Obsah (74)

§ 28§ 1§ 2§ 3§ 4§ 7§ 9§ 10§ 11§ 12§ 13§ 14§ 15§ 16§ 18§ 19§ 20§ 21§ 22§ 23§ 24§ 25§ 26§ 30§ 31§ 33§ 34§ 35§ 36§ 37§ 38§ 39§ 42§ 43§ 44§ 45§ 47§ 48§ 49§ 50§ 51§ 53§ 54§ 55§ 56§ 57§ 58§ 59§ 60§ 61§ 62§ 63§ 64§ 65§ 66§ 67§ 68§ 69§ 70§ 71§ 72§ 73§ 74§ 75§ 76§ 77§ 78§ 79§ 80§ 83§ 85§ 86§ 87§ 88

ROZPORZĄDZENIE 349 - Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych . 1085 349 ROZPORZĄDZENIE

pełnienia służby w stosunku

: 1) kandydatów

:

1. a)służby w Policji,
2. b)służby w Urzędzie Ochrony Państwa,
3. c)służby w Straży Granicznej,
4. d)służby w Służbie Więziennej, 3. Komisje lekarskie orzekają także o: 1) czasowej niezdolności

służby z powodu choroby, 2) konieczności leczenia sanatoryjnego, 3) konieczności protezowania w stosunku

osób uprawnionych

korzystania ze świadczeń służby zdrowia resortu spraw wewnętrznych. 4. Komisje lekarskie orzekają również o zdolności funkcjonariuszy Służby Więziennej

odbycia przeszkolenia w szkołach i ośrodkach szkolenia resortu sprawiedliwości. - Dziennik Ustaw Nr 79 1086 §

2. Komisje lekarskie orzekają w dwóch instancjach: 1) wojewódzkie komisje lekarskie, działające jako pierwsza instancja, 2) okręgowe komisje lekarskie, działające. jako druga in - stancja.
3. Nadzór nad działalnością komisji, o których mowa w ust. 1, sprawuje Centralna Komisja Lekarska . §
4. Wojewódzkie komisje lekarskie są właściwe w zakresie badań i wydawania orzeczeń w sprawach, o których mowa w § 1, w stosunku

osób pełniących służbę lub zamieszkałych w miejscowości objętej zakresem działania tych komisji . §

1. Okręgowe komisje lekarskie są właściwe w za kresie : 1) zatwierdzania orzeczeń wydanych przez wojewódzkie komisje lekarskie, 2) rozpatrywania odwołań od orzeczeń wojewódzkich komisji lekarskich, 3) orzekania w sprawach, o których mowa w § 1, w razie uchylenia orzeczenia wojewódzkiej komisji lekarskiej. §
2. Centralna Komisja Lekarska jest właściwa w zakresie: 1) sprawowania fachowego nadzoru nad merytoryczną działalnością komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, 2) udzielania wytycznych w zakresie orzecznictwa lekarskiego oraz rozstrzygania kwestii spornych lub nasuwają­ cych szczególne wątpliwości , 3) rozpatrywania zasadności sprzeciwów od orzeczeń komisji lekarskich, 4) współpracy z właściwymi jednostkami organizacyjnymi resortu spraw wewnętrznych oraz organami i jedno stkami organizacyjnymi spoza resortu w sprawach orzecznictwa lekarskiego, 5) współpracy z instytucjami naukowo- lekarskimi w celu podniesien ia poziomu fachowego badań komisyjno - lekarskich . Rozdział 2 Kierowanie

komisji lekarskich § 6. 1.

komisji lekarskich kieruje się z urzędu lub na prośbę osoby ubiegającej się o wydanie orzeczenia lekarskiego . 2.

komisji lekarskiej kieruje się z urzędu: 1) kandydatów

służby, 2) osobę, któ rej stan zdrowia daje podstawę

przypuszczeń, że stopień jej zdolności

służby uległ zasadniczej zmianie lub że dalsze pełnienie przez tę osobę służby na zajmowanym stanowisku jest niemożliwe . 3.

komisji lekarskich kierują , z zastrzeżeniem ust. 4-6, przełożeni właściwi w sprawach osobowych na wnio sek lekarza zakładu służby zdrowia resortu spraw wewnętrz­ nych lub z własnej inicjatywy. 4. Kandydatów

służby w Urzędzie Ochrony Państwa

komisji lekarskich kierują komórki właściwe w sprawach kadrowych. Poz. 349 5. Kandydatów

Służby Więziennej oraz funkcjonariuszy tej służby

komisji lekarskich kierują przełożeni określeni przez Ministra Sprawiedliwości. 6. W sprawach, o których mowa w § 1 ust. 2 pkt 1,

komisji lekarskich mogą kierować organy, które stosownie

odrębnych przepisów są uprawnione

ustalenia prawa

odszkodowania, oraz przełożeni , którzy stosownie

odręb­ nych przepisów powołują komisje powypadkowe. §

2. Funkcjonariuszy zwolnionych z Policji, Urzędu Ochrony Państwa oraz Straży Granicznej

komisji lekarskich kierują kierownicy komórek kadrowych jednostek organizacyjnych odpowiednio: Policji, Urzędu Ochrony Państ ­ wa i Straży Granicznej. w których te osoby ostatnio pełniły służbę lub na których terenie działania zamieszkują . 2. Członków byłej Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywa telskiej, którzy ulegli wypadkowi w czasie wykonywania powierzonych im w tej organizacji zadań,

komisji lekarskich kieruje kierownik jednostki organizacyjnej resortu spraw wewnętrznych , w której powierzono im te zadania . 3. Funkcjonariuszy zwolnionych ze Służby Więziennej

komisji lekarskich kierują przełożeni określeni przez Ministra Sprawiedliwości . § 8. Jeżeli osoby wymienione w § 7 nabyły prawo

renty inwalidzkiej lub emerytury, przewidzianych w prze pisach o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy M ilicji Obywatelskiej oraz ich rodzin,

komisji lekarskich kieruje te osoby właściwy organ emerytalny w celu ustalenia aktual nej grupy inwalidztwa i związku tego inwalidztwa ze służ­ bą . Organ emerytalny występuje także

komisji lekarskiej o ustalenie związku śmierci rencisty lub emeryta ze służbą · § 9. Skierowanie

komisji lekarskiej w przypadkach, o których mowa w § 6 ust. 2- 6 oraz w § 7, sporządza się na formularzu według wzoru stanowiącego załącznik nr 1

rozporządzenia . Rozdział 3 Orzekanie §

2. Stopień zdolności kandydatów

służby, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a)-d). ustala się przez zaliczenie osoby badanej

jednej z następujących kategorii : 1) kategoria " Z" - zdolny, co oznacza, że stan zdrowia badanego nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychicz ne nie stanowią przeszkody

pełnienia służby , 2) kategoria " N" - niezdolny, co oznacza, że stwierdzone u badanego schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne uniemożliwiają pełnienie służby . 2. W stosunku

kandydatów

pododdziałów antyterrorystycznych Policji oraz policjantów pełniących służbę w tych pododdziałach obok. określenia zdolności

służby w Policji według kategorii wymienionych w ust. 1 orzeczenie powinno zawierać jedno z następujących określeń : 1) zdolny

służby w pododdziałach antyterrorystycznych Policji, 2) czasowo niezdolny

służby w pododdziałach antyterrorystycznych Policji, 3) niezdolny

służby w pododdziałach antyterrorystycz nych Policji . Dziennik Ustaw Nr 79 - 1087 3. W stosunku

kandydatów

służby na stanowiska kierownicze i specjalistyczne,

szkół i ośrodków szkolenia oraz w stosunku

osób już pełniących służbę orzeczenie obok określenia kategorii wymienionych w ust. 1 powinno z awierać jedno z następujących określeń : 1) zdolny lub niezdolny

wykonywania zadań na stano wisku kierowniczym lub specjalistycznym, 2) zdolny lub niezdolny

odbycia studiów, nauki lub przeszkolenia, 3) zdolny lub niezdolny

pełnienia służby na zajmowanym stanowisku . 4. Przepis ust. 1

tyczy także policjanta, który odbył Policji . służbę kandydacką i chce pozostać w § 11 . Stopień zdolności

służby , z zastrzeżeniem § 10, ustala się przez zaliczenie osoby badanej

jednej z na stf' pujących kategorii : 1) kategoria A - zdolny

służby , co oznacza, że stan zdrowia nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone schorzen ia lub ułomności nie są przeszkodą

pełnienia służby, 2) kategoria C - zdolny

służby z ograniczeniem, co oznacza, że u osoby badanej stwierdzono przewlekłe schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne, które trwale lub czasowo zmniejszają sprawność fizyczną lub psychiczną, ale schorzenia te nie stanowią przeszkody

pełnienia służby na zajmowanym stanowisku lub określonych stanowiskach, 3) kategor ia D - trwale niezdolny

służby, co oznacza, że stwierdzone u osoby badanej schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne uniemożliwiają jej pełnienie służby . § 12. 1. Orzeczenie o stanie zdrowia i stopniu zdolności

służby komisje lekarskie wydają na podstawie wykazu chorób i ułomności , stanowiącego załącznik nr 2

roz porządzenia , zwanego dalej wykazem, po wszechstronnym zbadaniu przez członków komisji , z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, w tym badań psychiatrycznych, psychologicznych i

datkowych, a gdy zachodzi potrzeba - po przeprowadzeniu obserwacji szpitalnej w zakładzie służby zdrowia resortu spraw wewnętrznych , zakładzie służby zdrowia podległemu Ministrowi Obrony Narodowej lub zakładzie społecznym służby zdrowia. Wzór orze czenia stanowi załącznik nr 3

rozporządzenia . 2. W razie stwierdzenia dwóch lub więcej schorzeń albo u łomnośc i fizycznych lub psychicznych w różnym stopniu ograniczających zdolność osoby badanej

służby , należy rozpatrywać wszystkie te schorzenia lub ułomności łączn i e , mając na uwadze ogólną zdolność tej osoby

służby . 3. W przypadku ostrego schorzenia w rozumieniu klini cznym lub ciąży nie wydaje się orzeczenia o zdolności

służby, ciż

czasu ustąpienia ostrych objawów lub zakoń­ czenia urlopu macierzyńskiego . §

2. Orzeczenie komisji lekarskiej powinno zawierać : 1) określenie " zdrowy" - jeżeli po przeprowadzeniu pod stawowego badan ia lekarskiego oraz ewentualnych ba dań specjalistycznych i

datkowych nie stwierdzono żadnych schorzeń , 2) Poz. 349 określenie " trwale niezdolny

pełnienia służby na zajmowanym stanowisku " - jeżeli w stan ie zdrowia badanego stwierdzono schorzenia, które zmniejszaj ą jego sprawność fizyczną lub psychiczną i nie pozwalaj ą na pełnienie służby na zajmowanym stanowisku , jednak schorzenia te nie stanowią przeszkody

dalszego pełnienia służby na innym stanowisku; w takim przypad ku kom isja lekarska określa , jakie warunki służby są przeciwwskazane dla badanego, 3) określenie " czasowo niezdolny

pełnienia słu ż by na zajmowanym stanowisku " - jeżeli w stanie zdrowia badanego stwierdzono schorzenia, które czasowo zmniejszają jego sprawność fizyczną lub psychiczną , ale które mogą rokować poprawę jego stanu zdrowia i od zyskanie pełnej sprawności i zdolnośc i

służby na zajmowanym stanowisku; przy określaniu powyższego komisja wyznacza termin powtórnego badania i wydania ostatecznego orzeczenia o zdolności badanego

służby na zajmowanym stanowisku, 4) określenie " zdolny

pełnienia służby na zaj mowanym stanowisku" - jeżeli w stanie zdrowia badanego stwierdzono pewne schorzenia, które zmniejszają wprawdzie jego zdolność fizyczną lub psychiczną , ale nie są prze szkodą

pełnienia służby na zajmowanym stanowisku . 2. Orzeczenie komisji lekarskiej powinno również zawierac wyszczególnienie wszystkich schorzeń i ułomności fizyczny;h lub psychicznych, w tym również tych, które nie obniżają zcblności

służby, w tym

służby kandydackiej . Rozpoznenia pisze się w języku polskim według terminologii klinicznej, z Jwzględnieniem lokalizacji i stopnia nasilenia oraz powoła ­ nem się na odpowiednie paragrafy i punkty wykazu . §

2. O istotnym pogorszeniu schorzeń komisja le kHska orzeka niezależnie od tego, czy schorzenie pozostaje, c;y nie pozostaje w związku ze służbą .
3. W razie wydawania orzeczenia o trwałej niezdolności

służby lub o trwałej niezdolności

służby na zaj mowanym stanowisku, komisja lekarska orzeka również o związku schorzeń i ułomności ze słu ż bą . §

2. O inwalidztwie funkcjonariuszy Policj i, Urz ędu Ochrony Państwa , Straży Granicznej oraz Służby Więz i ennej oraz o inwal idztwie członków byłej Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej, którzy ulegli wypadkowi w związku z wykonywaniem powierzonych ·im zadań w tej organizacji, a także o związku inwalidztwa ze służbą , jak równ i eż o stop niu uszczerbku na zdrowiu spowodowanego wypadkiem lub chorobą, pozostającymi w związku ze szczególnymi warun kami lub właściwościami służby, oraz o stopniu uszczerbku na zdrowiu członków byłej Ochotn iczej Rezerwy Mil icj i Obywatelskiej spowodowanego wypadk iem w związku z wykonywaniem powierzonych zadań - komisje lekarskie orzekają na podstawie odrębnych przepisów, a w sprawach nie uregulowanych tymi przepisami - na podstaw ie niniej szego rozporządzenia .
3. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio

byłych funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej oraz organów bezpieczeństwa publicznego. § 16. Przy orzekaniu o związku chorób i ułomnośc i ze służbą komisje lekarskie używają okreś leń : 1) niezdolność , ograniczona zdolność

służby pozostaje w związku ze służbą , - Dziennik Ustaw Nr 79 2) 10,&8 n-iezdolność, ograniczona zdolność

służby nie pozostaje w związku ze służbą. ( § 17. Jeżeli przy orzekaniu o stanie zdrowia komisja lekarska stwierdzi u badanego kilka schorzeń lub ułomności pozostających w związku ze służbą, z których jedno· (Jojed'lnczo lub łącznie z innymi jest przyczyną niezdolności albo ograniczonej zdolności

służby, to ta niezdolność albo ograniczona zdolność

służby pozostaje w związku ze służbą· § 18. Związek schorzeń i ułomności ze służbą korrisje lekarskie ustalają na podstawie: 1) wywiadu chorobowego, 2) wyników badań lekarskich, 3) zaświadczeń i zapisów szpitalnych, 4) historii choroby, 5) wyników przeprowadzonego

chodzenia lub śledztwa, 6) wyroków sądowych , 7) protokołów powypadkowych, 8) protokołu warunków służby, 9) oświadczeń przełożonych, 10) innych

kumentów, jeżeli mają one znaczenie w SPI3wie. §

2. Niezwłocznie po zebraniu wszystkich niezbę(· nych

kumentów, o których mowa w § 18, komisja lekarsle wydaje orzeczenie w sprawie. 2. Jeżeli komisja lekarska nie może wydać orzeczena z powodu braku

statecznych

wodów, w szczególnoś<i

tyczących związku schorzeń i ułomności ze służbą, powia· damia o tym zainteresowaną osobę, zobowiązując ją

starczenia w terminie nie przekraczającym 14 dni brakują· cych

kumentów. 3. O

starczenie

kumentów, o których mowa w ust 2, komisja lekarska może się również zwrócić

przełożone· go lub organu, który skierował tę osobę

komisji lekarskiej . Po upływie terminu wyznaczonego

starczenia brakują­ cych

kumentów komisja lekarska wydaje orzeczenie w oparciu o posiadane

kumenty. §

2. Komisje lekarskie orzekają w składzie trzech osób. Orzeczenie podpisują wszyscy członkowie komisji.
3. Członek komisji lekarskiej mający w sprawie orzeczenia odrębne zdanie może wnieść na piśmie sprzeciw od orzeczenia z podaniem uzasadnienia. W takim przypadku przewodniczący komisji lekarskiej przesyła orzeczenie wraz z załączonym sprzeciwem i pozostałymi

kumen tami

Centralnej Komisji Lekarskiej, która obowiązana jest zająć stanowisko w sprawie w ciągu 7 dni od jego otrzymania. - Póz. 349' dejrzeniu powiadomić właściwego prokuratora oraz przeło­ lub organ, który skierował tę osobę

komisji lekarskiej . żonego §

2. Orzeczenie komisji lekarskiej ustalające po raz pierwszy związek schorzeń i ułomności ze służbą oraz zaliczenie

jednej z grup inwalidzkich sporządza się na formularzu według wzoru stanowiącego załącznik nr 4

rozporządzenia. Orzeczenia następne, wydawane w ramach kontrolnych badań lekarskich, sporządza się na formularzu według wzoru stanowiącego załącznik nr 5

rozporządze­ nia . 2. Orzeczenia komisji lekarskich, które ustalają stopień uszczerbku na zdrowiu spowodowanego wypadkiem lub chorobą, pozostającymi w związku ze szczególnymi właś­ ciwościami lub warunkami służby , sporządza się na formularzu według wzoru stanowiącego załącznik nr 6

rozporządzen ia. 3. Orzeczenia komisji lekarskich, które ustalają związek śmierci policjanta, funkcjonariusza Urzędu Ochrony Państwa albo Straży Granicznej lub Służby Więziennej ze służbą oraz Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej z wykonywaniem zadań w tej organi'zacji, sporządza się według wzoru stanowiącego załącznik nr 7

związek śmierci członka byłej rozporządzenia . 4. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio

osób uprawnionych

zaopatrzenia emerytalnego na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej oraz ich rodzin. § 23. Orzeczenia komisji lekarskich, które ustalają : 1) trwałą niezdolność

służby, 2) trwałą niezdolność

służby na zajmowanym stanowisku, 3) istnienie lub nieistnienie związku schorzeń i ułomności ze służbą, 4) związek śmierci ze służbą, 5) trwały uszczerbek na zdrowiu spowodowany wypadkiem w służbie lub chorobami określonymi w odrębnych przepisach powinny być szczegółowo uzasadnione. § 24. Podstawowe ustalenia zawarte w orzeczeniach komisji lekarskich wpisuje się

księgi orzeczeń, prowadzonej według wzoru stanowiącego załącznik nr 8

rozporządzenia. W księdze tej członkowie komisji składają podpisy przy końcu każdego dnia pracy komisji. §

2. Niezwłocznie po wydaniu orzeczenia przewodniczący komisji lekarskiej zawiadamia osobę zainteresowaną
3. Jeden egzemplarz orzeczenia wraz z pozostałymi

kumentami przechowuje się w aktach komisji lekarskiej. o treści orzeczenia. Zawiadomienie sporządza się na formularzu według wzoru stanowiącego załącznik nr 9

rozporządzenia i wręcza się zainteresowanej osobie lub przesyła listem poleconym. Fakt wręczenia lub przesłania zainteresowanej . osobie zawiadomienia odnotowuje się w księdze orzeczeń. § 21 . Jeżeli w toku badań lekarskich powstanie uzasadnione podejrzenie, że badana osoba rozmyślnie spowodowa ła u siebie uszkodzenie ciała albo schorzenie, należy orzec o stanie zdrowia tej osoby zgodnie z wynikami badań lekarskich, ściśle według przepisów o badaniu lekarskim oraz o ocenie zdolności fizycznej i psychicznej

służby, a o po- 2. W zawiadomieniu należy podać w szczególności rozpoznane schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne, określenie stopnia zdolności

służby, związek schorzeń lub ułomności ze służbą, uzasadnienie orzeczenia oraz pouczyć zainteresowaną osobę o prawie wniesienia odwołania od orzeczenia komisji lekarskiej . - Dziennik Ustaw Nr" 79 1089 - 3. Orzeczenia wojewódzkich komisji lekarskich przewodniczący tych komisji przesyłają

właściwej okręgowej komisji lekarskiej w celu zatwierdzenia - po upływie terminu

wniesienia odwołania. Rozdział 4 Rozpatrywanie odwołań oraz zatwierdzanie i uchylanie orzeczeń Poz. 349 ust. 2, zwraca je wraz ze swoją Opinią co

zasadności ustaleń wojewódzkiej komisji lekarskiej w celu ponownego rozpatrzenia sprawy i wydania nowego orzeczenia. Opinia okręgowej komisji lekarskiej jest wiążąca dla wojewódzkiej komisji lekarskiej.

