Sygn. akt I Ns 1672/13 POSTANOWIENIE Dnia 5 listopada 2014 roku Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim I Wydział Cywilny w składzie : Przewodniczący SSR Małgorzata Hajduczenia Protokolant: Magdalena Kalata po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2014 roku w Bielsku Podlaskim na rozprawie sprawy z wniosku M. J.
(1)z udziałem H. K. , B. W. , W. W. , H. R. , M. K.
(1), D. K. , B. M. , M. K.
(2), T. K. , I. C. , M. M. , S. W. , J. J.
(1)i M. J.
(2)o stwierdzenie nabycia spadku po J. J.
(1)postanawia: I. Stwierdzić, że spadek po J. J.
(1), synu W. i J. , zmarłym dnia 2 grudnia 1971 roku w S. , ostatnio stale zamieszkałym w S. , gmina B. na podstawie ustawy nabyli: - żona S. J. , córka A. i J. w ¼ części - syn M. J.
(1), syn J. i S. w 3/24 częściach - syn C. J. , syn J. i S. w 3/24 częściach - syn A. J. , syn J. i B. w 3/24 częściach - syn J. J.
(1), syn J. i B. w 3/24 częściach - córka J. K. , córka J. i B. w 3/24 częściach - córka S. W. , córka J. i B. w 3/24 częściach, z tym że wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne nabyli: - żona S. J. , córka A. i J. w 1/4 części - syn M. J.
(1), syn J. i S. w 1/4 części - syn C. J. , syn J. i S. w 1/4 części - córka J. K. , córka J. i B. w 1/4 części. III. Stwierdzić, że zainteresowani ponoszą we własnym zakresie koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Sygn. akt I Ns 1672/14 UZASADNIENIE Wnioskodawcy M. J.
(1)i H. J. wnieśli o stwierdzenie nabycia spadku w drodze dziedziczenia ustawowego po J. J.
(1), synu W. i J. , zmarłym 2 grudnia 1971 roku w S. , ostatnio stale zamieszkałym w S. , gmina B. . Podnosili, że w skład spadku po zmarłym wchodzi gospodarstwo rolne położone w S. , o powierzchni 5,19 ha. W toku postępowania, postanowieniem z dnia 2 grudnia 2013 roku Sąd Rejonowy w B. zwolnił H. J. od udziału w sprawie w charakterze wnioskodawczyni z uwagi na brak interesu prawnego w zakresie inicjowania i występowania jako zainteresowana w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym teściu J. J.
(1)(k. 40v). Uczestnicy postępowania: H. K. , M. K.
(1), B. M. , D. K. , H. R. , M. K.
(2), T. K. i W. W. przychylili się do wniosku. ( k. 39). Uczestnik postępowania M. J.
(2)po ostatecznym sprecyzowaniu stanowiska w sprawie przychylił się do wniosku wskazując, że jego ojciec C. J. spełniał przesłanki do dziedziczenia spadkowego gospodarstwa rolnego z uwagi na pracę w przedmiotowym gospodarstwie bezpośrednio przed otwarciem spadku. ( k. 339). Uczestniczka postępowania S. W. oświadczyła, że „ zrzeka się z udziału w spadku i przekazuje go na rzecz wnioskodawców M. J.
(1)i H. J. ” (k. 27). Uczestnik postępowania J. J.
(1)oświadczyli, że „ rezygnuje z praw i roszczeń do gospodarstwa na rzecz osób, które w nim pracują” (k. 21). Uczestnicy postępowania: B. W. , I. C. i M. M. nie zajęli stanowiska w sprawie. Sąd Rejonowy ustalił i zważył, co następuje: Spadkodawca J. J.
(1), syn W. i J. zmarł 2 grudnia 1971 roku w S. . Ostatnio przed śmiercią stale zamieszkiwał w S. , gmina B. (k. 3 akt sprawy I (...) Sądu Rejonowego w B. - odpis skrócony aktu zgonu spadkodawcy). Spadkodawca ze spadkobierców ustawowych pozostawił: żonę S. J. ( k. 17 akt sprawy (...) Sądu Rejonowego w B. – odpis skrócony aktu małżeństwa) obecnie nieżyjącą, która zmarła 17 lutego 1994 roku( k. 4 akt sprawy I (...) Sądu Rejonowego w B. - odpis skrócony akt zgonu) oraz dzieci: syna M. J.
(1)( k. 6 akt sprawy (...) Sądu Rejonowego w B. - odpis skrócony aktu urodzenia ), syna C. J. obecnie nieżyjącego, który zmarł 10 stycznia 1991 roku ( k. 5 akt sprawy (...) Sądu Rejonowego w B. - odpis skrócony aktu zgonu), syna A. J. obecnie nieżyjącego, który zmarł 28 kwietnia 1996 roku ( k. 51 akt- odpis skrócony aktu zgonu), syna J. J.
(1)(k. 327 akt- odpis skrócony aktu urodzenia), córkę J. K. obecnie nieżyjącą, która zmarła 2 stycznia 1992 roku ( k. 9 akt- odpis skrócony aktu zgonu) i córkę S. W. ( k. 321 akt- odpis skrócony aktu małżeństwa). Innych dzieci, w tym pozamałżeńskich i przysposobionych nie pozostawił. Zmarły J. J.
