DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 3 wrzeÊnia 2002 r. Nr 140 TREÂå: Poz.: ROZPORZÑDZENIA: 1171 — Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej i preparatu niebezpiecznego . . . . . . . . . . . . . . . 8989 1172 — Ministra Zdrowia z dnia 11 lipca 2002 r. w sprawie kryteriów i sposobu klasyfikacji substancji i preparatów chemicznych . . . . . . . . . . . . . . . . . 8995 1173 — Ministra Zdrowia z dnia 11 lipca 2002 r. w sprawie oznakowania opakowaƒ substancji niebezpiecznych i preparatów niebezpiecznych . . . . . . . . . . . . 9037 1174 — Ministra Zdrowia z dnia 15 lipca 2002 r. w sprawie substancji niebezpiecznych i preparatów niebezpiecznych, których opakowania nale˝y zaopatrywaç w zamkni´cia utrudniajàce otwarcie przez dzieci i w wyczuwalne dotykiem ostrze˝enie o niebezpieczeƒstwie . 9059 1175 — Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 27 czerwca 2002 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie op∏at za u˝ywanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych . . . 9060 1171 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej i preparatu niebezpiecznego. Na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych (Dz. U. Nr 11, poz. 84, Nr 100, poz. 1085, Nr 123, poz. 1350 i Nr 125, poz. 1367 oraz z 2002 r. Nr 135, poz. 1145) zarzàdza si´, co nast´puje: § 1. Rozporzàdzenie okreÊla: 1) wzór karty charakterystyki substancji niebezpiecznej lub preparatu niebezpiecznego, zwanej dalej „kartà charakterystyki”, oraz sposób jej sporzàdzania i aktualizowania, w szczególnoÊci:
- a)zakres informacji o zagro˝eniach zwiàzanych ze stosowaniem substancji niebezpiecznej lub preparatu niebezpiecznego,
- b)zakres informacji dotyczàcych ich bezpiecznego stosowania, 2) sposób dystrybucji kart charakterystyki, z uwzgl´dnieniem specyfikacji dzia∏alnoÊci odbiorcy, 3) przypadki stosowania substancji niebezpiecznych lub preparatów niebezpiecznych, kiedy dostarczenie karty charakterystyki nie jest wymagane. Dziennik Ustaw Nr 140 — 8990 — § 2. Ustala si´ wzór karty charakterystyki oraz sposób jej sporzàdzania, stanowiàcy za∏àcznik do rozporzàdzenia. § 3. W razie pojawienia si´ nowych istotnych informacji na temat substancji niebezpiecznej lub preparatu niebezpiecznego, osoba wprowadzajàca do obrotu takà substancj´ lub taki preparat aktualizuje kart´ charakterystyki, oznaczajàc jà wyrazem „aktualizacja” i umieszczajàc dat´ aktualizacji oraz, z zastrze˝eniem § 5 ust. 3, dostarcza jà odbiorcy takiej substancji lub takiego preparatu, któremu dostarczy∏a takà substancj´ lub taki preparat w ciàgu ostatnich 12 miesi´cy. § 4. Karta charakterystyki dostarczana jest w formie pisemnej lub w formie przekazu elektronicznego albo na elektronicznych noÊnikach danych, je˝eli odbiorca ma odpowiednie Êrodki do jej przyj´cia w takiej postaci. Poz. 1171 nych w sprzeda˝y detalicznej dost´pnej dla wszystkich konsumentów, je˝eli u˝ytkownikom takiej substancji lub takiego preparatu zapewnia si´ dostatecznà informacj´ pozwalajàcà na podj´cie dzia∏aƒ zapobiegawczych dotyczàcych ochrony ich zdrowia i bezpieczeƒstwa. 2. W przypadkach, o których mowa w ust. 1, kart´ charakterystyki dostarcza si´ jednak na ˝àdanie kupujàcego, który ma zamiar zastosowaç takà substancj´ lub preparat w zawodowej dzia∏alnoÊci produkcyjnej lub us∏ugowej. 3. Do osób, o których mowa w ust. 2, nie stosuje si´ przepisu § 3 w cz´Êci dotyczàcej dostarczania im zaktualizowanej karty charakterystyki. § 6. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. § 5. 1. Karta charakterystyki nie musi byç dostarczona w przypadku substancji lub preparatów sprzedawa- Minister Zdrowia: M. ¸apiƒski Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2002 r. (poz. 1171) WZÓR KARTY CHARAKTERYSTYKI ORAZ SPOSÓB JEJ SPORZÑDZANIA I. Wzór karty charakterystyki ........................................................................................................................................................ Producent, importer lub dystrybutor — nazwa lub imi´ i nazwisko, adres i numer telefonu Data sporzàdzenia/data aktualizacji 1. Identyfikacja substancji/preparatu* ....................................................................................................................................................................................... 2. Sk∏ad i informacja o sk∏adnikach ....................................................................................................................................................................................... 3. Identyfikacja zagro˝eƒ ....................................................................................................................................................................................... 4. Pierwsza pomoc ....................................................................................................................................................................................... 5. Post´powanie w przypadku po˝aru ....................................................................................................................................................................................... 6. Post´powanie w przypadku niezamierzonego uwolnienia do Êrodowiska ....................................................................................................................................................................................... 7. Post´powanie z substancjà/preparatem* i jej/jego* magazynowanie ....................................................................................................................................................................................... 8. Kontrola nara˝enia i Êrodki ochrony indywidualnej ....................................................................................................................................................................................... Dziennik Ustaw Nr 140 — 8991 — Poz. 1171 9. W∏aÊciwoÊci fizykochemiczne ....................................................................................................................................................................................... 10. StabilnoÊç i reaktywnoÊç ....................................................................................................................................................................................... 11. Informacje toksykologiczne ....................................................................................................................................................................................... 12. Informacje ekologiczne ....................................................................................................................................................................................... 