Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezp

Dziennik Ustaw Nr 109 — 7097 —

1. b)oceny i dokumentowania ryzyka dla miejsc i stanowisk pracy, wykonywanych w oparciu o ogólne wytyczne dla oceny ryzyka zawodowego,
2. c)opracowania instrukcji bezpieczeƒstwa i higieny pracy,
3. d)konsultowania i udzia∏u pracowników w sprawach dotyczàcych bezpieczeƒstwa i higieny pracy, w tym przy opracowywaniu instrukcji,
4. e)informowania pracowników o ryzyku i sposobach zapobiegania zagro˝eniom,
5. f)zatrudniania pracowników posiadajàcych wymagane kwalifikacje lub potrzebne umiej´tnoÊci,
6. g)identyfikacji i wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych,
7. h)przeprowadzania badaƒ profilaktycznych pracowników, Poz. 961 i 962
8. i)szkoleƒ w dziedzinie bezpieczeƒstwa i higieny pracy,
9. j)badaƒ przyczyn i okolicznoÊci wypadków przy pracy, 8) opis post´powania w sytuacjach awaryjnych dotyczàcych:
10. a)sposobów ewakuacji i zapewnienia Êrodków ratunkowych,
11. b)organizacji ratownictwa i pierwszej pomocy medycznej,
12. c)zapewnienia ∏àcznoÊci, systemów ostrzegawczych i alarmowych. 3. Do sporzàdzania dokumentu bezpieczeƒstwa mogà byç wykorzystane posiadane przez przedsi´biorc´ dokumenty i opracowania. 962 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeƒstwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpo˝arowego w odkrywkowych zak∏adach górniczych wydobywajàcych kopaliny pospolite. Na podstawie art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. — Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 27, poz. 96, z 1996 r. Nr 106, poz. 496, z 1997 r. Nr 88, poz. 554, Nr 111, poz. 726 i Nr 133, poz. 885, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 2000 r. Nr 109, poz. 1157 i Nr 120, poz. 1268 oraz z 2001 r. Nr 110, poz. 1190, Nr 115, poz. 1229 i Nr 154, poz. 1800) zarzàdza si´, co nast´puje: Rozdzia∏ 1 Przepisy ogólne § 1. Rozporzàdzenie okreÊla szczegó∏owe zasady: 1) bezpieczeƒstwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpo˝arowego zwiàzanego z ruchem w zak∏adach górniczych wydobywajàcych kopaliny pospolite, 2) oceniania i dokumentowania ryzyka zawodowego oraz stosowania niezb´dnych Êrodków profilaktycznych zmniejszajàcych to ryzyko w formie dokumentu bezpieczeƒstwa i ochrony zdrowia pracowników zatrudnionych w ruchu tych zak∏adów. § 2. 1. Przepisy rozporzàdzenia stosuje si´ do: 1) przedsi´biorców, 2) pracowników zatrudnionych w ruchu odkrywkowych zak∏adów górniczych wydobywajàcych kopaliny pospolite, zwanych dalej „zak∏adami górniczymi”. 2. Przepisy rozporzàdzenia stosuje si´ odpowiednio do: 1) podmiotów wykonujàcych, w zakresie swej dzia∏alnoÊci zawodowej, powierzone im czynnoÊci w ruchu zak∏adu górniczego, zwanych dalej „podmiotami”, 2) osób niewymienionych w ust. 1 pkt 2, je˝eli wykonujà prace lub przebywajà w zak∏adzie górniczym. 3. Przepisy rozporzàdzenia stosuje si´ tak˝e odpowiednio do: 1) likwidacji zak∏adu górniczego, 2) robót geologicznych wykonywanych metodà odkrywkowà. § 3. Przedsi´biorca sporzàdza, uzupe∏nia i aktualizuje niezb´dnà dokumentacj´ prowadzenia ruchu zak∏adu górniczego oraz zapewnia bie˝àce przeprowadzanie analiz i badaƒ niezb´dnych dla bezpiecznego prowadzenia ruchu zak∏adu górniczego, w tym dla oceniania i dokumentowania ryzyka zawodowego. § 4. 1. Przedsi´biorca opracowuje, przed rozpocz´ciem prac, dla ka˝dego zak∏adu górniczego dokument bezpieczeƒstwa i ochrony zdrowia pracowników, zwany dalej „dokumentem bezpieczeƒstwa”, stanowiàcy za∏àcznik do rozporzàdzenia. 2. Dokument bezpieczeƒstwa powinien byç: 1) dost´pny w zak∏adzie górniczym, Dziennik Ustaw Nr 109 — 7098 — 2) aktualizowany ka˝dorazowo w przypadku zmiany, rozbudowy i przebudowy miejsca lub stanowiska pracy, powodujàcej zmian´ warunków pracy. 3. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego zapoznaje pracowników zak∏adu górniczego z obowiàzujàcym dokumentem bezpieczeƒstwa lub odpowiednià jego cz´Êcià. 4. Pracownik potwierdza na piÊmie fakt zapoznania si´ z dokumentem bezpieczeƒstwa lub odpowiednià jego cz´Êcià oraz przestrzega jego postanowieƒ. 5. ZawartoÊç dokumentu bezpieczeƒstwa okreÊla za∏àcznik do rozporzàdzenia. § 5. 1. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego jest odpowiedzialny za prawid∏owà organizacj´ i prowadzenie ruchu zak∏adu górniczego. 2. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego wykonuje swoje obowiàzki przy pomocy podleg∏ych mu osób kierownictwa i dozoru ruchu zak∏adu górniczego, zwanych dalej „osobami kierownictwa i dozoru ruchu”. § 6. 1. Przedsi´biorca, po uzgodnieniu z kierownikiem ruchu zak∏adu górniczego: 1) ustala zasady sprawowania nadzoru w zak∏adzie górniczym na zmianach, na których ruch nie jest prowadzony i w dni wolne od pracy, Poz. 962 § 7. Osoby kierownictwa i dozoru ruchu: 1) organizujà i prowadzà prac´ w sposób zapewniajàcy bezpieczeƒstwo pracowników, ruchu zak∏adu górniczego i Êrodowiska, 2) informujà podleg∏ych im pracowników o przepisach i zasadach bezpiecznego wykonywania pracy. § 8. Osoba dozoru ruchu ka˝dorazowo wyznacza przodowego zespo∏u, je˝eli praca jest wykonywana przez zespó∏ pracowniczy, w tym sk∏adajàcy si´ z dwóch pracowników. § 9. Przedsi´biorca oraz podmiot, przyst´pujàcy do wykonywania prac w ruchu zak∏adu górniczego, szczegó∏owo okreÊlajà na piÊmie podzia∏ obowiàzków w celu zapewnienia bezpiecznego wykonywania pracy. § 10. Pracowników lub ich reprezentantów informuje si´ o wszelkich podejmowanych dzia∏aniach dotyczàcych bezpieczeƒstwa i higieny pracy oraz ochrony zdrowia w miejscach i na stanowiskach pracy. Informacje powinny byç zrozumia∏e dla pracowników, których dotyczà. § 11. Pracownik mo˝e byç dopuszczony do pracy w ruchu zak∏adu górniczego, je˝eli: 1) posiada wymagane kwalifikacje lub potrzebne umiej´tnoÊci do wykonywania pracy, 2) opracowuje instrukcje bezpiecznego wykonywania pracy dla stanowisk lub miejsc pracy w ruchu zak∏adu górniczego oraz konsultuje je z pracownikami lub ich reprezentantami, 2) odby∏ aktualne przeszkolenie w zakresie bezpieczeƒstwa i higieny pracy, 3) okreÊla miejsca i stanowiska pracy, na których pracownicy powinni stosowaç wymagane Êrodki ochrony indywidualnej. 4) w wyniku badaƒ lekarskich oraz innych wymaganych badaƒ zosta∏ uznany za zdolnego do wykonywania okreÊlonej pracy. 2. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego: 1) wyznacza osob´ kierownictwa lub dozoru ruchu do sprawowania nadzoru nad prowadzeniem ruchu zak∏adu górniczego na danej zmianie, chyba ˝e ruch zak∏adu górniczego na danej zmianie nadzoruje osobiÊcie, 2) dor´cza zakresy czynnoÊci osobom kierownictwa i dozoru ruchu, za pokwitowaniem odbioru, 3) zatwierdza instrukcje, o których mowa w ust. 1 pkt 2. 