Dziennik Ustaw Nr 2 — 27 — Poz. 7 7 TRAKTAT o przyjaêni i wspó∏pracy mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Republikà Gruzji, sporzàdzony w Tbilisi dnia 20 kwietnia 1993 r. W imieniu Rzeczypospolitej Polskiej PREZYDENT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ podaje do powszechnej wiadomoÊci: W dniu 20 kwietnia 1993 r. zosta∏ sporzàdzony w Tbilisi Traktat o przyjaêni i wspó∏pracy mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Republikà Gruzji w nast´pujàcym brzmieniu: TRAKTAT Artyku∏ 1 o przyjaêni i wspó∏pracy mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Republikà Gruzji
- Strony kszta∏tujà swoje stosunki w duchu wzajemnego szacunku, zaufania, równouprawnienia i partnerstwa opartych na prawie mi´dzynarodowym, w szczególnoÊci na zasadach poszanowania suwerennoÊci, nienaruszalnoÊci granic, integralnoÊci terytorialnej oraz nieingerencji w sprawy wewn´trzne. Rzeczpospolita Polska i Republika Gruzji, nazywane dalej Stronami: — przestrzegajàc celów i zasad Karty Narodów Zjednoczonych, — potwierdzajàc zasady zawarte w Akcie koƒcowym Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie, Paryskiej Karcie Nowej Europy oraz w innych dokumentach wspó∏pracy europejskiej, — przekonane o koniecznoÊci stworzenia sprawiedliwego i trwa∏ego ∏adu na terytoriach paƒstw uczestniczàcych w Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie, — Êwiadome wspólnoty ich interesów oraz wspó∏odpowiedzialnoÊci za pokój, bezpieczeƒstwo, porozumienie i wspó∏prac´ na tym obszarze, — deklarujàc wol´ wspó∏dzia∏ania na p∏aszczyênie dwustronnej, jak i w ramach organizacji i instytucji mi´dzynarodowych w celu rozwoju wszechstronnej wspó∏pracy, — wyra˝ajàc przekonanie, ˝e zasada dobrego sàsiedztwa powinna regulowaç stosunki mi´dzy wszystkimi paƒstwami — uczestnikami Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie, — pragnàc odtworzyç i wszechstronnie rozwinàç cenne wartoÊci stosunków polsko-gruziƒskich, odwo∏ujàc si´ do tradycyjnej przyjaêni ∏àczàcej oba narody, — dà˝àc do stworzenia podstaw dla przyjaznego wspó∏˝ycia i rozwoju bliskiej wspó∏pracy mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà i Republikà Gruzji, uzgodni∏y, co nast´puje:
- W ramach organizacji i instytucji mi´dzynarodowych Strony b´dà tworzyç sprzyjajàce warunki do rozwoju wspó∏pracy paƒstw uczestniczàcych w Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie. Artyku∏ 2
- Zgodnie z Kartà Narodów Zjednoczonych, Strony zobowiàzujà si´ rozwiàzywaç swoje spory wy∏àcznie Êrodkami pokojowymi i potwierdzajà, ˝e powstrzymajà si´ od u˝ycia si∏y lub groêby jej u˝ycia w stosunkach wzajemnych.
- Ka˝da ze Stron gwarantuje, ˝e dzia∏alnoÊç jej si∏ zbrojnych b´dzie zgodna z prawem mi´dzynarodowym, Kartà Narodów Zjednoczonych, Aktem koƒcowym Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie, Paryskà Kartà Nowej Europy i innymi dokumentami Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie. Artyku∏ 3
- Stosownie do postanowieƒ odpowiednich dokumentów Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie Strony b´dà wspó∏dzia∏aç w celu utrzymania i umocnienia bezpieczeƒstwa w Europie i na Zakaukaziu.
- Strony b´dà wprowadzaç w ˝ycie uzgodnione ogólnoeuropejskie Êrodki budowania zaufania i bezpieczeƒstwa. W razie potrzeby Strony uzgodnià dodatkowe Êrodki tego rodzaju. Dziennik Ustaw Nr 2 — 28 — Artyku∏ 4
- Strony b´dà aktywnie wspieraç proces redukcji zbrojeƒ jàdrowych oraz dzia∏aç na rzecz ca∏kowitego zakazu broni chemicznej. Poz. 7
- Ministrowie spraw zagranicznych b´dà odbywaç konsultacje w sprawach b´dàcych przedmiotem zainteresowania obu Stron. Artyku∏ 7
- Strony uwa˝ajà, ˝e realizacja Traktatu o konwencjonalnych si∏ach zbrojnych w Europie oraz redukcja do stopnia wystarczajàcego do obrony b´dà sprzyjaç utrwaleniu stabilnoÊci i bezpieczeƒstwa w Europie i na Zakaukaziu.