13. Post´powanie z odpadami ....................................................................................................................................................................................... 14. Informacje o transporcie ....................................................................................................................................................................................... 15. Informacje dotyczàce przepisów prawnych ....................................................................................................................................................................................... 16. Inne informacje ....................................................................................................................................................................................... * Niepotrzebne skreÊliç. II. Sposób sporzàdzania karty charakterystyki Karta charakterystyki jest opracowywana przez osoby, które posiadajà odpowiednie kwalifikacje. W przypadkach gdy producent, importer lub dystrybutor majà siedzib´ poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w miejscu przeznaczonym do ich identyfikacji podaje si´ równie˝ osob´ odpowiedzialnà za import substancji lub preparatu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Informacje w karcie charakterystyki obejmujà ka˝de zagro˝enie, w szczególnoÊci wyró˝nia si´ przypadki, gdy osoba sporzàdzajàca kart´ charakterystyki nie posiada pewnych informacji, oraz przypadki, gdy istniejà negatywne wyniki badaƒ. Niezamieszczenie wymaganej informacji jest mo˝liwe w przypadkach, gdy informacja na temat pewnych w∏aÊciwoÊci nie jest potrzebna. Z uwagi na szeroki zakres w∏aÊciwoÊci substancji i preparatów, w niektórych przypadkach niezb´dne mo˝e okazaç si´ zamieszczenie w karcie charakterystyki dodatkowej informacji. 1. Identyfikacja substancji/preparatu W punkcie tym podaje si´ nazw´ substancji lub preparatu, pod którà wprowadza si´ je do obrotu. S∏ownictwo u˝yte do identyfikacji musi byç identyczne ze s∏ownictwem podanym na oznakowaniu opakowania, wykonanym zgodnie z przepisami dotyczàcymi oznakowania opakowaƒ substancji niebezpiecznych i preparatów niebezpiecznych. Mo˝na równie˝ wskazaç dodatkowe sposoby identyfikacji. Wskazuje si´ równie˝ znane lub rekomendowane przeznaczenie lub zastosowania substancji lub preparatu. W przypadku wielu mo˝liwych zastosowaƒ podaje si´ najwa˝niejsze z nich, wskazujàc w szczególnoÊci sposób dzia∏ania substancji lub preparatu. 2. Sk∏ad i informacja o sk∏adnikach Informacje podaje si´ w sposób umo˝liwiajàcy odbiorcy ∏atwe okreÊlenie zagro˝eƒ stwarzanych przez sk∏adniki preparatu: 1) z uwagi na tajemnic´ handlowà lub dotyczàcà procesu produkcji nie jest konieczne podanie pe∏nego sk∏adu preparatu (to˝samoÊci sk∏adników i ich st´˝eƒ), 2) w przypadku preparatu, oprócz st´˝eƒ lub zakresu st´˝eƒ, w jakich wyst´pujà, wymienia si´:
- a)sk∏adniki stwarzajàce zagro˝enie dla zdrowia cz∏owieka lub dla Êrodowiska, je˝eli obecne sà w preparacie w st´˝eniach równych lub wi´k- Dziennik Ustaw Nr 140 — 8992 — szych od st´˝eƒ przedstawionych w cz´Êci 1 pkt 8. za∏àcznika do rozporzàdzenia wydanego na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych, zwanej dalej „ustawà”, chyba ˝e w innych przepisach wydanych na podstawie ustawy podane sà ich ni˝sze st´˝enia,
- b)sk∏adniki, dla których okreÊlono w odr´bnych przepisach wartoÊci najwy˝szych dopuszczalnych st´˝eƒ w Êrodowisku pracy, je˝eli wyst´pujà w preparacie w st´˝eniach okreÊlonych w lit. a),