3. Ka˝da osoba kierownictwa i dozoru ruchu powinna przestrzegaç ustalonego dla niej i zatwierdzonego przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego zakresu czynnoÊci, szczegó∏owo okreÊlajàcego jej obowiàzki, uprawnienia i zakres odpowiedzialnoÊci. 4. Instrukcje, o których mowa w ust. 1 pkt 2, opracowane odpowiednio dla stanowiska lub miejsca pracy, powinny byç zrozumia∏e dla pracowników, których dotyczà, oraz dor´czone pracownikom za pokwitowaniem odbioru. 5. Pracownicy zapoznajà si´ z treÊcià instrukcji, o której mowa w ust. 1 pkt 2, oraz wykonujà prac´ zgodnie z jej ustaleniami; zapoznanie si´ z treÊcià instrukcji pracownicy potwierdzajà na piÊmie. 3) posiada dostatecznà znajomoÊç przepisów oraz zasad bezpieczeƒstwa i higieny pracy, § 12. 1. Teren zak∏adu górniczego, ∏àcznie z wyrobiskami górniczymi oraz terenami zwa∏owisk i sk∏adowisk, je˝eli nie jest ogrodzony, oznakowuje si´ tablicami, na których umieszcza si´: nazw´ zak∏adu górniczego oraz napis zakazujàcy wst´pu osobom nieupowa˝nionym. 2. Miejsca niebezpieczne zlokalizowane na terenie, o którym mowa w ust. 1, je˝eli nie znajdujà si´ pod sta∏ym dozorem, zabezpiecza si´ w sposób ustalony przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. 3. Miejsca o szczególnym zagro˝eniu dla ˝ycia i zdrowia, w tym miejsca wykonywania prac, o których mowa w § 38, zabezpiecza si´ i oznakowuje tablicami ostrzegawczymi. § 13. Na terenie zak∏adu górniczego (wydzielonego jego oddzia∏
13. u)wywiesza si´ w widocznym miejscu: 1) informacje o adresach i numerach telefonów najbli˝szych jednostek stra˝y po˝arnej, Policji i pogotowia ratunkowego oraz sposobach ich wezwania, 2) instrukcje post´powania w przypadku po˝aru. § 14. Drogi komunikacyjne oraz dojÊcia do miejsc i stanowisk pracy oznakowuje si´ w sposób widoczny i czytelny oraz utrzymuje si´ w stanie umo˝liwiajàcym Dziennik Ustaw Nr 109 — 7099 — Poz. 962 bezpieczne dojÊcia oraz szybkie i bezpieczne ich opuszczenie w razie wypadku lub zagro˝enia. 3. Niedopuszczalne jest naprawianie, smarowanie oraz czyszczenie maszyn i urzàdzeƒ podczas ich ruchu. § 15. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego okreÊla miejsca i stanowiska pracy, które wyposa˝a si´ w odpowiedni system akustyczny i optyczny do przekazywania sygna∏u alarmowego. § 23. 1. Wprowadzenie jakichkolwiek zmian w konstrukcji noÊnej, zawiesiach, rozmieszczeniu przeciwci´˝arów oraz rozszerzenie zakresów dzia∏ania wy∏àczników kraƒcowych w maszynach i urzàdzeniach jest dopuszczalne tylko za zgodà kierownika ruchu zak∏adu górniczego, na podstawie dokumentacji producenta. § 16. 1. W zak∏adzie górniczym prowadzona jest ewidencja osób w nim przebywajàcych. 2. Osoby kierownictwa lub dozoru ruchu, odpowiedzialne za pracowników wykonujàcych prac´ na danej zmianie, po jej zakoƒczeniu, potwierdzajà opuszczenie przez pracowników stanowisk pracy lub przekazujà osobie dozoru ruchu nast´pnej zmiany informacje o pracownikach, którzy pozostali na stanowisku pracy w celu jej dokoƒczenia, podajàc przewidywany czas opuszczenia tych stanowisk. Sposób potwierdzenia opuszczenia stanowisk pracy ustala kierownik ruchu zak∏adu górniczego. § 17. Przed rozpocz´ciem pracy pracownik sprawdza, w zakresie swoich kompetencji, warunki pracy, a w szczególnoÊci stan technicznych Êrodków bezpieczeƒstwa oraz stosowanych narz´dzi; wyniki sprawdzenia przekazuje osobie dozoru ruchu. § 18. Miejsca pracy, maszyny i urzàdzenia oraz aparatur´ kontrolno-pomiarowà stale utrzymuje si´ w stanie zapewniajàcym bezpieczne prowadzenie ruchu zak∏adu górniczego. § 19. 1. Osoby kierownictwa i dozoru ruchu przeprowadzajà okresowe kontrole stanu technicznego oraz sposobu korzystania z obiektów, maszyn i urzàdzeƒ oraz instalacji technicznych zak∏adu górniczego. 2. Zasady przeprowadzania kontroli, o których mowa w ust. 1, ich zakres i cz´stotliwoÊç oraz sposób dokumentowania okreÊla kierownik ruchu zak∏adu górniczego. § 20. Maszyny i urzàdzenia eksploatuje si´, konserwuje oraz naprawia w sposób okreÊlony w dokumentacji techniczno-ruchowej producenta, a ich ruch prowadzi si´ zgodnie z warunkami ustalonymi w zezwoleniu na oddanie do ruchu maszyn i urzàdzeƒ. § 21. Pracownicy obs∏ugujàcy maszyny i urzàdzenia powinni posiadaç wymagane kwalifikacje i uprawnienia do obs∏ugi danej maszyny lub urzàdzenia. Dokument potwierdzajàcy posiadanie wymaganych kwalifikacji i uprawnieƒ pracownicy powinni posiadaç przy sobie. § 22. 1. Osoby nieupowa˝nione nie powinny wykonywaç samowolnie ˝adnych czynnoÊci przy maszynach, urzàdzeniach i instalacjach technicznych. 2. CzynnoÊci zwiàzane z naprawà, smarowaniem oraz czyszczeniem maszyn i urzàdzeƒ mogà byç wykonywane tylko po zatrzymaniu maszyny lub urzàdzenia, zabezpieczeniu ich przed samoczynnym przemieszczeniem i przypadkowym uruchomieniem oraz zabezpieczeniu stanu wy∏àczenia dop∏ywu energii. 2. Ka˝da maszyna powinna posiadaç dzia∏ajàcà sygnalizacj´ ostrzegawczà, stosowanà przed uruchomieniem maszyny oraz stosowanà w przypadku wystàpienia zagro˝enia. 3. Maszyny i urzàdzenia wyposa˝a si´ w niezb´dne i sprawne zabezpieczenia, w tym w sprz´t gaÊniczy gwarantujàcy bezpieczne ich u˝ytkowanie. § 24. Badania kontrolne konstrukcji noÊnych, lin stalowych oraz zespo∏ów i elementów stanowiàcych o bezpieczeƒstwie pracy maszyn urabiajàcych wielonaczyniowych i zwa∏ujàcych wykonuje si´ zgodnie z instrukcjà kontroli ich stanu technicznego, zatwierdzonà przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. § 25. PrzenoÊniki taÊmowe wyposa˝a si´ w: 1) urzàdzenia do czyszczenia taÊmy, 2) ∏atwo dost´pne urzàdzenia umo˝liwiajàce zatrzymanie przenoÊnika, 3) os∏ony cz´Êci wirujàcych i ruchomych, 4) urzàdzenia sygnalizujàce uruchomienie przenoÊnika. § 26. PrzenoÊniki p∏ywajàce wyposa˝a si´ w balustrady z por´czami ochronnymi umieszczonymi na wysokoÊci 1,1 m. Na ka˝dej zmianie roboczej, przed rozpocz´ciem pracy, kontroluje si´ stan zanurzenia pontonów przenoÊnika. Wyniki kontroli wpisuje si´ do ksià˝ki kontroli. § 27. Instalowanie, eksploatacj´ oraz kontrol´ maszyn, urzàdzeƒ i instalacji elektrycznych wykonuje si´ zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w dokumentacji techniczno-ruchowej producenta, odr´bnych przepisach oraz w Polskich Normach. § 28. W przypadku automatycznego lub zdalnego sterowania procesem produkcyjnym stosuje si´ odpowiednià sygnalizacj´ ostrzegawczà oraz stosuje si´ zabezpieczenia i blokady. § 29. 1. Zak∏ady górnicze, w których przerwa w dop∏ywie energii elektrycznej mo˝e spowodowaç zagro˝enie dla ludzi, Êrodowiska i mienia, powinny posiadaç dwa niezale˝ne zasilania pokrywajàce: 1) pe∏ne zapotrzebowanie mocy dla urzàdzeƒ zak∏adu górniczego, 2) minimalnà moc gwarantowanà dla urzàdzeƒ, w których przerwa w dop∏ywie energii mo˝e spowodowaç zagro˝enie. 2. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego podejmuje decyzj´ o koniecznoÊci doprowadzenia niezale˝nego Dziennik Ustaw Nr 109 — 7100 — zasilania, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, powiadamiajàc o tym w∏aÊciwy organ nadzoru górniczego. Poz. 962 5) obiekty stacji za∏adowczych i wy∏adowczych, § 30. W sta∏ej stacji elektroenergetycznej umieszcza 6) budynki g∏ównych stacji spr´˝arek powietrza wraz z rurociàgami, 1) schemat ideowy uk∏adu elektroenergetycznego stacji, 7) budynki stacji elektroenergetycznych oraz g∏ówne urzàdzenia i sieci rozdzielcze wysokiego i Êredniego napi´cia, 2) instrukcj´ obs∏ugi, 8) obiekty i urzàdzenia odwadniania, 3) wykaz sprz´tu ochronnego, niezb´dnego do bezpiecznej obs∏ugi stacji wraz z okreÊleniem miejsca jego przechowywania, 9) wolno stojàce budynki centrali telefonicznych i dyspozytornie, 10) zbiorniki przeciwpo˝arowe, 4) wykaz sprz´tu przeciwpo˝arowego. 11) mosty i estakady technologiczne. § 31. 1. Dopuszczalne jest przenoszenie przewodów oponowych, szaf ∏àczeniowych i sprz´gie∏ po wy∏àczeniu napi´cia i zabezpieczeniu stanu wy∏àczenia, z zastrze˝eniem ust. 2. 5. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wydaje si´ na wniosek kierownika ruchu zak∏adu górniczego na podstawie przed∏o˝onej dokumentacji technicznej i protoko∏u odbioru technicznego, dokonanego przez komisj´ powo∏ywanà przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. si´: 2. Lokalne przesuwanie przewodów oponowych b´dàcych pod napi´ciem jest dopuszczalne wy∏àcznie przy u˝yciu odpowiednich narz´dzi i sprz´tu ochronnego, zabezpieczajàcego pracowników wykonujàcych t´ czynnoÊç. § 32. Zak∏ad górniczy wyposa˝a si´ w ∏àcznoÊç zewn´trznà. § 33. Z zastrze˝eniem § 34—37, oddanie do ruchu obiektów, maszyn oraz urzàdzeƒ i instalacji technicznych zak∏adu górniczego nast´puje na podstawie pisemnego zezwolenia kierownika ruchu zak∏adu górniczego. § 34. 1. Oddanie do ruchu podstawowych obiektów i urzàdzeƒ zak∏adu górniczego odbywa si´ na podstawie zezwolenia w∏aÊciwego organu nadzoru górniczego. 2. Do podstawowych obiektów i urzàdzeƒ zak∏adu górniczego zalicza si´: 1) g∏ówne rozdzielnie elektryczne wysokiego i Êredniego napi´cia, 2) centrale telefoniczne i dyspozytorskie wraz z systemami ∏àcznoÊci i alarmowania, 3) stacje spr´˝arek powietrza, 6. Protokó∏, o którym mowa w ust. 5, w szczególnoÊci zawiera informacj´, ˝e przewidziane do oddania do ruchu obiekt lub urzàdzenie wykonane zosta∏y zgodnie z dokumentacjà technicznà. § 35. 1. Wymagania okreÊlone w § 34 powinny byç spe∏nione w przypadku wprowadzenia istotnych zmian konstrukcyjnych lub zmian warunków eksploatacji podstawowych obiektów i urzàdzeƒ zak∏adu górniczego. 2. Za istotnà zmian´ konstrukcyjnà lub zmian´ warunków eksploatacji uwa˝a si´, odpowiednio, zmian´ parametrów konstrukcyjnych lub warunków prowadzenia ruchu, okreÊlonych w dokumentacjach technicznych i w zezwoleniu na oddanie do ruchu podstawowych obiektów i urzàdzeƒ zak∏adu górniczego. § 36. Organ nadzoru górniczego mo˝e uzale˝niç wydanie zezwolenia na oddanie do ruchu obiektów i urzàdzeƒ od wyników przeprowadzonego próbnego ich ruchu. § 37. 1. Oddanie do ruchu obiektów budowlanych usytuowanych w wyrobisku górniczym nast´puje na podstawie zezwolenia w∏aÊciwego organu nadzoru górniczego. 4) g∏ówne urzàdzenia i uk∏ady odwadniania. 3. Przepisu ust. 1 nie stosuje si´, gdy wymieniony w ust. 2 obiekt lub urzàdzenie stanowi wyposa˝enie lub cz´Êç sk∏adowà obiektu budowlanego zak∏adu górniczego usytuowanego poza wyrobiskiem górniczym, dla którego zezwolenia na u˝ytkowanie wydawane sà na podstawie odr´bnych przepisów. 4. Do obiektów budowlanych zak∏adu górniczego usytuowanych poza wyrobiskiem górniczym zalicza si´ w szczególnoÊci: 1) drogi technologiczne, 2) sk∏ady materia∏ów wybuchowych, 3) obiekty i urzàdzenia przeróbcze, 4) rurociàgi technologiczne, 2. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wymagane jest w przypadku przebudowy oraz remontu wprowadzajàcego istotne zmiany konstrukcyjne obiektów. Przepisy § 34 ust. 5 i 6 oraz § 35 ust. 2 stosuje si´ odpowiednio. 3. Obiekty budowlane usytuowane w wyrobisku górniczym projektuje si´, buduje, utrzymuje, remontuje i dokonuje si´ ich rozbiórki zgodnie z zasadami wiedzy technicznej i sztuki budowlanej. 4. CzynnoÊci, o których mowa w ust. 3, wykonujà osoby posiadajàce wymagane kwalifikacje budowlane. 5. Budow´, przebudow´, remont i rozbiórk´ obiektu budowlanego usytuowanego w wyrobisku górni- Dziennik Ustaw Nr 109 — 7101 — Poz. 962 czym prowadzi si´ na podstawie dokumentacji zatwierdzonej przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. mowa w ust. 1, w przypadkach uzasadnionych warunkami terenowymi i techniczno-ruchowymi. § 38. 1. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego okreÊla rodzaje prac, które sà wykonywane w warunkach szczególnego zagro˝enia. § 44. Roboty udost´pniajàce i eksploatacyjne prowadzi si´ w sposób odpowiedni do warunków geologiczno-górniczych i wyposa˝enia technicznego, a tak˝e zapewniajàcy bezpieczeƒstwo pracowników oraz bezpieczeƒstwo i ciàg∏oÊç ruchu zak∏adu górniczego. 2. Prace, o których mowa w ust. 1, mogà byç w szczególnoÊci: 1) wykonywane przez wyspecjalizowanych w tym zakresie pracowników pod bezpoÊrednim nadzorem osoby dozoru ruchu, 2) poprzedzone sprawdzeniem stanu bezpieczeƒstwa miejsca pracy i urzàdzeƒ przez osob´ dozoru ruchu, 3) poprzedzone instrukta˝em pracowników o mogàcym wystàpiç zagro˝eniu oraz sposobie prawid∏owego i bezpiecznego wykonywania prac. 3. Podczas wykonywania prac, o których mowa w ust. 1, jest niedopuszczalne przebywanie w miejscu ich wykonywania osób niebioràcych w nich udzia∏u oraz równoczesne wykonywanie innych prac w pobli˝u tego miejsca. § 39. 1. W miejscach, w których powsta∏o zagro˝enie bezpieczeƒstwa ruchu zak∏adu górniczego lub pracowników, mogà byç wykonywane tylko prace zwiàzane z usuwaniem zagro˝enia. 2. Podj´cie dalszej pracy w miejscach, o których mowa w ust. 1, mo˝e nastàpiç dopiero po stwierdzeniu przez osob´ kierownictwa lub dozoru ruchu, ˝e zagro˝enie zosta∏o usuni´te. § 40. Na ka˝dej zmianie roboczej powinna byç osoba przeszkolona w udzielaniu pierwszej pomocy. § 41. 1. W zak∏adzie górniczym oraz wydzielonym jego oddziale powinny znajdowaç si´ nosze oraz apteczka wyposa˝ona w niezb´dne Êrodki medyczne. 2. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego ustala liczb´ i lokalizacj´ punktów opatrunkowych oraz miejsca rozmieszczenia apteczek i noszy. Rozdzia∏ 2 Roboty górnicze § 42. Roboty przygotowawcze na przedpolu wyrobiska odkrywkowego i zwa∏owiska prowadzi si´ z wyprzedzeniem przed robotami górniczymi w terminie okreÊlonym przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego, zapewniajàcym bezpieczne prowadzenie robót górniczych. § 45. Stan wyrobisk górniczych i zwa∏owisk okresowo kontrolujà osoby kierownictwa lub dozoru ruchu w zakresie i terminach ustalonych przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. Wyniki kontroli odpowiednio dokumentuje si´. § 46. Osoby kierownictwa i dozoru ruchu zg∏aszajà niezw∏ocznie s∏u˝bie mierniczo-geologicznej, w celu udokumentowania, wyst´pujàce podczas prowadzenia robót górniczych zaburzenia geologiczne, zbiorniki wodne, osuwiska oraz inne zmiany warunków geologiczno-górniczych. § 47. Niebezpieczny odcinek Êciany, na którym roboty zosta∏y chwilowo wstrzymane, zabezpiecza si´ i oznakowuje umieszczonymi, odpowiednio, przy górnej i dolnej kraw´dzi Êciany, tablicami ostrzegawczymi. § 48. 