- Strony b´dà wspó∏dzia∏aç na rzecz umocnienia re˝imu nierozprzestrzeniania broni masowej zag∏ady, zw∏aszcza w Europie i na Zakaukaziu. W zwiàzku z tym Strony b´dà podejmowaç wysi∏ki na rzecz uniwersalizacji i umocnienia Uk∏adu o nierozprzestrzenianiu broni jàdrowej i systemu pe∏nych zabezpieczeƒ Mi´dzynarodowej Agencji Energii Atomowej.
- Strony podejmà wysi∏ki w celu zapewnienia kontroli obrotu materia∏ami, urzàdzeniami i technologiami, które mogà byç wykorzystane do produkcji broni, o których mowa w ust´pach 1 i
- W razie potrzeby Strony mogà uk∏adaç swoje stosunki w innych sprawach z dziedziny wojskowoÊci, na podstawie odr´bnych umów. Artyku∏ 5
- W przypadku powstania sytuacji, która zdaniem jednej ze Stron mo˝e zagra˝aç utrzymaniu pokoju lub bezpieczeƒstwa na Êwiecie, zw∏aszcza gdy taka sytuacja dotyczy obu Stron, Strony niezw∏ocznie przeprowadzà stosowne konsultacje w celu znalezienia Êrodków umo˝liwiajàcych rozwiàzanie tej sytuacji, zgodnie z Kartà Narodów Zjednoczonych.
- W razie gdyby paƒstwo trzecie lub paƒstwa trzecie dokona∏y zbrojnej napaÊci na jednà ze Stron, druga Strona zobowiàzuje si´ nie udzielaç jakiejkolwiek pomocy i poparcia takiemu paƒstwu lub paƒstwom przez ca∏y czas trwania konfliktu zbrojnego oraz b´dzie dzia∏aç na rzecz uregulowania tego konfliktu, zgodnie z Kartà Narodów Zjednoczonych i dokumentami Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie.
- Strony b´dà sprzyjaç rozwojowi wzajemnie korzystnej wspó∏pracy gospodarczej, w tym handlowej, opartej na zasadach rynkowych, i zapewnià dogodne warunki dla takiej wspó∏pracy z uwzgl´dnieniem ochrony inwestycji, technologii, praw patentowych i autorskich oraz wprowadzà odpowiednie uregulowania prawne w zakresie przep∏ywu kapita∏ów, si∏y roboczej, towarów i us∏ug.
- Strony b´dà u∏atwiaç rozwój wspó∏pracy przedsi´biorstw paƒstwowych i prywatnych oraz innych podmiotów gospodarczych. W szczególnoÊci b´dà popieraç rozwój kooperacji inwestycyjnej i kapita∏owej przedsi´biorstw polskich i gruziƒskich, wykorzystujàc w pe∏ni wszystkie dost´pne Êrodki promocji. Szczególna uwaga b´dzie skierowana na wspó∏prac´ ma∏ych i Êrednich przedsi´biorstw.
- Strony b´dà dokonywaç wymiany doÊwiadczeƒ oraz udzielaç sobie pomocy szkoleniowej i innej w procesie budowania i doskonalenia gospodarki rynkowej.
- Strony b´dà rozwijaç i u∏atwiaç wspó∏prac´ naukowà i technicznà mi´dzy obydwoma Paƒstwami w celach pokojowych na zasadach równouprawnienia i wzajemnych korzyÊci, uwzgl´dniajàc mo˝liwoÊci nowoczesnej nauki i techniki. Artyku∏ 8
- Strony przywiàzujà du˝e znaczenie do partnerskiej wspó∏pracy mi´dzy regionami, miastami, gminami i innymi jednostkami terytorialnymi. Strony b´dà u∏atwiaç i popieraç t´ wspó∏prac´ we wszystkich dziedzinach.
- Strony kierujà si´ we wspó∏pracy regionalnej Europejskà konwencjà ramowà o transgranicznej wspó∏pracy mi´dzy spo∏ecznoÊciami i w∏adzami terytorialnymi. B´dà dà˝yç do w∏àczenia tej wspó∏pracy do dzia∏alnoÊci odpowiednich instytucji regionalnych. Artyku∏ 9 Artyku∏ 6
- Strony b´dà rozwijaç kontakty mi´dzy organami paƒstwowymi, ∏àcznie z tworzeniem sprzyjajàcych warunków dla rozwoju wspó∏pracy mi´dzyparlamentarnej.
- Strony b´dà wspó∏pracowaç w celu rozwoju i doskonalenia wzajemnych i tranzytowych po∏àczeƒ transportowych i zwiàzanej z nimi infrastruktury we wszystkich dziedzinach transportu.
- Spotkania szefów paƒstw i rzàdów b´dà odbywaç si´ w przypadku, gdy Strony uznajà to za celowe.