- c)klasyfikacj´ sk∏adników zgodnie z brzmieniem okreÊlonym w wykazie substancji niebezpiecznych, stanowiàcym za∏àcznik do rozporzàdzenia wydanego na podstawie art. 4 ust. 3 ustawy, zwanym dalej „wykazem”, lub zgodnie z klasyfikacj´ dokonanà na podstawie kryteriów zawartych w przepisach wydanych na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy, przedstawiajàc dotyczàce zagro˝eƒ zdrowia cz∏owieka symbole okreÊlajàce kategori´ niebezpieczeƒstwa oraz numery przypisanych zwrotów R,
- d)nazwy sk∏adników zgodnie z brzmieniem okreÊlonym w przepisach wydanych na podstawie ustawy oraz, je˝eli sà dost´pne, ich numery WE (zgodnie z definicjà okreÊlonà w przepisach wydanych na podstawie art. 4 ust. 3 ustawy) oraz numer CAS (numer nadany przez Chemical Abstract Service), z wyjàtkiem przypadków, gdy z uwagi na zachowanie tajemnicy handlowej, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 26 ustawy, ujawniane sà jedynie alternatywne nazwy rodzajowe, które okreÊla si´ zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 26 ustawy; w takim przypadku w∏aÊciwoÊci sk∏adników opisuje si´ w sposób zapewniajàcy bezpieczne obchodzenie si´ z nimi. 3. Identyfikacja zagro˝eƒ Poz. 1171 Informacje o pierwszej pomocy muszà byç zwi´z∏e i zrozumia∏e dla poszkodowanego, osób postronnych i osób udzielajàcych pierwszej pomocy. Objawy i skutki nara˝enia opisuje si´ krótko. Informuje si´, co nale˝y zrobiç w miejscu wypadku i czy mogà wystàpiç opóênione skutki nara˝enia. Informacje podaje si´ wed∏ug ró˝nych dróg nara˝enia, w szczególnoÊci na skutek wdychania, kontaktu ze skórà, kontaktu z oczami, spo˝ycia. Nale˝y wskazaç, czy wymagana lub zalecana jest pomoc lekarza. W przypadku niektórych substancji lub preparatów zamieszcza si´ informacj´, ˝e w pobli˝u stanowiska pracy muszà byç dost´pne specjalne Êrodki umo˝liwiajàce podj´cie bezzw∏ocznego, okreÊlonego post´powania leczniczego. 5. Post´powanie w przypadku po˝aru OkreÊlajàc wymagania dotyczàce zwalczania po˝aru spowodowanego przez danà substancj´ lub preparat oraz po˝aru powstajàcego w ich sàsiedztwie, w szczególnoÊci podaje si´ podstawowe zasady post´powania przy po˝arach substancji niebezpiecznych i wskazuje: 1) Êrodki gaÊnicze w∏aÊciwe ze wzgl´du na rodzaj substancji lub preparatu, 2) Êrodki gaÊnicze, których nie wolno u˝ywaç ze wzgl´dów bezpieczeƒstwa, 3) szczególne zagro˝enia zwiàzane z nara˝eniem wynikajàcym z w∏aÊciwoÊci samej substancji lub preparatu, produktów spalania, powstajàcych gazów, 4) Êrodki ochrony indywidualnej dla stra˝aków. 6. Post´powanie w przypadku niezamierzonego uwolnienia do Êrodowiska Podajàc klasyfikacj´ substancji lub preparatu, wskazuje si´ zagro˝enia dla zdrowia cz∏owieka lub dla Êrodowiska stwarzane przez substancj´ lub preparat: 1) opisuje si´ najwa˝niejsze skutki i objawy szkodliwego dzia∏ania na zdrowie cz∏owieka lub na Êrodowisko, spowodowane stosowaniem substancji lub preparatu, w tym równie˝ niew∏aÊciwym, które mo˝na przewidzieç w racjonalny sposób, oraz stwarzajàce zagro˝enie w∏aÊciwoÊci fizykochemiczne, 2) wskazuje si´ równie˝ zagro˝enia nieuj´te w kryteriach klasyfikacji, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy, w szczególnoÊci takie, jak pylenie, zmra˝anie, duszàce dzia∏anie gazów, szkodliwe dzia∏anie na organizmy ˝yjàce w glebie, w tym, o ile to mo˝liwe, równie˝ na mikroorganizmy glebowe obecne tak˝e w atmosferze, które zwi´kszajà zagro˝enie stwarzane przez substancj´ lub preparat. W zale˝noÊci od w∏aÊciwoÊci substancji lub preparatu podaje si´ informacje dotyczàce: 4. Pierwsza pomoc W razie potrzeby podaje si´ zalecenia takie jak: „nie u˝ywaç nigdy”, „neutralizowaç za pomocà ...”