← Polska

Sad powszechny, I C 767/19

Sygn. akt I C 767/19 Dnia 6 grudnia 2022 roku Sąd Okręgowy w Nowym Sączu I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Monika Świerad Protokolant: Martyna Miczek po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2022 r. w Nowym Sączu na rozprawie sprawy z powództwa B. K. przeciwko (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. (poprzednio (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. KRS (...) ) o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną I. oddala powództwo, II. odstępuje od obciążania powoda kosztami postępowania. Sygn. akt I C 767/19 UZASADNIENIE wyroku z dnia 6.12.2022 roku Powód B. K. w ostatecznie sprecyzowanym żądaniu pozwu domagał się uznania za bezskuteczną, wobec niego umowy sprzedaży nieruchomości, dla której Sąd Rejonowy w Limanowej prowadzi księgę wieczystą o nr (...) , zawartą dnia 28 maja 2019 r. przez (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. (KRS : (...) ), reprezentowaną przez Prezesa Zarządu K. K. z pozwaną, reprezentowaną przez A. K. , przed notariuszem M. B. z Kancelarii Notarialnej w N. (Rep A Nr 5282/2019), a to w celu zaspokojenia przysługującej powodowi wierzytelności wobec (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. (KRS: (...) ) w łącznej wysokości 100 550,00 zł, wynikającej z prawomocnego nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym wydanym przez Sąd Okręgowy w Nowym Sączu dnia 31 stycznia 2019r., sygn. akt I Ne 22/29 (k. 1-6 i k. 422). Wniósł również o zasądzenie od pozwanej na jego rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Motywując pozew powód podniósł, że dnia 28 maja 2019r. (...) sp. z o.o. zawarła z pozwaną, tj. (...) sp. z o.o. , umowę sprzedaży nieruchomości obj. Kw o nr (...) . Sprzedającego reprezentował Prezes Zarządu K. K. natomiast kupującą jedyny wspólnik i Prezes Zarządu A. K. . Powód jest wierzycielem (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością . Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Limanowej Ł. W. , prowadził postępowanie zabezpieczające z wniosku powoda przeciwko ww. Spółce pod sygn. akt Km (...) , w trakcie którego zabezpieczył jedynie kwotę 56 000,00 zł, mimo przeprowadzenia licznych czynności. (...) sp. z o.o. , w ocenie powoda, podejmuje czynności zmierzające do bezskuteczności zabezpieczenia, a następnie bezskuteczności egzekucji. Dnia 6 czerwca 2019r. podczas czynności Komornika w siedzibie (...) sp. z o.o. , jej jedyny wspólnik W. K. oraz P. D. przeciwstawili się tym czynnościom, wskazując na zbycie nieruchomości na rzecz (...) sp. z o.o. , której jedynym wspólnikiem oraz Prezesem Zarządu jest siostra W. K. A. K. . Osoba ta jest też spokrewniona z Prezesem (...) sp. z o.o. K. K. , który jest synem W. K. . Nadto W. K. jest osobistym dłużnikiem powoda. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w (...) Ł. W. prowadzi bezskutecznie postępowanie sądowe z wniosku powoda przeciwko W. K. . Powód zaznaczył, że w postępowaniu o sygn. akt Km (...) , komornik dokonywał także zajęcia ruchomości, w tym samochodu ciężarowego, naczepy cysterny z zawartością w postaci oleju, wózka oraz linii rozlewu oleju i wózka paletowego, pozostawiając je w siedzibie (...) sp. z o.o. jednak plomby komornicze zostały zerwane, a olej usunięty z cysterny. Komornik Sądowy zasygnalizował powodowi złożenie zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa w tym zakresie. Dnia 11 czerwca 2019r. powód otrzymał wezwanie do zwolnienia ww. zajętych ruchomości z Banku Spółdzielczego w Ł. , który wskazał że został ich właścicielem na podstawie umowy z dnia 29 maja 2019r . o przeniesieniu prawa własności (przewłaszczenia) rzeczy oznaczonych co do tożsamości nr (...) , zabezpieczającej umowę kredytu inwestycyjnego w wysokości 1 200 000 zł udzielonego (...) sp. z o.o. Ruchomości zostały wycenione na kwotę 294 600 zł i zostały przekazane pozwanej do bezpłatnego używania. Według informacji pochodzących od Komornika na chwilę obecną brak składników majątku, wierzytelności (...) sp. z.o.o. pozwalających na zaspokojenie, egzekucję kwoty 100 549,61 zł wraz z odsetkami oraz kosztami procesu i postępowania zabezpieczającego. Dłużnik w wyniku zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości stał się niewypłacalny. W ocenie powoda zostały spełnione przesłanki uznania umowy sprzedaży z dnia 28 maja 2019r. za bezskuteczną na podstawie art. 527 i nast. kc. Zawarcie umowy nastąpiło z pokrzywdzeniem powoda jako wierzyciela, ponieważ w/w nieruchomość była jedynym wartościowym składnikiem majątku (...) sp. z o.o. , na którym mógł się zabezpieczyć i zaspokoić powód. Dłużniczka była świadoma swojej sytuacji finansowej i zadłużenia ponieważ uczestniczyła w postępowaniu sądowym o zapłatę o sygn. akt I Nc (...) a przed jego wszczęciem odbierała wezwania do zapłaty kierowane do niej przez powoda. Miała wiedzę o dokonywanych przez Komornika zajęciach rachunków bankowych oraz wierzytelności. Dłużna spółka mając pełną wiedzę o zadłużeniu wyzbyła się wszystkich wartościowych składników majątku, a tym samym działała z pokrzywdzeniem wierzyciela. Ponadto z mocy art. 529 kc jeśli w skutek dokonania czynności prawnej dłużnik stał się niewypłacalny tak jak miało to miejsce w niniejszej sprawie należy domniemywać, że działał on ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela. Ponadto jedyny wspólnik i Prezes Zarządu pozwanej Spółki (...) jest siostrą jedynego wspólnika (...) sp. z o.o. W. K. , który wyraził zgodę na zbycie nieruchomości w formie uchwały nr 1 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z dnia 28 maja 2019r. Ponadto jest ciotką Prezesa Zarządu K. K. , który reprezentował spółkę (...) zawierając ww. umowę. Zdaniem powoda czynność prawna dokonywana przez reprezentantów stron blisko spokrewnionych pomiędzy sobą, zamieszkującymi w bliskiej odległości jest czynnością dokonaną pomiędzy osobami pozostającymi ze sobą w bliskim stosunku, a tym samym pozwana wiedziała o dokonaniu czynności z pokrzywdzeniem powoda ( art. 527 § 3 k.c ). Pozwana (...) sp. z o.o. w odpowiedzi na pozew (k. 162-164) wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Pozwana podniosła, że powództwo jest bezzasadne. Zawarcie przez dłużnika (...) sp. z o.o. umowy sprzedaży z dnia 28 maja 2019 r. nie skutkowało w żaden sposób pokrzywdzeniem wierzyciela powoda. Pozwana zaznaczyła, że w październiku 2018 r. zostały wycofane dwa kredyty kupieckie dla (...) Sp. z o.o. z siedzibą w S. , udzielone jej przez Zakłady (...) z siedzibą w K. oraz Zakłady (...) . W tej sytuacji dłużnik prowadził rozmowy z Bankiem Spółdzielczym w Ł. oraz z Bankiem Spółdzielczym w L. w przedmiocie możliwości uzyskania dodatkowego finansowania, które pozwoliłoby dłużnikowi zrekompensować brak tych wycofanych kredytów kupieckich. Dłużnik starał się o kwotę 500.000 zł w Banku Spółdzielczym w Ł. . W tym czasie dłużnik miał w Banku Spółdzielczym w Ł. linię kredytową na 800.000,00 zł oraz w Banku Spółdzielczym w L. kredyt inwestycyjny na 300.000,00 zł, zabezpieczony hipoteką na nieruchomości w S. . Przedmiotowe rozmowy toczyły się do przełomu lat 2018/2019 bez jakichkolwiek pozytywnych efektów. W trakcie jednego z spotkań Zarząd Banku w Ł. zasugerowali dłużnikowi następujące rozwiązanie: nowa spółka, nowy wspólnik i nowy prezes i sami wskazali dłużnikowi firmę, która przygotuje całą transakcję. Firma ta była reprezentowana przez M. F. , który od tej pory stał się pośrednikiem w rozmowach pomiędzy dłużnikiem a bankiem, zaś następnie pomiędzy dłużnikiem a obydwoma bankami. Później Bank Spółdzielczy w Ł. doszedł do porozumienia z Bankiem Spółdzielczym w L. , które to oba Banki de facto reprezentował radca prawny P. O. . Porozumienie to było potrzebne, z uwagi na fakt, iż Bank Spółdzielczy w L. był wierzycielem hipotecznym dłużnika. Dłużnik skontaktował się z M. F. , który przedstawił dłużnikowi całą wizję operacji finansowej i warunki konieczne do spełnienia, aby zdobyć finansowanie i wrócić do bieżącej działalności przedsiębiorstwa. Pierwszym warunkiem był zakup nowej spółki - musiała być to przynajmniej spółka istniejąca dwa lata. Zaproponowana kandydatura na wspólnika i Prezesa Zarządu tej spółki w osobie A. K. spotkała się z pełną akceptacją i aprobatą ze strony obydwu Banków. Następnie została zakupiona spółka zaproponowana przez (...) Sp. z o. o. z siedzibą w S. , (KRS (...) ). Bank Spółdzielczy w Ł. przewłaszczył na zabezpieczenie cały niezabezpieczony majątek (...) Sp. z o.o. Wszelkie informacje, zarówno ze strony dłużnika, jak i ze strony wyżej wskazanych Banków przekazywane były przez M. F. , z którym podpisano stosowną umowę pośrednictwa finansowego. Przedstawiono dłużnikowi następujące