak wielokrotnie podkreślano zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie, istotnym czynnikiem kształtującym przekonanie sądu o wartości osobowego środka dowodowego są spostrzeżenia i wrażenia odniesione w toku bezpośredniego przesłuchania na rozprawie. Kontrola instancyjna oceny dowodów z natury nie obejmuje sfery przekonania sędziowskiego, jaka wiąże się z bezpośredniością, sprowadza się natomiast do sprawdzenia, czy ocena ta nie wykazuje błędów natury faktycznej (niezgodności z treścią dowodu, pominięcia pewnych dowodów lub logicznej błędności rozumowania i wnioskowania), albo czy nie jest sprzeczna z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy (por. wyrok Sądu Najwyższego z 11 lutego 2004r IV KK 323/03 Prok. i Pr. 2004/8/9). Nadto co niezmiernie istotne, jednoznaczny w kontekście zarzucanego oskarżonemu czynu, jest wydźwięk licznych połączeń telefonicznych i wiadomości tekstowych wykonywanych przez oskarżonego do pokrzywdzonej. Skoro więc ocena zebranych w sprawie dowodów, a więc wyjaśnień oskarżonego, zeznań świadków, opinii biegłych i dokumentów dokonana została przez Sąd Rejonowy z należytą starannością i wnikliwością , nie zawiera błędów natury logicznej, jest zgodna ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, to pozostaje ona pod ochroną art.7 k.p.k. Z kolei argumentacja skarżącego dalece nie przekonuje, nie zawiera żadnych konkretnych a nade wszystko przekonujących argumentów podważających wnioski nasuwające się z wymowy zgromadzonego materiału dowodowego, które świadczyłyby o braku zawinienia oskarżonego w zakresie zarzucanego mu czynu. Finalnie Sąd odwoławczy podzielając w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, pragnie w pełni się do niej odwołać, nie dostrzegając w związku z tym konieczności ponownego jej szczegółowego przytaczania , odsyła do uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia i czyni je integralną częścią swoich rozważań. Wniosek skarżący wniósł o uniewinnienie oskarżonego ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec ustaleń i argumentacji Sądu Rejonowego skarżący nie przedstawił przekonującej argumentacji pozwalającej na zmianę zaskarżonego wyroku; apelacja zawiera odmienną ocenę dowodów, w istocie sprowadza się do odmiennej a przy tym wyłącznie polemicznej oceny poszczególnych okoliczności sprawy; tymczasem w oparciu o zebrane dowody i ich wnikliwą ocenę, nie sposób uznać, iżby ustalenia faktyczne Sądu były błędne Finalnie nie ma żadnych podstaw do negowania rozstrzygnięcia Sądu I instancji w zakresie zawinienia i kary wymierzonej oskarżonemu.
26. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
27. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
28. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.
29. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
30. Przedmiot utrzymania w mocy Rozstrzygnięcie o winie i karze oskarżonego Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Argumentacja jak wyżej. Brak było podstaw do ingerencji sądu odwoławczego w orzeczenie pierwszoinstancyjne z uwagi na prawidłowość dokonanej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów a w konsekwencji na zasadność poczynionych ustaleń faktycznych; wyrok odpowiada prawu i podlegał utrzymaniu w mocy. 5.
31. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
32. Przedmiot i zakres zmiany . Zwięźle o powodach zmiany . 5.
33. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.
34. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.
35. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.
36. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.
37. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.
38. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.
39. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.
40. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
41. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 3.. Sąd zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze i jego wydatkami obciążył Skarb Państwa, uznając, iż uiszczenie ich byłoby dla oskarżonego zbyt uciążliwe.
42. PODPIS