1. W przypadku wykrycia w nadk∏adzie, z∏o˝u lub urobku Êladów kultury materialnej bàdê znaleziska paleontologicznego roboty powinny byç natychmiast przerywane i zawiadamiana osoba dozoru ruchu. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego wraz z przedsi´biorcà ustalajà sposób kontynuowania robót. 2. Przedsi´biorca powiadamia o znalezisku w∏aÊciwy organ jednostki samorzàdu terytorialnego i organ nadzoru górniczego oraz w∏aÊciwych, dla miejsca po∏o˝enia znaleziska, konserwatora zabytków i przyrody. § 49. 1. W celu sprawowania nadzoru nad gospodarkà Êrodkami strza∏owymi, sprz´tem strza∏owym oraz wykonywanymi robotami strza∏owymi w zak∏adzie górniczym lub grupie zak∏adów górniczych powinno byç utworzone odpowiednie stanowisko w kierownictwie lub dozorze ruchu. 2. Roboty strza∏owe wykonywane metodà d∏ugich otworów strza∏owych wykonuje si´ pod nadzorem osoby dozoru ruchu wyznaczonej przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. 3. Osoba, o której mowa w ust. 2, powinna posiadaç stwierdzone kwalifikacje osoby dozoru ruchu w specjalnoÊci górniczej — technika strza∏owa. § 43. 1. Wyrobiska odkrywkowe zabezpiecza si´ przed nap∏ywem wód z terenów przyleg∏ych, w celu ograniczenia ich dop∏ywu i dzia∏ania erozyjnego na skarpach, pó∏kach, pochylniach i poziomach roboczych. 4. Przepisu ust. 1 nie stosuje si´ w przypadku wykonywania w zak∏adzie górniczym robót strza∏owych przez podmiot. Nadzór nad wykonywaniem tych robót sprawuje wówczas kierownik ruchu zak∏adu górniczego lub osoba dozoru ruchu przez niego wyznaczona, posiadajàca stwierdzone kwalifikacje, o których mowa w ust. 3. 2. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego mo˝e zezwoliç na niewykonywanie zabezpieczenia, o którym § 50. 1. Niedopuszczalne jest wiercenie otworów strza∏owych w otworach pozosta∏ych z poprzednich Dziennik Ustaw Nr 109 — 7102 — strzelaƒ (fajkach) lub w otworach, w których znajdujà si´ Êrodki strza∏owe. 2. Przy wierceniu otworów strza∏owych: 1) zabezpiecza si´ wiertnic´ przed mo˝liwoÊcià samoczynnego przesuwania si´, 2) stosuje si´ odpowiednio zakotwiczone bariery zabezpieczajàce, gdy wiertnica nie ma urzàdzenia do automatycznego podawania ˝erdzi, Poz. 962 osoba kierownictwa lub dozoru ruchu bezpoÊrednio nadzorujàca wykonywanie robót strza∏owych. § 56. Stosujàc metod´ strzelania otworami z poszerzonym dnem: 1) promieƒ strefy bezpieczeƒstwa, w której nie mogà przebywaç ludzie, powinien wynosiç co najmniej 100 m, 3) zabezpiecza si´ odwiercony otwór przed zalaniem lub zasypaniem. 2) po poszerzeniu dna otworu strza∏owego ponowne za∏adowanie otworu Êrodkami strza∏owymi mo˝e nastàpiç po up∏ywie co najmniej 15 minut od odstrza∏u, § 51. 1. W przypadku gdy roboty strza∏owe wykonywane sà na podstawie dokumentacji strza∏owej sporzàdzonej w sposób okreÊlony w odr´bnych przepisach, w zak∏adzie górniczym prowadzi si´ ewidencj´ odstrza∏ów. 3) przed przystàpieniem do powtórnego ∏adowania otworu Êrodkami strza∏owymi usuwa si´ skruszony materia∏ z otworu i bada mo˝liwoÊç jego ∏adowania. 2. W ewidencji odstrza∏ów odnotowuje si´: 1) numer dokumentacji strza∏owej oraz dat´, godzin´ i miejsce odstrza∏u, 2) rzeczywiste parametry odstrza∏u, 3) inne istotne informacje dotyczàce wykonywanych robót strza∏owych. 3. Wpisów do ewidencji odstrza∏ów dokonuje kierownik odstrza∏u nadzorujàcy wykonywanie robót strza∏owych i potwierdza je w∏asnor´cznym podpisem. 4. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego lub wyznaczona przez niego osoba dozoru ruchu przechowuje ewidencj´ odstrza∏ów zgodnie z przepisami o przechowywaniu dowodów Êcis∏ego zarachowania. § 52. Podczas czynnoÊci zwiàzanych z ∏adowaniem Êrodków strza∏owych do otworów strza∏owych pracownicy niewykonujàcy tych czynnoÊci powinni byç wycofani na odleg∏oÊç co najmniej 30 m od miejsca ∏adowania. § 53. Sposób zabezpieczenia obiektów, maszyn i urzàdzeƒ znajdujàcych si´ w strefie zagro˝onej rozrzutem od∏amków ustala osoba bezpoÊrednio nadzorujàca roboty strza∏owe. CzynnoÊci te wykonuje si´ ka˝dorazowo przed rozpocz´ciem ∏adowania Êrodków strza∏owych do otworów strza∏owych, zgodnie z ustaleniami kierownika ruchu zak∏adu górniczego dotyczàcymi zabezpieczenia tych obiektów, maszyn i urzàdzeƒ przed skutkami robót strza∏owych. § 54. 1. Przed przystàpieniem do ∏adowania Êrodków strza∏owych do otworu strza∏owego sprawdza si´, czy otwór mo˝e byç za∏adowany zgodnie z ustaleniami metryki strza∏owej albo dokumentacji strza∏owej. 2. Niedopuszczalne jest udra˝nianie otworu strza∏owego, w którym znajdujà si´ Êrodki strza∏owe. § 55. 1. W przypadku zaklinowania si´ w otworze strza∏owym Êrodków strza∏owych przerywa si´ ∏adowanie otworu. 2. O sposobie odpalania otworu strza∏owego, w którym zaklinowa∏y si´ Êrodki strza∏owe, decyduje § 57. W otworach strza∏owych, w których znajduje si´ woda, Êrodki strza∏owe umieszcza si´ w otoczkach ochronnych lub stosuje si´ Êrodki strza∏owe wodoodporne. § 58. 1. Masa poszczególnych ∏adunków materia∏u wybuchowego opuszczanych do otworu strza∏owego nie mo˝e przekraczaç 30 kg, a ∏adunku udarowego 10 kg. 2. Do opuszczania ∏adunków udarowych u˝ywa si´ sprz´tu wykonanego z materia∏ów niepowodujàcych iskrzenia oraz nie∏adujàcych si´ elektrostatycznie. § 59. Przy elektrycznym odpalaniu ∏adunków Êrodków strza∏owych: 1) na przewodach zapalników mo˝na opuszczaç do otworu strza∏owego nabój udarowy o masie zgodnej z warunkami okreÊlonymi w decyzji o dopuszczeniu do stosowania w zak∏adach górniczych, lecz nieprzekraczajàcej 500 g, 2) ka˝da cz´Êç ∏adunku rozcz∏onkowanego powinna mieç oddzielny ∏adunek udarowy lub powinien byç stosowany lont detonujàcy, 3) bezpoÊrednio przed przy∏àczeniem obwodu strza∏owego do zapalarki powinna byç, ze schronu strza∏owego, sprawdzona jego ciàg∏oÊç i opornoÊç, 4) linia strza∏owa zwijana, w przypadku jej stosowania, powinna byç rozwini´ta na ca∏ej d∏ugoÊci. § 60. Odpalanie ∏adunków Êrodków strza∏owych lontami detonujàcymi mo˝e byç wykonywane, je˝eli: 1) odcinki lontu o potrzebnej d∏ugoÊci sà przygotowane przed ich umieszczeniem w otworach strza∏owych, 2) w tej samej sieci strza∏owej sà u˝ywane lonty jednego rodzaju, pochodzàce z jednej wytwórni, 3) sieç strza∏owa nie tworzy p´tli, 4) w przypadku krzy˝owania si´ lontów lub uk∏adania linii równoleg∏ych zachowane sà odst´py mi´dzy nimi wynoszàce co najmniej 0,2 m, 5) opuszczany na loncie do otworu strza∏owego ∏adunek udarowy ma mas´ zgodnà z warunkami okreÊlonymi w decyzji o dopuszczeniu do stosowania Dziennik Ustaw Nr 109 — 7103 — Poz. 962 w zak∏adach górniczych, lecz nieprzekraczajàcà 500 g, ci strza∏owej od zapalarki oraz po zwarciu i zaizolowaniu koƒcówek przewodów strza∏owych. 6) do inicjowania lontów detonujàcych nie sà u˝ywane sp∏onki, § 63. 1. Niewypa∏ w otworze strza∏owym krótkim likwiduje si´ poprzez odpalenie ∏adunku umieszczonego w otworze odwierconym równolegle, w odleg∏oÊci co najmniej 0,5 m. 7) po∏àczenia lontów wykonane sà na nak∏adk´, na odcinku nie krótszym ni˝ 0,2 m i zabezpieczone taÊmà izolacyjnà, 8) odga∏´zienia od sieci strza∏owej wychodzà w kierunku przebiegu fali detonacyjnej pod kàtem od 30° do 45°, 9) po∏àczenia odcinków lontu nie sà umieszczone w przybitce. § 61. 1. Ka˝dy pojedynczy ∏adunek Êrodka strza∏owego, który podczas pomiaru ciàg∏oÊci obwodu strza∏owego wykaza∏ przerw´ lub który przy wykonywaniu odstrza∏u nie odpali∏, uznaje si´ za niewypa∏. 2. W zak∏adzie górniczym prowadzi si´ ksià˝k´ ewidencji niewypa∏ów. 3. W przypadku stwierdzenia niewypa∏u nadanie sygna∏u „odwo∏anie” mo˝e nastàpiç dopiero po odpowiednim zabezpieczeniu rejonu niewypa∏u. 4. Likwidacji niewypa∏u mo˝e dokonaç tylko zespó∏ pracowników w sk∏adzie wyznaczonym przez osob´ dozoru ruchu nadzorujàcà roboty strza∏owe, zgodnie z ustaleniami instrukcji zatwierdzonej przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. 5. Osoba kierownictwa lub dozoru ruchu, nadzorujàca roboty strza∏owe, okreÊla szczegó∏owo sposób likwidowania niewypa∏u i zapoznaje z nim pracowników zatrudnionych przy prowadzeniu tych robót, ustalajàc: 1) granice terenu, na którym nie mo˝na prowadziç ˝adnych robót niezwiàzanych z likwidacjà niewypa∏u, 2) granice stref zagro˝eƒ i sposób ich zabezpieczenia, 3) sposób lokalizacji ∏adunków Êrodków strza∏owych, które nie odpali∏y, 4) sposób usuwania przybitki, ∏adunków udarowych i Êrodków strza∏owych, 5) sposób post´powania w przypadku braku ciàg∏oÊci obwodu strza∏owego w pojedynczym ∏adunku Êrodka strza∏owego. § 62. 1. Likwidowanie niewypa∏ów za pomocà dodatkowych naboi udarowych jest dopuszczalne wy∏àcznie w warunkach zapewniajàcych, ˝e dodatkowy nabój bezpoÊrednio zetknie si´ z ∏adunkiem niewypa∏u. 2. W przypadku likwidacji niewypa∏u w otworach strza∏owych przez detonacj´ za pomocà dodatkowego naboju udarowego, przybitk´ wodnà lub sypkà usuwa si´ z otworu wy∏àcznie przy u˝yciu spr´˝onego powietrza. 3. Podczas likwidowania niewypa∏ów odpalaniem elektrycznym badanie wzrokowe prawid∏owoÊci po∏àczeƒ sieci strza∏owej lub wykonywanie innych czynnoÊci (robót) mo˝e nastàpiç po uprzednim od∏àczeniu sie- 2. Podczas strzelania ∏adunkami nak∏adanymi lub podk∏adanymi, likwidowania niewypa∏u dokonuje si´ przez r´czne usuni´cie przybitki, umieszczenie dodatkowego naboju udarowego, ponowne wykonanie przybitki i jego odpalenie. 3. Podczas strzelania rozszczepkowego niewypa∏ likwiduje si´ przez za∏o˝enie i odstrzelenie ∏adunku nak∏adanego wprost na wylot otworu strza∏owego. § 64. Po rozstawieniu posterunków zabezpieczajàcych i nadaniu sygna∏u uprzedzajàcego, w strefie zagro˝enia rozrzutu od∏amków mogà przebywaç tylko cz∏onkowie zespo∏u powo∏anego do wykonania odstrza∏u, pracownicy w∏aÊciwego organu nadzoru górniczego oraz inne osoby, po wyra˝eniu zgody na ich przebywanie przez osob´ dozoru ruchu nadzorujàcà roboty strza∏owe. § 65. 1. Osoba kierownictwa lub dozoru ruchu nadzorujàca roboty strza∏owe, po stwierdzeniu prawid∏owoÊci odstrza∏u, wydaje polecenie nadania sygna∏u dêwi´kowego oznaczajàcego odwo∏anie. 2. Schron strza∏owy opuszcza si´ dopiero po nadaniu sygna∏u dêwi´kowego oznaczajàcego odwo∏anie. 3. Przepisu ust. 2 nie stosuje si´ do osób odpowiedzialnych za stwierdzenie prawid∏owoÊci odstrza∏u. § 66. 1. Naboje udarowe przeznaczone do umieszczenia w otworze strza∏owym przygotowuje si´ bezpoÊrednio przed ich umieszczeniem w tym otworze, w odleg∏oÊci nie mniejszej ni˝ 5 m od za∏adowanych otworów strza∏owych oraz miejsca sk∏adowania Êrodków strza∏owych. 2. W uzasadnionych przypadkach zgody na przygotowanie naboi udarowych przeznaczonych do umieszczenia w otworze strza∏owym, w innych miejscach ni˝ okreÊlone w ust. 1, udziela kierownik ruchu zak∏adu górniczego, okreÊlajàc warunki zapewniajàce bezpieczeƒstwo ich przygotowania i transportu na miejsce wykonywania robót. § 67. W przypadku usuwania nawisu na Êcianie ∏adunek Êrodka strza∏owego nie powinien byç podwieszony na przewodach strza∏owych. § 68. 1. Specjalistyczne roboty strza∏owe mogà byç wykonywane tylko pod bezpoÊrednim nadzorem kierownika s∏u˝by strza∏owej. 2. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego ustala, które z robót strza∏owych wykonywanych w zak∏adzie górniczym zalicza si´ do specjalistycznych robót strza∏owych. Dziennik Ustaw Nr 109 — 7104 — § 69. 1. W zak∏adzie górniczym mogà byç wykonywane strzelania doÊwiadczalne. 2. Strzelanie doÊwiadczalne wykonuje si´ na podstawie dokumentacji strzelania. 3. Dokumentacj´ strzelania opiniuje rzeczoznawca do spraw ruchu zak∏adu górniczego. 4. Strzelanie doÊwiadczalne wykonuje kierownik s∏u˝by strza∏owej pod nadzorem kierownika dzia∏u robót górniczych, a w miar´ potrzeb, z udzia∏em rzeczoznawcy, o którym mowa w ust. 3. 5. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego powiadamia w∏aÊciwy organ nadzoru górniczego, co najmniej na 7 dni przed planowanym terminem strzelania doÊwiadczalnego, o terminie wykonywania strzelania. 6. Z wykonania strzelania doÊwiadczalnego lub serii strzelaƒ sporzàdza si´ protokó∏, w którym umieszcza si´ opis robót i uzyskanych efektów. Protokó∏ podpisujà wykonujàcy i nadzorujàcy strzelanie oraz rzeczoznawca, o którym mowa w ust. 3, je˝eli uczestniczy∏ w strzelaniu. § 70. W okresie planowanych przerw w pracy maszyny kontroluje si´ w sposób ustalony przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego lub wyznaczonà przez niego osob´ kierownictwa odpowiedniego dzia∏u albo s∏u˝by ruchu. § 71. Podczas eksploatacji maszyn odst´p mi´dzy nimi powinien byç wi´kszy od sumy promieni maksymalnego zasi´gu tych maszyn. § 72. 1. Prac´ maszyn wielonaczyniowych prowadzi si´ w blokadzie ruchu ze wspó∏pracujàcymi przenoÊnikami. 2. Przepisu ust. 1 nie stosuje si´ do maszyn o pojemnoÊci naczynia do 0,5 m3. 3. W przypadku wystàpienia awarii blokady zasady pracy w okresie naprawy maszyny ustala osoba kierownictwa lub dozoru ruchu, nadzorujàca prac´ na danej zmianie. 