1. Orzeczenia wojewódzkiej komisji lekarskiej wydane po uwzględnieniu opinii okręgowej komisji lekarskiej przesyła się przewodniczącemu tej komisji w celu zatwierdzenia. §
3. Prawo odwołania przysługuje od każdego nieprawomocnego orzeczenia komisji lekarskiej.
4. Orzeczenia wojewódzkiej komisji lekarskiej zatwierdzone przez okręgową komisję lekarską są ostateczne.
5. Prawo odwołania od orzeczenia ustalającego zwią­ zek śmierci ze służbą przysługuje małżonkowi lub innemu najbliższemu członkowi rodziny zmarłego. §
6. O uchyleniu orzeczenia wojewódzkiej komisji lekarskiej stosownie

§ 28ust.

5 przewodniczący okręgowej komisji lekarskiej zawiadamia na piśmie zainteresowaną osobę oraz właściwego przełożonego lub właściwy organ .

1. Przedmiotem odwołania może być orzeczenie w ca- §
2. Centralna Komisja Lekarska, rozpatrując zasad- łości lub w części. ność sprzeciwu od orzeczenia komisji lekarskiej, może : §
4. Odwołanie wnosi się

właściwej okręgowej komisji lekarskiej za pośrednictwem komisji, która wydała orzeczenie, w terminie 14 dni od dnia

ręczenia zawiadomienia, o którym mowa w § 25 ust.

2. Odwołanie wniesione po terminie określonym w ust. 1 nie podlega rozpatrzeniu. W wyjątkowych przypadkach odwołanie może być rozpatrzone mimo niezachowania terminu

jego wniesienia. Decyzję w tej sprawie podejmuje przewodniczący komisji lekarskiej,

której wniesiono odwołanie. §

2. Okręgowa komisja lekarska przystępuje niedo rozpatrzenia przesłanych jej stosownie

przepisu § 25 ust. 3 orzeczeń wojewódzkiej komisji lekarskiej . zwłocznie 2. Okręgowa komisja lekarska rozpatruje orzeczenia wojewódzkich komisji lekarskich w składzie trzech osób. Po zapoznaniu się ze wszystkimi

kumentami w sprawie, a w razie potrzeby również po zleceniu przeprowadzenia

datkowych badań lekarskich lub po

starczeniu na żąda­ nie komisji

datkowych

kumentów, komisja lekarska wydaje orzeczenie. Przepis § 20 ust. 2 stosuje się odpowiednio. 3. Orzeczenia wojewódzkiej komisji lekarskiej, od których nie wniesiono odwołania lub sprzeciwu, i orzeczenia,

których okręgowa komisja lekarska nie ma zastrzeżeń - zostają przez nią zatwierdzone. 4. Po zatwierdzeniu orzeczenia wojewódzkiej komisji lekarskiej przewodniczący okręgowej komisji lekarskiej zamieszcza na wszystkich jego egzemplarzach klauzulę o zatwierdzeniu, datę i pieczęć urzędową oraz podpisuje poszczególne egzemplarze orzeczenia. Dwa egzemplarze zatwierdzonego orzeczenia przesyła się przełożonemu lub organowi, który skierował daną osobę

komisji lekarskiej . Jeden egzemplarz orzeczenia powinien być

łączony

akt osobowych tej osoby, a drugi

jej akt emerytalnych. Trzeci egzemplarz zatwierdzonego orzeczenia włącza się

akt orzeczniczo-lekarskich i zwraca się wojewódzkiej komisji lekarskiej. 5. Orzeczenia wojewódzkiej komisji lekarskiej, których okręgowa komisja lekarska nie zatwierdziła, zostają przez nią uchylone. W takich przypadkach okręgowa komisja lekarska wydaje nowe orzeczenie, które jest ostateczne, a w razie gdy uchylone orzeczenie

tyczy spraw, o których mowa w § 22 1) utrzymać w mocy orzeczenie, uchylić orzeczenie i przekazać sprawę

ponownego rozpatrzenia. Opinia Centralnej Komisji Lekarskiej jest wiążąca dla komisji niższego szczebla . 2) §

2. Centralna Komisja Lekarska może uchylić w trybie nadzoru każde orzeczenie komisji lekarskiej sprzeczne z prawem i zasadnością orzecznictwa lub wydane z pominięciem istotnych okoliczności faktycznych.
3. W przypadku uchylenia orzeczenia komisji lekarskiej w trybie określonym w ust. 1, Centralna Komisja Lekarska zarządza ponowne rozpatrzenie sprawy przez komisję lekarską, której orzeczenie zostało uchylone. W szczególnie uzasadnionych przypadkach Centralna Komisja Lekarska może wyznaczyć rozpatrzenie sprawy przez inną , równorzędną komisję lekarską .
4. O uchyleniu orzeczenia i zarządzeniu ponownego badania Centralna Komisja Lekarska powiadamia zainteresowaną osobę.
5. Orzeczenie komisji lekarskiej wydane w trybie okreś­ lonym w ust. 2 jest ostateczne. Rozdział 5 Orzekanie o potrzebie udzielenia urlopu zdrowotnego i o przedłużeniu leczenia § 32.
6. Urlopu zdrowotnego udziela się policjantowi, funkcjonariuszowi : Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej lub Służby Więziennej, w razie gdy stan zdrowia danej osoby po leczeniu w zakładzie leczniczym stacjonarnym nie wymaga już dalszego leczenia w takim zakładzie , jednakże osoba ta nie odzyskała jeszcze w pełni zdolności

wykonywania obowiązków służbowych.

1. W uzasadnionych przypadkach urlopu zdrowotnego można udzielić w . trakcie leczenia sanatoryjnego.
2. Osobę, o której mowa w ust. 1, znajdującą się w stanie chorych zakładu leczniczego stacjonarnego

wojewódzkiej komisji lekarskiej kieruje dyrektor tego zakładu, a w pozostałych przypadkach, na wniosek lekarza leczącego, kierownik jednostki organizacyjnej, VIi której ta osoba pełni służbę. - Dziennik Ustaw Nr 79 1090 §

2. Orzekając o potrzebie udzielenia urlopu zdrowotnego, komisja lekarska określa czas trwania tego urlopu. - Poz. 349 kładu leczniczego stacjonarnego, w którym osoba ta znajduje się w stanie chorych. Rozdział 6
3. Urlop zdrowotny nie może przekraczać jednorazowo dwóch miesięcy , a w ciągu kolejnych 12 miesięcy - łącznie Przepisy końcowe 6 miesięcy. §
5. Orzeczenie o potrzebie udzielenia urlopu zdrowotnego sporządza się na formularzu według wzoru stanowiącego załącznik nr 10

rozporządzenia.

1. Orzeczenie, o którym mowa w ust. 1, komisja lekarska przesyła niezwłocznie kierownikowi jednostki organizacyjnej właściwej ze względu na miejsce pełnienia służby osoby, której udzielono urlopu zdrowotnego, lub dyrektorowi za- §
2. Traci moc rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 22 marca 1973 r. w sprawie ustalania stopnia trwałego uszczerbku na zdrowiu oraz związku śmierci funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej ze służbą wskutek wypadku lub choroby (Dz. U. Nr 11 , poz. 83) uregulowanym niniejszym rozporządzeniem . w zakresie §
3. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogło­ szenia. Minister Spraw Wewnętrznych : H. Majewski Załączniki

rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r. (poz. 349) Załącznik nr 1 (stempel nagłówkowy) .. .. . .. . ..... .. . .. . ... . dnia ... . ... .. 19 ..... r. KARTA SKIEROWANIA

WOJEWÓDZKIEJ KOMISJI LEKARSKIEJ MINISTERSTWA SPRAW WEWNĘTRZNYCH w .. . . .. ... . . ...... .. ..... . ... . . . ...... . . .. . . . ... ... ... . w celu

1. Nazwisko, i mię, imiona rodziców, adres zamieszkania ..... ..... . ...... ............ .. '..... '. ' .. .. . .... . .. .. ......... .. .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
2. Stopień .. . . .... .... . ... .. . . ... . .. ... ...... .. ..... . .... .. . .
3. Miejsce i data urodzenia . ... .. . .. . ... . ... . . .... .. ..... .. ..... . .. . ............. .. .... . .. .. . . . .. . . . .. ..... ... . ... . .. . . . .. . .
4. Przydział służbowy ... . . . . .. . . .... ... .. .. ................ .. .. .. . .. . .. . ........ . . . . ... . . . ... . ... . .. ... .. : . . ... .. .. . ...... . . (jednostka, zajmowane stanowisko i stopień etatowy)
5. Data wstąp i enia

służby ....... .... . . . ... . . . . . ....... . .. . . .. . ....... . . . . . ... . ..... .' .... .. . . ... . . .. .... .. . .. . .... .... . , ..

1. Data zwolnienia ze służby . . .. ... ..... .. . ... ... . .. . ... . . . . ... . . .. ........ .... .. . .......... . ........ . ... . ... . ....... .. .. .. .
2. Rozpoznanie lekarza . . . .... ... . . . ...... . .... .. . . ....................... . . ... .. ... .. ................. . ....... .. ...... .. .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. ( ..... .... ... ... .... ... .......... .
3. Uwagi ... . .. . .. ............ . ...... . . .... ... .. . . .... ..... .... . . ... . .. . .... . .. ... . . . .... ... .... .. ... . . .... .. . .......... ... . . (kierujący) (lekarz)· • Jeśli kierowany

komisji na wniosek lekarza. Tu odciąć i przesłać kierującemu .... . . .. . . ..... . . ......... .. . dnia ......... . . 19 .' ... . (pieczęć nagłówkowa)

Zawiadam iam, że (stopień, nazwisko, imię i imiona rodziców) powInien zgłosić się dniu ........ .. 19 .. ... r.

. . . . . .. .. ..... .. . . .... . .. Komisji Lekarskiej przy ... . .. .. .. . ... .. . . ....... w Poz. 349 1091 Dziennik Ustaw Nr 79 Załącznik nr 2 WYKAZ CHOROB I UŁOMNOŚCI Kategorie osób badanych i stopień zdolności Choroby i ułomności policjantów, funkcjonariuszy Urzędu Ochrony kandyd!ltów Państwa , Straży Granicznej i Słu żby Więziennej kandydatów i policjantów ~ (.) >c: N (.) ....>rJ) ~ ~ Q5 Q) :o ·N ~ c: :::l en et! ~ ·0 ro ~ Ol et! Co tl.. 'N "O "O o .... c: ""8o..!:1 :::.. tl.. "Otl.. .::i! 00 :::l 2 3 Dział I - 4 5 6 7. 8 9 10 11 Budowa ciała 1 Wzrost poniżej 165 cm przy proporcjonalnej budowie ciała Z Z r A A - - - Z 2 Słaba budowa ciała nie upośledzająca sprawności ustroju Z Z A A - - - Z 3 Słaba budowa ciała nieznacznie upośledzająca sprawność ustroju N N Z C A C A C A C A A Z N N C C D C D C C N N N D D D D D N A A A A A Z ) §1 4 Słaba budowa ciała upośledzająca sprawność ustroju 5 Charłactwo nie rokujące poprawy 6 Otyłość nie upośledzająca sprawności ustroju 7 Otyłość upośledzająca nieznacznie sprawność ustroju Z N Z Z N N N N C A C A A C Z Z A C A Z 8 Otyłość upośledzająca sprawność ustroju N N C C D C D C C N 9 Feminizm, infantylizm, eunuchoidyzm, obojnactwo N N D D D D D N 10 Odwrotne położenie trzewi bez zaburzeń ustroju Z Z A A A A A Z D C D C D C N N D C D N 11 N Odwrotne położenie trzewi z zaburzen iami ustroju OBJAŚNIENIA SZCZEGOŁOWE

§ 1

pkt 1 Przy kwalifikowaniu kobiet przyjmuje się minimalne wartości wzrostu o 5 cm mniejsze od podanych . Przy kwalifikowaniu według rubryki 11 wzrost od 160

185 cm pozwala zaliczyć jako zdolnego. pkt 2 i 3 Słabą budowę ciała należy oceniać nie tylko na podstawie dysproporcji między wzrostem i ciężarem ciała , lecz biorąc pod uwagę stan umięśnienia oraz stan układu krążenia i oddechowego, w oparciu o próby czynnościowe (próby bezruchu, spirometria, próba wysiłkowa : mierzenie tętna i ciśnienia krwi w spoczynku i po 20 przysiadach oraz ustalenie czasu powrotu

wartości wyjściowych) . Ocenę stopnia zdolności

służby przy słabej budowie ciała należy opierać raczej na stwierdzeniu zaburzeń ogólnej sprawności ustroju n i ż odchylen iach od wskazników antropometrycznych. pkt 6-8 Kwalifikowa ć na podstawie różnicy m iędzy wagą aktualną a wagą należną ciała wg wzoru waga należna = 0,9 (wzrost w cm - 100) pkt 6 - waga należna + 10% - 20 % pkt 7 - waga należna + 20 % - 30 % pkt 8 - waga należna + 30% i więcej Przy kwalifikowaniu według rubryki 11 otyłość przy pełnej wydolności ogólnej nie stanowi przeszkod y

służby, z wyjątkiem skoczków spadochronowych i wysokościowców . Dziennik Ustaw Nr 79 1092 Poz. 349 pkt 10 i 11 Przy stwierdzeniu całkowitego odwrotnego położenia trzewi należy zwrócić uwagę na układ oddechowy i moczowy ze względu na często występujące w tych wypadkach rozstrze nie oskrzeli. zapa lenie za tok przynosowych i wady rozwojowe nerek. Przy kwalifikowaniu badanych, u których rozpoznano to schorzenie, n ależy przeprowadzić badanie radiologiczne płuc , nerek (u rografia) i zatok przynosowych . Dz i ał II - 1 2 §2 1 Skóra , tkanka podskórna i węzły chłonne 4 5 6 7 8 9 10 11 Z Z A A A A A Z N Z N Z C C C C A N śledzające sprawność ustroju A A Przewlekłe choroby skóry wybitnie szpecące lub upośledzające spraw- N N D C D D D C C D N Z N Z N A A A A A N Z 3 Przewlekłe choroby skóry nieznacznie szpecące i nie upośledzające sprawności ustroju 2 3 Przewlekłe choroby skóry miernie szpecące lub nieznacznie upo- ność ustroju §3 4 Tatuaże 1 Blizny nieznacznie szpecące lub miernie upośledzaj ące sprawność ustroju Z Z A A A A A Z N 2 Blizny upośledzające sprawność ustroju lub znacznie szpecące N N C C C D C C N 3 Ciała obce wgojone w powłoki zewnętrzne nie upośledzające spraw- Z N Z N A A A A A noścj ustroju Z N Ciała Gbce "",:gojone w powłoki zewnętrzne upośledzające sprawność N N Z C C C C C N 4 ustroju 5 §4 1 2 A Blizny po samouszkodzeniach Z N Z N A A A A A N Skupienie powiększonych węzłów chłonnych obwodowych nie upo- Z N Z N A A A A A N śledzające sprawności ustroju Skupienie powiększonych węzłów chłonnych obwodowych upośle- N N C C D C D C D C N dzające sprawność ustroju §5 A 3 Przewlekłe zapalenie obwodowych węzłów chłonnych z ropieniem N N D C D C D C D C C D N 1 Słoniowatość ograniczona N N Z C C C C A N 2 Słoniowatoś ć rozleg ła N N D D D D D N OBJASNIENIA S ZC Z EGOŁOWE Nowotw ory skóry należy kwalifikować według paragrafów działu XVII -

§ 2pkt 1- 3 Nowotwory.

