Sad powszechny, III AUa 476/14

Sygn. akt III AUa 476/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 listopada 2014 r. Sąd Apelacyjny - III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku w składzie: Przewodniczący: SSA Iwona Krzeczowska - Lasoń (spr.) Sędziowie: SSA Lucyna Ramlo SSO del. Maria Ołtarzewska Protokolant: stażysta Katarzyna Kręska po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2014 r. w Gdańsku sprawy (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. z udziałem zainteresowanych: G. S. , (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o wysokość składek na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. od wyroku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy VI Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 28 listopada 2013 r., sygn. akt VI U 4840/12

1. oddala apelację;
2. zasądza od pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. na rzecz (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. kwotę 900,00 (dziewięćset 00/100) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu za drugą instancję. Sygn. akt III AUa 476/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 17 września 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. określił podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne za zainteresowanego G. S. podlegającego ubezpieczeniu społecznemu i zdrowotnemu jako pracownik u płatnika składek (...) Sp. z o.o. z siedzibą w B. , która w poszczególnych miesiącach odpowiada kwotom podanym w wydanej decyzji. Od powyższej decyzji odwołanie złożył płatnik składek (...) Sp. z o.o. zarzucając błędne ustalenie faktyczne w postaci uznania, że praca świadczona przez zleceniobiorcę spółki (...) była wykonywana na rzecz spółki (...) . W odpowiedzi na odwołanie pozwany wniósł o jego oddalenie. Wezwana do wzięcia udziału w sprawie w charakterze zainteresowanego (...) Sp. z o.o. poparła stanowisko odwołującej podkreślając, że usługi świadczone na podstawie umów zlecenia zawartych przez nią z pracownikami spółki (...) , były świadczone na jej rzecz. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy - VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 28 listopada 2013 r. w sprawie VI U 4840/12 zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z dnia 17 września 2012 r. nr (...) w ten sposób, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe i zdrowotne zainteresowanego G. S. , jako pracownika (...) Spółka z o.o. w B. , jest inna niż wskazana w tej decyzji (punkt pierwszy) oraz zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (punkt drugi). Podstawę tego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia i rozważania Sądu pierwszej instancji. Prezesem odwołującej się spółki z o.o. (...) (która jest następcą prawnym (...) Sp. z o.o. ) oraz zainteresowanej (...) jest J. D. . Udziałowcami tych spółek są w zasadzie te same osoby fizyczne, tj. J. D. i D. D. , którzy dysponują około 70 % głosów na zgromadzeniu wspólników. Jako pierwszy podmiot na rynku pojawił się w 1993 r. (...) sp. z o.o. , który zajmuje się produkcją mebli mieszkaniowych, biurowych, kominków, wykonywaniem usług meblarskich i montażowych. (...) prowadzi działalność handlową i marketingową na rynku kominków. Zajmuje się przede wszystkim sprzedażą kominków ozdobnych, które zamawia u podwykonawców, do których należy między innymi zainteresowana spółka (...) . (...) utrzymywał dział produkcyjny w Ł. , gdzie zatrudniała 50 pracowników. Natomiast siedziba zarządu tej spółki mieści się w tej samej miejscowości, co siedziba (...) sp. z o.o. , tj. w B. , gdzie znajduje się również magazyn, w którym spółka (...) przechowuje kominki. Obydwie spółki wiązała umowa o współpracy, która została zawarta dnia 2 stycznia 2007 r. Jej przedmiotem było podzlecenie wykonania konkretnych usług na rzecz (...) przez (...) , do których należało między innymi projektowanie i produkcja wyrobów, ich pakowanie oraz dostawa. (...) nie miała możliwości wykonania tychże czynności we własnym zakresie, gdyż nie posiadała własnych linii produkcyjnych, była spółką handlową i zajmowała się przede wszystkim marketingiem i sprzedażą wyrobów, których wykonanie zlecała swoim kooperantom. W obydwu firmach funkcjonowały osobne działy handlowo-marketingowe, które składały się z innych osób. (...) miał tylko kilku pracowników administracyjnych - dyrektor, kierownik, prace księgowe, dotyczące marketingu i handlu wykonywane były przez pracowników spółki (...) . Sąd Okręgowy odnosząc się do sytuacji zainteresowanego G. S. wskazał, że był on zatrudniony w odwołującej się spółce na podstawie umowy o pracę. Analiza wykonywanych przez niego czynności na podstawie umów zlecenia ze spółką (...) pozwala na uznanie, że nie były one świadczone na rzecz pracodawcy. Zainteresowany G. S. był zatrudniony w spółce (...) na podstawie umowy o pracę na czas określony, około 12 miesięcy (lata 2008-2009) w pełnym wymiarze czasu pracy w dziale handlu i marketingu na stanowisku (...) i odpowiadał za sprawy marketingowe, następnie pracował w dziale sprzedaży, obowiązki swoje wykonywał w siedzibie spółki w B. . Jego zadanie polegało na poszukiwaniu zagranicznych kontrahentów, tworzeniu baz danych klientów, nawiązywaniu z nimi kontaktów handlowych oraz sprzedaży. W okresie jego zatrudnienia było kilku pracowników odpowiedzialnych za kontakty handlowe z klientami zagranicznymi. Zainteresowany zawarł również umowę zlecenia ze spółką (...) . W ramach tej umowy zainteresowany zajmował się głównie marketingiem - otrzymywał teksty do przetłumaczenia na język angielski oraz korekty tłumaczeń, były to krótkie teksty, swoje czynności wykonywał w tym samym miejscu, co obowiązki wynikające z umowy o pracę. Czynności te, tłumaczenie tekstu zajmowało zainteresowanemu około kliku godzin, ale nie codziennie. Sąd Okręgowy w rozważaniach prawnych odwołał się do treści art. 6, art. 8 ust. 2a, art. 9, art. 18, art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm.), art. 81 ust. 1, 5 i 6 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz treść uchwały Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2009 r., II UZP 6/09, LEX nr
3. W okolicznościach faktycznych Sąd I instancji uznał, że zainteresowany G. S. w ramach umowy zlecenia zawartej ze spółką (...) wykonywał przedmiotowo odrębne czynności niż w ramach stosunku pracy z odwołującą się spółką. Wykonywanie tłumaczeń tekstów nie było wykonywane przy tym na rzecz pracodawcy, który w żaden sposób nie był beneficjentem tych usług już choćby z tej przyczyny, że w prowadzonej działalności nie zajmuje się produkcją mebli, a sprzedażą kominków. Tłumaczone zaś przez zainteresowanego teksty dotyczyły mebli znajdujących się w asortymencie spółki (...) . Spółka (...) nie była choćby pośrednim beneficjentem usług świadczonych przez jej pracowników (zainteresowanego w niniejszej sprawie) na rzecz spółki (...) . Zebrane w sprawie dowody wskazują, że spółka (...) jest odrębnym, w pełni autonomicznym podmiotem gospodarczym, który w ramach prowadzonej działalności zawierał umowy z różnymi podmiotami i wykonywał te umowy niezależnie od jakichkolwiek powiązań ze spółką (...) . Zainteresowany w sposób zdecydowany potrafił wskazać, które z wykonywanych czynności wynikały ze stosunku pracy, które zaś z zawartej umowy cywilno - prawnej. Obowiązki wykonywane przez zainteresowanego w ramach stosunku pracy różniły się od obowiązków wykonywanych w ramach stosunków wynikających z umowy cywilno - prawnych. Sąd podzielił, więc argumentację odwołującej się spółki i uznał, że wykonywane na rzecz obu spółek czynności nie były tożsame. Spółka (...) jest odrębnym podmiotem gospodarczym, zawierającym własne kontrakty i prowadzącym odrębną gospodarkę finansową. W ramach swej działalności spółka (...) zajmuje się wykonawstwem innych usług aniżeli spółka (...) . Analiza zakresu obowiązków pracowniczych ze zleconymi przez spółkę (...) wskazuje zatem, że przesłanki objęcia oskładkowaniem wynagrodzenia wypłaconego przez spółkę (...) w oparciu o treść art. 8 ust. 2a ustawy systemowej nie zostały spełnione. W ocenie Sądu Okręgowego materiał dowodowy zebrany przez organ rentowy nie był bowiem wystarczający do wydania decyzji o konieczności uwzględnienia w podstawie wymiaru składek również wynagrodzeń otrzymanych przez zainteresowanego z tytułu umowy zlecenia ze spółką (...) . Zatem prawidłowo z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne za zainteresowanego G. S. należało wyłączyć wynagrodzenie uzyskane przez niego z tytułu zawartej umowy zlecenia ze spółką (...) . Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd I instancji na podstawie art. 477 1 4 § 2 k.p.c. , zmienił zaskarżoną decyzję w sposób określony w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z przepisem art. 99 k.p.c. w zw. z § 3 ust. 1 w zw. z § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 490). Apelację od wyroku wywiódł organ rentowy zaskarżając go w całości i zarzucając mu: - błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na rozstrzygnięcie sprawy polegający na przyjęciu, że przeprowadzone w przedmiotowej sprawie postępowanie dowodowe nie wykazało, że zasady wyrażone w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2009 r., II UZP 6/09 mogą mieć zastosowanie do stanu faktycznego wynikającego z dokonanych ustaleń w przedmiotowej sprawie; zdaniem Sądu nie występuje sytuacja, że osoby z tytułem pracowniczego ubezpieczenia społecznego były zatrudnione na podstawie umów zlecenia przez swojego pracodawcę, którym była (...) sp. z o.o. , ponieważ pozostawali w stosunku zlecenia z firmą (...) sp. z o.o. , konsekwencją czego jest ustalenie, że pracodawca nie ma obowiązku uwzględnienia w podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, również przychodów z tytułu wykonywania przez ubezpieczonego pracy na podstawie umów zlecenia, tj. naruszenie norm prawa materialnego - art. 8 ust. 2 oraz art. 18 ust. 1, 1a, 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm.) w związku z § 1 rozporządzenia MIPS z dnia 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (Dz. U. z 1998 r., Nr 161, poz. 1106 ze zm.), - naruszenie prawa procesowego: art. 325 k.p.c. polegające na niedokładnym określeniu w sentencji rozstrzygnięcia Sądu oraz art. 233 k.p.c. poprzez przekroczenie granic zasady swobodnej oceny dowodów. Powołując się na powyższą podstawę apelacji wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W uzasadnieniu apelacji pozwany wskazał, że na podstawie posiadanej dokumentacji ustalono, że do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych z tytułu umowy o pracę przez spółkę (...) sp. z o.o. został zgłoszony G. S. , który wykonywał umowę zlecenia zawartą z płatnikiem (...) sp. z o.o. na rzecz płatnika, z którym jednocześnie pozostawał w stosunku pracy. Zawarta umową o współpracę pomiędzy spółką (...) a (...) , w szczególności jej punkt drugi w relacji do faktur VAT i zaksięgowanych obrotów, świadczy o tym, że zleceniobiorcy płatnika (...) sp. z o.o. wykonują pracę na rzecz spółki (...) , tj. na rzecz pracodawcy, z którym pozostają w stosunku pracy. Okoliczność ta została również potwierdzona przez zleceniobiorców (pracowników) przesłuchanych w charakterze świadków, którzy świadczyli pracę zarówno na podstawie umowy o pracę, jak i na podstawie umowy zlecenie. Zawieranie umowy z innym podmiotem nasuwa przypuszczenie, że rozdzielenie prac świadczonych w ramach stosunku pracy oraz umowy zlecenia miało na celu wyłącznie obejście prawa. Firma (...) , nie chciała uwzględnić w podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne przychodów z tytułu umowy zlecenia. Zatrudnienie wykonywane na podstawie umów zlecenia zawartych przez (...) mogłoby być wykonywane również w ramach zwykłych obowiązków pracowniczych. Przedmiot umowy o pracę i umowy zlecenie miał podobny zakres, istnieją powiązania między spółką (...) a spółką (...) . Powyższe firmy miały zawartą umowę o współpracę, gdzie zasadnicza część działalności gospodarczej spółki (...) związana była z realizowaniem zleceń otrzymanych od spółki (...) . Praca wykonywana przez zleceniobiorcę była pracą ewidentnie wykonywaną na rzecz macierzystego pracodawcy. Powyższe ustalenia świadczą o tym, że praca w ramach umowy zlecenia była de facto wykonywana na rzecz (...) . Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 325 k.p.c. pozwany wskazał, że formuła sentencji wyroku (rozstrzygnięcia) powinna dokładanie określać to, o czym Sąd orzekł, aby ustalenie granic przedmiotowych powagi rzeczy osądzonej nie nastręczało żadnych trudności i żeby wyrok był zrozumiały także bez jego uzasadnienia, zwłaszcza że sporządzenie uzasadnienia nic zawsze jest potrzebne. Chodzi więc o postulat zapewnienia samowystarczalności sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie Sądu polegające na wskazaniu, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe i zdrowotne zainteresowanego jako pracownika (...) spółki z o.o. w B. , jest inna niż wskazana w tej decyzji narusza wskazany przepis art. 325 k.p.c. Na podstawie sentencji wyroku nie sposób ustalić podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia za zainteresowanego. (...) sp. z o.o. z siedzibą w B. w odpowiedzi na apelację wniosła o jej oddalenie i zasądzenie od organu rentowego zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja organu rentowego nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było ustalenie, czy zachodzą przesłanki z art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm. ; dalej ustawa systemowa) do uznania zainteresowanego G. S. za pracownika w rozumieniu tego przepisu - z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów zlecenia zawartych z (...) sp. z o.o. w B. , a w konsekwencji, czy zasadne jest ustalenie, że uzyskany z tego tytułu przychód należy uwzględnić w podstawie wymiaru składek na pracownicze ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe) i zdrowotne zainteresowanego z tytułu zatrudnienia w (...) sp. z o.o. w B. w okresach i w kwotach podanych w zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu Apelacyjnego nie ma racji apelujący organ rentowy zarzucając, że Sąd I instancji dokonał błędnych ustaleń faktycznych powołując się w zasadzie jedynie na punkt drugi umowy o współpracy między spółkami (...) i (...) w relacji do faktur VAT i zaksięgowanych obrotów. Organ rentowy nie wskazuje jednak w czym upatruje owego błędu, jak również nie uzasadnia zarzutu naru­szenia art. 233 k.p.c. i nie wyjaśnia na czym w istocie ma polegać przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. Wskazać bowiem należy, że Sąd ma obowiązek wyprowadzenia z zebranego w sprawie materiału dowodowego wniosków logicznie prawidłowych. Reguła ta, współokreślająca granice swobodnej oceny dowodów nie będzie zachowana, jeżeli wnioski wyprowadzone przez Sąd przy ocenie dowodów nie układają się w logiczną całość zgodną z doświadczeniem życiowym, lecz pozostają ze sobą w sprzeczności, a także gdy nie istnieje logiczne powiązanie wniosków z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. W świetle przytoczonych motywów za­skarżonego wyroku nie ma jednak uzasadnionych powodów by - w myśl zarzutów orga­nu rentowego - zakwestionować istnienia logicznego związku między treścią przeprowa­dzonych dowodów a ustalonymi na ich podstawie w drodze wnioskowania faktami sta­nowiącymi podstawę zawartego w nim rozstrzygnięcia. Argumentacji mogącej uzasadniać taki wniosek nie dostarcza uzasadnienie apelacji. Ocena wiarygodności i mocy dowodów przeprowadzonych w danej sprawie wyraża istotę sądzenia w części dotyczącej ustalenia faktów, tj. rozstrzygania spornych kwestii na podstawie własnego przekonania sędziego powziętego w wyniku bezpośredniego zetknięcia się z dowodami. Powinna odpowiadać regułom logicznego myślenia wyrażają­cym formalne schematy powiązań między podstawami wnioskowania i wnioskami oraz uwzględniać zasady doświadczenia życiowego będące wyznacznikiem granic dopusz­czalnych wniosków i stopnia prawdopodobieństwa ich przydatności w konkretnej sytu­acji. Jeżeli z określonego materiału dowodowego Sąd wyprowadził wnioski logicznie po­prawne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego, to taka ocena dowodów nie naru­sza zasady swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 233 k.p.c. , choćby dowie­dzione zostało, że z tego samego materiału dałoby się wysnuć równie logiczne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego wnioski odmienne. Tylko w przypadku wykazania, że brak jest powiązania, w świetle kryteriów wyżej wzmiankowanych, przyjętych wnio­sków z zebranym materiałem dowodowym, możliwe jest skuteczne podważenie oceny dowodów dokonanej przez Sąd; nie jest tu wystarczająca sama polemika naprowadzająca wnioski odmienne, lecz wymagane jest wskazanie, w czym wyraża się brak logiki lub uchybienie regułom doświadczenia życiowego w przyjęciu wniosków kwestionowanych (uzasadnienia wyroków Sądu Najwyższego z dnia 27 września 2002 r., IV CKN 1316/00, LEX nr 80273 oraz z dnia 20 stycznia 2005 r., IUK137/04, Lex nr 602671). Należy stwierdzić, że same, nawet poważne, wątpliwości co do trafności oceny dokonanej przez Sąd pierwszej instancji, jeżeli tylko nie wykroczyła ona poza granice zakreślo­ne w art. 233 § 1 k.p.c. , nie powinny stwarzać podstawy do zajęcia przez Sąd drugiej in­stancji odmiennego stanowiska. Wątpliwości w tej mierze, a także rozbieżności w orzecz­nictwie wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 23 marca 1999 r., III CZP 59/98, OSNC 1999 r. z. 7-8, poz. 124, a następnie powtórzył w wyroku z dnia 12 kwietnia 2012 r., I UK 347/11, Lex nr 1216836). Postawienie zarzutu naruszenia art. 233 k.p.c. wymaga zatem wskazania przez skarżą­cego konkretnych zasad lub przepisów, które naruszył Sąd przy ocenie określonych do­wodów (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 16 grudnia 2005 r., III CK 314/05, Lex nr 172176; z dnia 13 października 2004 r., III CK 245/04, Lex nr 174185). Przepis art. 233 § 1 k.p.c. regu­luje jedynie kwestię oceny wiarygodności i mocy (wartości) dowodowej przeprowadzo­nych w sprawie dowodów, a nie poczynionych ustaleń faktycznych, czy wyprowadzo­nych z materiału dowodowego wniosków. Uchybienia w tym zakresie winny się skonkre­tyzować w zarzucie sprzeczności ustaleń faktycznych z materiałem dowodowym. Według utrwalonego orzecznictwa sądowego błędna ocena dowodów polega na wyprowadzeniu z dowodów wniosków nie dających się pogodzić z ich treścią oraz na formułowaniu ocen - bez rozważenia całości zebranego w sprawie materiału, a także ocen sprzecznych z zasadami doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Do naru­szenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. dochodzi w związku z powyższym tylko wówczas, gdy strona apelująca wykaże sądowi pierwszej instancji uchybienie podstawowym regułom służącym ocenie wiarygodności i mocy poszczególnych dowodów tj. regalom logicznego myślenia, zasadzie doświadczenia życiowego i właściwego kojarzenia faktów, co w niniej­szej sprawie nie miało miejsca. Sąd Okręgowy wszechstronnie rozważył bowiem cały ma­teriał dowodowy i wysnuł z niego prawidłowe wnioski, szczegółowo ustalając stan fak­tyczny sprawy i dokonując dogłębnej analizy zebranego materiału dowodowego, jaki za­oferowały mu strony. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 325 k.p.c. zgodzić się należy, że punkt pierwszy zaskarżonego wyroku został sformułowany dość niefortunnie. Poprawne byłoby wskazanie w rozstrzygnięciu przez negację, że przychody z umowy zlecenia nie wchodzą do podstawy wymiaru składek na pracownicze ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe) i zdrowotne zainteresowanego z tytułu zatrudnienia w (...) sp. z o.o. w B. . Niemniej jednak w niniejszej sprawie chodzi o ustalenie prawa. W sprawach o ustalenie stosunku prawnego lub prawa nie jest w ogóle dopuszczalne - pomijając wypadki kumulacji roszczeń - częściowe uwzględnienie i oddalenie powództwa; żądanie powoda w kształcie, jaki mu nadał w pozwie, jest albo uzasadnione, albo nieuzasadnione, a stany pośrednie nie zachodzą (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 1998 r., II CKN 96/98, OSNC 1999 nr 5, poz. 98). W tej sytuacji wyrok, w którym Sąd uwzględnia powództwo, ale dokonuje ustalenia stosunku prawnego lub prawa w sposób niezgodny z żądaniem powoda stanowi orzeczenie o całym żądaniu pozwu, w którym implicite zawarte jest rozstrzygnięcie o oddaleniu powództwa w kształcie żądanym przez powoda (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 lipca 2008 r., II PZ 13/08, LEX nr 786450). Treść punktu pierwszego sentencji wskazuje, że Sąd Okręgowy uwzględniając w całości odwołanie (...) sp. z o.o. w B. zmienił zaskarżoną decyzję. Ponadto Sąd Okręgowy w ustnych motywach rozstrzygnięcia wskazał, że po wydaniu wyroku nie będzie zachodziła konieczność jego wykonania poprzez wydanie nowej decyzji, albowiem podstawa wymiaru składek na pracownicze ubezpieczenia społeczne i zdrowotne zainteresowanego z tytułu zatrudnienia w (...) sp. z o.o. w B. nie podlegała zwiększeniu o przychody uzyskane z tytułu umowy zlecenia. Składki z tytułu ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego zostały doprowadzone przez pracodawcę w prawidłowej wysokości. Na marginesie zaznaczyć należy, że w razie wątpliwości co do treści zaskarżonego orzeczenia organ rentowy może zwrócić się do Sądu o ich wyjaśnienie w drodze wykładni. Dokonanie wykładni usunie wątpliwości w zakresie prawidłowej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne i rozważenia czy zachodzi konieczność wydania decyzji w wykonaniu zaskarżonego wyroku. W świetle powyższe Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy przeprowadził prawidłowo postępowanie dowodowe, a w swych ustaleniach i wnioskach nie wykroczył poza ramy swobodnej oceny wiarygodności i mocy dowodów wynikające z art. 233 § 1 k.p.c. , nie popełnił też uchybień w zakresie zarówno ustalonych faktów, jak też ich kwalifikacji prawnej, uzasadniających ingerencję w treść zaskarżonego orzeczenia. W konsekwencji Sąd Odwoławczy oceniając jako prawidłowe ustalenia faktyczne i rozważania prawne dokonane przez Sąd pierwszej instancji uznał je za własne, nie widząc w związku z tym konieczności ich ponownego szczegółowego przytaczania (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 1998 r., I PKN 339/98, OSNP 1999, nr 24, poz. 776). Zdaniem Sądu II instancji apelacja organu rentowego stanowiła powtórzenie stanowiska, które reprezentował on w protokole kontroli, jak i w całym postępowaniu administracyjnym i sądowym, bez wskazania, jakie dowody miałyby potwierdzać, że umowy cywilnoprawne wykonywane przez zainteresowanego – pracownika (...) sp. z o.o. w B. na rzecz (...) sp. z o.o. w B. w istocie zmierzały do tego, że z efektów pracy zainteresowanego korzystał pracodawca. Co w konsekwencji oznaczałoby konieczność zastosowania regulacji prawnej wskazanej w art. 8 ust. 2a ustawy systemowej. Zgodnie art. 8 ust. 2a ustawy systemowej, za pracownika w rozumieniu ustawy, uważa się także osobę wykonującą pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo umowy o dzieło, jeżeli umowę taką zawarła z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy, lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy. Przepis ten rozszerza pojęcie pracownika dla celów ubezpieczeń społecznych poza sferę stosunku pracy. Rozszerzenie to dotyczy dwóch sytuacji. Pierwszą jest wykonywanie pracy na podstawie jednej z wymienionych umów prawa cywilnego, przez osobę, która umowę taką zawarła z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy. Drugą, jest wykonywanie pracy na podstawie jednej z tych umów przez osobę, która umowę taką zawarła z osobą trzecią, jednakże w jej ramach wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy. Przesłanką decydującą o uznaniu takiej osoby za pracownika w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jest to, że - będąc pracownikiem związanym stosunkiem pracy z danym pracodawcą - jednocześnie świadczy na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej, zawartej z nim lub inną osobą. W konsekwencji, nawet, gdy pracownik zawarł umowę cywilnoprawną z osobą trzecią, to pracę w ramach takiej umowy wykonuje faktycznie dla swojego pracodawcy, jeżeli to pracodawca uzyskuje rezultaty tej pracy (unikając obciążeń i obowiązków wynikających z przepisów prawa pracy oraz ubezpieczeń społecznych). W takiej sytuacji, skutkiem uznania osoby wskazanej w art. 8 ust. 2a za pracownika, jest objęcie jej obowiązkowymi ubezpieczeniami emerytalnym, rentowymi, chorobowym i wypadkowym tak, jak pracownika (art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 ustawy systemowej), nawet wówczas, gdy umowa cywilnoprawna samoistnie nie pociągałaby za sobą skutku w postaci obowiązku podlegania ubezpieczeniu społecznemu w myśl art. 6 ustawy, bądź, jak w przypadku umowy agencyjnej czy zlecenia, osoba taka na skutek przepisów o zbiegu tytułów ubezpieczenia (art. 9 ust. 1 ustawy), nie podlegałaby ubezpieczeniu z tytułu umowy cywilnoprawnej w związku z wynikającym z przepisów tej ustawy prymatem ubezpieczenia pracowniczego (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2009 r., II UZP 6/09, OSNP 2010 nr 3-4, poz. 46, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 2012 r., III UK 64/11, LEX nr 1215455, oraz wyroki Sądu Najwyższego z dnia 18 października 2011 r., III UK 22/11, OSNP 2012 nr 21-22, poz. 266, z dnia 11 maja 2012 r., I UK 5/12, OSNP 2013 nr 9-10, poz. 117, z dnia 22 lutego 2010 r., I UK 259/09, Lex nr 585727). Z regulacją art. 8 ust. 2a ustawy systemowej koresponduje unormowanie zawarte w art. 18 ust. 1a i w art. 20 ust. 1 tej ustawy, dotyczące problematyki podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne. Skoro bowiem w sytuacjach, do których odnosi się art. 8 ust. 2a ustawy, mamy do czynienia z jednym, szeroko ujętym pracowniczym tytułem obowiązkowego podlegania ubezpieczeniom społecznym, to konsekwentnie w art. 18 ust. 1a i następczo w art. 20 ust. 1 tej ustawy nakazano w stosunku do tych ubezpieczonych uwzględnienie w postawie wymiaru składek również przychodu z tytułu umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia albo umowy o dzieło. Płatnikiem tych składek, w myśl art. 4 pkt 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , jest pracodawca, który jest zobowiązany uwzględniać w podstawie wymiaru składek za swoich pracowników także przychody uzyskiwane przez tych pracowników z tytułu umów cywilnoprawnych, o ile prace w ramach tych umów wykonują w warunkach objętych dyspozycją art. 8 ust. 2a tej ustawy. Jednolite stanowisko w tej kwestii zostało zaprezentowane w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2009 r., II UZP 6/09, OSNP 2010 nr 3-4, poz. 46 oraz w wyrokach Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 2010 r., I UK 252/09, LEX nr 577824, z dnia 22 lutego 2010 r., I UK 259/09, Lex nr 585727 oraz z dnia 18 października 2011 r., III UK 22/11, OSNP 2012 nr 21-22, poz. 266). Przepisy art. 81 ust. 1, 5 i 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 ze zm.) stanowią z kolei, że do ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne pracowników (zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. ustawy – pracowników w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , czyli również w rozumieniu art. 8 ust. 2a ww. ustawy) stosuje się przepisy określające podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe tych osób. A zatem, w sytuacji ustalenia, że daną osobę należy kwalifikować jako pracownika na podstawie art. 8 ust. 2a ustawy systemowej, do ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne zastosowanie znajdą przepisy określające podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe tych osób, z zastrzeżeniem ust. 5, 6 i 10 . Stosownie do treści art. 85 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych za osobę pozostającą w stosunku pracy składkę jako płatnik oblicza, pobiera z dochodu ubezpieczonego i odprowadza pracodawca. Nadmienić należy, że jak zaznaczył Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 października 2011 