4. Niedozwolone jest przebywanie osób w urzàdzeniach wysypowych lub pod nimi podczas pracy maszyny. § 73. Maszyn´ jednonaczyniowà, podczas urabiania i ∏adowania, ustawia si´ w taki sposób, aby z kabiny zapewniona by∏a widocznoÊç Êrodków transportowych i wysypu urobku. § 74. Dla ka˝dej maszyny kierownik ruchu zak∏adu górniczego okreÊla szerokoÊç pasa bezpieczeƒstwa od górnej i dolnej kraw´dzi poszczególnych skarp. Granica tego pasa nie powinna byç przekraczana. § 75. Przewód oponowy zasilajàcy maszyny i urzàdzenia o nap´dzie elektrycznym uk∏ada si´ w sposób ustalony przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego lub wyznaczonà przez niego osob´ dozoru odpowiedniego dzia∏u ruchu. Poz. 962 § 76. 1. SzerokoÊç przodka przy r´cznym urabianiu nadk∏adu lub kopaliny i wysokoÊç urabianego pi´tra ustala kierownik ruchu zak∏adu górniczego. 2. Podczas r´cznego urabiania nadk∏adu lub kopaliny: 1) jednoczesna praca ludzi w przodkach znajdujàcych si´ jeden nad drugim jest dozwolona tylko wtedy, gdy szerokoÊç poziomu mi´dzy pi´trami jest wi´ksza ni˝ 6 m, 2) powinien byç obserwowany stan przodka, a o wszelkich zmianach warunków geologiczno-górniczych powiadamia si´ niezw∏ocznie osoby dozoru ruchu. § 77. 1. Hydromechaniczne urabianie nadk∏adu lub kopaliny wykonuje si´ zgodnie z projektem technicznym zatwierdzonym przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. 2. W projekcie, o którym mowa w ust. 1, okreÊla si´ w szczególnoÊci sposób: 1) urabiania, 2) zwa∏owania, 3) transportu urobku i odprowadzania wody. § 78. Termiczne urabianie kopaliny wykonuje si´ zgodnie z projektem technicznym zatwierdzonym przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. § 79. W pobli˝u miejsca pracy palnika termicznego organizuje si´ stanowisko sprz´tu przeciwpo˝arowego; iloÊç i rodzaj tego sprz´tu ustala si´ w projekcie, o którym mowa w § 78. § 80. Podczas urabiania z∏o˝a palnikiem termicznym u˝ywanie otwartego ognia w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 10 m od zbiornika paliw i butli gazowych jest niedopuszczalne. § 81. 1. Eksploatacja z∏o˝a spod lustra wody urzàdzeniami p∏ywajàcymi odbywa si´ zgodnie z projektem technicznym eksploatacji uwzgl´dniajàcym przepisy w sprawie bezpieczeƒstwa ˝eglugi w ˝egludze Êródlàdowej, z wy∏àczeniem sprz´tu p∏ywajàcego urabiajàco-odstawczego, zatwierdzonym przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. 2. Na akwenach wodnych zamkni´tych Êródlàdowych w projekcie technicznym eksploatacji mogà byç nieuwzgl´dnione informacje dotyczàce: 1) posiadania uprawnieƒ ˝eglugowych pracowników, 2) posiadania sprz´tu nawigacyjnego, 3) instalacji z´zowej uproszczonej. 3. Zasady podzia∏u obowiàzków i wspó∏dzia∏ania osób za∏ogi urzàdzenia p∏ywajàcego i osób zatrudnionych przy prowadzeniu ruchu zak∏adu górniczego ustala przedsi´biorca, powiadamiajàc w∏aÊciwe organy nadzoru górniczego i administracji Êródlàdowej. § 82. Urabianie ska∏ sypkich, plastycznych i kruchych przez podkopywanie, podcinanie lub podwr´bianie jest niedopuszczalne, z wyjàtkiem przypadków Dziennik Ustaw Nr 109 — 7105 — wynikajàcych z technologii robót zatwierdzonej przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. § 83. 1. Zwa∏owisko i sk∏adowisko lokalizuje si´ w tej cz´Êci wyrobiska górniczego, z której wyeksploatowano ca∏kowicie kopalin´ lub poza granicà udokumentowania zasobów bilansowych, w miejscu niepowodujàcym póêniejszego pogorszenia warunków eksploatacji tych zasobów. 2. Dopuszczalne jest lokalizowanie zwa∏owiska i sk∏adowiska tymczasowego w granicach udokumentowanych zasobów z∏o˝a lub w cz´Êci wyrobiska górniczego, z której nie wyeksploatowano kopaliny, je˝eli jest to uzasadnione warunkami techniczno-ekonomicznymi i terenowymi. § 84. 1. Zwa∏owisko i sk∏adowisko kszta∏tuje si´ zgodnie z dokumentacjà technicznà, zatwierdzonà przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. 2. Dokumentacja techniczna okreÊla w szczególnoÊci: 1) technologi´ zwa∏owania, 2) kàty generalne zboczy, 3) bezpiecznà odleg∏oÊç od:
14. a)wyrobiska górniczego,
15. b)kraw´dzi frontów eksploatacyjnych dla zwa∏owania wewn´trznego,
16. c)cieków i innych zbiorników wodnych,
17. d)dróg, obiektów budowlanych, linii kolejowych i innych urzàdzeƒ technicznych, 4) wysokoÊç pi´ter i ich liczb´, Poz. 962 3. Teren wzd∏u˝ przenoÊników powinien umo˝liwiaç przejazd lub przejÊcie w celu przeprowadzenia kontroli stanu technicznego przenoÊnika lub jego naprawy. 4. Niedopuszczalne jest: 1) zbli˝anie si´ do ruchomych cz´Êci przenoÊnika taÊmowego na odleg∏oÊç mniejszà ni˝ 0,5 m, 2) uruchamianie przenoÊnika taÊmowego bez uprzedniego nadania sygna∏u ostrzegawczego, 3) podczas ruchu przenoÊnika taÊmowego poruszanie si´ osób po konstrukcji przenoÊnika, stawanie na niej i jazda na taÊmie przenoÊnika. 5. U˝ywanie przenoÊników taÊmowych do celów innych ni˝ okreÊlone w procesie technologicznym jest dopuszczalne na zasadach okreÊlonych w dodatkowej instrukcji zatwierdzonej przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. § 87. Koleje znajdujàce si´ na terenie zak∏adu górniczego u˝ytkuje si´ zgodnie z regulaminem transportu szynowego opracowanym w sposób okreÊlony w odr´bnych przepisach. § 88. 1. Niedopuszczalny jest przewóz r´czny wozami w wyrobiskach górniczych o nachyleniu powy˝ej 4°. 2. Przy r´cznym przewozie, w miejscach umo˝liwiajàcych samoczynne toczenie si´ wozu w wyrobiskach górniczych o nachyleniu do 4°, odleg∏oÊç mi´dzy wozami nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 30 m. 6) dopuszczalny kàt nachylenia poprzecznego torów. § 89. Transport r´czny po torach przewozu lokomotywowego jest dopuszczalny tylko po uzyskaniu zezwolenia kierownika ruchu zak∏adu górniczego i na warunkach przez niego okreÊlonych. 3. W przypadkach uzasadnionych warunkami technicznymi i terenowymi, a tak˝e przeznaczeniem urobionych mas, kierownik ruchu zak∏adu górniczego decyduje o odstàpieniu od sporzàdzania dokumentacji, o której mowa w ust. 1. § 90. Zasady u˝ytkowania i utrzymywania pojazdów oraz dróg wewnàtrzzak∏adowych okreÊla, uwzgl´dniajàcy odr´bne w tym zakresie przepisy, regulamin ruchu zatwierdzony przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. § 85.1. Kszta∏towanie wierzchowiny zwa∏owiska i zboczy sta∏ych prowadzi si´ wraz z post´pem robót górniczych, w sposób umo˝liwiajàcy ich rekultywacj´. § 91. 1. W przypadku za∏adunku urzàdzeniami mechanicznymi pojazdy mogà byç podstawione do miejsc za∏adunkowych po otrzymaniu sygna∏u od operatora maszyny lub urzàdzenia za∏adowczego. 5) maszyny i urzàdzenia stosowane do zwa∏owania i sk∏adowania, 2. Powierzchnie zboczy sta∏ych i wierzchowiny zwa∏owiska zabezpiecza si´ przed erozjà. Rozdzia∏ 3 Transport § 86.1. Wzd∏u˝ tras przenoÊników taÊmowych, w miejscach ustalonych przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego lub osob´ dozoru ruchu przez niego wyznaczonà, powinny si´ znajdowaç bezpieczne przejÊcia dla osób po∏o˝one w poprzek trasy przenoÊników. 