Według tych pu nktów n ależy kwa lif i kować r óżnorodne przewlekłe uogólnione choroby skóry, jak: świerzb ią czka uogólniona (wyprysk endogen ny) , wrodzone zaburzenia rogowacenia skóry znacznego stopnia (rogowiec dziedziczny, rybia łu ska) , wrodzone dziedzicznie oddzielenie się naskórka, pęcherzyca , skóra pergami nowata barwikowa, uogólniona i nawracająca lub oporne na leczenie postacie łu szczycy, gruź licę skóry oporną na leczenie.

§ 3

pkt l i 2 Według tych punktów na leży kwalifikować m iędzy innym i wyleczoną gr u ź licę skóry. Przez " blizny upośledzające sprawność ustroju" należy rozumieć blizny utrudniające noszenie umund urowania i oporządzenia , blizny połączone z ubytkami tkanek pkt 2 mi ękkic h (po zra nieniach, oparzeniach itp.) oraz blizny w miejscach narażonych na tarcie w czasie ruchów i chodzenia.

§ 4

Według tego pu nktu należy kwalifikować również gru ź licę węzłów chłonnych obwodowych . pkt 3 Dział III - 1 2 § 6 1 2 3 Czaszka 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Zniekształcenia czaszki nie upośledzające czynności układu nerwowe- Z N Z N A A A A A go N Z Zniekształcenia czaszki (guzy, wgniecenia) , choroby i ubytki kości nieznacznie upośledzające czynności układu nerwowego N N Z C C C N Ubytki kości czaszki , zniekształcenia (guzy, wgniecenia). oraz choroby N N D D C A A C D D D N kości czaszki upośledzające czynności układu nerwowego 4 Przepukliny mózgu N N D D D D D N 5 Ciała obce w mózgu N N D D D D D N Dziennik Ustaw Nr 79 1093 Dział IV - 1 2 § 7 1 2 - Poz. 349 Narząd wzroku 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Z Z A A A A A Z N N N C C C C C N Zniekształcenie powiek nie upośledzające ich sprawności Zniekształcenie powiek upośledzające ich sprawność A 3 4 Przewlekłe choroby brzegów powiek lub spojówek nie upośledzające lub nieznacznie upośledzające sprawność oka N Z N Z A C A C Przewlekłe choroby brzegów powiek lub spojówek trudno poddające N N D D C C C D się leczeniu i upośledzające sprawność oka A C A C A N C C N D D 5 Obwodowe zrosty spojówki gałkowej i powiekowej nie upośledzające ruchów gałki ocznej lub powiek Z N Z N A A A A A N Z 6 Zrosty spojówki gałkowej i powiekowej nieznacznie upośledzające ruchomość gałki ocznej N Z N Z C A C C A C A A N A Zrosty spojówki gałkowej i powiekowej gałki ocznej N N D C D C D D C N C C D A A A C A A N C C D C N D C D - '. 7 § 8 § 9 § 1O 1 Nieznaczne upośledzenie wydzielania lub odpływu lez N N Z 2 Znaczne upośledzenie wydzielania lub odpływu lez N N D C D C N C 2 Ślepota jednego oka lub brak jednej gałki ocznej przy ostrości wzroku oka drugiego poniżej 0,8 po zastosowaniu szkieł sferycznych

3,0 D lub cylindrycznych

2,0 D N N D D D D D N 3 Całkowita ślepota lub brak obu gałek ocznych N N D D D D D N 1 Nieznaczny oczopląs przy skierowaniu gałek ocznych w bok N Z N Z A A C A N C A C A C Nieznaczny oczopląs przy patrzeniu wprost, wzmagający się przy patrzeniu w bok N N C D C D C C C N D 3 Wyraźny oczopląs przy patrzeniu wprost N N D D D D D N 1 Brak jednoczesnego widzenia obuocznego (zez utajony, zez jawny, stany po operacji zeza) przy ostrości wzroku każdego oka 0,51ub więcej bez korekcji bądź z korekcją szkłami sferycznymi wklęsłymi

1,0 D, wypukłymi

3,0 D lub cylindrycznymi wklęsłymi albo wypukłymi

1,0 D N Z N Z C A C A A C A A N N N D D C D N C D C C C D D C D D C C C D D 3 § 13 C D N 2 § 12 D C Ślepota jednego oka lub brak jednej gałki ocznej przy ostrości wzroku oka drugiego 0,8 lub więcej po zastosowaniu szkieł sferycznych

3,0 D lub cylindrycznych

2,0 D 1 2 § 11 upośledzające ruchomość Brak jednoczesnego widzenia obuocznego (zezy i stany po operacji zeza) z ostrością wzroku każdego oka nie mniej niż 0,5 z korekcją szkłami sferycznym i wklęsłymi

3,0 D, wypukłymi

6,0 D, cylindrycznymi wklęsłymi albo wypukłymi

2,0 D Brak jednoczesnego widzenia obuocznego (zezy i stany po operacji zeza) z ostrością wzroku jednego oka co najmniej 0,5, a drugiego oka od 0,1

0.4 mimo korekcji szkłami sferycznymi wklęsłymi

3,0 D, wypukłymi

6,0 D lub cylindrycznymi wklęsłymi albo wypukłymi

2,0 D N D N N C N 1 Niedowłady lub porażenia mięśni zewnętrznych lub wewnętrznych oka nieznacznie upośledzające widzenie obuoczne N N Z C C C C A A C N 2 Niedowłady lub porażenia mięśni zewnętrznych lub wewnętrznych oka znacznie upośledzające widzenie obuoczne N N D D D D D N 1 Ostrość wzroku jednego lub obu oczu poniżej 0,8, nie mniej niż 0,5 bez korekcji szkłami Z Z A A A A A N 2 Ostrość wzroku każdego oka co najmniej 0,5 z korekcją szkłami sferycznymi wklęsłymi

1,0 D, wypukłymi

3,0 D lub cylindrycznymi wklęsłym i albo wypukłymi

1,0 D Z N Z A A A A A N 1094 Dziennik Ustaw Nr 79 Poz. 349 1 2 3 4 5 6 7 § 13 3 Ostro ść wzroku każdego oka co najmniej 0,5 z korekcją szkłami sferycznym i w k lęsłym i powyżej 1,0 D

3,0 D, wypukłymi powyżej 3,0 D

6,0 D lub cylindrycznymi wklęsłymi albo wypukłymi powyżej 1,0 D

2,0 D N Z N Z C A Ostroś ć w zroku każdego oka co najmniej 0,5 z korekcją szkłami sferycznym i wklęsłymi powyżej 3,0 D

6,0 D, wypukłymi powyżej 6,0 D

10,0 D lub cylindrycznymi wklęsłym i albo wypukłymi powyżej 2,0 D

3,0 D N N C D C 5 Ostrość wzroku każdego oka co najmniej 0,5 z korekcją szkłami sferycznymi wklęsłym i powyżej 6,0 D, wypukłym i powyżej 10,0 D lub cylindrycznymi powyżej 3,0 D N N D 6 Ostrość wzroku jednego oka co najmniej 0,5, drugiego oka w granicach od 0,1

0,4 z korekcją szkłami sferycznymi

6,0 D lub cylindrycz nymi

3,0 D N N D Ostrość wzroku każdego oka N N D D D D D N N N C C A C C A C A N N N D D D D D N 4 7 w granicach od 0,1

0,4 z korekcją 8 9 10 11 C C A A N A A C D C D C N D D C C D C N D D D D N D C szkłami sferycznymi powyżej 6,0 D, cyl indrycznymi powyżej 3,0 D § 14 1 Przebyte przewlekłe choroby rogówki, twardówki, tęczówki i c i ałka rzęskowego nieznacznie upośledzające czynność oka 2 Przebyte przewlekłe choroby teczówki i ciałka rzęskowego upośledzające czynność oka . 3 Przebyte przewlekłe choroby siatkówki, naczyniówki i nerwu wzroko wego nieznacznie upośledzające czynność oka N N C C C C C N 4 Przebyte przewlekłe choroby siatkówki, naczyniówki, nerwu wzroko wego upośledzające czynność oka N N D D D D D N 5 Nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw Z N Z N A C A C A A A N Z 6 Znaczne upośledzenie rozróżniania barw N N D C C N D C D C C 7 Jaskra N N D D D D D N 8 Przebyta operacja zaćmy ze wszczepieniem soczewek N N D D C C C N OBJASNIENIA SZCZEGOŁOWE Według tego paragrafu n a le ży kwa l ifiko wa ć również gruź l icę lub zmiany pogruźlicze .

§ 7

pkt 3 i 4 Przy stwierd zeniu przewlekłego zapalenia brzegów powiek i spojówek na leży brać pod uwagę wady wzroku przy nie używaniu szkieł korekcyj nych oraz czynniki szkodliwe działające z zewnątrz , jak: pył , gazy itp. P odstawą

uznania badanego za trwale niezdolnego

s lu żby jest opinia lekarza oku listy po leczeniu szpitalnym . pkt 5-7 Przy kwalifikowan iu zrostów spojówki gałkowej i powiekowej na leży brać pod uwagę ograniczenie r uchomości oka i upośledzenie widzenia obuocznego. Według tych punktów nal e ży także kwalifikować następstwa jag licy.

§ 9

Przez Ś l epot ę oka należy rozu m ieć także ostrość wzroku pon iżej 0,1 nie d ającą się poprawić szklarni (bez względu na ich siłę korygującą) albo wypadki, w których pole widzenia nie przekracza 10%.

§ 10

Każdy przypadek oczop l ąs u podlega konsultacji neurologicznej i laryngologicznej .

§ 11

pkt 3 Jeżeli stwierdzona ostrość wzroku wymaga kwalifikacji niższej niż okreś lan a w tym punkcie, należy kwalifikować równocz eśnie w edlug zasad podanych w § 9 i 13.

§ 12

W przypadkach stwierdzenia niedowlad ów lub pora że ń mięś n i zew nęt rz nyc h lub wew n ętrz n ych oka, konieczna jest konsultacja neurologiczna .

§ 13

Jeże li ostrość wzroku któregokolwiek oka wynosi poniżej 0,5, należy skierować badanego

badania okulistycznego w celu stwierdzenia ostrości wzroku i określ enia wady refrakcji . Przy znacznej róż nowzroczności nal eży uwzględniać szkła , jakie badany znosi przy patrzeniu obuocznym. Przy ocenie ostrości wzroku nie uwzg lędn i a się przyjmuje się ostrość wzroku . szkieł kombi nowanych . W przypadku zmęt ni e n i a lub z ni ekształceni a śro d owisk załamu jąc ych , za podstawę kwalifikacji

§ 14

pkt 1-4 Przy kwa lifikacji według tych punktów należy uwzględn iać równocześ n ie zasady podane w § fi i 13. pkt 1 i 2 Wedł u g tych pu nktów nal eży kwa li fikować r ów n ież gruźlicę oraz zmiany pogruźlicze . pkt 3 i 4 W przypadkach zapa lenia nerwu wzrokowego konieczna jest konsultacja neurologiczna; według tych punktów należy kwalifikować równ i eż ogran iczenia pola wi dzenia . pkt 5 i 6 Przez .. prawidłowe rozróżni an ie barw" należy rozumi eć um iejęt n ość r oz r óż ni a n ia czterec h barw podstawowych, tj . czerwonej , żółtej , zielonej i niebieskiej . Stan ten nie stwarza praktycznie ograniczeń

peln ienia służby prawie na wszystkich stanowiskach służbowyc h . Praw idłowe rozróżnianie wszystkic h barw wymagane jest jedynie na poj ed yńczych stanowi skac h. Przez .. nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw" należy rozumieć utrudn ienie rozróżniania czterech barw podstawowych, tj . pomyłki przy odczytywani u pojedynczych tablic z zestawu Ishihary lub Stillinga bądź przedłużony czas odczytu (ponad 3 sek.). N ie um iejętność rozróżniania czterech barw podstawowych n ależy traktować jako .. znaczne upOŚledzenie rozróż n ia n ia barw" kwalifikujące badanych

kategorii C/ D lub D/ C. Ocena należy

okul isty. Kandydatów

szkó ł ruch u drogowego, u których stwierdza się .. nieznaczne upośledzenie rozróż ni ania barw" , należy kwal i f iko wać j ako niezdolnych. Dział V - 1 2 § 15 1 3 Narząd słuchu 4 5 6 7 8 9 10 11 Z Z A A A A A Z N Zniekształcenie małżowiny usznej 1095 - Dziennik Ustaw Nr 79 Poz. 349 1 2 3 4 5 § 15 2 Brak bądź znaczny niedorozwój lub znaczne zniekształcenie jednej lub obu małżowin usznych bez równoczesnego upośledzenia słuchu N N Jedno- lub obustronne zwężenie przewodu słuchowego zewnętrznego, blizny błony bębenkowej, przewlekły nieżyt ucha środkowego - bez osłabienia słuchu N Z Z N Jedno- lub obustronne zwężenie przewodu słuchowego zewnętrznego, blizny błony bębenkowej, przewlekły nieżyt ucha środkowego - z osłabieniem słuchu N § 16 1 2 3 4 Jednostronne zwężenie przewodu słuchowego zewnętrznego, blizny zniekształcające błonę bębenkową upośledzające ruchomość kosteczek słuchowych , przewlekły nieżyt ucha środkowego - z przytępieniem słuchu Obustronne zwężenie przewodu słuchowego zewnętrznego, blizny kosteczek słuchowych , przewlekły nieżyt ucha środkowego - z przytępieniem słuchu zniekształcające błonę bębenkową, upośledzające ruchomość 5 6 § 17 1 2 Jednostronne zwężenie lub zarośnięcie przewodu słuchowego zewnętrznego , blizny zniekształcające błonę bębenkową, upośledzające ruchomość kosteczek słuchowych -z przytępieniem słuchu graniczącym z głuchotą Obustronne zwężenie lub zarośn i ęcie przewodu słuchowego zewnętrznego, blizny zniekształcające błonę bębenkową, upośledzające ruchomość kosteczek słuchowych z przytępieniem słuchu graniczącym z głuchotą Jednostronny suchy ubytek błony bębenkowej Obustronny suchy ubytek błony bębenkowej N 6 N 10 11 A N C C A A A C C A A A A A N N A A A A A N Z C C C C C C C A N N N N A D D C C D C C D D C N C C D C D D C D N D D D D D N N Z A A A A A N Z N N N C A C A A N C A C C C A N A C N N N Obustronne przewlekłe ropne zapalenie ucha środkowego z ubytkiem błony bębenkowej lub ziarniną, polipami albo perlakiem N N 3 Jedno - lub obustronne przewlekłe ropne zapalenie ucha środkowego powikłane niezależnie od ostrości słuchu N 4 Gruźlica uszu czynna 1 2 N C C D D C C D C C D D N D D D D D N N N D D D D D N Stan po przebytej antromastoidektomii bez uprośledzenia słuchu Z Z A A A A A Z Stan po wygojonej jedno- lub obustronnej operacji zachowawczej ucha środkowego - z osłabieniem słuchu łub bez osłab i enia słuchu N N Z A A A A A N C C C Stan po wygojonej jednostronnej operacji zachowawczej ucha środkowego - z przytępieniem słuchu lub utrzymującym się ropieniem N C N 4 Stan po wygojonej obustronnej operacji zachowawczej ucha środkowego - z przytępieniem słuchu lub utrzymującym się ropieniem N N 5 Stan po jednostronnej operącji

szczętnej ucha środkowego 'wygojonej lub z utrzymującym się rop ieniem N N Stan po obustronnej operacji

szczętnej ucha środkowego N 2 § 19 9 A Jednostronne przewlekłe ropne zapalenie ucha środkowego z ubytkiem błony bębenkowej lub ziarniną , polipami lub perlakiem 1 8 A Z § 18 7 3 6 N N N N C C C C D D D D D D D D D N C N D N C C D C D D C D D D D D C § 20 7 Stan po operacji

szczętnej ucha środkowego z wygojonym uszno-pochodnym ropniem mózgu lub móżdżku N N D D D D D N 1 Jednostronne żwyrodnienie włókniste lub kostne (tympano- lub otoskleroza) ucha środkowego - z osłabieniem słuchu N N A A A A A N Obustronne zwyrodnienie włókniste lub kostne (tympano- lub otoskleroza) ucha środkowego z osłabieniem słuchu N A A C A A N C C C C 2 Z N Poz. 349 1096 Dziennik Ustaw Nr 79 1 2 3 4 5 6 7 8 § 20 3 Jednostronne zwyrodnienie włókniste lub kostne (tympano- lub otoskleroza ) ucha środkowego z przytępieniem słuchu N N C C C Obustronne zwyrodnienie włókniste lub kostne (tympano- lub otoskleroza) ucha środkowego z jednostronnym przytępieniem słuchu przy drugostronnym osłabieniu słuchu N 5 Obustronne zwyrodnienie włókniste lub kostne (tympano - lub otoskleroza) ucha środkowego z przytępieniem słuchu N 6 Obustronne zwyrodnienie włókniste lub kostne (tympano- lub otosk leroza) ucha środkowego z przytępieniem słuchu graniczącym z głu chotą (jedno- lub obustronnie) Stan po jedno - lub obustronnej operacji ucha środkowego z powodu 4 7 1 2 10 11 N C C A A C N C C D C D D C D N D D D D D N N N D D D D D N N N C C D C C N D D C D D N włóknistego lub kostnego zwyrodnienia § 21 9 Jednostronne upo ś ledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich pochodzące z ucha wewnętrznego z nerwu słuchowego lub ośrodków centralnych ze słyszeniem mowy potocznej N Z Z N A A A A A N Z Obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich po - N N Z A A A A A N C C A A A N N chodzące z ucha wewnętrznego, z nerwu słuchowego lub oś rodków centralnych ze słyszeniem mowy potocznej 3 Jednostronne osłabienie słuchu pochodzące z ucha wewnętrznego , nerwu słuchowego lub ośrodków centralnych bez zaburzeń równo wagi ciała N Z N A A 4 Obustronne osłabienie słuchu pochodzące z ucha wewnętrznego, nerwu słuchowego lub ośrodków centralnych bez zaburzeń równo wagi ciała N N Z A A C A A C C A C C Jednostronne przytępienie słuchu pochodzące z ucha wewnętrznego , nerwu słuchowego lub ośrodków centralnych bez zaburzeń równowagi ciała N N C C C A A A A C C C N 5 6 słuchu przy drugostronnym osłabieniu z ucha wewnętrznego , nerwu słuchowego lub ośrodków centra lnych bez zaburzeń równowagi ciała Jednostronne przytępienie N N słuchu , pochodzące 7 8 9 C C D C D D C D N Obustronne p rzytępienie słuchu pochodzące z ucha wewnętrznego, nerwu słuchowego lub ośrodków centralnych bez zaburzeń równowagi ciała N N D D D D D N Zaburzenia równowagi ciała wskutek uszkodzenia ucha wewnętrznego lub nerwu przedsionkowego po jednej lub obu stronach (niezależnie od ostrości słuchu) N N D D D D D N Głuchota lub głuchon i emota N N D D D D D N OBJASNIENIA SZCZEGOŁ OWE

§ 15

-21 We wszystkich wypadkach obniże ni a ostrości słuc hu konieczne jest badanie specjalistyczne w celu określenia rodzaju i stopnia upośledzenia słuchu . Zaburzenia w zakresie narz ądu równowagi wymagają zawsze badania laryngologicznego i neurologicznego. Przez " osłab ienie słu ch u " należy rozumieć up oś łed ze ni e zd oł n ości słyszenia l żejszego stopnia (s ł ysze n ie szeptu z od l egłości mniejszej ni ż 3 metry

l metra) , przez "p rzytępienie słu c hu " - upośledzenie znaczniejszego stopn ia (słysze ni e szeptu z od ł eg ł ości mniejszej niż l metr) , przez "przyt ępienie słuc hu graniczące z głucho tą" - upośledzenie dużego stopnia (szept " ad concham") .