informacje: Bank Spółdzielczy w Ł. - udzieli nowej spółce kredyt inwestycyjny na zakup nieruchomości i ruchomości na kwotę 1,2 mln zł, czym nowa spółka miała spłacić w całości wszelkie należności dłużnika wobec obydwu banków. Bank Spółdzielczy w L. - udzielił nowej spółce kredyt obrotowy na bieżącą działalność w wysokości 250.00 0zł Dłużnik zaaprobował wyżej wskazane warunki finansowe, znajdując się w sytuacji przymusowej, gdyż brak uzyskania finansowania ze strony Banków uniemożliwiałby mu dalsze prowadzenie działalności gospodarczej, co z kolei pozbawiłoby go szans na spłatę należności wobec wierzycieli. Kwota w wysokości 250.000 zł udzielona (...) Sp. z o.o. tytułem kredytu obrotowego miała jedynie początkową transzą tego kredytu, zaś po około dwóch miesiącach, według zapewnień M. F. , na rzecz nowej spółki miały zostać uruchomione kolejne środki finansowe w znacznej wysokości, umożliwiające rozwój firmy i uzyskiwanie przez niej dochodów, pozwalających na stopniową, systematyczną spłatę zobowiązań na rzecz wierzycieli O. (...) Sp. o.o. Z nieznanych pozwanej i dłużnikowi przyczyn Bank Spółdzielczy w L. nie udzielił (...) Sp. z o.o. dalszego finansowania w ramach udzielonego kredytu obrotowego, chociaż spółka ta spełniała wszelkie przedstawione przez obydwa Banki warunki otrzymania tego finansowania. Przedmiotowa transakcja, zgodnie z zapewnieniami zarówno M. F. , P. O. jak i członków Zarządu Banku Spółdzielczego w Ł. - Prezesa Zarządu J. Z. i Wiceprezesa Zarządu P. M. , miała być w pełni zgodna z interesem zarówno dłużnika jak i wszystkich jego ówczesnych wierzycieli. Dzięki tej transakcji zostało spłaconych dwóch największych wierzycieli (wszystkie wierzytelności bankowe, w tym wierzytelność hipoteczna). Przedmiotowa transakcja była bezgotówkowa, (...) Sp. z o.o. nie otrzymała żadnych pieniędzy z tej transakcji. W dniu 28 maja 2019 r. u notariusza wskazanego przez obydwa Banki w obecności P. O. z Banku Spółdzielczego w L. oraz członków Zarządu Banku Spółdzielczego w Ł. J. Z. oraz P. M. , została sfinalizowana transakcja w pełni zaplanowana i przygotowana przez Bank Spółdzielczy w Ł. i Bank Spółdzielczy w L. . W związku z wyżej przytoczonymi okolicznościami faktycznymi przedmiotowej sprawy nie sposób przyjąć, by czynność umowy sprzedaży nastąpiła z pokrzywdzeniem któregokolwiek z wierzycieli (...) Sp. z o.o. , w tym powoda. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód B. K. jest wierzycielem (...) sp. z o.o. z tytułu umowy pożyczki na kwotę 250 000 zł zabezpieczonej wekslem. Nakazem zapłaty z dnia 31.01.2019 roku do sygn. I Nc (...) Sąd Okręgowy w Nowym Sączu nakazał (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. aby w terminie dwóch tygodni od doręczenia niniejszego nakazu zapłaciła z weksla powodowi B. K. kwotę 157 328,99 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 stycznia 2019r. do dnia zapłaty nadto kwotę 5.584 zł tytułem kosztów procesu albo wniosła w tymże terminie zarzuty do tut. Sądu. ( dowód: odpis nakazu zapłaty k.38 i k. 193, wezwania do zapłaty z 31.05.2017 i k. 51 i z dnia2.07.2018 roku k. 52, wezwanie do wykupu weksla z dnia 18.12.2018 roku k. 53, umowa pożyczki k. 60, umowa dotycząca spłaty pożyczki k. 61-63, zeznania powoda B. K. k. 358 – 359 00:04:56 – 00:27:52 ) Powód złożył do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Limanowej Ł. W. wniosek o wszczęcie postępowania zabezpieczającego przeciwko spółce (...) Spółka z o.o. W toku postępowania do sygn. Km (...) udało się komornikowi zabezpieczyć 56 000 zł. Komornik zajął ruchomości dłużnika jednak w dniach 5-6 czerwca 2019 r. należące do dłużnika w postaci: 360 szt. 5 litrowych butelek oleju rzepakowego (...) oraz 8140 litrów oleju rzepakowego znajdującego się w cysternie model. LAG o nr. rej. (...) , które to zostały oddane pod dozór D. P. - prokurent w spółce (...) Sp. z o.o. i ustanowiono go dozorcą, zostały usunięte spod egzekucji, o czym została zawiadomiona Prokuratura w L. . Pismem z dnia 10 czerwca 2019 r. Bank Spółdzielczy w Ł. wezwał Komornika Sądowego do zwolnienia spod egzekucji 360 szt., 5 litrowych butelek oleju rzepakowego (...) oraz 8140 litrów oleju rzepakowego znajdującego się w cysternie model. LAG o nr. rej. (...) uzasadniając że jest on własnością Banku zgodnie z umową przeniesienia praw własności z dnia 29 maja 2019 r. sporządzoną