Sygn. akt XX GC 827/12 UZASADNIENIE W pozwie z 17 VIII 2011 r. (...) Sp. z o.o. w W. złożonym w elektronicznym postępowaniu upominawczym wniosła o zapłatę przez (...) S.A. w W. na rzecz powódki kwoty 741 667,65 (siedemset czterdzieści jeden tysięcy sześćset sześćdziesiąt siedem i 65/100) złotych z ustawowymi odsetkami od dnia 30 IV 2011 r. do dnia zapłaty tytułem nieziszczonej należności wynikającej z faktury nr (...) z terminem płatności do 29 IV 2011 r. oraz o zasądzenie zwrotu kosztów sądowych. (pozew k. 5-6) Nakazem zapłaty z dnia 30 XI 2011 r. Sąd Rejonowy (...) w L. nakazał pozwanej zapłacić powódce kwotę 741 667.65 (siedemset czterdzieści jeden tysięcy sześćset sześćdziesiąt siedem i 65/100) złotych z odsetkami ustawowymi od dnia 30 IV 2011 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 9 271 (dziewięć tysięcy dwieście siedemdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. (k. 9) 22 XII 2011 r. pozwana skutecznie złożyła sprzeciw od nakazu zapłaty z dnia 30 XI 2011 r. (k. 12) 20 IV 2012 r. syndyk masy upadłości (...) S.A. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w W. złożył wniosek o umorzenie postępowania na podstawie art. 182 1 § 1 k.p.c. Do wniosku załączył kopię postanowienia z 17 IV 2012 r. o ogłoszeniu upadłości (...) S.A. w W. . (k. 19-22) Pismem procesowym z 15 X 2012 r. powódka podtrzymała żądanie zapłaty oraz wniosła o zasądzenie kosztów postępowania oraz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na rozprawie w dniu 8 I 2014 r. powódka cofnęła powództwo w zakresie należności głównej 741 667,65 złotych oraz odsetki od tej należności od daty wymagalności do daty ogłoszenia upadłości, tj. 17 IV 2012 r. Podtrzymała powództwo w zakresie żądania o zasądzenie odsetek od daty ogłoszenia upadłości, tj. od 18 IV 2012 r. do dnia zapłaty od kwoty roszczenia głównego 741 667,65 złotych oraz całości kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. (protokół k. 160-161) Sąd ustalił, co następuje. Powódka jest podmiotem świadczącym zawodowo usługi doradztwa finansowego, w tym m.in. w zakresie obsługi transakcji prywatyzacyjnych. Pozwana rozważała nabycie pakietu akcji (...) S.A. w ramach wszczętej przez Ministerstwo Skarbu Państwa procedury prywatyzacji spółki w trybie publicznego zaproszenia do rokowań. Powódka zawarła w dniu 22 III 2010 r. umowę dotyczącą świadczenia usług doradztwa finansowego w zakresie kompleksowej obsługi transakcji nabycia pakietu akcji spółki (...) S.A. przez pozwaną. Pozwana regulowała faktury wystawiane przez pozwaną z tytułu bieżącej realizacji umowy z dnia 22 III 2010 r. W pkt. 3.6 i 3.8 umowy strony przewidziały, że w przypadku skutecznego nabycia akcji przez pozwanego lub dowolny inny podmiot wskazany przez pozwanego, a w szczególności jednostkę powiązaną z pozwanym w rozumieniu ustawy o rachunkowości z 29 września 1994 r. , w tym także spółkę utworzoną specjalnie w celu dokonania przejęcia, powód będzie uprawniony do dodatkowego wynagrodzenia w wysokości odpowiadającej (...) % wartości księgowej aktywów netto spółki (...) S.A , według bilansu sporządzonego na 31 grudnia 2009 r., powiększonego o podatek VAT, w terminie 14 dni od dnia przekazania pozwanemu faktury. 14 kwietnia 2011 r. doszło do nabycia pakietu akcji spółki (...) S.A. przez spółkę zależną od pozwanego – (...) sp. z o.o. w W. . Według bilansu sporządzonego na 31 grudnia 2009 r. kapitał własny spółki (...) S.A. wyniósł (...) zł. 15 IV 2011 r. powódka wystawiła fakturę VAT nr (...) z terminem zapłaty 29 IV 2011 r. tytułem prowizyjnego wynagrodzenia wykonawcy z tytułu wykonania prac zleconych, o których mowa wikt 1.3.
- – 1.3.