2. PrzenoÊniki taÊmowe przechodzàce nad stanowiskami pracy lub drogami komunikacyjnymi wyposa˝a si´ w zabezpieczenia przed spadaniem urobku. 2. Czerpak maszyny lub urzàdzenia za∏adowczego nie mo˝e byç przemieszczany nad kabinà kierowcy pojazdu. § 92. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego okreÊla rodzaje pojazdów, w kabinach których nie powinno si´ przebywaç podczas za∏adunku. § 93. 1. Podczas prowadzenia transportu linowego torami wszystkie stacje i pomosty nadawczo-odbiorcze wyposa˝a si´ w odcinki torów u∏o˝one poziomo i w linii prostej. 2. D∏ugoÊç odcinków torów u∏o˝onych poziomo na pomostach powinna byç tak dobrana, aby zestaw Dziennik Ustaw Nr 109 — 7106 — transportowy wozów mieÊci∏ si´ na pomoÊcie i mo˝liwa by∏a swobodna ich obs∏uga. § 94. 1. Na górnych i poÊrednich pomostach za∏adowczych torów zabudowuje si´ zapory zabezpieczajàce wozy przed stoczeniem si´. 2. Na torach w wyrobiskach górniczych o nachyleniu ponad 4° zabudowuje si´ ∏apacze wózków lub inne urzàdzenia zabezpieczajàce o podobnym dzia∏aniu. § 95. Stanowisko maszynisty ko∏owrotu oraz obs∏ugi pomostów nadawczo-odbiorczych wyposa˝a si´ w: 1) instrukcj´ okreÊlajàcà dopuszczalnà iloÊç wozów ∏adownych i pustych, jakà wolno opuszczaç lub ciàgnàç, 2) tablice z obowiàzujàcymi sygna∏ami. § 96. Transport linowy prowadzi si´ w sposób okreÊlony w projekcie technicznym i regulaminie ruchu, zatwierdzonym przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. § 97. Pomi´dzy wszystkimi stacjami i pomostami powinna byç zachowana ∏àcznoÊç oraz sygnalizacja. § 98. Przebywanie na stacjach oraz chodzenie po trasie podczas prowadzenia ruchu jest niedozwolone. § 99. 1. Na poczàtku ka˝dej zmiany roboczej dokonuje si´ przeglàdu lin i mechanizmów kolejki wiszàcej oraz stwierdza ich przydatnoÊç. 2. Eksploatacja wiszàcych kolejek linowych jest niedopuszczalna podczas niesprzyjajàcych warunków atmosferycznych. § 100. Jazda osób obs∏ugi i dozoru ruchu w wózkach przeznaczonych do przeprowadzenia kontroli okresowych, badania lin noÊnych i ciàgnàcych oraz urzàdzeƒ kolejek mo˝e odbywaç si´ tylko po uzyskaniu zezwolenia kierownika ruchu zak∏adu górniczego i na warunkach okreÊlonych w zezwoleniu. § 101. 1. Pracownicy zatrudnieni przy obs∏udze obiektów p∏ywajàcych oraz maszyn i urzàdzeƒ znajdujàcych si´ na nich powinni posiadaç odpowiednie uprawnienia. 2. Przechodzenie mi´dzy pog∏´biarkà a barkà jest dozwolone tylko po pomoÊcie. 3. Na ka˝dej zmianie roboczej powinien byç zatrudniony przynajmniej jeden pracownik przeszkolony w zakresie ratownictwa wodnego. Rozdzia∏ 4 Odwadnianie § 102. Sposób odwadniania wyrobisk odkrywkowych okreÊla dokumentacja techniczna, sporzàdzona na podstawie warunków hydrologicznych i hydrogeologicznych oraz zatwierdzona przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. W przypadku braku dokumentacji technicznej sposób odwadniania okreÊla kierownik ruchu zak∏adu górniczego. Poz. 962 § 103. W przypadku gdy w pobli˝u zak∏adu górniczego znajdujà si´ rzeki, stawy lub inne zbiorniki wodne, a ich wody mogà przedostawaç si´ do wyrobisk górniczych, wyrobiska te chronione sà w sposób ustalony przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. § 104. 1. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego zatwierdza lokalizacj´ i konstrukcje zbiorników, osadników oraz rowów odwadniajàcych, budowanych na sta∏ych elementach wyrobiska górniczego, zwa∏owiska i sk∏adowiska, je˝eli nie dokonano tego w projekcie technicznym. 2. Niedopuszczalne jest utrzymywanie zbiorników wodnych, niezwiàzanych z ruchem zak∏adu górniczego, na poziomach roboczych wyrobiska górniczego, zwa∏owiska i sk∏adowiska oraz w pobli˝u górnej kraw´dzi wyrobiska wg∏´bnego. § 105. 1. Cz´stotliwoÊç kontroli zwierciad∏a wody w otworach obserwacyjnych ustala kierownik ruchu zak∏adu górniczego. Kontrole te przeprowadza si´ co najmniej raz na szeÊç miesi´cy. 2. W przypadku przewidywanych zmian poziomu zwierciad∏a wód podziemnych, powodowanych dzia∏alnoÊcià górniczà, w systemie odwadniania uwzgl´dnia si´ prowadzenie obserwacji poziomu tego zwierciad∏a oraz zmian stosunków wodnych w górotworze, stosownie do post´pu robót, lecz nie rzadziej ni˝ co szeÊç miesi´cy. 3. Podczas projektowania odwodnienia zak∏adu górniczego okreÊla si´ przewidywane dop∏ywy wody (w m3/min), wynikajàce z dokumentacji hydrogeologicznych (wody podziemne) i obliczeƒ hydrologicznych (wody opadowe). 4. OkreÊlenia przewidywanych dop∏ywów wód podziemnych w czynnym zak∏adzie górniczym dokonuje si´ na podstawie pomiarów i obserwacji, je˝eli warunki hydrogeologiczne nie ulegajà zasadniczym zmianom, a w zak∏adzie górniczym znajdujà si´ udokumentowane wyniki przeprowadzonych, w okresie co najmniej dwóch lat, obserwacji i pomiarów. 5. Dop∏ywy wód opadowych, w obr´bie zlewni wyrobiska górniczego i zwa∏owiska, oblicza si´ na podstawie maksymalnego opadu dobowego o prawdopodobieƒstwie 10% (opad wyst´pujàcy raz na 10 lat). § 106. 1. WydajnoÊç pomp powinna zapewniaç odprowadzenie, w ciàgu 24 godzin, przewidywanego dobowego dop∏ywu wód podziemnych oraz, w ciàgu 36 godzin, przewidywanego dobowego dop∏ywu wód opadowych, okreÊlonych zgodnie z § 105. 2. W przypadku mo˝liwoÊci retencjonowania wód na poziomach eksploatacyjnych wydajnoÊç pomp powinna zapewniç odprowadzenie dobowego dop∏ywu wód opadowych w ciàgu 48 godzin. 3. Pompownie, do których przewidywany lub prognozowany sumaryczny dobowy dop∏yw wód podziemnych i wód opadowych okreÊlonych zgodnie z § 105 przekracza 1 m3/min, wyposa˝a si´ w rezerwo- Dziennik Ustaw Nr 109 — 7107 — we pompy o wydajnoÊci nie ni˝szej ni˝ 50% wydajnoÊci pomp okreÊlonej w ust. 1. § 107. W przypadkach uzasadnionych warunkami techniczno-ruchowymi kierownik ruchu zak∏adu górniczego mo˝e odstàpiç od obowiàzku stosowania odwadniania, powiadamiajàc w∏aÊciwy organ nadzoru górniczego. Rozdzia∏ 5 Geologia górnicza i miernictwo górnicze § 108. 1. Przedsi´biorca zapewnia obs∏ug´ mierniczà i geologicznà, której zadaniem jest prawid∏owe oraz terminowe sporzàdzanie i aktualizowanie dokumentacji mierniczo-geologicznej zak∏adu górniczego. 2. S∏u˝ba geologiczna i miernicza zak∏adu górniczego podlegajà bezpoÊrednio kierownikowi ruchu zak∏adu górniczego. 3. Zakres zadaƒ wykonywanych przez pracowników s∏u˝by geologicznej i mierniczej zak∏adu górniczego ustala kierownik ruchu zak∏adu górniczego. § 109. 1. Dokumentacj´ mierniczo-geologicznà przechowuje si´ w zak∏adzie górniczym lub poza zak∏adem górniczym zgodnie z odr´bnymi przepisami. O fakcie przechowywania dokumentacji mierniczo-geologicznej poza zak∏adem górniczym powiadamia si´ w∏aÊciwy organ nadzoru górniczego. 2. Dokumentacj´ kartograficznà sporzàdzonà na noÊnikach informatycznych zabezpiecza si´ przez wykonanie trwa∏ych kopii zapasowych. § 110. 