. Opisujàc Êrodki pierwszej pomocy, w szczególnoÊci wskazuje si´, czy potrzebna jest natychmiastowa pomoc medyczna. 1) indywidualnych Êrodków ostro˝noÊci, w szczególnoÊci usuwania êróde∏ zap∏onu, zapewnienia wystarczajàcej wentylacji/ochrony dróg oddechowych, ograniczania pylenia, zapobiegania kontaktowi ze skórà lub oczami, 2) Êrodków ostro˝noÊci w zakresie ochrony Êrodowiska, w szczególnoÊci unikania wprowadzania substancji lub preparatu do kanalizacji, wód powierzchniowych i gruntowych oraz do gleby; ewentualnej koniecznoÊci ostrze˝enia okolicznych mieszkaƒców, 3) metod oczyszczania, w szczególnoÊci u˝ycia materia∏u sorpcyjnego (piasku, ziemi okrzemkowej, substancji wià˝àcej kwasy, uniwersalnej substancji wià˝àcej, trocin), redukcji gazów/dymów za pomocà wody, rozcieƒczania. W razie potrzeby mo˝na odwo∏aç si´ do pkt 8 i 13 karty charakterystyki. Dziennik Ustaw Nr 140 — 8993 — 7. Post´powanie z substancjà/preparatem i jej/jego magazynowanie Informacje zawarte w tym punkcie dotyczà ochrony zdrowia cz∏owieka i bezpieczeƒstwa oraz ochrony Êrodowiska w zwiàzku ze stosowaniem substancji lub preparatu w procesie pracy. Przedstawiona informacja ma umo˝liwiç pracodawcy przygotowanie procedur i dzia∏aƒ organizacyjnych wymaganych przez przepisy prawa pracy. 1. Post´powanie z substancjà lub preparatem OkreÊla si´ Êrodki ostro˝noÊci gwarantujàce bezpieczne obchodzenie si´ z substancjà lub preparatem, w tym informacje na temat Êrodków technicznych, w szczególnoÊci hermetyzacji procesu, wentylacji miejscowej i ogólnej, Êrodków zapobiegajàcych powstawaniu aerozoli i py∏ów, metod zapobiegania po˝arom oraz wszelkie inne wymagania lub zasady post´powania z substancjà lub preparatem, w szczególnoÊci procedury lub urzàdzenia techniczne, które sà zabronione lub zalecane, i, je˝eli jest to mo˝liwe, podaje si´ ich krótki opis. 2. Magazynowanie OkreÊla si´ warunki bezpiecznego magazynowania substancji lub preparatu, w szczególnoÊci zabezpieczenia instalacji kanalizacyjnych i wentylacyjnych, zabezpieczenia pomieszczenia lub zbiornika przed mo˝liwoÊcià rozlania i wydostania si´ substancji na zewnàtrz, koniecznoÊci oddzielnego przechowywania substancji lub preparatu ze wzgl´du na mo˝liwoÊç wystàpienia niebezpiecznych reakcji mi´dzy nimi, warunków w pomieszczeniach lub zbiornikach magazynowych (temperatura i wilgotnoÊç — wartoÊci dopuszczalne, zakresy, oÊwietlenie, koniecznoÊç przechowywania w atmosferze gazu oboj´tnego), wymagaƒ dotyczàcych stosowanych urzàdzeƒ elektrycznych, sposobów zapobiegania elektrycznoÊci statycznej. W razie potrzeby podaje si´ informacje o dopuszczalnych iloÊciach danej substancji lub preparatu przechowywanych w okreÊlonych warunkach magazynowania. Podaje si´ równie˝ informacje o wszelkich szczególnych wymaganiach, w szczególnoÊci rodzajach materia∏ów, jakich nale˝y u˝yç do pakowania i produkcji pojemników przeznaczonych do danej substancji lub preparatu. 3. Specyficzne zastosowania W przypadku substancji lub preparatów przeznaczonych do specyficznych zastosowaƒ przedstawia si´ szczególnych zalecenia dotyczàce tych zastosowaƒ. Je˝eli jest to mo˝liwe, zamieszcza si´ odnoÊniki do odpowiednich technicznych wytycznych stosowania tych substancji lub preparatów. 