- zgodnie z pkt 3.6 i 3.7 umowy. Pozwana należności wynikającej z faktury nr (...) nie uiściła. (pozew k. 5-6, umowa k. 61–65, akt notarialny k. 66-68, potwierdzenia wpłat k. 69-72, faktura nr (...) k. 73; wydruki komunikatu prasowego i informacji zamieszczonej na stronie internetowej pozwanego k. 74-75; sprawozdanie (...) S.A. ogłoszone w (...) k. 76-78) Postanowieniem z dnia 17 IV 2012 r. Sąd Rejonowy (...) w Warszawie ogłosił upadłość pozwanej obejmującą likwidację majątku. Postanowieniem z dnia 29 VI 2012 r. Sąd Rejonowy (...) zmienił sposób prowadzenia postępowania upadłościowego pozwanej z postępowania obejmującego likwidację majątku upadłego na postępowanie z możliwością zawarcia układu. (postanowienie k. 21-22, postanowienie k. 28) Na liście wierzytelności w postępowaniu upadłościowym pozwanej znalazły się:
- uznana kwota 834 914,58 (osiemset trzydzieści cztery tysiące dziewięćset czternaście tysięcy i 58/100) złotych, na którą składa się roszczenie wynikające z nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 30 XI 2011 r. (roszczenie główne w wysokości 741 667,65 złotych wraz z odsetkami ustawowymi od dnia wymagalności do dnia ogłoszenia upadłości), wobec którego syndyk skierował do Sadu pismo z wnioskiem o umorzenie postępowania na podstawie art. 182 1 § 1 k.p.c. oraz wobec którego toczy się niniejsze postępowanie sądowe;
- nieuznana kwota 9 271 (dziewięć tysięcy dwieście siedemdziesiąt jeden) złotych – nadzorca odmówił uznania ww. sumy z powodu braku prawomocnego rozstrzygnięcia postępowania – nieprawomocności postanowienia zasądzającego koszty. Do wierzytelności powódki nie wpłynął żaden sprzeciw. (wyciąg z listy wierzytelności k. 168) Sąd zważył co następuje. Zgodnie z art. 355 § 1 k.p.c. , sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli powód cofnął ze skutkiem prawnym pozew lub jeżeli wydanie wyroku stało się z innych przyczyn zbędne lub niedopuszczalne. Zgodnie z art. 137 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze , ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu nie wyłącza możliwości wszczęcia przez wierzyciela spraw sądowych i administracyjnych o wierzytelności podlegające zgłoszeniu do masy upadłości. Koszty postępowania obciążają wszczynającego postępowanie, jeżeli nie było przeszkód do umieszczenia wierzytelności w całości na liście wierzytelności. Dopuszczalność dochodzenia w drodze procesu wierzytelności podlegającej zgłoszeniu do masy nie zmienia jednak zasady, że podstawowym sposobem dochodzenia tej wierzytelności powinno być zgłoszenie jej sędziemu-komisarzowi. Dlatego też, jeżeli wierzyciel po ogłoszeniu upadłości dłużnika zaniechał zgłoszenia wierzytelności i wybrał drogę procesu, to ponosi koszty postępowania sądowego, niezależnie od jego wyniku. Unormowanie art. 137 1 zd. 2 czyni więc wyjątek od obowiązującej w prawie procesowym przy ponoszeniu kosztów postępowania zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Artykuł 137 1 nie znajduje natomiast zastosowania, jeżeli proces został wytoczony przed ogłoszeniem upadłości dłużnika i wierzyciel kontynuował go po tej dacie (S. Gurgul, s. 506). W tym przypadku rozstrzygnięcie o kosztach następuje zgodnie z ogólnymi zasadami. (tak A. Jakubecki, Komentarz do art. 137
(1)ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze, LEX 2011) Na rozprawie dnia 8 stycznia 2014 r. powód skutecznie cofnął powództwo o roszczenie główne wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wymagalności do dnia ogłoszenia upadłości pozwanej z uwagi na okoliczność, iż kwoty te zostały uznane w toku postępowania układowego i zamieszczone na liście wierzytelności w postępowaniu upadłościowym pozwanej jako sumy uznane. Nie wpłynął również sprzeciw wobec ww. kwot. Zgodnie z art. 296 Prawa upadłościowego i naprawczego , wyciąg z listy wierzytelności, łącznie z wypisem prawomocnego postanowienia zatwierdzającego układ, jest tytułem egzekucyjnym przeciwko upadłemu oraz temu, kto udzielił zabezpieczenia wykonania układu, jeżeli został w sądzie złożony dokument stwierdzający udzielenie zabezpieczenia. W związku z tym w zakresie kwot ujętych na liście wierzytelności powódka dochodzi swoich roszczeń w postępowaniu układowym. Wobec skutecznego cofnięcia powództwa w części roszczeń ujętych na liście wierzytelności w postępowaniu układowym, postępowanie w tym zakresie, jako postępowanie bezprzedmiotowe, należało umorzyć zgodnie z art. 355 § 1 k.p.c. Postępowaniem układowym są objęte roszczenia o odsetki ustawowe od dnia wymagalności do dnia ogłoszenia upadłości. Wierzytelności o odsetki ustawowe w pozostałym zakresie, tj. od dnia ogłoszenia upadłości do dnia zapłaty, nie są objęte układem i nie zostały umieszczone na liście wierzytelności, powódka nie cofnęła również powództwa w tym zakresie. Nie ulega wątpliwości, że pozwana nie spełniła roszczenia głównego powódki. Roszczenia o odsetki ustawowe są roszczeniem akcesoryjnym, w związku z tym fakt uznania roszczenia głównego oraz odsetek za opóźnienie w zapłacie do dnia ogłoszenia upadłości uprawnia do stwierdzenia, iż również roszczenie o odsetki w pozostałej części jest zasadne. Wobec powyższego należało zasądzić odsetki ustawowe od kwoty roszczenia głównego 741 667,65 złotych od dnia ogłoszenia upadłości do dnia 17 IV 2012 r. do dnia zapłaty. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie przepisów ogólnych - art. 98 Kodeksu cywilnego , zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu), obowiązując powoda do zwrotu pozwanemu poniesionych przez niego niezbędnych kosztów procesu. Na niezbędne koszty procesu poniesione w niniejszym postępowaniu przez pozwaną składają się opłata od pozwu, koszty zastępstwa procesowego oraz opłata od pełnomocnictwa. Zważywszy charakter sprawy, jej wagę i stopień skomplikowania, sąd uznał, że adekwatne do nakładu pracy pełnomocnika pozwanego wykonującego zawód radcy prawnego jest wynagrodzenie w stawce minimalnej. SSO Jadwiga Smołucha