- Strony b´dà podejmowaç kroki na rzecz modernizacji i doskonalenia po∏àczeƒ telekomunikacyjnych, Dziennik Ustaw Nr 2 — 29 — w szczególnoÊci po∏àczeƒ telefonicznych, teleksowych i elektronicznego przekazywania danych.
- Strony b´dà sprzyjaç wspó∏pracy w dziedzinie transportu i ∏àcznoÊci, zarówno w Europie, jak i w innych cz´Êciach Êwiata. Ich w∏aÊciwe organy b´dà zawieraç odr´bne umowy w tym zakresie, odpowiadajàce standardom i normom mi´dzynarodowym. Artyku∏ 10
- Strony b´dà wspó∏dzia∏aç na p∏aszczyênie dwustronnej i wielostronnej w dziedzinie ochrony Êrodowiska i racjonalnego wykorzystania zasobów naturalnych w celu przyczynienia si´ do zapewnienia trwa∏ego bezpieczeƒstwa ekologicznego. B´dà one rozszerzaç, sprzyjaç i tworzyç warunki do poprawy stanu Êrodowiska, w tym wód i powietrza, gleb i lasów, oraz ochrony flory i fauny.
- Strony b´dà uczestniczyç w tworzeniu zarówno regionalnej, jak i globalnej, skoordynowanej strategii ochrony Êrodowiska. Artyku∏ 11
- Strony b´dà popieraç wszechstronny rozwój wspó∏pracy w dziedzinie kultury, nauki i oÊwiaty oraz b´dà stosowaç istniejàce Êwiatowe i europejskie standardy okreÊlone w szczególnoÊci w konwencjach UNESCO i dokumencie krakowskiego Sympozjum Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie w sprawie europejskiego dziedzictwa kulturalnego.
- Na podstawie istniejàcych mi´dzy nimi umów i programów Strony b´dà intensyfikowaç i rozbudowywaç wymian´ kulturalnà na wszystkich szczeblach. B´dà w szczególnoÊci popieraç wspó∏prac´ mi´dzy stowarzyszeniami twórców i artystów oraz instytucjami i organizacjami kulturalnymi oraz bezpoÊrednie kontakty pomi´dzy polskimi i gruziƒskimi twórcami i artystami. Artyku∏ 12
- Strony b´dà dzia∏aç na rzecz rozwoju wspó∏pracy pomi´dzy ró˝nymi rodzajami szkó∏, uczelni oraz instytucji naukowych, mi´dzy innymi poprzez wymian´ uczniów, studentów i stypendystów. Poz. 7 dost´pu do j´zyka i kultury drugiego paƒstwa i b´dà popieraç odpowiednie paƒstwowe oraz prywatne inicjatywy i instytucje.
- Strony b´dà w wi´kszej mierze popieraç upowszechnianie literatury drugiego kraju.
- Strony opowiadajà si´ za rozszerzeniem mo˝liwoÊci nauki j´zyka drugiego kraju w uczelniach i innych placówkach oÊwiatowych. Do∏o˝à one ponadto staraƒ na rzecz rozszerzenia mo˝liwoÊci studiów polonistycznych i gruzinistycznych w uczelniach drugiego kraju.
- Strony b´dà wspó∏pracowaç w delegowaniu nauczycieli, w kszta∏ceniu i doskonaleniu zawodowym pracowników dydaktycznych oraz w rozwijaniu i udost´pnianiu pomocy naukowych. Artyku∏ 14
- Ka˝da ze Stron b´dzie u∏atwiaç rozpowszechnianie prasy, ksià˝ek i przekazów audiowizualnych drugiej Strony. Strony b´dà tak˝e wspó∏dzia∏aç w dziedzinie radia, telewizji i agencji prasowych.
- W celu promowania narodowego dorobku i osiàgni´ç w dziedzinie kultury, nauki i oÊwiaty, a tak˝e dla wspomagania wspó∏pracy w tych dziedzinach, Strony powo∏ajà oÊrodki kultury i informacji, odpowiednio polski w Tbilisi i gruziƒski w Warszawie.
- Ze wzgl´du na szczególnà rol´ m∏odego pokolenia w kszta∏towaniu wzajemnych stosunków mi´dzy spo∏eczeƒstwami obu Paƒstw rzàdy Rzeczypospolitej Polskiej i Republiki Gruzji zawrà umow´ o wspó∏pracy i wzajemnej wymianie m∏odzie˝y.