8. Kontrola nara˝enia i Êrodki ochrony indywidualnej W rozumieniu karty charakterystyki kontrola nara˝enia oznacza pe∏ny zakres Êrodków ostro˝noÊci, które podejmuje si´ w czasie stosowania substancji lub preparatu, aby zminimalizowaç nara˝enie pracowników. Poz. 1171 W punkcie tym podaje si´ wszelkie parametry kontroli nara˝enia, w szczególnoÊci najwy˝sze dopuszczalne st´˝enia substancji w Êrodowisku pracy (NDS, NDSCh, NDSP) z odwo∏aniem si´ do przepisów prawnych, oraz , o ile jest to mo˝liwe, dopuszczalne st´˝enia w materiale biologicznym (DSB). Podaje si´ informacje o zalecanych procedurach monitoringu nara˝enia w Êrodowisku pracy, powo∏ujàc si´ na ich êród∏o. W przypadku preparatów podaje si´ najwy˝sze dopuszczalne st´˝enia sk∏adników stwarzajàcych zagro˝enie dla zdrowia cz∏owieka. Celowe jet zasugerowanie systemu ochrony, w szczególnoÊci hermetyzacji procesu, Êrodków ochrony zbiorowej, dzia∏aƒ organizacyjnych. Informacje te uzupe∏niajà informacje podane w pkt 7 w cz´Êci dotyczàcej post´powania z substancjà lub preparatem. Ârodki ochrony indywidualnej traktuje si´ jako rozwiàzanie ostateczne; pierwszeƒstwo przed u˝yciem Êrodków ochrony indywidualnej majà dzia∏ania techniczno-organizacyjne. W przypadku gdy niezb´dne sà Êrodki ochrony indywidualnej, podaje si´ rodzaj wyposa˝enia zapewniajàcego w∏aÊciwà ochron´: 1) uk∏adu oddechowego — przez okreÊlenie sprz´tu izolujàcego lub oczyszczajàcego (py∏y — sprz´t filtrujàcy, pary i gazy — sprz´t poch∏aniajàcy) w przypadku wyst´powania w Êrodowisku pracy niebezpiecznych gazów, par, py∏ów, 2) ràk — przez okreÊlenie rodzaju r´kawic, których nale˝y u˝ywaç podczas stosowania substancji lub preparatu; w razie potrzeby wskazuje si´ dodatkowe Êrodki ochrony ràk, 3) oczu i twarzy — przez podanie rodzaju potrzebnego sprz´tu, w szczególnoÊci gogle ochronne, os∏ony twarzy, kaptury i maski skompletowane z odpowiednimi elementami oczyszczajàcymi w przypadku du˝ych st´˝eƒ substancji o dzia∏aniu dra˝niàcym, 4) skóry — przez okreÊlenie rodzaju odzie˝y ochronnej (w szczególnoÊci ubranie, fartuch, kombinezon) oraz rodzaju obuwia ochronnego w przypadku potrzeby ochrony innych cz´Êci cia∏a ni˝ r´ce. W razie potrzeby podaje si´ równie˝ inne zalecane Êrodki, w szczególnoÊci wodne natryski ratunkowe do obmycia ca∏ego cia∏a, do p∏ukania oczu oraz Êrodki zapewniajàce w∏aÊciwà higien´. 9. W∏aÊciwoÊci fizykochemiczne W tym punkcie zamieszcza si´ informacje na temat substancji lub preparatu dotyczàce: 1) postaci — informacje o stanie fizycznym (sta∏y, ciek∏y, gazowy) oraz o kolorze charakteryzowanej substancji lub preparatu, 2) zapachu — je˝eli zapach substancji lub preparatu jest wyczuwalny, podaje si´ jego krótki opis, 3) pH — wartoÊç pH charakteryzowanej substancji lub preparatu lub ich roztworu wodnego wraz ze st´˝eniem, Dziennik Ustaw Nr 140 — 8994 — 4) temperatury:
- a)wrzenia/zakresu temperatur wrzenia,
- b)topnienia/zakresu temperatur topnienia,
- c)zap∏onu,
- d)samozap∏onu, 5) palnoÊci (cia∏o sta∏e, gaz), 6) w∏aÊciwoÊci wybuchowych, 7) w∏aÊciwoÊci utleniajàcych, 8) pr´˝noÊci par, 9) g´stoÊci wzgl´dnej, 10) rozpuszczalnoÊci:
- a)w wodzie,
- b)w rozpuszczalnikach organicznych, z podaniem rozpuszczalnika, 11) wspó∏czynnika podzia∏u n-oktanol/woda, 12) innych w∏aÊciwoÊci — wskazuje si´ w∏aÊciwoÊci substancji lub preparatu majàce istotne znaczenie dla bezpieczeƒstwa, w szczególnoÊci g´stoÊç par, zdolnoÊç mieszania si´, lotnoÊç, przewodnictwo, lepkoÊç. 10. StabilnoÊç i reaktywnoÊç OkreÊla si´ stabilnoÊç substancji lub preparatu oraz mo˝liwoÊç wystàpienia niebezpiecznych reakcji w pewnych warunkach, podajàc: 1) warunki, których nale˝y unikaç, okreÊlajàc w szczególnoÊci temperatur´, ciÊnienie, Êwiat∏o, wstrzàsy, które mogà spowodowaç niebezpiecznà reakcj´, i, je˝eli jest to mo˝liwe, podaje si´ krótki opis tej reakcji, 2) materia∏y, których nale˝y unikaç, w szczególnoÊci wody, powietrza, kwasów, zasad, Êrodków utleniajàcych oraz innych materia∏ów, które mogà spowodowaç niebezpiecznà reakcj´, i, je˝eli jest to mo˝liwe, podaje si´ krótki opis tej reakcji, 3) niebezpieczne produkty rozk∏adu, okreÊlajàc materia∏y powstajàce w niebezpiecznych iloÊciach w wyniku rozk∏adu. Szczególnà uwag´ u˝ytkowników zwraca si´ na: 1) potrzeb´ stosowania i obecnoÊç Êrodków stabilizujàcych, 2) mo˝liwoÊç niebezpiecznej reakcji egzotermicznej, 3) znaczenie dla bezpieczeƒstwa zmian w fizycznym wyglàdzie substancji lub preparatu, je˝eli zmiany takie wyst´pujà, 4) niebezpieczne produkty rozk∏adu powstajàce w wyniku kontaktu z wodà, je˝eli takie produkty powstajà, 5) mo˝liwoÊç rozk∏adu produktów niestabilnych. 11. Informacje toksykologiczne W tym punkcie zwi´êle podaje si´ wszechstronny opis wszelkich skutków toksycznego dzia∏ania substancji lub preparatu, które mogà wystàpiç w wyniku kontaktu z substancjà lub preparatem. Poz. 1171 Opisuje si´ niebezpieczne dla zdrowia cz∏owieka skutki, wynikajàce z nara˝enia na dzia∏anie substancji lub preparatu, opierajàc si´ na doÊwiadczeniach praktycznych oraz wnioskach z badaƒ naukowych. Podaje si´ informacje o ró˝nych drogach nara˝enia (uk∏ad oddechowy, uk∏ad pokarmowy, skóra, oczy) i opisuje objawy nara˝enia w odniesieniu do fizycznych, chemicznych i toksykologicznych cech substancji lub preparatu. Uwzgl´dnia si´ opóênione i bezpoÊrednie znane skutki nara˝enia oraz oddalone efekty krótko- i d∏ugotrwa∏ego nara˝enia, w szczególnoÊci uczulenie, dzia∏anie rakotwórcze, dzia∏anie mutagenne i wp∏yw na rozrodczoÊç danej substancji lub preparatu, w tym dzia∏anie teratogenne. Z uwagi na informacje podane w pkt 2 karty charakterystyki, wskazane jest odniesienie do skutków zdrowotnych dla cz∏owieka wywo∏ywanych przez niektóre sk∏adniki preparatu. 12. Informacje ekologiczne OkreÊla si´ wp∏yw na Êrodowisko oraz zachowanie i dalsze losy substancji lub preparatu w powietrzu, wodzie lub glebie, uwzgl´dniajàc ich w∏aÊciwoÊci i mo˝liwe do przewidzenia sposoby stosowania. Tego samego rodzaju informacje podaje si´ dla niebezpiecznych produktów powstajàcych w wyniku rozk∏adu danej substancji lub preparatu. Informacje ekologiczne zawierajà w szczególnoÊci dane dotyczàce: 1) mobilnoÊci:
- a)znanego lub przewidywanego podzia∏u w ró˝nych cz´Êciach ekosystemu (wodach, glebie, atmosferze),
- b)napi´cia powierzchniowego,
- c)absorpcji/desorpcji,
- d)innych w∏aÊciwoÊci fizykochemicznych (pkt 9 karty charakterystyki), 2) rozk∏adu:
- a)biotycznego i abiotycznego,
- b)tlenowego i beztlenowego, albo
- c)trwa∏oÊci, 3) kumulacji:
- a)potencjalnej zdolnoÊci do biokumulacji,
- b)potencjalnej zdolnoÊci do biozat´˝ania, 4) ekotoksycznoÊci:
- a)wp∏ywu na organizmy wodne,
- b)wp∏ywu na organizmy glebowe,
- c)wp∏ywu na roÊliny i zwierz´ta làdowe, 5) innych szkodliwych skutków:
- a)potencjalnej zdolnoÊci do niszczenia warstwy ozonu,
- b)potencjalnego wp∏ywu na tworzenie ozonu w wyniku reakcji fotochemicznych,
- c)potencjalnego wp∏ywu na globalne ocieplenie,
- d)wp∏ywu na dzia∏anie oczyszczalni Êcieków. Dziennik Ustaw Nr 140 — 8995 — Informacj´ dotyczàcà ochrony Êrodowiska zamieszcza si´ równie˝ w innych punktach karty charakterystyki, szczególnie dotyczàcych kontrolowanych zrzutów i niezamierzonych uwolnieƒ oraz usuwania wycieków, o których mowa w pkt 6, 7, 13 i 15 karty charakterystyki. 13. Post´powanie z odpadami Je˝eli usuwanie substancji lub preparatu (nadwy˝ki lub odpadu powstajàcego wskutek mo˝liwego do przewidzenia zastosowania) stwarza zagro˝enie, zamieszcza si´ opis tych pozosta∏oÊci oraz informacje dotyczàce bezpiecznego obchodzenia si´ z nimi. Wskazuje si´ odpowiednie metody usuwania substancji lub preparatu oraz opakowaƒ po tych substancjach lub preparatach, polegajàce w szczególnoÊci na spopielaniu odzysku materia∏ów, sk∏adowaniu, majàc na uwadze ich wp∏yw na zdrowie cz∏owieka i Êrodowisko. Wskazuje si´ przepisy dotyczàce post´powania z odpadami. Poz. 1171 i 1172 Podaje si´ klasyfikacj´ substancji lub preparatu zgodnie z przepisami dotyczàcymi przewozu materia∏ów niebezpiecznych. 15. Informacje dotyczàce przepisów prawnych W punkcie tym wskazuje si´ przepisy prawne dotyczàce ochrony zdrowia cz∏owieka lub Êrodowiska, w szczególnoÊci dotyczàce ograniczenia sprzeda˝y i stosowania, klasyfikacji odpadów, je˝eli majà one zastosowanie do substancji lub preparatu. Podaje si´ równie˝ informacje zamieszczone na oznakowaniu opakowaƒ, zgodnie z przepisami dotyczàcymi oznakowania opakowaƒ substancji niebezpiecznych i preparatów niebezpiecznych. 16. Inne informacje W punkcie tym podaje si´ inne informacje istotne dla zapewnienia bezpieczeƒstwa oraz ochrony zdrowia cz∏owieka i ochrony Êrodowiska, w szczególnoÊci informacje dotyczàce: 1) niezb´dnych szkoleƒ, 2) zalecanego stosowania i ograniczeƒ stosowania, 14. Informacje o transporcie Wskazuje si´ wszystkie szczególne Êrodki ostro˝noÊci, o których u˝ytkownik musi wiedzieç lub których musi przestrzegaç w zwiàzku z przepisami dotyczàcymi transportu lub przemieszczania substancji lub preparatu na terenie jego zak∏adu oraz poza nim. 3) materia∏ów êród∏owych lub mo˝liwoÊci uzyskania dalszych informacji, 4) êród∏a danych, na podstawie których opracowano kart´ charakterystyki, 5) zmian dokonanych w karcie charakterystyki w przypadku jej aktualizacji. 1172 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 11 lipca 2002 r. w sprawie kryteriów i sposobu klasyfikacji substancji i preparatów chemicznych. Na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych (Dz. U. Nr 11, poz. 84, Nr 100, poz. 1085, Nr 123, poz. 1350 i Nr 125, poz. 1367 oraz z 2002 r. Nr 135, poz. 1145) zarzàdza si´, co nast´puje: § 1. Ustala si´ kryteria i sposób klasyfikacji substancji i preparatów chemicznych, stanowiàce za∏àcznik do rozporzàdzenia. § 2. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. Minister Zdrowia: M. ¸apiƒski Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Zdrowia z dnia 11 lipca 2002 r. (poz. 1172) KRYTERIA I SPOSÓB KLASYFIKACJI SUBSTANCJI I PREPARATÓW CHEMICZNYCH SPIS TREÂCI Cz´Êç 1. OGÓLNE KRYTERIA KLASYFIKACJI Cz´Êç 2. KLASYFIKACJA NA PODSTAWIE W¸AÂCIWOÂCI FIZYKOCHEMICZNYCH 1. Wst´p 2. Kryteria klasyfikacji, dobór symboli, dobór zwrotów wskazujàcych rodzaj zagro˝enia 2.1. Substancje i preparaty wybuchowe