między Bankiem a firmą (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. . Komornik zajął też inne ruchomości dłużnika tj. naczepę cysterny nr rej (...) , wózek widłowo-czołowy wersji TFGL jednak Bank Spółdzielczy w Ł. wezwał Komornika Sądowego do zwolnienia spod egzekucji tych ruchomości, powołując się umowę przewłaszczenia z dnia 29.05.2019 roku. Przedmioty te zwolniono spod egzekucji. Dnia 25.11.2019 roku powód złożył u komornika wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, domagając się wyegzekwowania kwot 157 328,99 zł i 5 584 zł. Postanowieniem z dnia 13.02.2020 roku komornik postępowanie zabezpieczające umorzył wobec przedłożenia przez powoda tytułu wykonawczego i wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Egzekucja ta – zarejestrowana do sygn. Km (...) okazała się jednak bezskuteczna. Postanowieniem z dnia 4.09.2020 Komornik Sądowy umorzył postępowanie do sygn. Km (...) wobec bezskutecznej egzekucji na podstawie art. 824 par 1 pkt 3 kpc . W toku postępowania egzekucyjnego komornik ustalił, że obecnie prowadzonych jest 11 postępowań egzekucyjnych wobec (...) SA na łączną kwotę 870 000 zł. ( dowód: zajecie wierzytelności z rachunku bankowego k. 39 i 242 - 243, wezwanie do uzupełnienia wniosku k. 40, zajecie wierzytelności k. 41, informacja k. 42, zawiadomienie k. 44, wezwanie do zwolnienia zajętych ruchomości k. 45 – 46, umowa przewłaszczenia z załącznikiem k. 47 – 51, wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego k. 194, postanowienie z dnia 13.01.2020 k. 195, informacja k. 196, zawiadomienie wierzyciela o stanie egzekucji k. 197-198, postanowienie z dnia 4.09.2020 k. 199, protokół zajęcia ruchomości k. 200, pozew do sygn. I C (...) k. 201-203, odpowiedź na pozew w sprawie I C (...) k. 204-208, zawiadomienia z dnia 11.06.2019 roku k. 208-209, cofnięcie pozwu k. 210-211, postanowienie z dnia 22.07.2019 k. 212, postanowienie z dnia 31.12.2019 roku k. 213, wyrok nakazowy z dnia 22.10.2020 roku k. 214, zawiadomienie oskarżyciela posiłkowego k. 215, zajęcie wierzytelności k. 242-243, zeznania powoda B. K. k. 358 – 359 00:04:56 – 00:27:52 ) (...) Spółka z o.o. z siedzibą w S. , której jedynym wspólnikiem był W. K. , prezesem zarządu uprawnionym do reprezentacji jednoosobowo jego syn K. K. zajmowała się prowadzeniem działalności gospodarczej związanej m.in. z produkcją oleju. W latach 2018-2019 popadła w trudności finansowe, miała licznych wierzycieli bankowych i prywatnych, szukała kredytowania dalszej działalności gospodarczej. (...) spółka z o.o. posiadała przede wszystkim zadłużenie w stosunku do Banku Spółdzielczego w Ł. oraz w stosunku do Banku Spółdzielczego w L. wynikające z udzielonych spółce kredytów, które posiadały zabezpieczenie hipoteczne na nieruchomości położonej w S. . W konsultacji z doradcą finansowym banków zaproponowano (...) sp. z o.o. sprzedanie tej nieruchomości, aby oddłużyć spółkę, przez zaspokojenie wierzycieli bankowych i rozpocząć działalność gospodarczą w ramach innej współpracującej z nią spółki, co miało na celu stopniowe zaspokojenie pozostałych wierzycieli (...) sp. z o.o. z wypracowanych zysków. W tym celu zgodnie z namowami doradcy (...) – siostra W. K. ( zatrudniona jako kierownik kuchni w Urzędzie Gminy w C. ) dnia 23.04.2019 nabyła udziały w spółce (...) sp. z o.o. , a następnie reprezentując spółkę (...) sp. o.o. kupiła nieruchomość w S. od (...) sp. z o.o. ( dowód: odpis KRS k. 15 - 20, umowa sprzedaży udziałów k. a 130-132, KRS k. 133-136 i k. 148-155, zeznania świadka M. F. k. 297 – 298 00:31:39 – 01:04:47, zeznania świadka W. K. k. 337 – 339 00:06:39 – 01:19:55, zeznania świadka P. O. k. 338 – 339 00:44:29 – 01:19:55, zeznania powoda B. K. k. 358 – 359 00:04:56 – 00:27:52 ) Dnia 28 maja 2019 r. (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. (KRS: (...) ) zawarła z pozwaną, tj. (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. ( obecnie (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. ) umowę sprzedaży z dnia 28.05.2019 r. sporządzoną w Kancelarii Notarialnej w N. przed notariuszem M. B. , Rep A nr (...) , na mocy której (...) sp. z o. o. z siedzibą w S. sprzedała (...) sp. z o. o. (obecnie (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. ) nieruchomość położoną w S. składającą się z działek (...) o łącznej pow. 0,2600, dla której Sąd Rejonowy w Limanowej Wydział V Ksiąg Wieczystych prowadzi KW (...) , za cenę 708 808,32 zł netto, powiększoną o VAT w kwocie 163 025,91 zł czyli za cenę w kwocie 871 834,23 zł brutto, na cele prowadzenia przez (...) Sp. z o.o. działalności gospodarczej. Z tej ceny kwota 363 969,30 zł miała zostać wpłacona na rachunek (...) , kwota 326 755,14 zł na rachunek (...) , a kwota 18 063,88 zł na rachunek (...) , a podatek VAT w wysokości 163 025,91 zł na rachunek (...) . W dacie tej umowy w/w nieruchomość była obciążona:

  1. hipoteką umowną do kwoty 765 000 zł zabezpieczającą kredyt inwestycyjny z umowy kredytowej nr (...) z dnia 29 grudnia 2016r. oraz kredyt obrotowy z umowy kredytowej nr (...) z dnia 29 grudnia 2016r. na rzecz Banku Spółdzielczego w L. , przy czym hipoteka ta w zakresie kwoty 765 000 zł została przeniesiona na opróżnione miejsce hipoteczne i przysługuje jej pierwszeństwo hipoteki nr 1 wpisanym pod nr bieżącym 5
  2. hipoteką umowną do kwoty 750 000 zł zabezpieczającą kredyt z umowy nr (...) /s/ob z dnia 29 czerwca 2018r. na rzecz Banku Spółdzielczego w Ł. . ( dowód: odpis księgi wieczystej nr (...) k. 21-25, fotokopia umowa sprzedaży nieruchomości z dnia 28 maja 2019r. k. 26 – 37, KRS k. 54, 244 – 253, zeznania świadka M. F. k. 297 – 298 00:31:39 – 01:04:47, zeznania świadka W. K. k. 337 – 339 00:06:39 – 01:19:55, zeznania świadka P. M. k. 339 01:20:48 – 01:31:05, zeznania świadka J. Z. k. 339 – 340 01:31:05 – 01:55:36 ) Cena zapłacona przez nabywcę spółkę (...) sp z o.o. została wpłacona na rzecz tych Banków, celem pokrycia zadłużenia zbywcy oraz uregulowanie powstałych w związku z tą sprzedażą zobowiązań publicznoprawnych w podatku VAT. Następnie Banki złożyły wnioski o wykreślenie wpisanych w księdze wieczystej hipotek, które to zostały wykreślone. (...) sp. z o.o. (aktualnie (...) sp. z o.o. ) posiadała środki na zapłatę ceny z kredytu uzyskanego przez te spółkę w Banku Spółdzielczym w Ł. w kwocie 1.200.000zł. W dacie zawierania umowy sprzedaży nieruchomości (...) spółka z o.o. , tj. jej Prezes Zarządu K. K. znał sytuację finansową spółki, wiedział, że zapadł przeciwko spółce nakaz zapłaty w postepowaniu upominawczym z weksla do sygn. I Nc (...) . Spółka ta próbowała zaskarżyć ten nakaz zapłaty ale nieskutecznie. Nakaz zapłaty uprawomocnił się dnia 24.10.2019 roku. ( dowód: fotokopia umowa sprzedaży nieruchomości z dnia 28 maja 2019r. k. 26 - 37, postanowienie z dnia 26.06.2020 k. 216-220, zeznania świadka W. K. k. 337 – 339 00:06:39 – 01:19:55, zeznania świadka W. K. k. 337 – 339 00:06:39 – 01:19:55, zeznania świadka P. M. k. 339 01:20:48 – 01:31:05, świadka J. Z. k. 339 – 340 01:31:05 – 01:55:36 ) Wartość nieruchomości położonej w S. składającą się z działek (...) o łącznej pow. 0,2600, dla której Sąd Rejonowy w Limanowej Wydział V Ksiąg Wieczystych prowadzi KW (...) na dzień jej sprzedaży tj. 28.05.2019r. wynosiła 742.400zł. ( dowód: opinia biegłego rzeczoznawcy majątkowego R. K. k.376 – 389 ) (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. zmieniła przedmiot działalności – po zmianie działalność związana była z pakowaniem oraz transportem drogowym towarów. Spółka wskazywała jako aktywa jedynie nieruchomość położoną w S. składającą się z działek (...) o łącznej pow. 0,2600, dla której Sąd Rejonowy w Limanowej Wydział V Ksiąg Wieczystych prowadzi KW (...) . Na dzień 31.12.2019r. strata spółki wynosi 33 054,40zł. Spółka nie złożyła sprawozdania finansowego od 2019r. Kredyt w wysokości 1.200.000zł. nie jest przez spółkę spłacany, umowa kredytu została wypowiedziana. Pełnomocnikiem spółki (...) jest W. K. . ( dowód: odpis z KRS k. 249 – 253, sprawozdanie finansowe k. 254 – 256, bilans k. 257 – 258, rachunek zysków i strat k. 259 – 260, informacja dotycząca podatku dochodowego k. 261 – 275, sprawozdanie z działalności k. 276 – 281, zeznania świadka W. K. k. 337 – 339 00:06:39 – 01:19:55 ) Zainicjowane postępowanie karne w sprawie udaremniania przez W. K. , A. K. oraz K. K. działającego w imieniu i na rzez (...) spółka z o.o. wykonania orzeczeń sądu m. in. w postaci nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym Sądu Okręgowego w Nowym Sączu I Wydziału Cywilnego, sygn. akt I Nc (...) z dnia 31.01.2019r. zostało umorzone wobec stwierdzenia, iż czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego, ponieważ sprzedaż nieruchomości nie