- Strony b´dà udzielaç poparcia rozwojowi kontaktów mi´dzy obywatelami obu Stron, wspó∏pracy mi´dzy organizacjami spo∏ecznymi, partiami politycznymi, zwiàzkami zawodowymi, koÊcio∏ami i zwiàzkami wyznaniowymi, organizacjami sportowymi, fundacjami oraz innymi organizacjami i zrzeszeniami spo∏ecznymi. Artyku∏ 15 Artyku∏ 13
- Strony wype∏niaç b´dà obowiàzki zwiàzane z przestrzeganiem praw cz∏owieka oraz prawa osób nale˝àcych do mniejszoÊci narodowych, a tak˝e respektowaç powszechnie przyj´te standardy mi´dzynarodowe, zawarte w szczególnoÊci w Powszechnej Deklaracji Praw Cz∏owieka i dokumentach Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie, przede wszystkim w dziedzinie ludzkiego wymiaru KBWE.
- Strony potwierdzajà swà gotowoÊç do umo˝liwienia wszystkim zainteresowanym osobom pe∏nego
- Strony podejmà niezb´dne dzia∏ania w celu realizacji prawa obywateli Rzeczypospolitej Polskiej pocho-
- Strony potwierdzajà zamiar wzajemnego uznawania okresów studiów i dyplomów szkó∏ i uczelni ró˝nego szczebla oraz tytu∏ów naukowych. Dziennik Ustaw Nr 2 — 30 — dzenia gruziƒskiego oraz obywateli Republiki Gruzji pochodzenia polskiego do zachowania, wyra˝ania i rozwijania ich to˝samoÊci etnicznej, kulturowej, j´zykowej i religijnej bez jakiejkolwiek dyskryminacji i w warunkach pe∏nej równoÊci wobec prawa.
- Strony dà˝yç b´dà do stworzenia odpowiednich warunków do nauczania j´zyka ojczystego osobom wymienionym w ust´pie
- Strony uznajà wolnoÊç wyznania za jedno z podstawowych praw cz∏owieka i b´dà kierowaç si´ tà zasadà, gwarantujàc osobom wymienionym w ust´pie 2 prawo posiadania i swobodnego dost´pu do obiektów i miejsc kultu religijnego, a tak˝e prawo do wychowania religijnego. Artyku∏ 16
- Strony b´dà popieraç wszechstronnà wspó∏prac´ w dziedzinie ochrony zdrowia i higieny sanitarnej, w szczególnoÊci w zakresie zapobiegania i zwalczania chorób cywilizacyjnych i zakaênych.
- Strony dà˝yç b´dà do Êcis∏ej wspó∏pracy w dziedzinie pracy, ubezpieczeƒ i opieki spo∏ecznej. Artyku∏ 17
- Na podstawie odr´bnych umów Strony b´dà tworzyç warunki dla obrotu prawnego w sprawach cywilnych, rodzinnych, karnych i administracyjnych.
- Strony wspó∏pracowaç b´dà w zwalczaniu zorganizowanej przest´pczoÊci, terroryzmu, przest´pczo- Poz. 7 Êci gospodarczej, nielegalnego handlu narkotykami i bronià oraz nielegalnego handlu dzie∏ami sztuki, bezprawnych naruszeƒ bezpieczeƒstwa cywilnej ˝eglugi powietrznej i morskiej, wytwarzania i wprowadzania do obiegu fa∏szywych Êrodków p∏atniczych, a tak˝e nielegalnej imigracji. Artyku∏ 18 Niniejszy traktat b´dzie zarejestrowany w Sekretariacie Narodów Zjednoczonych zgodnie z artyku∏em 102 Karty Narodów Zjednoczonych. Artyku∏ 19
- Niniejszy traktat podlega ratyfikacji i wejdzie w ˝ycie w dniu wymiany dokumentów ratyfikacyjnych, która nastàpi jak najszybciej w Warszawie.
- Niniejszy traktat zostaje zawarty na okres 10 lat. Po tym terminie jego wa˝noÊç ulega automatycznemu przed∏u˝eniu ka˝dorazowo na okres pi´cioletni, je˝eli ˝adna ze Stron nie wypowie go w drodze notyfikacji najpóêniej na rok przed up∏ywem danego okresu. Sporzàdzono w Tbilisi dnia 20 kwietnia 1993 r. w dwóch egzemplarzach, ka˝dy w j´zykach polskim i gruziƒskim, przy czym oba teksty majà jednakowà moc. Za Rzeczpospolità Polskà Za Republik´ Gruzji A. Ananicz M. Chikvaidze Po zaznajomieniu si´ z powy˝szym traktatem, w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej oÊwiadczam, ˝e: — zosta∏ on uznany za s∏uszny zarówno w ca∏oÊci, jak i ka˝de z postanowieƒ w nim zawartych, — jest przyj´ty, ratyfikowany i potwierdzony, — b´dzie niezmiennie zachowywany. Na dowód czego wydany zosta∏ akt niniejszy, opatrzony piecz´cià Rzeczypospolitej Polskiej. Dano w Warszawie dnia 12 lipca 1993 r. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: L. Wa∏´sa L.S. Minister Spraw Zagranicznych: K. Skubiszewski