§ 16

pkt 5 Kwa ł ifikacja za l eżna od ost rości słuchu ucha drugiego: przy osła b ie niu - "zdolny z ograniczeniem", przy przytępieniu - " niezdolny" .

§ 18

pkt 3 Przez " powikła n ia" przewlekłego ropnego zapalenia ucha środkowego należy rozumieć zmiany w zakresie: nerwu twarzowego (poraże n ie) , błędnika (zaburzenia równowagi) , opon mózgowych, tkanki mózgowej i za tok czołowych . pkt 4 Wyleczoną gruź li cę uszu należy kwali f ikować zgod nie ze stwierdzonymi zmia nami zejściowym i według odpowied nich paragrafów.

§ 19

pkt l W wypadku up oś l edzenia sł u chu należy kwa lifikow ać zgod nie z zasadami okreś l o n ymi w § 16. pkt 2 Kwalifikacja " zdolny z ograniczeniem" - pkt 3 Przy stwierdzeniu przytępie nia bez utrzymującego się ropienia należy kwalifikować "zdolny z ograniczeniem" . tylko przy obustronnym osłabi e niu słuch u . pkt 7 Kwalifikacja zależna od ostrości słu chu zgodnie z odpowiednimi punktami tego paragrafu . pkt 7 Rozpoznanie powinno być oparte na

kumentacji szpitalnej.

§ 20

pkt l i 2 Kandydatów

słu żby, która związana j est z koniecznością posiadania

brego słu c hu , na leży poddać badaniom audiometrycznym .

§ 21

pkt 8 Rozpoznanie zaburzeń równowagi winno być oparte na wynikach prób przedsionkowych. Przy stwierdzeniu odc hyl eń w próbach przedsionkowych należy kwa lif ikować wspólnie z neurologiem . Przy braku odchyleń w próbach przedsionkowych należy k walif ikować zależnie od stopnia upośledzenia słuc hu . Dział VI - 1 2 § 22 1 Poz. 349 1097 Dziennik Ustaw Nr 79 Jama ustna 4 5 6 7 8 9 10 11 nieznacznie upośledza- N N Z A A A A A N upośledzające mowę N N C D C D C D C D C D N 3 Zniekształcenie warg wrodzone lub nabyte jące mowę lub przyjmowanie pokarmów § 23 2 Zniekształcenie warg 3 Warga zajęcza N N C D C D C D C D C N 4 Warga zajęcza z rozszczepieniem szczęki i podniebienia (wilcza paszczaj N N D D D D D N 5 Blizny i ubytki podniebienia miękkiego, przedziurawienie i rozszczepienie podniebienia twardego i miękkiego - nieznacznie upośledzające mowę albo przyjmowanie pokarmów N N C D C D C D C D C N 6 Ubytki podniebienia twardego znacznie przyjmowanie pokarmów N N D D D D D N 1 Zniekształcenie języka nie upośledzające mowy i połykania Z N Z A A A A A N Z N Z N Z C C C N 2 upośledzające mowę lub Zniekształcenie języka nieznacznie upośledzające mowę lub połykanie A C Zniekształcenie języku znacznie upośledzające mowę lub połykanie N N D D D D D N 4 Torbiele jamy ustnej nie upośledzające lub nieznacznie upośledzające mowę albo połykanie Z N Z N A A A A A N 5 Torbiele jamy ustnej upośledzające mowę albo połykanie N N C D C D C D C C N Przewlekłe zapalenie ślinianek nieznacznie upośledzające sprawność N Z N Z A A A A A N ustroju 7 Przewlekłe zapalenie ślinianek upośledzające sprawność ustroju N N C D C D C D C C N 8 Przetoki ślinowe N N D C D C D C D C D C N 1 Braki i wady uzębienia z utratą zdolności żucia

50 % przy zachowanych zębach przednich Z Z A A A A A Z Braki i wady uzębienia , w tym również zębów przednich, z utratą Z N Z N A A A A A N zdolności żucia

50 % Braki i wady uzębienia przy utracie zdolności żucia powyżej 50%

67 % Z N Z N A A A A A N Braki i wady uzębienia przy utracie zdolności żucia powyżej 67 % nie N Z N Z C C C A A N 2 3 4 upośledzające lub nieznacznie upośledzające stan odżywiania § 25 C A 3 6 § 24 wrodzone lub nabyte i przyjmowanie pokarmów A 5 Braki i wady uzębienia przy utracie zdolności żucia powyżej 67 % znacznie upośledzające stan odżywiania N N D D D D C C D N 6 Przewlekłe zapalenie okołozębia z zanikiem tkanki kostnej przyzębia i częściowym rozchwianiem zębów N N C D C D C D C C N 1 Zniekształcenie szczęki lub żuchwy wrodzone lub nabyte - nieznacz- N N Z A A A A A N znacznie N N C C C C C N Złamanie szczęki lub żuchwy nie zrośnięte lub zrośnięte nieprawidłowo N N D D D D D N nie upośledzające żucie 2 Zniekształcenie szczęki lub żuchwy wrodzone lub nabyte upośledzające żucie 3 - bardzo znacznie upośledzające żucie 4 Ograniczenie zwierania szczęk (odległość między górnymi a

lnymi siekaczami powyżej 2 cm) N N A A A A A N 5 Ograniczenie zwierania szczęk znacznego stopnia (odległość między

lnymi a górnymi siekaczami poniżej 2 cm) N N C C D C D C C N Dziennik Ustaw Nr 79 1 Poz. 349 1098 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 6 Stany po przebytych operacjach kostno-korekcyjnych lub kostno-odtwórczych szc z ęki lub żuchwy - bez upośledzenia żucia N Z N A A A A A N 7 Sta ny po przebytych operacjach kostno-korekcyjnych lub kostno-odtwórczych szczęki lub żuchwy - z upośledzeniem żucia N N C C. C C C N 8 Przewl ekłe schorzenia stawu żuchwowego nie upośledzające żucia N N Z A A A A A N Przewl ekłe N N N 9 schorzenia stawu żuchwowego znacznie upoś l edzające żucie 10 Przewlekłe schorzenia stawu żuchwowego bardzo znaczni e upośle - N N C C D C C D D C D D D D D D D N dzające żucie OBJASNIENIA SZCZEGÓŁOWE

§ 22

pkt 3 Przez .• wargę zaięczą"

§ 23

pkt 1- 3 należy roz um ieć rozszcze pienie w argi z odsłonięciem zębów i dziąseł. Przez .. zniekształc enie" nale ży rozum ieć także bliznowacenie z ubytkami tkanek. Przy badaniu uz ębie nia należy zwrócić uwagę na rodzaj i stan zgryzu. ewentualnie jego z ni ekształ ceni a rozwojowe lub nabyte, na stan tkanek okołozębia i możliwe objawy paradontopatii. Zęby przeznaczone

us u nięcia (zęby z m iazgą zgorze l ową, wielokorzeniowe ze znacznie zniszczonymi koronami ) n a leży traktować jako brakujące. Przy • ocenie procentowej utraty zd olności żucia przyjmuje się tylko 28 zę bów w jamie ustnej . Zęby mądrości mogą być brane pod uwagę, o ile przy zwarci u odtwarzają one w części pła szczyznę żuc ia ewentualn ie brakujących zębów (siódemek) . Procentową utrat ę zdolności żucia oblicza się według poniższej tabeli:

§ 24

ząb 1 2 3 4 5 6 7 wartość procentowa 4 3 6 7 7 11 12 Przy obliczaniu wartości procentowej zdolności ż u cia bierze się pod uwa gę nie tylko zęby bra kujące , ale również zę by pozbawione antagon istów. Przykład obliczania : brak zębów 7 6 5 1 6 = 41 % 6 5 Całkowity brak zębów jednej szczęki stanowi utratę 100% zdol n ości ż u cia nawet przy zachowaniu wszystkich zębów szczęki drugiej . O ile braki uzębienia powodują jednostronną utratę żucia, należy kwali f ikować według punktu 3. Protezy stałe , niezależnie od ich rozległości , należy traktowa ć jako .. odtworzenie zdolności żucia" . Ocena wart ośc i funkcjonalno-klinicznej protez stałych i zębów filarowych oraz wynikającej z tego powodu utraty zdolności ż u cia n ależy

lekarzy dentystów. Protezy ruchome uzupełniające braki zębów u badanego n a l eży traktować jako " odtworzenie zdo lno ści żucia ".

§ 25pkt 1 i 2 Przez ..

zniekszta łcenie szczęki lub ż u chwy" należy rozumieć: progenię prawdziwą , protruzję szczęki lub żuchwy, laterogeni ę, prognację , mikrogna cj ę , zgryz.otwarty lub wady skojarzone szczęki lub ż u c hwy , jak np,: progenia prawdziwa z mi krognacją i inne. Dział VII - Nos. gardło . krtań 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 § 26 1 Polipy nosa lub przerosty muszli nosowych nie upośledzające lub nieznacznie upośledzające drożność nosa N Z N Z A A A A A N 2 Polipy nosa lub przerosty muszli nosowych upośledzające drożność nosa N N C C C N Skrzywien ie przegrody nosa nie upośledzające lub nieznacznie upo- Z N Z N A A A śledzające drożność nosa Skrzywienie przegrody nosa upośledzające jego drożność N N Z C C C Z N Z N A A A N N C C C 3 4 5 6 Zwężenie nozdrzy (przednich i tylnych) nie upośledzające lub nieznacznie upośledzające drożność nosa Zwężenie nozdrzy (przednich i tylnych) upośledzające drożność nosa C A A A N N C C A A A A Z N N C C A A nosowych lub jamy nosowo-gardłowej znacznego N N D D D D D N 8 Zniekształcen i e lub zniszczenie części nosa nieznacznie szpecące lub nieznacznie upośledzające jego drożność N N Z A A A A A N 9 Zniekształcenie lub zniszczenie części nosa znacznie szpecące lub N N C N 7 Zarośnięcie jam C A stopnia upośledzające jego drożność C C C C D D D D 10 Przewlekłe nieżytowe zapalenie zatok przynosowych Z Z A A A A A N 11 Przewlekłe śluzowo-ropne lub ropne zapalenie zatok przynosowych N N Z C C C C C N Przewlekły suchy nieżyt nosa Z N Z N A A A A A N 12 ustroj u nieznacznie upośledzający sprawność 1099 Dziennik Ustaw Nr 79 POZ. 349 4 5 6 7 8 9 10 11 N N C C C C A A C N Zanikowy cuchnący nieżyt błony śluzowej nosa (oezena) N N D D D D D N Przewlekły nieżyt (zwykły , przerostowy lub zanikowy) gardła lub krtani nieznacznie upośledzający sprawność ustroju N Z N Z A A A A A N Przewlekły nieżyt (zwykły, przerostowy lub zanikowy) gardła lub krtani N N C C C C A A C N Blizny i zniekształcenia gardła , krtani lub tchawicy nie upośledzające lub nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N N Z A C A C C A A C A C N Blizny i zn ieks ztałcenia upośledzające N N D D D D D N 1 Zaburzenia ruchomości wiązadeł głosowych na tle organicznym lub czynnościowym nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N N Z A A A A A N 2 Zaburzenia ruchomości wiązadeł głosowych na tle organicznym lub czynnościowym upośledzające sprawność ustroju N N N Wady wymowy nieznacznie upośledzające zdolność porozumiewania N N Z N N 1 2 § 26 13 3 Przewlekły suchy lub suchy zanikowy nieżyt nosa upośledzający sprawność ustroju 14 § 27 1 2 upośledzający sprawność ustroju 3 4 gardła, krtani lub tchawicy sprawność ustroju § 28 § 29 1 się 2 3 1 § 30 Wady wymowy upośledzające zdolność porozumiewania się C D C t D C D D A C A C A C A A N N C C D C C D D C D D Wady wymowy uniemożliwiające porozumiewanie się N N D D D D D N Przewlekłe N N Z A A A A A N N N C C N alergiczne stany górnych dróg oddechowych nie upo- śledzające lub nieznacznie upośledzające sprawność ustroju 2 C D Prze wlekłe alergiczne stany górnych dróg oddechowych znacznie upośledzające sprawność ustroju C C D D D C 3 Twardziel nosa, gardła , krtani i tchawicy N N D D D D D N 4 Gruźlica nosa, gardła, krtani i tchawicy czynna N N D D D D D N OBJAŚNIENIA SZCZEGÓŁOWE

§ 26

pkt 1-4 W razi e przerostu muszli nosowej, polipów, a zwłaszcza skrzywienia przegrody nosowej. d ec ydujące znaczenie dla oceny zdolności

służby ma zachowany stopień zdolności oddychania przez nos. Przez .. upośledzenie sprawności ustroju" w tych wypadkach należy rozumieć trwałe i wyraźne upośledzenie oddychania przez nos ze s kłonnością

częstych zapaleń jam przynosowych, ucha środkowego lub

przewle kłych chorób gardła . Paragraf ten obejmuje takie zabu rzenia głosu , jak niedomoga głosowa (ph onasthen ia), znużenie głosow e (pseudophonasthenia ), niedomoga głosowa na tle zaburzeń endokrynologicznych, bezgłos histeryczny oraz bezgłos sku rczowy (aphonia spastica).

§ 28

§ 30

Twardziel i gruźlicę wyleczoną n a l eży kwalifikować zgodnie ze stwierdzonymi zmianami zejściowymi według odpowiednich paragrafów. pkt 3 i 4 Dział VIII - 4 5 6 7 8 9 10 11 Kręcz karku bez zmian przedmiotowych w układzie nerwowym N N C C C C C N 2 Kręcz karku ze zmianami przedmiotowymi w układzie nerwowym N N D D D D D N 3 Przetoki oskrzelopochodne N N N 1 2 § 31 1 § 32 Szyja. klatka piersiowa. kręgosłup 1 3 Zniekształcenia obojczyka nie upośledzające sprawności obręczy bar- C D D C C D C C D D Z Z A A A A A Z N C C C C A A N C N kowej § 33 2 Zniekształcenia obojczyka upośledzające sprawność obręczy b~lrkowej N N 3 Stawy rzekome obojczyka N N 1 Zniekształcenia lub ubytki kostne klatki piersiowej nie upośledzające sprawności ustroju 2 Zniekształcenia lub ubytki kostne klatki piersiowej sprawność ustroju upośledzające C D D C D C C D Z N Z N A A A A A N Z N N C C C C C A N 1100 Dziennik Ustaw Nr 79 Poz. 349 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 § 33 3 Ciała obce wgojone w narządy klatki piersiowej (oprócz wgojonych w serce) nie upośledzające sprawności ustroju N N A A A A A N 4 Ciała obce wgojone w narządy klatki piersiowej (oprócz wgojonych w serce) upośledzające sprawność ustroju N N C C C C C A N 5 Żebra nadliczbowe szyjne Z Z A A A A A N 6 Przetoki głębokie klatki piersiowej N N D D D D D N § 34 1 2 3 Z Skrzywienia i wady kręgosłupa wrodzone lub nabyte nie upośledzające N Z A A A A N Z . A sprawności ustroju Skrzywienia i wady kręgosłupa wrodzone lub nabyte nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N N C D C D C D C C N Z Skrzywienia i wady kręgosłupa wrodzone lub nabyte znacznie upo- N N D D D D C D C N N N C A C C A C A A C N śledzające sprawność ustroju (garb) Choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa nieznacznie upośledzająca spra- 4 wność ustroju 5 Choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa znacznie upośledzająca sprawność ustroju N N D C D C D C D C D C N 6 Przewlekłe zesztywniające zapalenie kręgosłupa N N D D D D D N 7 Gruźlica kręgosłupa czynna N N D D D D D N 8 Inne choroby kręgosłupa nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N N A C A C A C A A N Z Inne choroby kręgosłupa upośledzające sprawność ustroju N N D D D D D N 9 OBJAŚNIENIA SZCZEG<JŁOWE

§ 31pkt 2 Rozpoznanie powinno być potwierdzone badaniem specjalistycznym .

pkt 3 Przetoki szyjne mogą być wrodzone i nabyte. Przetoki wrodzone oskrzelowopochodne bywają zazwyczaj pojedyncze. kanaly przetok są wąskie , a wydzielina - w przypadkach nie powikłanych zakażeniem - rzadka, prawie przeźroczysta . Przetoki takie nadają się

zabiegu operacyjnego. Przetoki nabyte powstają zwykle w toku procesu gruźliczego lub grzybiczego; otwory ich mają brzegi podminowane, skóra w otoczeniu jest zapalnie zmieniona, a w sąsiedztwie stwierdza się powiększone węzły chłon n e. Przetoki te należy kwalifikować według § 4 .

