Sad powszechny, II Ka 574/25

Sygn. akt II Ka 574/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 stycznia 2026r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Sylwia Olimpia Uszyńska Protokolant: sekr. sądowy Kinga Łempicka przy udziale prokuratora Artura Trębickiego po rozpoznaniu w dniach 22 grudnia 2025r. i 23 stycznia 2026 r. sprawy M. P. oskarżonego z art. 209 § 1a kk na skutek apelacji, wniesionej przez oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 17 czerwca 2025 r. sygn. akt II K 167/25 I. zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że oskarżonego M. P. uniewinnia od popełnienia zarzucanego mu czynu; II. kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 574/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1

1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
2. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 17 czerwca 2025 r., sygn. akt II K 167/25 1.
3. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
4. Granice zaskarżenia 1.3.
5. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
6. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
7. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
8. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.
9. Ustalenie faktów 2.1.
10. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty
11. M. P. Oskarżony nie uchylał się od wykonywania obowiązku alimentacyjnego w okresie objętym zarzutem z aktu oskarżenia. Odpis wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie z siedzibą w Sokołowie Podlaskim w sprawie RC 80/13 z dnia 20 marca 2013 r. k. 111 Fotokopie z akt Komornika Sądowego KMP 27/09, Wydruk wpłat załączony przez oskarżonego do apelacji k. 414-419 k. 90 2.1.
12. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ------------------- -------------------------------------------------------------- ------------------------------------------ ---------- 2.
13. Ocena dowodów 2.2.
14. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu
15. Odpis wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie z siedzibą w Sokołowie Podlaskim w sprawie RC 80/13 z dnia 20 marca 2013 r. Pisma urzędowe, sporządzone i nadesłane przez uprawnione podmioty. Ich autentyczność oraz treść nie budzą wątpliwości. W całości wiarygodne. Fotokopie z akt Komornika Sądowego KMP 27/09, Wydruk wpłat załączony przez oskarżonego do apelacji 2.2.
16. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu --------------------- ------------------------------------------ ------------------------------------------------------------------------------------------ . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut
18. obrazy prawa materialnego, tj. art. 209 § 1a k.k. poprzez jego błędne zastosowanie, wobec faktu że z ustaleń faktycznych nie wynika aby pokrzywdzony został narażony na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, a zatem nie zostały zrealizowane wszystkie znamiona określone w tym przepisie. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelacja oskarżonego jako zasadna co do meritum zasługiwała na uwzględnienie. Wobec dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z odpisu prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie z siedzibą w Sokołowie Podlaskim w sprawie RC 80/13 z dnia 20 marca 2013 r., Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, że w zachowaniu oskarżonego M. P. brak było podstawowego znamienia przestępstwa niealimentacji w postaci „uchylania się”, co stanowiło bezpośrednią przyczynę jego uniewinnienia w II instancji. Sąd Rejonowy w treści wyroku przyjął, że na oskarżonym ciąży obowiązek alimentacyjny określony wyrokiem Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 6 kwietnia 2009 roku, sygn. akt III RC 67/09 na kwotę 800 zł miesięcznie, podczas gdy Sąd Rejonowy w Węgrowie z siedzibą w Sokołowie Podlaskim wyrokiem z dnia 20 marca 2013 roku, sygn. akt RC 80/13 obniżył alimenty z kwoty 800 zł do wysokości po 500 zł miesięcznie. Sąd Rejonowy nie posiadając informacji o treści wyroku z 2013 roku, uznał oskarżonego za winnego zarzucanego mu czynu. Wobec tego, że oskarżony rzeczywiście był zobowiązany do realizowania świadczenia w wysokości 500 złotych miesięcznie, w okresie objętym zarzutem, tj. od 01 lutego 2024 roku do 30 kwietnia 2025 roku nie powstała zaległość o równowartości co najmniej 3 świadczeń okresowych. Ta okoliczność wynika wprost z akt postępowania egzekucyjnego o sygn. 27/09 (k. 414-419). W okresie objętym zarzutem, oskarżony dokonywał wpłat alimentów w orzeczonej wyrokiem z 2013 roku wysokości, nie tworząc przy tym zaległości o równowartości co najmniej 3 świadczeń okresowych. Sąd Rejonowy poczynił w tym względzie wadliwe ustalenia faktyczne, wyprowadzając z niewłaściwie zgromadzonych dowodów wnioski, które na etapie postępowania odwoławczego okazały się błędne i na podstawie nieobowiązującego wyroku dokonał nieprawidłowej subsumpcji zachowania oskarżonego i sposobu jego wywiązywania się z obowiązku alimentacyjnego pod przepis art. 209 § 1a kk , który pozostaje w ścisłym związku z art. 209 §1 kk . Dodatkowo przypisanie oskarżonemu przez Sąd Rejonowy narażenia pokrzywdzonego na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych - w tej sprawie – nie znalazło potwierdzenia w materiale dowodowym i pozostawało niezrozumiałe, albowiem z całokształtu zgromadzonych dowodów nie wynikało, na czym dokładnie tak przypisane zachowanie oskarżonego miałoby polegać. Wobec treści przedłożonego wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie z siedzibą w Sokołowie Podlaskim w sprawie RC 80/13 z dnia 20 marca 2013 r. oraz historii i wydruku potwierdzeń wpłat dokonywanych przez oskarżonego w okresie objętym zarzutem, Sąd doszedł do przekonania, że M. P. nie dopuścił się przestępstwa z art. 209 § 1 kk , a co za tym idzie – również przestępstwa z art. 209 § 1a kk , dlatego zaskarżony wyrok został zmieniony w ten sposób, że oskarżonego uniewinniono od popełnienia zarzucanego mu czynu. Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Zasadność zarzutu warunkowała zasadność wniosku. Wniosek prokuratora sformułowany na rozprawie apelacyjnej: o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wniosek jako bezzasadny nie zasługiwał na uwzględnienie. Wynik postępowania dowodowego przeprowadzonego w toku rozprawy apelacyjnej przemawiał za uniewinnieniem oskarżonego, a nie uchyleniem wyroku. Wobec ustalenia, że obowiązek alimentacyjny w okresie objętym zarzutem aktu oskarżenia wynosił 500, a nie 800 złotych, nie powstała zaległość o równowartości co najmniej 3 świadczeń okresowych. Skoro oskarżony nie wypełnił znamion z art. 209 § 1 kk niemożliwym było przypisanie mu sprawstwa z art. 209 § 1a kk .
19. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
20. -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
21. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.
22. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
23. Przedmiot utrzymania w mocy ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach utrzymania w mocy -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.
24. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
25. Przedmiot i zakres zmiany Sąd Okręgowy zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że oskarżonego M. P. uniewinnił od popełnienia zarzucanego mu czynu. Zwięźle o powodach zmiany Szerzej o powodach zmiany w rubryce 3.
26. 5.
27. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.
28. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.
29. ----------------------------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.
30. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.
31. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.
32. ----------------------------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.
33. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.
34. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności -------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
35. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. Wobec uniewinnienia oskarżonego, na podstawie przepisów art. 634 kpk w zw. z art. 632 pkt 2 kpk oraz art. 636 § 1 kpk , Sąd Okręgowy stwierdził, iż wydatki postępowania odwoławczego w tej sprawie winien ponieść Skarb Państwa.
36. PODPIS 1.
37. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Oskarżony Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Cały wyrok 1.3.
38. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
39. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
40. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana