Sad powszechny, VI Ka 19/13

Sygn. akt VI Ka 19/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 marca 2013r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Klara Łukaszewska Protokolant Małgorzata Dzieniszewska przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Jeleniej Górze Zbigniewa Jaworskiego po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2013r. sprawy S. P. oskarżonego z art. 278§1 kk w zw. z art. 64§1 kk i inne z powodu apelacji wniesionej przez oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z dnia 14 listopada 2012r. sygn. akt II K 603/12 uchyla zaskarżony wyrok wobec oskarżonego S. P. i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Jeleniej Górze VIII Zamiejscowemu Wydziałowi Karnemu z siedzibą w Kamiennej Górze do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE S. P. oskarżony był o to, że: I. w dniu 11 czerwca 2012 r. w K. , woj. (...) , przy ul. (...) , dokonał zaboru w celu przywłaszczenia trzech przęseł ogrodzenia o łącznej wartości 300 zł na szkodę H. K. , przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym wyrokiem Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze, sygn. akt VIK 133/05 z dnia 21.06.2005 r. za czyn z art. 279 § 1 kk , na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności, którą odbył w okresach od 12 lutego 2005 r. do 13 lutego 2005 r. i od 21 grudnia 2007 r. do 28 lipca 2008 r., a także wyrokiem Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze sygn. akt VIK 552/06 z dnia 08.01.2007 r. , za czyny z art. 286 § 1 kk i art. 284 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 kk , na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, którą odbył w okresie od 20 sierpnia 2007 r. do 28 lipca 2008 r., tj. o czyn z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , II. w miesiącu maju 2012 r. w K. , woj. (...) , dokonał kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce oznaczonej nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) w ten sposób, że po uprzednim zerwaniu haka z kłódką w drzwiach, dostał się do wnętrza altany, skąd dokonał zaboru w celu przywłaszczenia leżaka, 5 m kabla białego trzyżyłowego i siekiery o łącznej wartości 300 zł będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , III. w miesiącu czerwcu 2012 r. w K. woj. (...) dokonał kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce oznaczonej nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) w ten sposób, że po uprzednim wyłamaniu drzwi wejściowych dostał się do wnętrza altany, skąd zabrał w celu przywłaszczenia zestawu filiżanek i łyżeczek o łącznej wartości 50 zł na szkodę G. O. , przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , IV. w miesiącu maju 2012 r. w K. woj. (...) dokonał kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce oznaczonej nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) , w ten sposób, że po uprzednim wyłamaniu zamka drzwi wejściowych dostał się do wnętrza altany, skąd dokonał zaboru w celu przywłaszczenia jednej pary gumofilców o wartości 50 zł na szkodę A. R. , przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk ., V. w maju 2012 r. w miejscowości K. , woj. (...) dokonał kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce oznaczonej nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) , w ten sposób że po uprzednim zerwaniu skobla i kłódki drzwi do altany, dostał się do wnętrza altany, skąd dokonał zaboru w celu przywłaszczenia wideł i łopaty o łącznej wartości 70 zł na szkodę A. H. , przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk ., VI. w maju 2012 r. w miejscowości K. , woj. (...) usiłował dokonać kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) na szkodę R. Ż. , w ten sposób, że szarpiąc za drzwi altany puścił zamek, a następnie dostał się do wnętrza pomieszczenia, jednak zamierzonego czynu nie dokonał, ponieważ nie znalazł wartościowych przedmiotów mogących przynieść mu korzyść majątkową, przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 13 § 2 kk w zw. z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , VII. w drugiej połowie maja 2012 r. w miejscowości K. , woj. (...) dokonał kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce oznaczonej nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) , w ten sposób, że po uprzednim szarpnięciu za drzwi, dostał się do wnętrza altany, skąd dokonał zaboru w celu przywłaszczenia beczki metalowej o wartości 50 zł na szkodę A. Z. , przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , VIII. w miesiącu czerwcu 2012 r. w miejscowości K. , woj. (...) dokonał kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) , w ten sposób że po uprzednim wyłamaniu drzwi od altany, dostał się do jej wnętrza, skąd dokonał zaboru w celu przywłaszczenia grabi o wartości 50 zł na szkodę L. A. , przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , IX. w miesiącu czerwcu 2012 r. w miejscowości K. , woj. (...) usiłował dokonać kradzieży z włamaniem do altanki nr 29 na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) na szkodę I. W. , w ten sposób, że dokonał uszkodzenia płyty drzwi wejściowych i wybicia szyby w okienku altany, w wyniku czego powstała szkoda wysokości 50 zł, jednak zamierzonego czynu nie dokonał, gdyż nie zdołał dostać do wnętrza altanki, przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 13 § 2 kk w zw. z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , X. na przełomie miesiąca maja i czerwca 2012 r. w miejscowości K. , woj. (...) dokonał kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) , w ten sposób że po uprzednim wyłamaniu drzwi do altany dostał się do jej wnętrza, skąd dokonał zaboru w celu przywłaszczenia kranu i wodomierza CDE5/D15AF „Ferro” o wartości 100 zł na szkodę K. S. , przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 13 § 2 kk w zw. z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , XI. na przełomie miesiąca maja i czerwca 2012 r. w miejscowości K. , woj. (...) usiłował dokonać kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) na szkodę J. T. , w ten sposób że podważył zamek w drzwiach, a następnie dostał się do wnętrza pomieszczenia, jednak zamierzonego czynu nie dokonał, ponieważ nie znalazł wartościowych przedmiotów mogących przynieść mu korzyść majątkową, przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 13 § 2 kk w zw. z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , XII. w miesiącu maju 2012 r. w K. woj. (...) usiłował dokonać kradzieży z włamaniem do altany znajdującej się na działce nr (...) na terenie ogrodów działkowych (...) przy ul. (...) na szkodę B. R. , w ten sposób, że podważył zamek w drzwiach, a następnie dostał się do wnętrza pomieszczenia, jednak zamierzonego czynu nie dokonał, ponieważ nie znalazł wartościowych przedmiotów mogących mu przynieść korzyść majątkową, przy czym czynu tego dopuścił się działając w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio skazanym w warunkach opisanych w punkcie I , tj. o czyn z art. 13 § 2 kk w zw. z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk . Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze wyrokiem z dnia 14 listopada 2012 r. w sprawie o sygn. akt IIK 603/12:

1. S. P. uznał za winnego popełnienia czynu opisanego w punkcie I części wstępnej wyroku, stanowiącego występek z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk i za to na podstawie art. 278 § 1 kk , wymierzył mu karę 4 miesięcy pozbawienia wolności,
2. S. P. uznał za winnego popełnienia czynów opisanych w punktach II – XII części wstępnej wyroku, stanowiących występki z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk i z art. 13 § 2 kk w zw. z art. 279 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , przy czym przyjął, iż czyny te stanowią ciąg przestępstw w rozumieniu art. 91 § 1 kk i za to, na podstawie art. 279 § 1 kk w zw. z art. 91 § 1 kk wymierzył mu karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności,
3. na podstawie art. 91 § 2 kk orzekł wobec S. P. karę łączną w wysokości 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności,
4. na podstawie art. 624 § 1 kpk i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych zwolnił S. P. od ponoszenia kosztów sądowych, obciążając nimi Skarb Państwa i nie wymierzył mu opłaty. Z wyrokiem tym nie zgodził się oskarżony, który w osobiście sporządzonej apelacji zarzucił jak należy rozumieć naruszenie przepisów postępowania karnego poprzez procedowanie przez Sąd I instancji na posiedzeniu a nie na rozprawie, co uniemożliwiło mu złożenie wyjaśnień co do faktycznego przebiegu zdarzeń, a nadto rażącą niewspółmierność orzeczonej wobec niego kary łącznej 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Z osnowy apelacji wynikało, iż skarżący przede wszystkim domagał się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie kary o charakterze nieizolacyjnym. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja oskarżonego zasługiwała na uwzględnienie, lecz z innych powodów niż w niej wskazane. W niniejszym postępowaniu z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do poczytalności S. P. zarówno w chwili popełnienia zarzucanego mu czynu, jak i w czasie postępowania dopuszczono dowód z opinii dwóch biegłych lekarzy psychiatrów. Z opinii tej wynikało, iż oskarżony miał zachowaną zdolność do rozumienia znaczenia czynów i pokierowania własnym postępowaniem, jednakże stwierdzono, że ma on osobowość nieprawidłową dyssocjalną oraz objawy zespołu uzależnienia od alkoholu. Z uwagi na treści opinii zarządzeniem z dnia 06 listopada 2012 r. cofnięto oskarżonemu obrońcę z urzędu i prawdopodobnie w tym samym dniu (gdyż na zwrotnym poświadczeniu odbioru widnieje data pisma 2 listopada 2012 r.) pismo z tą informacją doręczono S. P. (k. 199). Należy jednak zauważyć, iż przepisy kodeksu postępowania karnego , zakładają także możliwość obrony niezbędnej, gdy sąd uzna to za konieczne ze względu na okoliczności utrudniające obronę ( art. 79 § 2 k.p.k. ). Okoliczności tych ustawa nie definiuje, pozostawiając ich ustalenie i ocenę sądowi. Z pewnością będą to konkretne okoliczności związane z osobą oskarżonego, zwłaszcza takie, które wskazują, że sam oskarżony nie jest w stanie bronić się w sposób dostosowany do realnej sytuacji. Z obserwacji S. P. na rozprawie odwoławczej (a której to był pozbawiony Sąd I instancji orzekający pod nieobecność oskarżonego) w połączeniu z treścią opinii biegłych lekarzy psychiatrów oraz z wyjaśnień oskarżonego wynika, iż nie jest on wstanie bronić się samodzielnie, przejawiając przy tym brak zrozumienia sytuacji, w której się znalazł. O czym świadczą chociażby twierdzenia o fakcie niewiedzy, iż nie posiadał on w niniejszym postępowaniu obrońcy w sytuacji gdy osobiście odebrał pismo go o tym informujące. Stąd też wobec zaistnienia powodu odwoławczego wskazanego w art. 439 § 1 pkt. 10 k.p.k. Sąd Odwoławczy niezależnie od granic zaskarżenia, podniesionych zarzutów i wpływu uchybienia na treść orzeczenia był zobligowany do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Należy mieć dodatkowo na uwadze, iż niniejsze orzeczenie zapadło na skutek uwzględnienia wniosku prokuratora w trybie art. 335 § 1 k.p.k. Jednakże jednym z warunków od których spełnienia - zgodnie z treścią art. 335 § 1 k.p.k. - staje się dopiero dopuszczalne (wskazane w tym przepisie) konsensualne zakończenie postępowania, jest ustalenie (w oparciu o zebrany w danej sprawie materiał dowodowy), że okoliczności popełnienia przez oskarżonego zarzucanego mu przestępstwa nie budzą wątpliwości. Niespełnienie tego warunku (podobnie jak i pozostałych w tym przepisie określonych) wyłącza możliwość rozpoznania sprawy w ten sposób i implikuje konieczność - zgodnie z treścią art. 343 § 7 k.p.k. - skierowania jej na rozprawę (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia: 22 sierpnia 2001 r., III KKN 379/99, OSPriP 2002, nr 2, poz. 6; 23 lipca 2003 r., III KK 147/09, Lex nr 519652 i 11 marca 2009 r., II KK 346/98, Lex nr 49133). W niniejszej sprawie przede wszystkim budzą wątpliwości ustalenia Sądu I instancji co do działania oskarżonego w warunkach powrotu do przestępstwa z art. 64 § 1 kk , jeżeli się weźmie pod uwagę daty odbycia kary pozbawienia wolności przez skazanego w szczególności w przypadku skazania wyrokiem Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze w sprawie sygn. akt VI K 133/05 (por. informacje k. 256), jak i okoliczności popełnienia przypisanych mu czynów choćby na szkodę H. K. czy R. Ż. w świetle samych wyjaśnień oskarżonego i zeznań pokrzywdzonego, który twierdził wbrew relacji S. P. , iż nic mu z altanki nie zginęło. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy, będąc zobowiązanym do przestrzegania wszelkich gwarancji procesowych oskarżonego, przeprowadzi postępowanie dowodowe w całości, mając na uwadze podnoszone w środku odwoławczym i na rozprawie odwoławczej przez S. P. zarzuty. W zależności od treści wyjaśnień oskarżonego zdecyduje przy tym, czy koniecznym będzie bezpośrednie przesłuchanie wszystkich pokrzywdzonych przed sądem. Następnie zgromadzony materiał dowodowy podda swobodnej ocenie zgodnie z art. 7 k.p.k. przestrzegając przy tym reguł prawidłowego wnioskowania. Dopiero prawidłowo zgromadzony i ujawniony materiał dowodowy, poddany prawidłowej ocenie będzie mógł stanowić podstawę ustaleń fatycznych, w przedmiocie winy, bądź niewinności oskarżonego. W sytuacji zaś przypisania oskarżonemu sprawstwa co do zarzucanych mu czynów Sąd I instancji poczyni ustalenia co do zmiany trybu życia S. P. w szczególności co do leczenia przez niego od uzależnienia od alkoholu i podjęcia zatrudnienia i rozważy czy istnieje względem niego możliwość postawienia pozytywnej prognozy kryminologicznej.