miała wpływu na zaspokojenie wierzycieli. Pierwszeństwo zaspokojenia miałby Bank Spółdzielczy w Ł. oraz Bank Spółdzielczy w L. jako wierzyciele hipoteczni. Wierzytelności banków zostały spłacone, dlatego nie można przypisać działania na szkodę pozostałych wierzycieli. ( dowód: postanowienie z dnia 26.06.2020 k. 216-220, zażalenie k. 221 – 228, postanowienie z uzasadnieniem k. 229 – 231, postanowienie k. 232 – 237, zażalenie k. 238 – 241 ) Wyrokiem Sądu Rejonowego w Limanowej z dnia 12.05.2022r. sygn. akt IIK 422/20 P. D. został uznany winnym tego, że w okresie od 6 do 10 czerwca 2019r. w S. powiatu (...) działając jako prokurent spółki (...) sp. z o.o. w celu udaremnienia wykonania orzeczenia nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 31 stycznia 2019r. o sygn. akt INc (...) uszczuplił zaspokojenie wierzyciela w/w spółki (...) w ten sposób, że usunął składniki majątku spółki (...) sp. z o.o. w postaci 6152 litrów oleju rzepakowego, zajęty w dniu 6 czerwca 2019r. przez komornika S. przy Sądzie Rejonowym w Limanowej Ł. W. w toku postepowania egzekucyjnego prowadzonego pod sygn. akt Km (...) i skazany na karę 5 miesięcy pozbawienia wolności i grzywnę w wysokości 3.000zł. ( dowód: wyrok nakazowy k. 364, wyrok z dnia 12.05.2022r. k. 429, wyrok SO z 26.09.2022r. z uzasadnieniem k. 430 – 436 ) Postanowieniem 15.03.2021r. Sąd Rejonowy dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie, VIII Wydział Gospodarczy do spraw upadłościowych i restrukturyzacyjnych sygn. akt VIII GU (...) ogłosił upadłość K. K. jako osoby nieprowadzącej działalności gospodarczej. Postępowanie toczy się do sygn. akt VIII GUp (...) . ( dowód: zawiadomienie o ogłoszeniu upadłości k. 284 – 288 ) Powód B. K. jest wierzycielem W. K. z tytułu umowy pożyczki na kwotę 147 857,94 zł zabezpieczonej wekslem. Nakazem zapłaty z dnia 11.02.2019 roku do sygn. I Nc (...) Sąd Okręgowy w Nowym Sączu nakazał W. K. aby w terminie dwóch tygodni od doręczenia niniejszego nakazu zapłacił z weksla powodowi B. K. kwotę 147 857,94 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 stycznia 2019r. do dnia zapłaty nadto kwotę 3.617 zł tytułem kosztów procesu albo wniósł w tymże terminie zarzuty do tut. Sądu. Powód złożył u komornika wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, domagając się wyegzekwowania kwot 147 857,94 zł i 3.617 zł. Egzekucja ta – zarejestrowana do sygn. Km (...) okazała się jednak bezskuteczna. Postanowieniem z dnia 27.07.2020 Komornik Sądowy umorzył postępowanie do sygn. Km (...) wobec bezskutecznej egzekucji na podstawie art. 824 par 1 pkt 3 kpc . ( dowód: odpis nakazu zapłaty k. 43, zawiadomienie k. 282, postanowienie k. 283, zeznania świadka W. K. k. 337 – 339 00:06:39 – 01:19:55, zeznania powoda B. K. k. 358 – 359 00:04:56 – 00:27:52 ) Powyższy stan faktyczny sąd ustalił na podstawie dokumentów przedłożonych do akt sprawy oraz zalegających w aktach sprawy I Nc (...) i aktach komorniczych do sygn. akt Km (...) , których treść nie była kwestionowana przez strony. Ustaleń faktycznych dokonano także na podstawie osobowych źródeł dowodowych - zeznań świadków: M. F. , W. K. , P. O. . P. M. , J. Z. oraz powoda B. K. , które dla okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia były zbieżne, znajdowały oparcie w dowodach z dokumentów. Wartość nieruchomości położonej w S. na dzień jej sprzedaży sąd ustalił na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego R. K. . Do opinii tej zarzuty złożył powód. Biegły wyczerpująco odniósł się do złożonych zarzutów. Sad uznał złożoną opinię za rzetelną, nie znajdując podstaw do dalszego jej uzupełniania. Na podstawie art. 235 par 1 pkt 2 k.p.c. pominięto dowód z zeznań świadka P. D. wobec cofnięcia powyższego dowodu przez pozwaną ( k. 358 ) Sąd zważył, co następuje Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Z mocy art. 527 § 1 kc : gdy wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdy z wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć. Instytucja skargi pauliańskiej stanowi pomoc dla wierzyciela w uzyskaniu zaspokojenia z majątku dłużnika pomimo rozdysponowania tym majątkiem w czasie, kiedy dłużnik winien liczyć się z koniecznością spłaty należności, a poprzez dokonaną czynność stał się niewypłacalny w ogóle lub w stopniu wyższym niż był przed dokonaniem czynności. Uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli następuje w drodze powództwa lub zarzutu przeciwko osobie trzeciej, która wskutek tej czynności uzyskała korzyść majątkową ( art. 531 § 1 kc ). Na podstawie art. 527 § 1 k.c. można wyróżnić następujące przesłanki warunkujące możliwość skorzystania przez uprawnionego z ochrony pauliańskiej: istnienie godnego ochrony interesu wierzyciela w postaci wierzytelności; dokonanie przez dłużnika czynności prawnej z osobą trzecią; pokrzywdzenie wierzyciela wskutek czynności prawnej dokonanej przez dłużnika; dokonanie przez dłużnika czynności ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela; uzyskanie wskutek tej czynności korzyści majątkowej przez osobę trzecią; działanie osoby trzeciej w złej wierze. Dla zastosowania skargi pauliańskiej wszystkie wymienione przesłanki muszą wystąpić kumulatywnie, a ciężar ich udowodnienia co do zasady – zgodnie z regułą dowodową wyrażoną w art. 6 KC – obciąża wierzyciela, który jest uprawniony do zaskarżenia czynności prawnej dłużnika. Pierwszą przesłanką zastosowania skargi pauliańskiej jest istnienie po stronie wierzyciela zaskarżalnej, a zatem i wymagalnej wierzytelności pieniężnej wobec osoby, która dokonała czynności prawnej objętej żądaniem (wyrok SN z 15.07.2007 r., II CSK 452/06, OSNC – ZD 2008/1/20). W toku tego postępowania powód wykazał, że posiada względem dłużnika (...) sp. z o. o. z siedzibą w S. wierzytelność wynikającą z prawomocnego nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Okręgowy w Nowym Sączu z dnia 31.01.2019 roku do sygn. I Nc (...) w wysokości 157 328,99 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od 1.01.2019 roku oraz kosztami procesu, którą aktualnie ograniczył do 100 550,00 zł. Powód wykazał też dokonanie przez dłużnika (...) sp. z o. o. z siedzibą w S. czynności prawnej z osobą trzecią tj. pozwanym (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. (poprzednio (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. ) polegającej na sprzedaży nieruchomości obj KW (...) dnia 28.05.2019 r. Powód udowodnił też stan niewypłacalności dłużnika, który nie posiada aktualnie żadnych wartościowych praw majątkowych, z których powód mógłby prowadzić skuteczną egzekucję. Powadzona z wniosku powoda egzekucja na podstawie w/w tytułu egzekucyjnego wobec dłużnika tj. (...) S.A. okazała się bezskuteczna. Jednakże w tym procesie powód nie udowodnił, aby w wyniku czynności prawnej – umowy sprzedaży z dnia 28.05.2019 pozwany (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. (poprzednio (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. KRS (...) ) uzyskał korzyść majątkową, a zatem by doszło do pokrzywdzenia wierzyciela. Z uwagi na brak udowodnienia tej przesłanki powództwo podlegało oddaleniu. Zważyć należy, że z mocy art. 527 § 2 k.c. ze stanem pokrzywdzenia wierzycieli mamy do czynienia wówczas, gdy wskutek czynności prawnej dłużnik stał się niewypłacalny, albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, aniżeli był przed dokonaniem tej czynności. Jeżeli natomiast czynność prawna jest równocześnie źródłem świadczeń powodujących zubożenie i przysporzenie w majątku dłużnika, skutek których to ekwiwalentnych świadczeń charakteryzuje się stabilnością majątku dłużnika w sensie ekonomicznym, którego wartość nie ulega zmianie, to wówczas nie występuje stan pokrzywdzenia w rozumieniu art. 527 § 2 k.c. jako skutek dokonania czynności. W orzecznictwie wyraźnie stwierdzono, że nie powoduje pokrzywdzenia wierzycieli czynność prawna dłużnika zmniejszająca jego majątek, jeżeli dłużnik w zamian za swoje świadczenie uzyskał ekwiwalent, który nadal znajduje się w jego majątku lub posłużył mu do zaspokojenia wierzycieli (wyrok SN z dnia 7 grudnia 1999 r., I CKN 287/98, niepubl.). Dla stwierdzenia wystąpienia stanu pokrzywdzenia niezbędne jest bowiem wykazanie tego, że zaskarżona czynność spowodowała rezultat w postaci niewypłacalności dłużnika lub powiększenia jego niewypłacalności (wyrok SN z dnia 22 października 2004 r., II CK 128/04, niepubl.). Wykazanie wystąpienia takiego rezultatu nie jest możliwe wówczas, jeżeli czynność prawna jest źródłem świadczeń o ekwiwalentnym charakterze, z których jedno powoduje zubożenie majątku dłużnika, a drugie skutkuje przysporzeniem do tego majątku, wskutek których to świadczeń wartość majątku nie ulega zmianie. Pozwany jako