(1)nie sporządził testamentu. Nikt ze spadkobierców nie odrzucił spadku, nie zrzekł się dziedziczenia i nie został uznany za niegodnego dziedziczenia. (k. 39v- zapewnienie). Prawo polskie – w myśl art. 926§1 k.c. - przewiduje dwa tytuły powołania do spadku: przepisy ustawy oraz wola spadkodawcy wyrażona w testamencie odpowiadającym wymaganiom formalnym, przy czym ustawa daje pierwszeństwo porządkowi dziedziczenia określonemu przez spadkodawcę w testamencie. Dlatego też dziedziczenie na podstawie ustawy co do całości spadku ma miejsce wtedy, gdy spadkodawca nie sporządził w ogóle testamentu, sporządził testament, którego treść ogranicza się do innych rozrządzeń albo gdy spadkodawca sporządził testament, który okazał się nieważny lub bezskuteczny ( §2 i 3 ). Wobec bezspornego i niekwestionowanego przez nikogo z zainteresowanych ustalenia, że w/w spadkodawca nie pozostawił testamentu, porządek dziedziczenia po nim określają przepisy Kodeksu cywilnego ( art. 926 § 1 i 2 kc ). Zgodnie z treścią przepisu art. LI ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny . (Dz.U.1964.16.94) do spraw spadkowych stosuje się prawo obowiązujące w chwili śmierci spadkodawcy, o ile przepisy poniższe nie stanowią inaczej. W myśl art. 931 § 1 k.c. w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku. Ze złożonego przez wnioskodawcę zapewnienia spadkowego i znajdujących się w aktach sprawy aktów stanu cywilnego wynika, że spadkodawca J. J.
(1)w chwili śmierci był żonaty oraz miał sześcioro dzieci ( z pierwszego i drugiego małżeństwa) należy więc stwierdzić, że do spadku po w/w spadkodawcy z mocy ustawy powołani zostali: żona S. J. z udziałem w wysokości ¼ części i dzieci: syn M. J.
(1), syn C. J. , syn A. J. , syn J. J.
(1), córka J. K. i córka S. W. , a ich udziały wynoszą po 3/24 części każdego z nich. Zainteresowani zgodnie wywodzili, że w skład spadku po J. J.
(1)wchodzi gospodarstwo rolne o powierzchni 5,19 ha położone w S. , gmina B. . Na datę otwarcia spadku po J. J.
(1)obowiązywały przesłanki warunkujące dziedziczenie spadkowego gospodarstwa rolnego. Wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 stycznia 2001 r. (...) przepis art. 1059 k.c. został uznany za niezgodny z art. 64 ust. 1 i 2 w zw. z art. 21 ust. 1 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zakresie, w którym odnosi się do spadków otwartych od dnia 14 lutego 2001 r. Artykuł 1059 k.c. określa przesłanki (warunki), jakie musi spełniać spadkobierca ustawowy gospodarstwa rolnego. Gospodarstwo rolne z ustawy może dziedziczyć tylko ten spadkobierca, który powyższe warunki spełnia w chwili otwarcia spadku, ich uzyskanie po tej dacie nie wpływa na zdolność do dziedziczenia gospodarstwa rolnego Zgodnie z treścią w/w przepisu w brzmieniu obowiązującym na datę otwarcia spadku po J. J.
(1): dzieci spadkodawcy dziedziczą z ustawy gospodarstwo rolne, jeżeli: 1) bezpośrednio przed otwarciem spadku pracowały w tym gospodarstwie, albo 2) w chwili otwarcia spadku są członkami rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub pracują w gospodarstwie rolnym takiej spółdzielni, albo 3) w chwili otwarcia spadku bądź prowadzą inne indywidualne gospodarstwo rolne, bądź też pracują w gospodarstwie rolnym swoich rodziców, małżonka lub jego rodziców, albo 4) w chwili otwarcia spadku bądź są małoletnie, bądź też pobierają naukę zawodu lub uczęszczają do szkół, albo 5) w chwili otwarcia spadku są trwale niezdolne do pracy. §
- Jeżeli żadne z dzieci spadkodawcy nie odpowiada jednemu z warunków przewidzianych w punktach 1, 2 lub 3 paragrafu poprzedzającego, dziedziczą z ustawy gospodarstwo te spośród nich, które mają kwalifikacje do prowadzenia gospodarstwa rolnego i nie później niż przed upływem sześciu miesięcy od otwarcia spadku oświadczą w sądzie lub w państwowym biurze notarialnym gotowość prowadzenia gospodarstwa należącego do spadku. W myśl natomiast art. 1060 § 1 kc przepisy artykułu poprzedzającego stosuje się odpowiednio do dziedziczenia z ustawy przez małżonka spadkodawcy, jak również do dziedziczenia z ustawy przez wnuków spadkodawcy powołanych stosownie do przepisu art. 931 §
- Dalsi zstępni spadkodawcy nie są powołani z ustawy do dziedziczenia gospodarstwa rolnego. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w tym w szczególności z zeznań zainteresowanych: wnioskodawcy M. J.
(1)( k. 40), uczestników postępowania H. K. (k. 40-40v), H. R. (k. 40v), W. W. (k. 40v), J. J.
(1)( k. 127-127v), S. W. (k. 202) oraz z zeznań świadka K. J. (k. 339v) wynika, że przesłanki do dziedziczenia spadkowego gospodarstwa rolnego spełniali czterej spadkobiercy dziedziczący spadek na zasadach ogólnych. Żona spadkodawcy – S. J. oraz jej dwaj synowi M. J.
(1)i C. J. bezpośrednio przed otwarciem spadku pracowali przy produkcji rolnej w spadkowym gospodarstwie, natomiast córka J. K. prowadził wraz z mężem swoje indywidualne gospodarstwo rolne w R. . Biorąc pod uwagę powyższe przepisy art. 931 §1 kc , art. 1059 kc , art. 1060§ 1 kc Sąd rzekł jak w sentencji postanowienia. O kosztach postępowania orzeczono w myśl art. 520 § 1 kpc stwierdzając, że zainteresowani ponoszą je we własnym zakresie. SSR Małgorzata Hajduczenia