§ 33

pkt 1 i 2 Zniekształcenia lub ubytki kostne klatki piersiowej mogą być wrodzone lub nabyte. Podstawą kwalifikowania jest ustalenie stopnia upośledzenia czyn no ści narządów klatki piersiowej, a więc zaburzenia krążenia , zmniejszenie pojemności życiowej płuc itp. Żebra nadliczbowe, dające zabu rzenia czyn ności kończyny górnej o charakterze krążeniowym lub neurologicznym, należy kwalifikować

datkowo według odpowiednich pkt 5 paragrafów.

§ 34

Nabyte pourazowe wady kręgosłupa dyskwalifikują kandydata

służby . Skrzywienia, wady kręgosłupa nabyte i wrodzone dyskwalifikują ka ndydatów. W razi e 2 płaszczyznach) . pkt 1 n i emożnośc i wykluczenia ewentualnego skrzywienia bądź wady, należy kandydatów poddać badaniom rentgenologicznym (zdjęcia w pkt 1- 3 Za skrzywien ie k ręgosłupa uważa się wszelkie odchylenia od linii pionowej, która prawidłowo powinna przebiegać od guzowatości potylicznej zewnętrznej przez wszystkie wyrostki kolczyste kręgów i szczelinę międzypośladkową : - n i e z n a c z n e - gdy linia wyrostków kolczystych w swobodnej postawie wyprostowanej tworzy niewielk i, mało widoczny łuk na jednym z odci nków kręgosłupa lub dwa łuki przebiegające przeciwstawnie w sąsiadującyc h odcinkach kręgosłupa; skrzywienie takie wyrównuje się czyn nie, - u m i ark o w a n e - gdy linia wyrostków tworzy wyraźnie widoczny łuk, garb żebrowy jest mało widoczny, zauważalne jest małe zniekształcenie klatki piersiowej i występuj e nieznaczne ograniczenie ruchów kręgosłupa ; skrzywienie takie daje się wyrównać biernie, - z w y ra ź n y m 9a r be m że b rowy m biernie skorygować . ze zniekształceniem klatki piersiowej , z upośledzeniem sp rawno ści oddechowej; skrzywienie nie daje się ani czynnie, ani pkt 4 i 5 Ocenę zdolności należy uzależniać od rozległości i nasilenia procesu chorobowego i za burzeń czynnościowych kręgosłupa . pkt 7 Stan po przebytej gruźlicy kręgosłupa (okres wyleczenia klinicznego) należy kwalifikować według punktów 1- 3. D Z i a ł IX - Narząd oddechowy 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 § 35 1 Przewlekła nieswoista choroba oskrzelowo-płucna (nieżyt oskrzeli lub rozedma płuc) z nieznacznym upośledzeniem przepływu powietrza w drogach oddechowych N N Z A A A A A N 2 Przewlekła nieswoista choroba oskrzelowo-płucna z dużym upośledzeniem przepływu powietrza w drogach oddechowych N N C C C C A A C N Przewlekła nieswoista choroba oskrzelowo-płucna z wybitnym upo- N N D D D D D N N N C C D C D C D C D N 3 śledzeniem przepływu powietrza w 4 drogach oddechowych Astma oskrzelowa i zespoły astmatyczne ze sporadycznymi zaostrzeniami o niewielkim nasileniu 1101 Dziennik Ustaw Nr 79 · Poz. 349 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 § 35 5 Astma oskrzelowa i zespoły astmatyczne z częstymi zaostrzeniami i stanami astmatycznymi wymagającymi leczenia stacjonarnego oraz zespoły astmatyczne o ciężkim przebiegu u chorych sterydozależnych N N D D D D D N 6 Rozstrzenie oskrzeli N N D C D C D C D C D C N 1 Pojedyńcze zwapnienia lub niewielkie zwłóknienia po przebytym procesie gruźlicznym Z N Z N A A A A A N 2 Liczne zwapnienia i zwłóknienia po przebytych rozsiewach krwiopochodnych gruźlicy bez upośledzenia sprawności oddechowej N N D C D C D C C D C N D Zmiany bliznowate po przebytej gruźlicy płuc z upośledzeniem spraw- N N D D D D D N § 36 3 ności oddechowo-krążeniowej 4 Gruźlica węzłowo-płucna czynna N N D D D D D N 5 Gruźlica prosówkowa ostra N N D D D D D N 6 Rozsiana gruźlica płuc N N D D D D D N 7 Gruźlica płuc naciekowa czynna N N D C D C D C D C D C N 8 Gruźlica płuc włóknista, włóknisto-guzkowa N N C D C D C D C D C D N 9 Serowate zapalenie płuc N N D D D D D N 10 Gruźlica płuc włóknisto-jamista N N D D D D D N 11 Zrosty i zgrubienia opłucnej nie upośledzające sprawności 0ddecho- N Z Z A A A A A wo-krążeniowej N Z Zrosty i zgrubienia opłucnej upośledzające sprawność oddechowo- N N D C D C D C C D C D N N N D D D D D N N N D D D D D N N N Z C C C N N N D D Grzybicze lub pasożytnicze choroby płuc łub opłucnej N N D C D C Ubytki tkanki płucnej po zabiegach operacyjnych nie upośledzające N N Z A C i\I N D N N D 12 -krążeniową 13 Zrosty i zgrubienia opłucnej ograniczające ruchomość przepony z przemieszczeniem miernie upośledzające sprawność oddechowo-krążeniową 14 Zrosty i zgrubienia opłucnej ograniczające ruchomość przepony z przemieszczeniem narządów znacznie upośledzające sprawność oddech 0wo - krążeniową § 37 1 Śródmiąższowe zwłóknienia płuc i inne rzadkie choroby płuc nie upośledzające sprawności ustroju 2 Śródmiąższowe zwłóknienia płuc i inne rzadkie choroby płuc upo- C C A A D D D N D C D C D C N C C A A N A A C C D D D C D C N D D D D N śledzające sprawność ustroju 3 4 wydolności oddechowo-krążeniowej 5 Ubytki tkanki płucnej po zabiegach operacyjnych upośledzające wydolność oddechowo-krążeniową 6 Ubytki tkanki płucnej po zabiegach operacyjnych znacznie upośledzające wydolność oddechowo-krążeniową OBJASNIENIA SZCZEGOŁOWE

§ 35

pkt l ;.3 Wspólnymi objawami klinicznymi przewlekłej nieswoistej choroby oskrzelowo - płucnej są : przewlekły kaszel, odksztuszanie, duszność i często objawy zaporowe (abturacyjne) dróg oddechowych. Dla rozpoznania przewlekłej choroby oskrzelowo-płucnej objawy kaszlu i odksztuszania muszą występować w większości dni tygodnia co najmniej 3 miesiące w roku bez przerwy i lącznie co najmniej przez 2 lata. Ocena stopnia upośledzenia przepływu powietrza opiera się na badan iu spirometrycznym - FEV 1 - natężona pojemność wydechowa l sek. ; FEF,, _ 75% - natężony przepływ wydechowy w środku natę ż onego wydechu . Nieznaczne upośledzenie przepływu powietrza - FEV l ' FEF".75% poniżej 75 % wartości należnej. Duże upośledze nie przepływu powietrza - FEV 1 i FEF,, _ 75% od 50

35% wartości należ nej . Wybitne upośledzenie przepływu powietrza - FEV, i FEF" _75% poniżej 35 % wartośc i należnej . Rozpoznanie winno być oparte na

kumentacji z leczenia ambulatoryjnego lub stacjonarnego z ostatnich 3 lat. pkt 4 i 5 Astma oskrzelowa jest chorobą charakteryzującą się rozlanym zwężeniem

lnych dróg oddechowych, występującym nagle i zmi e n i ającym swe nasilenie w krótkim odstępie czasu w przebiegu reakcji alergicznej typu wczesnego. Zespół astmatyczny polega na rozlanym zwężeniu

lnych dróg oddechowych wystę pującym nagle i zmieniającym swe nasilenie w krótkim odstępie czasu, czego przyczyną jest reakcja alergiczna typu wczesnego. Zespól astmatyczny dzieli się na : , . Zespół astmatyczny w przebiegu zakażenia układu oddechowego (astma bakteryjna, infekcyjna, częściowo endogenna, astmatyczny nieżyt oskrzeli wg innych kryteriów podziału) ; Dziennik Ustaw Nr 79 1102 Poz. 349

1. Zespól astmatyczny powysilkowy (astma oskrzelowa wysilkowa wg innych kryteriów podzialu) ;
2. Zespól astmatyczny psychogenny (astma psychogenna wg innych kryteriów podzialu) ;
3. Zaspól astm atyczny odruchowy (wskutek draż n ie ni a podśluzówkowych receptorów mechanicznie. substancjami chemicznymi. zimnem itp.);
4. Zespół astmatyczny w przebiegu nieimmunologicznego uwoln ienia mediatorów reakcji alergicznej;
5. Zespól astmatyczny w przebiegu nadwrażliwości na salicylany lub niesterydowe leki przeciwzapaln e;
6. Zespoły astmatyczne o innej etiologii (np. zespól astmatyczny nienatychmiastowy. odczyny serotoniczne w rakowiaku itp.) . pkt 6 P odstawą rozpoznania i kwalifikacji zmian jest badanie bronchograficzn e oraz

kumentacja leczenia szpi talnego i ambu latoryjn ego w ciągu ostatnich trzech lat.

§ 36

Przypadki czynnej gr u ź l icy pluc oraz przypadki wątpliwe co

dynamiki procesu na l eży poddawać obserwacj i I leczeniu . Po zakończeniu leczenia (w ramach obow iązuj ącyc h przepisów) nal eży kwa lifi ko wa ć w za l eż n ości od uzyskanych wyników leczenia. pkt 1 Przebyta g ru ź li ca pluc w okresie 5 lat od zakońc z e nia leczenia przec iwprąt kowego dyskwalifikuje kandydatów

slużby . jak też kan dydat ów

szkól resortowych. Wedlu g tego punktu n ależy kwa l ifikować marskość pluca po przebytej gruźlicy . pkt 3 pkt 11 - 14 Należy kw ali f ikować na podstawie oceny specjalistycznej obejm uj ącej badanie spirometryczne oraz gazy krwi w spoczynku i po wys i łku fi zycznym .

§ 37

pkt 1 i 2 Schorzenia wymienione w tych punktach obejmują zmiany nieswoiste: zawodowe choroby ukladu oddechowego (pylice. krzemi ce) . pneumopatie wywolane pylami organicznymi (byssi nosa. choroba farmerów) i pneumopatie wywolane pylami nieorganicznymi. dzialaniem gazów lub par. Ponadto objawy piu cne w chorobach ukladowych. sa rk oidozę oraz niektóre rzadkie choroby pluc (hemosyd erozę pluc. kamicę pęcherzykową płu c. pierwotną amy l aidozę pluc) . pkt 1

tyczy chorych z prawidi owymi wyn ikami badania spirometrycznego i gazów krwi tętniczej w spoczynku i po submaksymalnym wysilku fizycznym. pkt 2

tyczy choryc h z nieprawidlowymi wynikami badania gazów krwi w spoczynku . pkt 4 Za ubytek tkanki plucnej nie upośledzający sprawności ustroju u waża s i ę brak jednego segmentu . Przy stwierdzeniu zaburzeń związanych z ubytkiem tkanki plucnej nal eży

ko n ać oceny wedlug wlaściwego § 37 pkt

2. Dział X - Układ krążenia 1 2 3 4 5 6 7 8 § 38 1 Choroby mięśnia sercowego w okresie wydolności układu krążenia N N C C C 2 Choroby mięś nia sercowego z objawami chwiejnej wydolności lub 9 10 11 N C C A A N N D D D D D N trwałej niewydolności układu krążenia 3 Choroba wieńcowa stabilna bez przebytego zawału serca N N D C D C C D C D C D N 4 Choroba wieńcowa niestabilna lub z przebytym zawałem N N D D D C D C C D N 5 Wady wrodzone serca N N D D D D D N 6 Zastawkowe wady serca bez powikłań nie upośledzające sprawności fizycznej (klasa czynnościowa I) N N C D C D C D C D C N 7 Wady zastawkowe serca upośledzające sprawność fizyczną N N D D D D D N Zaciskające N N D D D D D N 8 zapalenie osierdzia lub stan po operacji z powodu tej choroby § 39 9 Ciała obce wgojone w serce N N D D D D D N 10 Gorączka reumatyczna serca N N C D C D C D C C N 11 Wypadanie płatka zastawki dwudzielnej powodujące zaburzenia spra wności fizycznej N N D D D D D N 12 Inne choroby serca upośledzające trwale sprawność fizyczną N N D D D D D N 1 Łagodne nadciśnienie tętnicze okresu pierwszego i drugiego N N C C A N 2 3 C A A C Nadciśnienie tętnicze okresu drugiego z przerostem serca N N D D D D C D C N Nadciśnienie tętnicze ciężkie złośl i we lub przeb i egające z poważnymi N N D D D D D N Tętniaki naczyń N N D D D D D N I nne choroby naczyń krwionośnych upośledzające nieznacznie spraw - N N D D D D C D C N N N D D D D D N N N D D D D D N powikłaniami narządowymi 4 5 ność ustroju 6 Choroby naczyń krwionośnych upośledzające sprawność ustroju lub po zabiegach operacyjnych dużych naczyń ze znaczną poprawą krążenia 7 Choroby naczyń krwionośnych znacznie upośledzające sprawność ustroju, w tym także po operacjach rekonstrukcyjnych bez wyraźnej poprawy OBJA$NIENIA SZCZEGOŁOWE

§ 38

pkt 1- 3 pkt 3 pkt 5--7 Wedlu g tych punktów należy kwalifikować zaburzenia rytmu serca pochodzenia organicznego. potwierdzone badaniami elektrokardiograficznymi . Rozkurczow e ciśnienie powyżej 110 mg Hg stwierdzone wielokrotnie (lub zmiany na dn ie oka okresu III lub IV wedlu g KW) . Przez określ enie •. choroby naczyń krw ionośnyc h " należy rozumieć przede wszystkim choroby naczyń obwodowych. jak: choroby Bllrgera. choroba Reyn auda. czerwienica bolesna. sinica kończyn oraz sprawy zapa lno -zakrzepowe naczyń . 1103 Dziennik Ustaw Nr 79 pkt 3--5 pkt 6 i 7 pkt 10 pkt 11 pkt 12

§ 39pkt 1 Poz.

349 Kwalifikować chorych zarówno z powikłaniemi narządowymi miażd życy tętnic . jak i z powikłaniami i następstwami stanow zapalnych i urazów na czyń krwionośnych . Guzy krwawnicze odbytu nal eży kwa lifikowa ć według § 47 pkt 3 i 4 . Żylak i powrózka nasiennego według § 52 pkt 1 i 2. Żylaki kończyn

lnyc h według § 81 pkt 1-

1. Rozpozn anie winno być potwierdzone obserwacją szpitalną . Wrodzone wady serca leczone operacyjnie, jeżeli zos tały przywrócone prawidłowe stosunki anatomiczne i homodynamiczne, kwa lifikowa ć wg § 38 pkt
2. Zastawkowe zwężenie ujścia aorty powodujące przerost lewej komory (uchwytne zmiany w obrazie rtg lub ekg) należy kwa li f i kować jak pkt 7 przy zachowanej w pe łni sprawności fizycznej . Po zosta łe wady zastawkowe należy kwalifikować jak pkt 7, poczynając od klasy czynnościowej drugiej.

tyczy to równie ż wad po przebyci u choroby reumatycznej .