osoba trzecia na skutek zaskarżonej umowy sprzedaży nieruchomości w S. nie odniósł korzyści majątkowej, bowiem zapłacił za zakupywaną nieruchomość cenę w kwocie 871 834,23 zł brutto, która według polecania sprzedającego została w całości przeznaczona na spłatę zobowiązań kredytowych (...) sp. z o.o. wobec banków Spółdzielczych w Ł. i L. , zabezpieczonych hipotecznie na tej nieruchomości. Mając na uwadze istniejące w dacie zawarcia umowy sprzedaży obciążenia hipoteczne sprzedawanej nieruchomości trudno przyjąć, że doszło do pokrzywdzenia powoda jako wierzyciela. O tym, że wskutek zakażonej czynności prawnej pozwany nie uzyskał korzyści majątkowej, świadczy też i to, że określona w umowie cena nabycia nieruchomości nie została zaniżona ani nie odbiegała w sposób rażący od ówczesnych cen rynkowych. W toku tej sprawy w związku z zarzutem powoda przeprowadzono dowód z opinii biegłego rzeczoznawcy na okoliczność ceny rynkowej nieruchomości w S. obj KW (...) według stanu i wartości na dzień zawarcia umowy sprzedaży tj. 28.05.2019 roku. Według wniosków tej opinii wartość rynkowa w/w nieruchomości wg stanu nieruchomości na datę zawarcia umowy sprzedaży tj. 28.05.2019 roku wynosiła 742 400 zł. Natomiast strony kwestionowanej umowy cenę nabycia nieruchomości określiły na 871 834,23 zł brutto i taką kwotę pozwana uiściła na wskazane rachunki bankowe wierzycieli bankowych (...) sp. z o.o. i tytułem podatku VAT. Cena ta, zważywszy na wnioski biegłego rzeczoznawcy nie była zatem zaniżona w stosunku od cen rynkowych. Ponadto cena nabycia zaoferowana przez pozwanego w spornej umowie wynikała z wysokości kredytu jaki na jej zakup uzyskał w banku. Na potrzeby tego postępowania powód nie wykazał, aby na skutek zaskarżonej skargą paulińską umowy sprzedaży z dnia 28.05.2019 roku jego dłużnik tj. (...) sp. z o.o. stał się niewypłacalny lub niewypłacalny w wyższym stopniu niż przed zawarciem tej umowy. Inaczej mówiąc nie wykazał, że gdyby nie zawarcie tej umowy sprzedaży jego wierzytelność podlegałaby zaspokojeniu. Powód całkowicie pomija fakt, że w dacie spornej umowy sprzedaży nieruchomość w S. była obciążona hipotecznie na rzecz Banków Spółdzielczych w L. i Ł. . Wartość hipotek umownych łącznie na dzień 28.05.2019 wynosiła 1 515 000 zł. O pokrzywdzeniu w rozumieniu art. 527 § 2 k.c. można mówić, gdy na skutek objętej skargą pauliańską czynności prawnej dłużnik stał się w stosunku do tego wierzyciela rzeczywiście niewypłacalny, albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż przed jej dokonaniem. Jak wynika z orzeczenia SN z dnia 28.06.2007 IV CSK 115/07, którego wnioski tut Sąd podziela „jeżeli przedmiot umowy sprzedaży był obciążony hipoteką w chwili zawierania tej umowy, to okoliczność ta nie może pozostać bez znaczenia dla stwierdzenia działania dłużnika z pokrzywdzeniem wierzycieli w rozumieniu art. 527 § 1 k.c. W tej sytuacji może pojawić się kwestia, czy doszło do pokrzywdzenia wierzyciela, skoro wierzyciel nie mógłby liczyć na preferencyjne zaspokojenie swojej wierzytelności ze sprzedanej nieruchomości. (…) Nie dochodzi do pogłębienia niewypłacalności w rozumieniu art. 527 § 2 k.c. , jeżeli dłużnik wyzbył się składnika majątkowego, który ze względu na ustanowienie na nim zabezpieczenie rzeczowe był dla wierzyciela pauliańskiego niedostępny. Jak wynika z oszacowanej przez biegłego rzeczoznawcy wartości rynkowej nieruchomości obj KW (...) i obciążeń hipotecznych tej nieruchomości na rzecz wierzycieli bankowych, które zabezpieczały roszczenia kredytodawców wobec dłużnika powoda, brak podstaw by można było przyjąć, że powód realnie zaspokoiłby się z przedmiotowej nieruchomości. W tych okolicznościach z uwagi na bark kumulatywnego spełnienia przesłanek z art. 527 k.c. powództwo oddalono. O kosztach postępowania, mając na uwadze, że powód przegrał proces orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c. Sąd odstąpił od obciążania powoda kosztami procesu. Powód mógł być subiektywnie przekonany o zasadności swojego roszczenia. Dopiero w wyniku tego postępowania i przeprowadzenia licznych dowodów ustalono w jakich okolicznościach doszło do zawarcia kwestionowanej umowy sprzedaży i że cena sprzedaży nieruchomości nie była zaniżona do jej rynkowej wartości, a to determinowało wynik postępowania. SSO Monika Świerad

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.