r., III UK 22/11, OSNP 2012 nr 21-22, poz. 226, ratio legis wprowadzenia regulacji art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych było dążenie do ograniczenia korzystania przez pracodawców z umów cywilnoprawnych celem zatrudnienia własnych pracowników dla realizacji tych samych zadań, które wykonują oni w ramach łączącego strony stosunku pracy, a to celem ominięcia w ten sposób ograniczeń wynikających z ochronnych przepisów prawa pracy (m.in. w zakresie czasu pracy) oraz obciążeń z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne od tychże umów. Chodziło również o ochronę pracowników przed skutkami fluktuacji podmiotowej po stronie zatrudniających w trakcie procesu świadczenia pracy, polegającej na przekazywaniu pracowników przez macierzystego pracodawcę innym podmiotom (podwykonawcom), którzy zatrudniają tychże pracowników w ramach umów cywilnoprawnych w ogóle nieobjętych obowiązkiem ubezpieczeń społecznych (umowa o dzieło) lub zwolnionych z tego obowiązku w zbiegu ze stosunkiem pracy (umowa agencyjna, zlecenia lub inna umowa o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu). W cytowanym wyroku Sąd Najwyższy odniósł się także szczegółowo do mogących w praktyce występować trudności w pozyskiwaniu przez pracodawcę wiedzy o wysokości przychodu pracownika z tytułu umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią dla ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, uznając, że w takich sytuacjach pracodawca ma prawo domagania się tego rodzaju informacji przede wszystkim od samego pracownika w ramach trójstronnego stosunku ubezpieczeń społecznych łączącego ubezpieczonego, płatnika składek oraz organ rentowy. Sąd Apelacyjny w pełni podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu powołanej uchwały Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2009 r., iż przesłanką decydującą o uznaniu za pracownika osoby świadczącej w ramach umowy zlecenia pracę na rzecz swojego pracodawcy, jest to, że w ramach takiej umowy, wykonuje faktycznie pracę dla swojego pracodawcy (uzyskuje on rezultaty jej pracy). Zwrot działać „na rzecz” użyty został w art. 8 ust. 2a ustawy systemowej w innym znaczeniu, niż w języku prawa, w którym działanie „na czyjąś rzecz” może się odbywać w wyniku istnienia określonej więzi prawnej (stosunku prawnego). Stosunkiem prawnym charakteryzującym się działaniem na rzecz innego podmiotu jest stosunek pracy, do którego istotnych cech należy działanie na rzecz pracodawcy ( art. 22 k.p. ). Również wykonujący zlecenie „działa na rzecz zleceniodawcy” ( art. 734 i n. k.c. ). W kontekście przepisu art. 8 ust. 2a ustawy systemowej zwrot ten opisuje zatem sytuację faktyczną, w której należy zastosować konstrukcję uznania za pracownika. Jest nią istnienie trójkąta umów, tj. 1) umowy o pracę, 2) umowy zlecenia między pracownikiem, a osobą trzecią i 3) umowy o podwykonawstwo między pracodawcą i zleceniodawcą. Pracodawca w wyniku umowy o podwykonawstwo przejmuje w ostatecznym rachunku rezultat pracy wykonanej na rzecz zleceniodawcy, przy czym następuje to w wyniku zawarcia umowy zlecenia/świadczenia usług z osobą trzecią oraz zawartej umowy cywilnoprawnej między pracodawcą i zleceniodawcą (zob. Konstrukcja uznania za pracownika w prawie ubezpieczenia społecznego - Inetta Jędrasik-Jankowska). Konsekwencją konstrukcji uznania za pracownika jest konieczność opłacania przez pracodawcę składki na ubezpieczenie społeczne za osobę, z którą została zawarta umowa zlecenia, tak jak za pracownika. Stosownie do przepisu art. 32 ustawy systemowej pracodawcę obciąża zatem także obowiązek poboru i odprowadzenia do ZUS składki na ubezpieczenie zdrowotne za osobę „uznaną za pracownika”. Mając na uwadze powyższe rozważania, stanowiące w istocie rozwinięcie tożsamego stanowiska Sądu I instancji, Sąd Apelacyjny zwraca uwagę, że Sąd Okręgowy prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie nie zachodzą postawy do zastosowania art. 8 ust. 2a ustawy systemowej. Po pierwsze wskazać należy, że (...) sp. z o.o. w B. zajmuje się produkcją mebli mieszkaniowych, biurowych, kominków, wykonywaniem usług meblarskich i montażowych. (...) sp. z o.o. w B. prowadzi działalność handlową i marketingową na rynku kominków. Zajmuje się przede wszystkim sprzedażą kominków ozdobnych, które zamawia u podwykonawców, do których należy między innymi zainteresowana spółka (...) . Wprawdzie obydwie spółki wiązała umowa o współpracy, z dnia 2 stycznia 2007 r., a jej przedmiotem było podzlecenie wykonania konkretnych usług na rzecz spółki (...) przez spółkę (...) , do których należało między innymi projektowanie i produkcja wyrobów, ich pakowanie oraz dostawa. Umowa współpracy wynika z faktu, że (...) sp. z o.o. w B. nie miała możliwości wykonania tychże czynności we własnym zakresie, gdyż nie posiadała własnych linii produkcyjnych, była spółką handlową i zajmowała się przede wszystkim marketingiem i sprzedażą wyrobów, których wykonanie zlecała swoim kooperantom. Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił również, że zainteresowany G. S. był zatrudniony w spółce (...) na podstawie umowy o pracę na czas określony, około 12 miesięcy (lata 2008-2009) w pełnym wymiarze czasu pracy w dziale handlu i marketingu na stanowisku (...) i odpowiadał za sprawy marketingowe, następnie pracował w dziale sprzedaży, obowiązki swoje wykonywał w siedzibie spółki w B. . Jego zadanie polegało na poszukiwaniu zagranicznych kontrahentów, tworzeniu baz danych klientów, nawiązywaniu z nimi kontaktów handlowych oraz sprzedaży. Zainteresowany zawarł również umowę zlecenia ze spółką (...) , w ramach której zajmował się głównie marketingiem - otrzymywał teksty do przetłumaczenia na język angielski oraz korekty tłumaczeń, były to krótkie teksty, swoje czynności wykonywał w tym samym miejscu, co obowiązki wynikające z umowy o pracę. Czynności te, tłumaczenie tekstu zajmowało zainteresowanemu około kliku godzin, ale nie codziennie. Zainteresowany w ramach umowy zlecenia zawartej ze spółką (...) wykonywał przedmiotowo odrębne czynności niż w ramach stosunku pracy z odwołującą się spółką. Wykonywanie tłumaczeń tekstów nie było wykonywane przy tym na rzecz pracodawcy, który w żaden sposób nie był beneficjentem tych usług już choćby z tej przyczyny, że w prowadzonej działalności nie zajmuje się produkcją mebli, a sprzedażą bio - kominków. Tłumaczone zaś przez zainteresowanego teksty dotyczyły mebli znajdujących się w asortymencie spółki (...) (opisy mebli i instrukcji, teksów do katalogów mebli produkowanych przez spółkę (...) , pism kontaktowych, ofert do klientów zainteresowanej spółki. Zainteresowany w sposób zdecydowany potrafił wskazać, które z wykonywanych czynności wynikały ze stosunku pracy, które zaś z zawartej umowy cywilno - prawnej. Zatem obowiązki wykonywane przez zainteresowanego w ramach stosunku pracy różniły się od obowiązków wykonywanych w ramach stosunków wynikających z umowy cywilno - prawnych. Zainteresowany świadcząc pracę w ramach umów zlecenia przysparzał korzyści spółce (...) (w zakresie dotyczącym branży meblowej), a nie jedynie w zakresie branży w jakiej działalność prowadził jej pracodawca ( spółka (...) ), która zajmowała się handlem bio-kominkami. Podkreślić należy, że zainteresowany w ramach łączącego ją z (...) stosunku pracy nie mógł wykonywać prac objętych umowami zlecenia z tej prostej przyczyny, że rodzaj tych prac wykraczał poza zakres działalności jego pracodawcy. Nie można zatem przyjąć, że zawarcie umów o współpracy między spółkami oraz zawarcie umów zlecenia miało służyć obejściu przepisów prawa pracy w zakresie czasu pracy i o wynagrodzeniu za pracę wykonywaną w godzinach nadliczbowych. W ocenie Sądu Apelacyjnego zebrany materiał dowodowy nie pozwalał na ustalenie, że zainteresowany wykonywała zlecenia na rzecz swojego pracodawcy. Reguły dowodzenia w procesie cywilnym ( art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c. ) zobowiązują strony do wskazywania dowodów, z których wywodzą one skutki prawne. Zasada ta znajduje zastosowanie również w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, których przedmio­tem są odwołania od decyzji organów rentowych. Podnieść zależy, że ogólna zasada roz­kładu ciężaru dowodu jest regułą w znaczeniu materialnym wskazującą, kto poniesie skutki nieudowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, natomiast przepis art. 232 k.p.c. wskazuje, kto ponosi ciężar dowodu w znaczeniu formalnym: „kto powinien przedstawiać dowody” (orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2006 r., V CSK 129/05, Lex nr 200947; oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2010 r., II PK 260/09, OSNP 2011, nr 17-18, poz. 226). W niniejszej sprawie to organ rentowy winien był udowodnić, że prace wykonywane przez zainteresowanego w ramach umów zlecenia były świadczone na rzecz jego pracodawcy. Tej jednak okoliczności organ rentowy nie udowodnił. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd Apelacyjny na podstawie art. 385 k.p.c. orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji. O kosztach procesu w instancji odwoławczej Sąd II instancji orzekł w punkcie drugim sentencji wyroku zgodnie z treścią przepisu art. 98 § 1 k.p.c. i 108 § 1 k.p.c. w zw. z § 2 ust. 1 i 2 i § 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 490). SSA I. Krzeczowska-Lasoń SSA L. Ramlo SSO del. M. Ołtarzewska