tyczy osób po przebytym rzucie choroby reumatycznej, pozostających na leczeni u profilaktycznym (potwierdzonym

kumentacją, ewentualnie ze społecz n ej służby zdrowia) . Rozpoznanie wymaga potwierdzenia echokardiograficznego albo zapisem fonokardiograficznym . Ni epra widłowość ta upOŚledza sprawność fi zycz ną , jeże li powod uje bóle lub zaburzenia rytmu . Przypadki przebiegające z ni edomyka lno ścią zastawki dwudzielnej nal eży kwa lifikować jak pkt 6. Obejmuje choroby nie wymienione poprzedno. np. nowotwory serca . Łagodne nad ciś ni e nie tętnicze nie utrwalone, ulegając e normalizacji pod wpływem spoczynku lub m a łych dawek propanololu, potwierd zone

kumentacją z leczenia specjalistycznego (wymagany wynik badania dna oka) . Dział XI - 1 2 § 40 1 Układ trawienny 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Choroby organiczne i czynnościowe przełyku nieznacznie upośledza - N N C A C C A C A A C N N N D D D D D N jące sprawność ustroju (zwężenia, uchyłki itp.) 2 Choroby organiczne przełyku upośledzające sprawność ustroju (zwężenia , uchyłki. owrzodzenia itp) § 41 1 Ciała narządy jamy brzusznej nie upośledzające Z Z A A A A A N narządy jamy brzusznej nieznacznie upo- N Z N Z C A C C A C A A C N śledzające sprawność ustroju Ciała obce wgojone w narządy jamy brzusznej upośledzające spraw- N N D D D D D N obce wgojone w sprawności ustroju 2 3 Ciała obce wgojone w ność ustroju § 42 § 43 1 Zrosty otrzewnej nie upośledzające sprawności ustroju Z Z A A A A A N 2 Zrosty otrzewnej upośledzające sprawność ustroju N Z N C C C C A A C N bez upośledzenia Z N Z N A A A A A N z upośledzeniem N N C D C D C D C C N N C D C D C D C D C N 1 Przewlekły nieżyt żołądka, dwunastnicy lub jelit sprawności ustroju 2 Przewlekły nieżyt żołądka, dwunastnicy lub jelit - sprawności ustroju 3 Choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy N 4 Choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy z licznymi nawrotami lub N N D D D C C D C N N N Z C C C A C A N N N C C C C C N .' powikłaniami 5 Przebyte owrzodzenie żołądka lub dwunastnicy bez nawrotów i powikłań 6 Stan po częściowej resekcji żołądka z powodu wrzodu lub innych przyczyn - bez upośledzenia sprawności ustroju 7 Stan po częściowej resekcji żołądka z powodu wrzodu lub innych przyczyn - z upośledzeniem sprawności ustroju lub całkowity pooperacyjny brak żołądka N N D D D D D N 8 Rozstrzeń lub niedowład żołądka z zastoiną treści żołądkowej N N D D D D D N 9 Stan po zabiegach operacyjnych najelitach (resekcje itp.) bez zaburzeń w ustroju Z N Z A A A A A Z N 10 Stan po zabiegach operacyjnych na jelitach (resekcje itp.) z zaburzeniami ustroju N N C D C D C D C D C N 11 Opuszczenie żołądka lub jelit nie upośledzające sprawności ustroju N N Z A A A A A N 12 Opuszczenie żołądka lub jelit upośledzające sprawność ustroju N N C C C C C A N 13 Zmiany organiczne lub czynnościowe jelita cienkiego nieznacznie upośledzające czynność ustroju N N Z C A C A C A A A N Zmiany organiczne lub czynnościowe jelita cienkiego znacznie upo- N N D D D D D N 14 śledzające czynność ustroju 1104 Dziennik Ustaw Nr 79 § 43 Poz. 349 2 3 4 5 6 7 15 Zmiany organiczne lub zmiany czynnościowe jelita grubego upośledzające sprawność ustroju N N D C D C 16 Zmiany organiczne lub czynnościowe jelita grubego znaczni e upośledzające sprawność ustroju N N D D D 17 Przetoki jelitowe zewnętrzne N N D D Przewlekłe zapalenie pęcherzyka żółciowego lub dróg żółc i owych nie N N Z A N N C D N N § 44 upośledzające sprawności ustroju 2 Przewlekłe zapalenie pęcherzyka żółciowego lub dróg żółciowych upośledzające sprawność ustroju 3 Kamica żółciowa lub inne choroby dróg ż ółciowych 8 9 10 11 D C c N C D D D N D D D N A A A A N C D C D c c N C c c N C C D D bez N Z N Z A A A A A N Stan po operacji pęcherzyka żółciowego (dróg żółciowych) z zaburzeniami ustroju N N C D C C C D c N D 6 Przewlekłe zapalenie wątroby N N D D D D D N 7 Marskość wątroby N N D D D D D N 4 Stan po operacji pęcherzyka żółciowego (dróg żółciowych) zaburz e ń ustroju 5 C 8 9 10 Przewlekła hiperbilirubinemia N Nosicielstwo antygenu Hbs Ozdrowieńcy po WZW bez uszkodzenia wątroby i nosicielstwa an- 12 Przebyte pourazowe uszkodz~nie wątroby w okresie wydolności Bruceloza oporna na leczenie C D C D C C D D D C N D D D D D N N N Z A C A C A C A A Z N N N D D D D C D N N N § 45 Przewlekłe choroby trzustki N N § 46 Przepukliny wszelk ich rodzajów N N 3 Przepukliny w bliźnie pooperacyjnej lub nawrotowe Przepuklina przeponowa lub zwiotczenie przepony N upośledzające N N N sprawno ść ustroju § 47 Szczeliny i przetoki odbytnicy lub okolicy odbytu N N C D C D C D C D D C C D D D D D N C C A C A C A N A C A 2 N N tygenu Hbs 11 N C C C C C D D D D D D D D C D C D C C C D C D D C C D D C N N N N 2 Szczeliny i przetoki odbytnicy lub okolicy odbytu utrzymujące się po leczeniu operacyjnym N N D D D D D N 3 Guzy krwawnicze odbytu bez owrzodzeń N N Z A A A A A N 4 Guzy krwawnicze odbytu z owrzodzeniami N N C C C C A A C N 5 Wynicowanie i wypadanie ś luzówki odbytnicy N N C C D C D C C N D D D Gruźlica narządów jamy brzusznej (otrzewnej , węzłów chłonnych oraz § 48 przewodu pokarmowego - 2 3 N N D D D D D N N N D D D D C D N D D czynn a) Stan po przebytej gruźlicy narządów jamy brzusznej Bąblow ie c , grzybica narządów jamy brzusznej N N D D D C N OBJ A SNI E NIA S ZCZEG O ŁOWE

§ 42

Według tego paragrafu n a leży k wa li fik ować ró wnież g ruź li cę otrzewnej w przec iwprąt kowym (okres wyleczen ia klinicznego) . razie zupeł n ego u stąpie n ia obja w ów chorobo wych po zakoń czon ym całko w i ty m leczeniu Dziennik Ustaw Nr 79 1105 Poz. 349

§ 43

pkt 1 i 2 Rozpoznanie przewlekłego nieżytu żołądka lub dwunastnicy powinno być oparte na badaniu endoskopowym. Według tych punktów kwalifikować należy stany po wyleczonej grutlicy przewodu pokarmowego. pkt 2-10 Według tych punktów należy kwa lifikowa ć chorych z okresowymi biegunkami lub uporczywymi zaparciami i innymi objawami ze strony jamy brzusznej (wzdęcia , pkt 3 i 4 Badanie rtg .Iub endoskopowe z ostatnich sześciu m iesięcy powinno potw ie rdzać obecność niszy wrzodowej . pkt 3---7 Rozpoznanie choroby wrzodowej oraz stanu po resekcji żołądka należy w miarę możliwości opiera ć na badaniu endoskopowym . pkt 5 Według tego punktu należy kwali!ikować przebytą chorobę wrzodową najwyżej z jednym nawrotem bez czynnej niszy wrzodowej endos~opowym) . pkt 11 Wydłużenie narządów stwierdzone w czasie badan ia rtg z niewielkim i okresowymi

l egli wościam i. pkt 12 Wydłuże n ie narządów stwierdzone podczas badania radiologicznego z okresowymi lub stałymi znacznie nasilonymi

legliwośc iami (zgaga, uczucie gniecenia w nadbrzuszu itp.) oraz zaburzeniami motoryki i czynności przewodu pokarmowego. kurczenia itp.) w obrazie rtg (lub w badaniu pkt 13 i 14 Chorzy z nawracającymi bieg unkami, trudno poddającymi się leczeniu farmakologicznemu, lub objawami zespołu upośledzonego wchłaniania . pkt 15 Chorzy z objawami zaburzeń jelita grubego wymagający stałego stosowania diety i okresowego leczenia farmakologicznego. pkt 16 Chorzy ze zmianami wymagającymi stalego leczenia oraz brakiem remisji pomimo systematycznego leczenia specjalistyczego przez okres co najmniej 3 lat.

§ 44pkt 3 Potwierdzone cholecystografią lub cholangografią.

pkt 4 i 5 Według tych punktów należy kwalifikować stany po operacjach pęcherzyka żółciowego lub dróg żółciowych zależn ie od stopnia utrzymujących się

legliwości ograniczających sp rawno ść ustroju . pkt 6 Rozpoznanie prz ewlekłego zapalenia wątroby powinno być potwierdzane klinicznym leczeniem szpitalnym lub wynikiem badania biopsyjnego. pkt 9 U kandydatów, którzy przebyli WZW, k6nieczne jest wykonanie badania na nosicielstwo antygenu Hbs. Wykrycie antygenu Hbs należy traktować jako niezdolność

s łu ż by .

§ 45

Rozpoznanie przewlekłego zapaleni a trzustki na leży z reguły ustala ć na podstawie

kumentacji szpitalnej. Cukrzycę kwalifikować według § 56 pkt 4. pkt 1

§ 47

Rozpoznanie należy opiera ć na

kumentacj i z leczenia w poradni specjalistycznej lub zakładu leczniczego. pkt 5

§ 48

Stan po przebytej gruźl i cy nal eży kwalifikować zgodnie ze stwierdzonymi zmianami zejściowymi według odpowiednich paragrafów. pkt 2 Dział XII - Narząd moczowo-płciowy 1 2 3 4 5 6, 7 8 9 10 11 § 49 1 Wady rozwojowe nerek lub nerka ruchoma nie upośledzające sprawności ustroju N N A C A C A A A N 2 Wady rozwojowe nerek lub nerka ruchoma upośledzające sprawność ustroju N N D D D D D N 3 Skaza kamicowa z okresowym wydalaniem złogów N N C C C C C N 4 Kamica układu moczowego N N C D C D D C C D C D N Śródmiąższowe bakteryjne (odmieniczkowe) i abakteryjne zapalenie N N D D D D D N 5 nerek § 50 , 6 Kłębkowe zapalenie nerek N N D D D D D N 7 Krwiomocz i białkomocz o nie ustalonej etiologii N N C D D C C D C D C D N 8 Roponercze lub wodonercze N N D D D D D N 9 Niewydolność nerek N N D D D D D N 10 Wrodzony lub pooperacyjny brak jednej nerki bez upośledzenia czynności drugiej N N C C D C D C C A N 11 Wrodzony lub pooperacyjny brak jednej nerki z upośledzeniem czynności drugiej N N D D D D D N 1 Nietrzymanie moczu ze zmianami w układzie moczowym N N D D D D D N 2 Przewlekłe zapalenie pęcherza moczowego N N C D C D C D C D C D N Przewlekłe organiczne choroby pęcherza moczowego upośledzające N N D D D D D N 3 sprawność ustroju § 51 4 Przetoki pęcherza moczowego N N D D D D D N 1 Zwężenie cewki moczowej nie utrudniające oddawania moczu N N Z A A A A A N Zwężenie cewki moczowej nawracające utrudniające oddawanie mo- N N C D C D C D C D C D N N Z N Z A A A A A N 2 czu 3 Spodziectwo lub wierzchniactwo nie powodujące zaburzeń w oddawaniu moczu Dziennik Ustaw Nr 79 1106 POZ. 349 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 § 51 4 Spodziectwo lub wierzchniactwo powodujące zaburzenia w oddawaniu moczu N N C D C D C D C D C D N 5 Przetoka prąciowa cewki moczowej N N D D D D D N 6 Przetoka mosznowa lub kroczowa cewki moczowej N N D D D D D N 7 Zniekształcenie prącia znacznego stopnia N N C C C C C N 8 Brak prącia N N D D D D D N 1 Żylaki powrózka nasiennego nie upośledzające sprawności ustroju Z Z A A A A A N 2 Żylaki powrózka nasiennego upośledzające sprawność ustroju N N C C C C C N 3 Wodniaki jądra, powrózka nasiennego lub torbiele najądrza upośledzające sprawności ustroju nie N Z Z A A A A A N 4 Wodniaki jądra , powrózka nasiennęgo llib torbiele najądrza śledzające sprawność ustroju upo- N N C C C C C N 5 Przewlekłe zapalenie jądra lub najądrza o nie wyjaśnionej etiologii N N C D C D C D C D C D N 6 Przewlekłe zapalenie gruczołu krokowego N N C D C D C D C D C D N 1 Brak lub zanik jednego jądra Z N Z A A A A A N 2 Brak lub zanik obu jąder N N D D D C D C D C N 3 Wnętrostwo jedno- lub obustronne N N A C A C A C A C A C N 1 Gruźlica narządu moczowo-płciowego czynna N N D D D D D N § 52 § 53 § 54 OBJASNIENIA SZCZEGÓŁOWE

§ 49

pkt 1 i2 Według tych punktów należy kwalifikować również przypadki opuszczenia jednej lub obu nerek. Rozpoznanie powinno być potwierdzone

kumentacją zakladu leczniczego lub lekarza specjalisty. pkt 3 i 4 pkt 6 Rozpoznanie powinno być oparte na

kumentacji z leczenia ambulatoryjnego lub stacjonarnego z badaniem rentgenowskim. Rozpoznanie przewlekłego kłębkowego zapalenia nerek powinno być potwierdzone obserwacją stacjonarną z biopsją diagnostyczną nerki. Według tego punktu należy kwalifikować również przypadki dlugotrwałego białkomoczu. pkt 7 Według tego punktu należy kwalifikować przypadki krwiomoczu po wykluczeniu przyczyn urologicznych i klębkowego zapalenia nerek oraz gruźlicy nerek na okres nie dłuższy niż 12 miesi ęcy. W okresie tym konieczna jest obserwacja szpitalna . pkt 8 Według tego punktu należy kwalifikować powikłania kamicy oraz wad rozwojowych nerek. Rozpoznanie powinno być ustalone po obserwacji szpitalnej. pkt 9

§ 50

Rozpoznanie powinno być potwierdzone

kumentacją zakładu leczniczego lub lekarza specjalisty. pkt 1 Nietrzymanie moczu ze zmianami w ośrodkowym układzie nerwowym należy kwalifikować według § 64; moczenie nocne - pkt 3 Wysiłkowe nietrzymanie moczu u kobiet należy kwalifikować według § 87 pkt 3 i pkt 4. według § 68.

§ 51

pkt 1 i2 Rozpoznanie powinno być potwierdzone

kumentacją zakładu leczniczego lub lekarza specjalisty.

§ 53pkt 2 Przy stwierdzeniu cech eunuchoidyzmu należy kwalifikować według § 1 pkt 9.

pkt 3 Kwalifikacja zależna od umiejscowienia jądra : w jamie brzusznej - "zdolny"; w kanale pachwinowym - " zdolny z ograniczeniem" .

§ 54

Stan po przebytej grutlicy należy kwalifikować zgodnie ze stwierdzonymi zmianami zejściowymi według odpowiednich paragrafów, pkt 1 Dział XIII - 1 2 § 55 1 Gruczoły wydzielania wewnętrznego 4 5 6 7 8 9 10 11 Wole nieznacznych rozmiarów Z N Z N A A A A A N 2 Wole znacznych rozmiarów N N C C C D C C N 3 Wole z objawami matołectwa , obrzęk śluzowaty N N D D D D D N 4 Zmiany czynności tarczycy z wolem lub bez wola N N C D C C D C D C N 3 1107 Dziennik Ustaw Nr 79 Poz. 349 4 5 6 7 8 9 10 11 Choroba Graves- Basedowa N N D C D D D C D C N 1 Choroby przysadki mózgowej N N D C D D D C D C N 2 Choroby nadnerczy N N D C D D D C D C N 3 Choroby gruczołów przytarczycznych N N D C D D D C D C N 4 Cukrzyca N N C D D D C D C C D N 5 Zaburzenia przemiany węglowodanowej nie wymagające stosowania leków przeciwcukrzycowych N N A C C A A C A A N 6 Otyłość bolesna N N D D D D D N 7 Wielogruczołowe zaburzenia czynnościowe nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N N C D D D C C D C N 8 Wielogruczołowe zaburzenia czynnościowe upośledzające sprawność N N D D D D D N 1 2 § 55 5 § 56 3 ustroju OBJASNIENIA SZCZEGÓŁOWE

§ 55

Powiększen i e gruczołu tarczowego nie upośledzające przepływu powietrza w drogach oddechowych w czasie wysiłku fizycznego i nie dające objawów uciskowych na pkt 1 narządy sąsiednie (przełyk. tchawica) . pkt 2 Powiększenie gruczołu tarczowego stwierdzone palpacyjnie lub wole zamostkowe upośledzające przepływ powietrza w drogach oddechowych (zaburzenia wentylacji. stridor. zaburzenia ruchomoś c i strun glosowych) w czasie spoczynku lub po wysiłku fizycznym albo dające objawy uciskowe na narządy sąsiednie w badaniu rentgenowskim klatki piersiowej. pkt 4 Obejmuje wszystkie postacie substytucyjnym. nadczynności tarczycy poza 1 2 § 57 1 tarczycy wyrównane leczeniem Inne choroby wewnętrzne 3 Niedokrwistość niedobarwliwa stała niewielkiego stopnia 4 5 6 7 8 9 10 11 N N Z A A A A A N Z 2 Niedokrwistość niedobarwliwa stała znacznego stopnia N N C C D C C C N 3 Wszelkie inne choroby krwi (niedokrwistość złośliwa. aplastyczna. czerwienica, białaczki, skazy krwotoczne, ziarnica złośliwa itp.) N N D D D D D N 4 Nosiciele wirusa HIV N N C C C C C N 5 Zespół nabytego upośledzenia odporności (AIDS) i inne defekty immunologiczne (nabyte i wrodzone) N N D C D C D C D C D C N 1 Powiększenie śledziony bez zmian w wątrobie lub krwi N N Z A A C A C A A N 2 Brak pooperacyjny śledziony bez zmian we krwi N N C C C C C N 1 Choroba popromienna - lekka postać N N C C C C C N 2 Choroba popromienna - średnia i ciężka postać N N D D D D D N N N C C C C C N twórczymi N N D D D D D N 5 Choroba mikrofalowa N N C D D C D C C D C D N 1 Choroby kolagenowe w okresie czynnym lub w stanie remisji N N D C D C D C D C D C N 3 Skażenie wewnętrzne mało- i średniotoksycznymi substancjami pro- mieniotwórczymi 4 § 60 niedoczynności Zaburzenia hormonalne u kobiet

tyczące gruczolów płciowych należy kwalifikować wedlug § 86 pkt 3 i 4. Dział XIV - § 59 Graves- Basedowa w okresie remisji oraz Udokumentowane leczeniem szpitalnym lub specjalistycznym niezależnie od aktualnego stanu czynności tarczycy. pkt 5

§ 56§ 58 chorobą Skażenie wewnętrzne wysokotoksycznymi substancjami promienio- Poz.

349 1108 Dziennik Ustaw Nr 79 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 § 61 1 Skaza moczowa (dna) nieznacznie upośledzająca sprawność ustroju N N C C C C C N 2 Skaza moczowa (dna) upośledzająca sprawność ustroju N N D C D D D C D C N 1 Inne choroby przemiany materii nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N N D C D C D C D C C D N 2 Inne choroby przemiany materii znacznie upośledzające sprawność ustroju N N D D D D D N § 62 OBJASNIENIA SZCZEGOŁOWE

§ 57

pkt 1 i2 Za wartości graniczne niedokrwistości niedobarwliwej niewielkiego stopnia należy przyjąć 11 g% hemoglobiny i 3500000 krwinek czerwonych w mm '; wartości niższe - jako niedokrwistość znacznego stopnia . pkt 3 Rozpoznanie schorzenia powinno być potwierdzone

kumentacją zakładu leczniczego. pkt 5 Rozpoznanie powinno być potwierdzone obserwacją lub leczeniem szpital nym.

§ 58

pkt 2 Przy stwierdzeniu zmian we krwi należy kwalifikować według § 57.

§ 59

Rozpoznanie choroby popromiennej wymaga obserwacji szpitalnej.

§ 60

Rozpoznanie choroby kolagenu (twardzina, rumień guzowaty, liszaj rumieniowaty, guzkowe zapalenie okołotętnicze, zapalenie wielomięśniowe itp.) powinno być ustalone wyłącznie na podstawie

kumentacji szpitalnej .

§ 61

pkt 1

tyczy osób z podwyższonymi wartościami kwasu moczowego w surowicy krwi bez powikłań narządowych . pkt 2

tyczy osób z powikłaniami narządowymi skazy moczanowej (artropatia dnawa, zmiany w układzie moczowym aktualnej wartości kwasu moczowego w surowicy krwi. kamica, stany za palne, guzki dnawe) niezależnie od Przez inne choroby przemiany materii należy rozumieć tłuszczakowatość (Iipomatosis) , hemosyderozę, porfirię , chorobę glikogenową Gierkego, Gauchera, Niemann- Piecka i inne potwierdzone obserwacią szpitalną ·

§ 62

Dział XV - Układ nerwowy 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 § 63 1 Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-nerwowe splotów nerwowych, nerwobóle pojedyńczych lub licznych nerwów z okresowymi niezbyt częstymi zaostrzeniami N N A C C A C A A C A C N 2 Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-nerwowe splotów nerwowych, nerwobóle i zapalenie pojedyńczych lub licznych nerwów z częstymi zaostrzeniami i objawami przedmiotowymi N N C D D C D C D C D N 3 Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-nerwowe splotów nerwowych, nerwobóle i zapalenie pojedyńczych nerwów z częstymi zaostrzeniami lub utrwalonymi objawami ubytkowymi N N D D D C D C C D N 4 Przewlekłe choroby i trwałe następstwa chorób lub urazów nerwów obwodowych z zaburzeniami ruchowymi. czuciowymi i troficznymi nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N N C C C C C N Przewlekłe choroby i trwałe następstwa chorób lub urazów nerwów obwodowych z zaburzeniami ruchowymi (znaczne niedowłady lub porażenia) , czuciowymi i troficznymi upośledzające sprawność ustroju N N D D D D D C N N Z A A A N N A C A Z 5 § 64 1 Objawy szczątkowe po przebytych chorobach organicznych lub urazach ośrodkowego układu nerwowego bez wyraźniejszych zaburzeń mózgowo-rdzeniowych lub z nieznacznymi zaburzeniami. które ze względu na umiejscowienie bądź mechanizmy wyrównawcze nie upośledzają sprawności ustroju 2 Trwałe następstwa chorób lub urazów ośrodkowego układu nerwowego z zaburzeniami mózgowo-rdzeniowymi nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N N C A C C C A A C N 3 Trwałe następstwa N N D C D D C D C C D N chorób lub urazów ośrodkowego układu nerwowego z zaburzeniami mózgowo-rdzeniowymi upośledzające sprawność ustroju Poz. 349 1109. Dziennik Ustaw Nr 79 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 § 64 4 Organiczne postępujące choroby ośrodkowego układu nerwowego - nie rokujące poprawy N N D D D D D N 5 Przebyty krwotok podpajęczynówkowy samoistny (bez stwierdzonego urazu , tętniaka lub nadciśnienia) N N D D D D D N 1 Zaniki po przebytych chorobach lub urazach albo wrodzone braki mięśni nie upośledzające sprawności ustroju N N Z A C A A A N C A C C 2 Choroby układu mięśniowego i zaniki po przebytych chorobach lub urazach albo w rodzone braki mięśni - nieznacznie upośledzaj ące sprawność ustroju N N C D D C C C N 3 Choroby układu mięśniowego i zaniki po przebytych chorobach lub urazach albo wrodzone braki mięśni - upośledzające sprawność ustroju N N D D D D D N Napadowe zaburzenia świadomości o nie ustalonej etiologii bez zmian organicznych w układzie nerwowym N N C C C N 2 Padaczka z rzadko występującymi napadami bez zmian w zakresie intelektu i bez zaburzeń zachowan ia N N D D 3 Padaczka z częstymi napadami niezależnie od ich rodzaju lub ze zmianami w zakresie intelektu i z zaburzeniami zachowania N N D D § 65 § 66 1 C A A C D D C D C N D D D N OBJ A$NI ENI A SZCZ EG OŁOWE Rozpoznanie nerwobólów i przewlekłych za pa leń nerwów wymaga odpowiedniei

kumentacji specjalistycznej . Przy orzekaniu należy brać pod uwagę nie tylko zmiany przedmiotowe. stopień nasilenia bólów. lecz również częstość ich wyst ępowania . Zakwalifikowanie według właściwego punktu zależy od tego. w jakim stopniu pora że nia ( n ied owłady ) . zabu rzenia czucia i zaburzenia troficzne ze względu na umiejscowienie. rozl egłość i mechanizmy wyrównawcze - upoś l edzają sprawność ustroju.

§ 63

pkt 3 Za objawy ubytkowe uważa się różnice w odruchach (oraz zaburzenia czucia) . pkt 1- 5 Rozpoznan ia powinny być potwierdzone

kumentacją po leczeni u szpitalnym lub z poradni neurologicznej. Rozpoznanie powinno być potwierdzone

k u mentacją po leczeni u szpitalnym lub z poradni specja listycznej neurologicznej, lub z I.eczenia w poradni zdrowia psychicznego.

§ 64

pkt 1-3 Według tych punktów należy kwalifikować następstwa po przebytej gruź l icy opon mózgowych (zaburzenia mózgowo-rdzeniowe) . W razie niestwierdzenia na stępstw. jeżeli od zachorowania nie upłynęlo 5 lat. kandydatów

służby nal eży traktować jako niezdolnych . En cefa l opatię n ależy kwa lifik ować według pkt 2 lub 3 w zależności od ciężkości zespoi u neurologicznego. Wedlug tego punktu należy kwalifikować stwardnienie rozsiane (selerasis multipiex) . Rozpoznanie powinno być potwierdzone obserwacją szpitalną . pkt 4

§ 65Wedł u g tego paragrafu n a le ży kwa l ifikować choroby układu mięśniowego .

jak np. zaniki mięśni postępujące , choroba Thomsena itp.

§ 66

Każdy badany podejrzany o pada czkę powinien w zasadzie przej ść obserwację szpita lną , w tym wszystkie badania

datkowe mające znaczenie w rozpoznawaniu tej choroby. Przez " rzadko występujące napady" należy rozumieć pojedyńcze napady padaczkowe wystę pujące co kilka miesięcy i nie dające żadnych objawów nurologicznych i psychicznych w okresie pom iędzy napadami. Dział XVI - 1 2 § 67 1 2 3 Stan psychiczny 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Nerwice nie upośledzające sprawności ustroju N Z Z N A A A A A N Przewlekłe nerwice nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N N Z C C C C A N A A A A C N N D D D D D N N Z N Z A A A A A N N N D C D D D C D C N Moczenie nocne N N D D D C D C C D N Sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne nieznacznie upośledzające zdolno- N N Z C C A A A N A A N D D D D D N Przewlekłe nerwice upo ś ledzające sprawność ustroju i nie poddające się leczeniu § 68 1 Przewlekłe nerwice narządowe nie upośledzające lub miernie upo - śledzające sprawność ustroju 2 Przewlekłe nerwice narządowe znacznie upośledzające sprawność ustroju 3 § 69 1 ści przystosowawcze 2 Sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne znacznie upośledzające zdolności przystosowawcze N C 1110 Dziennik Ustaw Nr 79 1 2 § 70 1 Poz. 349 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Osobowość nieprawidłowa nieznaczn ie upośledzająca zdolnośc i adap - N N C D D C D C C D C D N adap- N N D D D D D N adap- N N D D D D D N tacyjne Osobowość nieprawidłowa znacznie upośledzająca zdolności 2 tacyjne - Osobowość nieprawidłowa znacznie upośledzająca zdolnośc i 3 tacyjne - § 71 § 72 § 73 poddająca się korekcji nie poddająca s i ę korekcji 1 Psychozy reaktywne N N D D D C D C D C N 2 Psychozy egzogenne (pourazowe, infekcyjne, intoksykacyjne, z wyjąt kiem alkoholowych) przebyte bez pozostawienia defektu N N D C D C D C D C C D N 3 Psychozy egzogenne (pourazowe, infekcyjne, intoksykacyjne, z wyjątkiem alkoholowych) przebyte z pozostawieniem defeku N N D D D D D N 4 Psychozy alkoholowe (majaczenia, drżenie , halucynoza, zespół Korsakowa i inne) N N D D D D D N 5 Psychozy endogenne (sch izofrenia, paranoja, parafrenia , cyklofrenia ) oraz psychozy inwolucyjne, przedstarcze i starcze N N D D D D D N 1 Ociężałość umysłowa N N D D D D D N 2 Pogranicze upośledzenia umysłowego N N D D D D D N 3 Upośledzenie umysłowe N N D D D D D N 1 Nadużywanie alkoholu i środków odurzających bez cech uzależnienia N N D C D C C C A N 2 Zależność alkoholowa (i od innych środków odurzających) w fazie N N D D D D D N Zależność alkoholowa (i oc;l innych środków odurzających) z cechami N N D D D D D N N N D D D D C D C N początkowej 3 psychodegradacji § 74 1 Zaburzen ia psychiczne niepsychotyczne pochodzenia organ icznego nieznacznie upośledzające zdolności adaptacyjne 2 Zaburzenia psychiczne niepsychotyczne pochodzen ia organicznego znacznie upoś l edzaj ące zdo l ności adaptacyjne - w okresie kompen sacji objawów N N D D D D D N Zaburzen ia psychiczne niepsychotyczne pochodzenia organicznego znacznie upośledzające zdolnośc i adaptacyjne - nie rokujące wyle czenia lub istotnej poprawy N N D D D D D N Inne przewlekłe zaburzenia psychiczne znacznie upośledzające zdol- N N D D D D D N N N D D D D D N 3 § 75 1 ności adaptacyjne - 2 rokujące poprawę Inne przewlekłe zaburzenia psychiczne znacznie upośledzające zdolnie rokujące wyleczenia lub istotnej poprawy ności adaptacyjne - OBJASNIENIA SZC ZE GOŁOWE

§ 67

Przez nerwice nal eży rozu mieć psych ogenne ze s poły z a burzeń psychiczn ych c hara k t e ryz ując yc h s i ę n a stę pu jącym i cech am i: l ) urazy psyc hiczne jako czynn ik w ywo lują cy , 2) brak objaw ów organ icznego uszkodzenia tkanek, a w szczególności ośrodkoweg o układu nerwowego. 3) zaburzenia psych iczn e mieszczace s i ę w zasadzie w ramach zmian i lośc iowych a nie ja kośc i owyc h , osobowość nie zmieni ona, 4) większ o ść za burz e ń

tyczy życi a emocjonalnego, zabu rzen ia te (lęk. depresja, dysforia) zd ają się być objawami pierwotn ymi. 5) zachowane poczucie choroby. a naw et wyolbrzymione. 6) zmiany psyc hiczne, a t a kże fizyczne, w zasadzie odwracal ne, zejśc i e bez defektu, 7) przebieg przewl ekły. tendencje

naw rot ów , 8) obraz kliniczny przeważ ni e odpowi ada jednemu ze znanych zespoi ów nerw icowych : neurastenii, histerii, nerwicy l ękowej, nerwicy z natręctwami. nerwicy z przewagą skarg hipochondrycznyc h. depresj i nerwicowej lub innym. O rozpoznan iu nerwicy decyduj e stwierd zenie wszystkic h wymienionych wyżej cech . Wedłu g aktual nej terminologii polskiej określenia " nerwice" i " psychonerw ice" traktuje się jako synon imy. Nerwice nieznaczni e lu b miern ie upośledzaj ące sprawn ość ustroju n a l eży poddawać leczeniu. O przewlekłej nerwicy upośledzaj ą cej s prawność ustroju mówi się w tedy. kiedy jej objawy un iemożliwiają wykonywanie o bo w iązków slu ż bowych . Poz. 349 1111 Dziennik Ustaw Nr 79

§ 68

pkt 1 i 2 Przewlekłe psychogenne zaburzenia somatyczne, nazywane "nerwicami narządowymi ", należą w zasadzie

zakresu odpowiednich specjalności lekarskich - chorób wewnętrznych', laryngologii, okulistyki itp .. a zatem rozpoznanie ich jest sprawą odpowiednich specjalistów przy współudziale neurologa lub psychiatry. Przewlekłe nerwice narządowe, zwłaszcza z objawami ze strony układu krążenia lub układu trawienia, dające tylko nieznaczne

legliwości bez upośledzenia stanu ogólnego, należy kwalifikować jako " zdolny". W razie średniego nasilenia

legliwości lub powtarzających się objawów, jak np. częstoskórcz napadowy, zapaść napadowa, omdlenie, bóle typu dusznicowego, kurcz wpustu, uporczywe wymioty, przewlekła dyskineza dróg żołciowych itp., należy w zasadzie kwalifikować jako " zdolny z ograniczeniem" . Badanych należy kwalifikować indywidualnie zależnie od stopnia upośledzenia sprawności ustroju, biorąc pod uwagę opinię służbową oraz lekarską z miejsca pełnienia służby . Sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne (tzw. reakcje nerwicowe lub psychopatyczne) są to:

§ 69

1. a)ostre niepsychotyczne zaburzenia przebiegające najczęściej pod postacią napadów histerycznych, ucieczek, samouszkodzeń , zaburzeń wegetatywnych itp.,
2. b)trwające od kilku godzin, dni

kilku miesięcy,

1. c)występujące pod wpływem trudn ych sytuacji,
2. d)u osób w zasadzie zdrowych psychicznie lub z anomaliami charakterologicznymi. pkt 1

tyczy osób, u których reakcje dezaptacyjne rokują ustąpienie w ciągu 3lTliesięcy . pkt 2 Odnosi się

przypadków, w których leczenie i wszelkie oddziaływanie readaptacyjne nie rokują istotnej poprawy. § 69 obejmuje także tzw. infantylizm psychiczny (osobowość niedojrzałą) Przez osobowość niep rawidłową (psychopatia, socjopatia, charakteropatia) należy rozumieć niedorozwój lub defekt jej sfery dążeniowo-uczuciowej, bez względu na Rozpoznanie ustala się na podstawie:

§ 70etiologię .

1. a)obecności cech nieprawidłowej osobowości ,
2. b)trwającej od wczesnej młodości lub dzieciństwa niedostatecznej adaptacji w zwykłych sytuacjach (defekty osobowości spowodowane uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego w wieku

jrzałym por. § 74) ,

1. c)po wykluczeniu niedorozwoju umysłowego ,
2. d)po wykluczeniu psychozy,
3. e)po wykluczeniu sytuacyjnych reakcji dezadaptacyjnych (por. § 69) , pkt 1

tyczy badanych z cechami nieprawidłowej osobowości bez objawów trwałego nieprzystosowania . pkt 2 Stosować u badanych, u których w przeszłości występowały okresy zadowalającego przystosowania się .

tyczy w szczególności tzw. psychopatów antyspołecznych po pobytach w zakładach karnych , z aburzeń charakterologicznych na podłożu encefalopatii ze pkt 3 współistniejącą ociężałością umysłową , alkoholizmem itp. Rozpoznanie ustalać na podstawie obiektywizującej wywiad

kumentacji specjalistycznej . Rozpoznanie ustala się na podstawie historii choroby z zakładu psychiatrycznego.

§ 71Up

OŚledzenie umysłowe (niedorozwój umysłowy , oligofrenia) jest to stan charakteryzujący się :

§ 72a) istotną niższą od przeciętnej sprawnością intelektualną (1.1.

wg skali Wechslera poniżej 70) , b) zaburzeniami

jrzewania, uczenia się i przystosowania społecznego; oceny sprawności intelektualnej należy

konywać przy współudziale psychologa i lekarza specjalisty psychiatry. Przez zespół zależności alkoholowej (oraz innych środków odurzających) należy rozumieć stan charakteryzujący się :

§ 73

1. a)nieodpartym wewnętrznym przymusem ciągłego lub okresowego spożywania alkoholu (przyjmowania środków odurzających),
2. b)występowaniem objawów zespołu odstawienia po przerwaniu picia (przyjmowania środka) ,
3. c)zmien ionym sposobem reagowania na alkohol (utratą kontroli nad piciem, zmianami w jego tolerancji, lukami pamięciowymi i innymi) , stałym zwiększaniem dawki środkaodurz ającego .
4. d)postępującym przebiegiem, prowadzącym

nieodwracalnych następstw psychicznych i fizycznych . Rozpoznanie należy ustalać na podstawie

kumentacji z poradni przeciwalkoholowej lub poradni zdrowia psychicznego. W wypadkach wątpliwych k i erować na badanie specjalistyczne. pkt 1 Według tego punktu kwalifikować osoby okresowo nadużywające alkoholu (przyjmowania leków) bez cech uzależnienia. pkt 2

tyczy początkowej fazy zależności. Kwalifikować osoby, u których stwierdza się objawy psychodegradacji oraz typowe dla przewlekłych intoksykacji zmiany somatyczne. pkt 3

§ 74

tyczy: a) zaburzeń podobnych

nerwic (cerebrastenia, zespoły rzekomo-nerwicowe) lub nieprawidłowych osobowości (charakteropatia, encefalopatia zzaburzeniemi charakteru) ;

1. b)zaburzeń spowodowanych chorobami, urazami lub infekcjami centralnego układu nerwowego;
2. c)gdy badanie neurologiczne Eeg, testy psychologiczne, rtg czaszki, tomografia komputerowa i inne wskazują na organiczne uszkodzenie centralnego układu nerwowego lub gdy istnieje poważne podejrzenie takiego uszkodzenia, uzasadnione przebiegiem choroby, urazu lub infekcji, § 74 nie obejmuje następstw uszkodzeń centralnego układu nerwowego, które miały miejsce we wczesnym okresie rozwojowym (por. § 70 i § 72). Kwalifikacji orzeczniczych należy

konywać nie wcześniej niż po upływie 6 miesięcy od ustąpienia objawów ostrej fazy choroby lub urazu . pkt 1

tyczy zespołów pourazowych i innych z przewagą objawów subiektywnych bez somatycznych cech upOŚledzenia sprawności ustroju. pkt 2 Odnosi s i ę

stanów, w których nastąpiła częściowa kompensacja skutków uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego. pkt3 O rozpoznaniu decyduje obecność objawów rozwiniętego zespołu psychoorganicznego: otępiennych , charakteropatycznych itp. oraz wieloletni n iepomyślny rokowniczo przebieg .

§ 75

tyczy przypadków z rozpoznaniami nie uwzględnionymi w § 67 - § 74. Kwalifikacji

pkt 1 lub pkt 2 należy

konywać na podstawie

kumentacji z

tychczasowego leczenia w poradniach zdrowia psychicznego lub szpitalach specjalistycznych oraz własnej oceny stanu psychicznego badanego. Dział XVII - 4 5 6 7 8 9 10 11 Brak kończyny górnej N N D C D C D D C C D N 2 Brak kończyny

lnej N N D C D D D C D C N 1 Zniekształcenie kości miednicy, obręczy barkowej i kończyn (wrodzo- N N C C C C C ne, po złamaniach i po stanach zapalnych) bez upośledzenia sprawno - Z Z 1 2 § 76 1 §77 Kończyny 3 ści N Z 1112 - Dziennik Ustaw Nr 79 Poz. 349 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 § 77 2 Zniekształcenie kości miednicy, obręczy barkowej i kończyn (wrodzo- N N D C D D D C C D N ne, po złamaniach i po stanach zapalnych) upośledzające sprawność § 78 3 Przewlekłe stany zapalne kości N N C D D C D C D C C D N 1 Skrócenie kończyny

lnej od 1 cm

2 cm Z N Z N A A A A A N 2 Skrócenie kończyny

lnej powyżej 2 cm

4 cm z nieznacznym upośledzeniem sprawności ruchowej N N A A A A A N Skrócenie kończyny

lnej powyżej 4 cm

6 cm z upośledzeniem N N C D D C D D C C D N 3 C sprawności ruchowej § 79 4 Skrócenie kończyny .

lnej ze znacznym upośledzeniem sprawności ruchowej N N D D D D D C N 1 Zwichnięcia nawykowe N N C D D C D C C D C D N 2 Zniekształcenia N N Z A C C A A N C A A C C C D D C C D C D N N w obrębie wielkich stawów kończyn nieznacznie upośledzające sprawność ruchową Zniekształcenia w obrębie wielkich stawów kończyn znacznie upo- N N C D Przewlekłe choroby stawów bez zniekształcenia oraz przewlekłe zapalenia tkanki łącznej rozlane i okołostawowe N N Z A C A A A C A C C C 5 Przewlekłe choroby stawów upośledzające sprawność ustroju N N C D D C D C D C C D N 6 Dawno przebyty rzut choroby reumatycznej bez zmian w ustroju N Z Z A A A A A N C C N N D C D C C D C C N 3 śledzające sprawność ruchową 4 - postępowania 7 Rzut choroby reumatycznej w okresie leczenia lub profilaktycznego 8 Przewlekłe reumatoidalne zapalenie stawów N N D C D C D C D C D C N 9 Zmiany zwyrodnieniowe stawów nieznacznie upośledzające spraw - N N Z A A A A A N C C C C ność ruchową § 80 10 Zmiany zwyrodnieniowe stawów upośledzające sprawność ruchową N N C D D C C D C D C D N 1 Stopa płaska lub wydrążona bez upośledzenia sprawności Z N Z N A A A A A N 2 Stopa płaska , koślawa lub wydrążona miernie upośledzająca spraw- N N Z C C C C C N N N D C D D D C C D N A A A A A N C N ność 3 Stopa szpotawa, końska , piętowa i inne znacznie lub wybitnie upośledzające sprawność § 81 1 Żylaki kończyn N N Z 2 Rozległe żylaki kończyn bez zmian troficznych skóry i owrzodzeń N N 3 § 82 1 C A D C D C A A C D C C D N N Rozległe żylaki kończyn ze zmianami troficznymi lub owrzodzeniami N N Brak jednego palucha lub innych palców stóp z zachowaniem główek N N Z C C C C A A A A A C N A C C D C A kości środstopia nie upośledzający chodzenia 2 C A Brak obu paluchów lub jednego palucha i innych palców stóp z zachowaniem główek kości śródstopia upośledzający chodzenie N C D C N --------------- - - - - - - - 1113 Dziennik Ustaw Nr 79 1 2 § 82 3 4 5 § 83 1 2 3 Braki palców stóp z uszkodzeniem główek kości śródstopia Poz. 349 4 5 N N Zniekształcenie palców stóp nie utrudniające noszenia obuwia i cho- Z Z dzenia N N Zniekształcenie palców stóp utrudniające noszenie obuwia i chodzenie N N Brak czwartego lub piątego palca ręki prawej lub brak jednego

wolnego palca ręki lewej, z wyjątkiem kciuka N Z Z N Braki palców rąk nieznacznie upośledzające chwyt . N N 6 7 8 D D D C C A A A Braki palców rąk upośledzające chwyt N N C A C C D D A A 5 6 Częściowe braki palców rąk bez upośledzenia chwytu Częściowe braki palców rąk z upośledzeniem chwytu N N Z Z N N 11 N D D C C A A N C C N A A N Z C A D D C 4 10 Z C C A A N N Z 3 9 D C C C D D A A N C N A A A C C C C D D D D A A A A N Ograniczenie ruchów palców rąk lub ich przykurcz -- bez upośledzenia chwytu N N Z Z 7 Ograniczenie ruchów palców rąk lub ich przykurcz--z upośledzeniem chwytu N N C C C C C N 8 Zrośnięcie N N C C C C C N D D D D C C C C C N D D palców rąk lub palce nadliczbowe -- bez upośledzenia chwytu 9 Zrośnięcie palców rąk lub palce nadliczbowe -- z upośledzeniem chwytu N N A Z OBJASNIENIA SZCZEGOŁOWE

§ 76Przez " brak kończyny " podudzia itp.

należy rozumieć nie tylko brak calej kończyny (

lnej lub górnej) . ale także brak zasadniczej części kończyny - dłoni . przedramienia, stopy, W razie braku kończyny górnej. jeżeli to

tyczy personelu

wódczego lub administracyjnego. o zdolności

slużby należy orzekać indywidualnie.

§ 77

pkt 1 i 2 Zniekształcenia , uby1ki i stawy rzekome obojczyka należy kwalifikować według § 32. pkt 2 Według tego punktu należy kwalifikować również stawy rzekome. pkt 3

§ 78Według tego punktu należy kwalifikować również gruilicę kości.

Kończyny

lne należy mierzyć w pozycji leżącej wyprostowane z zsuniętymi stopami. Długość bezwzględną kończyny

lnej mierzy się od szczy1u krawędzi kostki bocznej . Długość względną mierzy się od kolca biodrowego przedniego górnego

szczy1u kostki przyśrodkowej . W wypadkach wątpliwych , kiedy istnieją różnice w wymiarach obu kończyn , należy wykonać rtg . pkt 4 Skrócenie kończyny powyżej 6 cm.

§ 79

pkt 1 Zwichnięcia nawykowe można rozpoznać tylko na podstawie stwierdzenia w czasie badania bądi na podstawie

kumentacji lekarskiej stwierdzającej kilkakrotnie przeby1e zwichnięcia , pkt2 i3 Według tych punktów należy kwalif i kować staw biodrowy szpotawy i koślawy oraz kolana szpotawe i koślawe . Przez "staw biodrowy szpotawy" należy rozumieć także wzajemne ustawienie szyjki i trzonu kości udowej, które tworzy kąt zbliżony

prostego; przez " staw biodrowy koślawy" -które tworzy kąt nadmiernie rozwarty powyżej 130°. Rozpoznanie stawu biodrowego szpotawego i kOŚlawego należy opierać na. zdjęciu rtg. Ustawienie koślawego lub szpotawego kolana nie należy zawsze uważać za wadę powodującą zaburzenia statyki. W prawidłowej ocenie takiego stanu pomocne mogą być pomiary odległości między kolanami lub stopami. płaskostopie z różnym nasileniem jako wyraz wyróżnienia koślawości lub szpotawości i

legliwości spowodowane rozciągan i em wiązadeł stawu kolanowego. Pomiarów

konuje się w pozycji stojącej z zestawionymi (złączonymi) kończynami

lnymi. Przy kolanach szpotawych (O-kształtnych) miarodajny jest odstęp między kłykciami przyśrodkowymi kości udowych (przy złączonych stopach), przy kolanach koślawych (x-kształtnych) - odstęp między wypukłościami kostek wewnętrznych podudzi (przy złączonych kolanach). Przy odstępie między kolanami

5 cm lub między stopami

3 cm z reguły nie występują zaburzenia statyki. Badanych takich należy kwalifikować jako " zdolny". Przy odstępie między kolanami

1O cm lub między stopami

6 cm mogą występować nieznaczne zaburzenia statyki, słabo nasilone

legliwości wiązadeł stawu kolanowego, tendencja

płaskostopia . Badanych takich należy kwalifikować " jako zdolny z ograniczeniem". Przy odstępie między kolanami ponad 10 cm lub między stopami ponad 6 cm stwierdza się często występowanie bólów statycznych kolan i płaskostopi e , a nierzadko i koślawe ustawienie stóp. Przy bardzo znacznych znieksztalceniach i zaburzeniach statyki spowodowanych szpotawością lub koślawością kolan badanych należy kwalifikować jako " niezdolny". W wypadkach wątpliwych - szczególnie z pogranicza - należy badanych kierować

ortopedy. pkt 5 Wedlug tego punktu należy kwalifikować również gruilicę stawów. pkt 6 i 7 Według tego punktu należy kwalifikować wyłącznie na podstawie

kumentacji lekarskiej z przeby1ego leczenia oraz aktualnych wyników badań lekarskich

datkowych . Za dawno przeby1y rzut należy uważać okres co najmniej 5 lat od ostatniego rzutu choroby.

§ 80

Przez stopę płaską należy rozumieć obniżenie sklepienia podłużnego oraz poprzecznego. Przy stopie płaskiej wiotkiej stopa bez obci ążenia ma ksztalt prawidłowy . Obniżenie sklepien ia następuje tylko przy obciążeniu stopy (1°) . Przez " stopę płaską z upośledzeniem sprawności" należy rozumieć stopę płaską przykurczoną ze stałym obniżeniem sklepienia podłużnego, koślawością, bolesnym napinaniem się mięśni strzalkowych (11").

§ 83

pkt 1- 7 pkt 2-7 pkt8 i 9 Przy dalszym nasilaniu się objawów występują wyraine zmiany w prawidłowym ustawieniu kości i zmiany w stawach stępu . Chód jest niezgrabny, męczący (III ' ). Za brak palca uważa się : dla kciuka przynajmniej brak paliczka paznokciowego, dla pozostałych palców - przynajmniej dwóch paliczków. U osób leworęcznych przy ocenie lewej ręki można stosować kwalifikacje, jakie u praworęcznych obowiązują

prawej ręki . Według tych punktów należy kwalifikować palce młotowate, przykrywające , nadliczbowe i paluch koślawy . Wymagana jest ocena lekarza chirurga ortopedy Przez zrośnięcie palców z upośledzeniem sprawności należy rozumieć zrośnięcie kciuka ze wskazicielem lub wskaziciela z trzecim palcem albo zrośnięcie ze sobą palców: trzeciego, czwartego i p iątego. 1114 - Dziennik Ustaw Nr 79 Dział XVIII - 1 2 § 84 1 2 Poz. 349 Nowotwory 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Nowotwory niezłośliwe nie upośledzające sprawności ustroju N Z N Z A A A A 'A N Z Nowotwory niezłośliwe szpecące lub powodujące zaburzenia czynno- N N C C C C C N D D D D D D D D D D N N ści narządów § 85 1 2 Nowotwory złośliwe wszystkich rodzajów i stopni N N Blizny po usunięciu nowotworów złośliwych lub po leczeniu energią N N promienistą D D D D D C C C C C 9 10 11 N OBJASNIENIA SZCZEGOŁOWE

§ 85

pkt l pkt 2 Nowotwory rozpoznawać należy wyłącznie na podstawie badania histopatologicznego. Z wyjątkiem blizn po nabłoniakach , które traktować należy według § 3. Dział XIX - Narząd rodny 1 2 3 4 5 6 7 8 § 86 1 Wady rozwojowe narządu rodnego nie upośledzające ogólnej sprawności ustroju N N Z C C C A Wady rozwojowe narządu rodnego upośledzające sprawność ustroju N N C C D D C C C 2 3 § 87 Zaburzenia hormonalne cyklu miesiączkowego z nieznacznym upośledzeniem sprawności ustroju miesiączkowego N N Z A A C C C C N D D N C A A C 4 Zaburzenia hormonalne cyklu śledzeniem sprawności ustroju ze znacznym upo- N N D D D D D N 1 Zastarzałe pęknięcia lub blizny krocza nie upośledzające sprawności N N Z A A A A A N N N C C N ustroju 2 Obniżeni.e ścian pochwy z wytworzeniem zachyłka pęcherzowego odbytniczego § 88 C A 3 Obniżenie scian pochwy z wytworzeniem zachyłka pęcherzowego i towarzyszącym wysiłkowym nietrzymaniem moczu 4 D C C C D D N N D D D D D N Obniżenie ścian pochwy z wytworzeniem zachyłka pęcherzowego, odbytniczego, z oałkowitym nietrzymaniem moczu lub zaburzeniem czynności zwieracza odbytu N N D D D D D N 5 Całkowite wypadanie narządu rodnego N N D D D D D N 6 Guzy przydatków, torbiele sromu, mięśniaki macicy N N C C C C C N D D D D D 1 2 Nieprawidłowe położenie macicy nie upośledzające sprawności ustroju Z N Z N A A A A A Z N Nieprawidłowe położenie macicy z częściowym upośledzeniem spra- N Z N Z C C C C C N N N D D D D D N wności ustroju 3 Przetoki pęcherzowe (maciczne) niczo-maciczne lub pochwowe pochwowe lub przetoki odbyt- 1 Ostre i podostre stany zapalne narządu rodnego wewnętrznego bez zmian anatomicznych N N Z C C C C C N 2 Ostre i podostre stany zapalne narządu rodnego wewnętrznego ze zmianami anatomicznymi w zakresie przydatków, przymacicza N N D D D D D N 3 Powtarzające się przewlekłe zmiany zapalne narządu rodnego wewnętrznego ze znacznymi zmianami anatomicznymi przydatków przymaci cza i objawami otrzewnowymi N N D D D D D N Stan po odcięciu nadpochwowym lub wycięciu całkowitym macicy z powodów innych niż nowotwory złośliwe N N D D D N 5 Stan po wycięciu całkowitym macicy z powodu nowotworu złośliwego. Nowotwory złośliwe narządu rodnego N N D D § 90 1 Udokumentowana gruźlica narządu rodnego N N D § 91 1 Ciąża N N - § 89 4 D C C D D D D N D D D D N - - - - N C 1115 Dziennik'Ustaw Nr 79 Poz. 349 OBJASNIENIA SZCZEGOŁOWE Badan ia ginekologiczne należy przeprowadzać tak przy kwalifikowan iu kandydatek

służby, jak i funkcjonariuszy kobiet. Badania przeprowadza specjalista chorób kobiecych .

§ 86

pkt 1 Należą tu przegrody i prze węże nia pochwy, macica jednorożna , dwurożna , dwuszyjkowa, podwójna, wady rozwojowe jajowodów. pkt 2 Znaczny niedorozwój lub brak macicy. Zmiana skojarzona jest zazwyczaj z niedomogą hormonalną układu rozrodczego, która rzutuje na ogó l ną sprawność ustroju . pkt 3 Obfite mie siąc zk i przy współistnieniu mięśniaków , bolesne m i esiączki przy zmianach w charakterze endometriozy, potwierdzone aktualnym w ynikiem badania ginekologicznego.

§ 87

tyczy np. torbieli gruczołu przedsionkowego, m i ęśniaków maci cy i innych zmian. pkt 6

§ 88pkt 1 Np.: tyłozg i ęc i e macicy wolne.

pkt 2 Np.: tyłozg i ęc i e macicy umocowane. Załącznik nr 3 ORZECZENIE NR .........1...... , .. KOMISJI LEKARSKIEJ MINISTERSTWA SPRAW WEWNĘTRZNYCH W D n ia ...... ,...... .. . 1 9 .. .. . r. Komisja w składzie : przewodniczący członkowie: .. , .... . " . . . .. .. . ... . . . , . ,." .. " . .. " , . " ,. , .. .. ..... .. . . . . 1, , . . .. . . . . , .... , ... . . .. , . .. , . . , . . .. .. . .. . . ........ .. .... , . . 2 .. . .. . ... , . . .. . . . . . . , .. , . . . , .... , ........ . , . .... . .. , ... " " na zarządzenie . .. , .... . . . ... , .. , . . ... , ..