1. S∏u˝ba geologiczna i miernicza zak∏adu górniczego prowadzi ksià˝k´ ewidencji dokumentacji mierniczo-geologicznej oraz ksià˝k´ uwag, w której zapisuje si´ nieprawid∏owoÊci w prowadzeniu ruchu zak∏adu górniczego w zakresie gospodarki z∏o˝em. 2. Ka˝dà informacj´ wpisanà do ksià˝ki uwag niezw∏ocznie przedk∏ada si´ kierownikowi ruchu zak∏adu górniczego, który wyznacza osoby odpowiedzialne i terminy usuni´cia zg∏oszonych nieprawid∏owoÊci. 3. Zadaniem s∏u˝by geologicznej zak∏adu górniczego jest geologiczna obs∏uga zak∏adu górniczego, a w szczególnoÊci: Poz. 962 6) kontrolowanie i badanie jakoÊci z∏o˝a oraz zmiennoÊci parametrów jakoÊciowych w procesie wydobywania i przeróbki kopalin, 7) kontrolowanie czystoÊci wybierania z∏o˝a i zabezpieczenia przed zniszczeniem kopalin towarzyszàcych, 8) prowadzenie okresowych analiz gospodarki z∏o˝em, 9) kontrolowanie selektywnej eksploatacji z∏ó˝ wielosurowcowych oraz zwa∏owania, 10) analizowanie i prognozowanie zagro˝eƒ naturalnych, w tym zagro˝enia powodziowego. 4. Zadaniami s∏u˝by mierniczej zak∏adu górniczego w zakresie obs∏ugi mierniczej sà w szczególnoÊci: 1) kontrolowanie zgodnoÊci prowadzonych robót górniczych z zatwierdzonym planem ruchu zak∏adu górniczego, 2) wykonywanie prac geodezyjnych zwiàzanych z budowà, rozbudowà i ruchem zak∏adu górniczego, w tym pomiaru zdj´tego nadk∏adu i wydobytej kopaliny, 3) sporzàdzanie i uzupe∏nianie dokumentacji mierniczo-geologicznej, 4) wyznaczanie granic filarów ochronnych i pasów ochronnych oraz kontrolowanie przebiegu eksploatacji w stosunku do ustalonych granic, 5) wykonywanie pomiarów i obserwacji oddzia∏ywania robót górniczych na powierzchni´ terenu górniczego, 6) sporzàdzanie dokumentacji mierniczej dla prowadzenia rekultywacji, 7) sporzàdzanie dokumentacji zagro˝eƒ osuwiskowych, wyst´pujàcych w wyrobiskach górniczych i w rejonie zwa∏owisk, 8) przygotowanie dokumentacji mierniczo-geologicznej likwidowanych zak∏adów górniczych w celu przekazania jej do archiwum. § 111. Roboty górnicze w sàsiedztwie filarów, zbiorników wodnych oraz obiektów budowlanych zak∏adu górniczego mogà byç prowadzone po uprzednim sprawdzeniu przez s∏u˝b´ geologicznà i mierniczà kierunków, odleg∏oÊci oraz zasi´gu i rozmiarów zagro˝enia. 1) kontrolowanie robót górniczych i wiertniczych wykonywanych na potrzeby zak∏adu górniczego, Rozdzia∏ 6 2) kartowanie, profilowanie i opróbowanie robót górniczych i wiertniczych, Zabezpieczenie ruchu zak∏adu górniczego w okresie zimowym 3) badanie stosunków wodnych na terenie górniczym oraz wykonywanie obserwacji i pomiarów hydrogeologicznych, ∏àcznie z prowadzeniem Êcis∏ej ewidencji ich wyników, § 112. 1. Przygotowanie zak∏adu górniczego do ruchu w okresie zimowym prowadzi si´ na podstawie harmonogramu zatwierdzonego przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. 4) okresowe aktualizowanie treÊci geologicznej map podstawowych, przeglàdowych i specjalnych, 2. Harmonogram, o którym mowa w ust. 1, opracowuje si´ do dnia 15 paêdziernika ka˝dego roku i uwzgl´dnia w szczególnoÊci bezpieczeƒstwo prowadzonych prac. 5) prowadzenie ewidencji i sporzàdzanie bilansu zasobów oraz strat w zasobach, Dziennik Ustaw Nr 109 — 7108 — Rozdzia∏ 7 Eksploatacja z∏ó˝ torfów leczniczych § 113. 1. Z∏o˝e przeznaczone do eksploatacji zabezpiecza si´ przed zanieczyszczeniami pochodzàcymi z nawo˝enia gleb i u˝ywania Êrodków ochrony roÊlin. 2. Wyrobisko górnicze zabezpiecza si´ przed zanieczyszczonymi wodami przep∏ywowymi i sp∏ywowymi. 3. Zabezpieczenia, o których mowa w ust. 1 i 2, powinny uwzgl´dniaç warunki hydrogeologiczne wyst´powania z∏o˝a torfu leczniczego, jego parametry oraz sposoby zabezpieczeƒ higieniczno-sanitarnych z∏o˝a, w szczególnoÊci jego oznakowania, wyznaczenia pasów ochronnych i ich zagospodarowania. § 114. 1. Podczas transportu torfu powinno si´ zapobiegaç przesuszeniu oraz fizycznemu i bakteriologicznemu zanieczyszczeniu. 2. Czas sk∏adowania i iloÊç sk∏adowanego torfu ogranicza si´ do niezb´dnego minimum. Rozdzia∏ 8 Zwalczanie zagro˝eƒ i specjalistyczne zabezpieczenie przeciwpo˝arowe § 115. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego: 1) ocenia zagro˝enia wyst´pujàce w zak∏adzie górniczym i w przypadku koniecznoÊci powo∏uje odpowiednie zespo∏y do rozpoznawania i zapobiegania zagro˝eniom, 2) okreÊla, na podstawie opinii s∏u˝b specjalistycznych, warunki statecznoÊci oraz parametry skarp i zboczy, 3) podejmuje dzia∏ania majàce na celu ochron´ Êrodowiska, poprzez zmniejszenie wp∏ywu dzia∏alnoÊci zak∏adu górniczego na Êrodowisko. § 116. Przedsi´biorca zapewnia warunki pracy spe∏niajàce wymagania okreÊlone w przepisach dotyczàcych zapylenia, ha∏asu, drgaƒ i mikroklimatu. § 117. Instalacje, urzàdzenia lub obiekty, które w przypadku uszkodzenia albo awarii mog∏yby staç si´ êród∏em zagro˝enia dla otoczenia, lokalizuje si´ w sposób umo˝liwiajàcy likwidacj´ zagro˝enia. § 118. 1. Za ochron´ przeciwpo˝arowà zak∏adu górniczego jest odpowiedzialny kierownik ruchu zak∏adu górniczego. 2. Kierownik ruchu zak∏adu górniczego okreÊla w regulaminie ochrony przeciwpo˝arowej zasady funkcjonowania ochrony przeciwpo˝arowej w zak∏adzie górniczym. Poz. 962
18. b)s∏u˝b´ ochrony przeciwpo˝arowej lub jednostk´ ratowniczo-gaÊniczà, 2) przystàpiç do akcji ratowniczej polegajàcej na:
19. a)ratowaniu ˝ycia zagro˝onych osób,
20. b)gaszeniu po˝aru za pomocà urzàdzeƒ i sprz´tu gaÊniczego,
21. c)wykonywaniu poleceƒ kierujàcego akcjà ratowniczà. § 120. Materia∏y p´dne, oleje i smary magazynuje si´ w miejscach do tego przeznaczonych. § 121. 1. Niedozwolone jest wykonywanie czynnoÊci na maszynach i urzàdzeniach zak∏adu górniczego oraz terenach przyleg∏ych, je˝eli czynnoÊci te mogà spowodowaç powstanie lub rozprzestrzenienie si´ po˝aru. 2. Na terenie zak∏adu górniczego wyznacza si´, odpowiednio oznakowane i utrzymywane, drogi dojazdowe oraz punkty czerpania wody do celów przeciwpo˝arowych. § 122. Wykonywanie na maszynach i urzàdzeniach wszelkich prac wymagajàcych u˝ycia otwartego ognia odbywa si´ pod nadzorem osób dozoru ruchu lub osoby wyznaczonej do nadzoru, w sposób zgodny z instrukcjami zatwierdzonymi przez kierownika ruchu zak∏adu górniczego. Rozdzia∏ 9 Przepisy szczególne i koƒcowe § 123. 1. Przepisów § 12 ust. 2, § 16, § 43 — 45, § 47, § 49—70, § 84, § 87, § 89, § 104—106, § 110 ust. 3 i ust. 4 oraz § 112 nie stosuje si´ do odkrywkowych zak∏adów górniczych wydobywajàcych kopaliny pospolite w warunkach okreÊlonych w art. 16 ust. 2a ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. — Prawo geologiczne i górnicze. 2. W odkrywkowych zak∏adach górniczych, o których mowa w ust. 1, dokument bezpieczeƒstwa, o którym mowa w § 4 ust. 1, mogà stanowiç instrukcje i inne dokumenty oraz opracowania posiadane przez przedsi´biorc´. 3. Przepisy niewymienione w ust. 1 stosuje si´ odpowiednio w odkrywkowych zak∏adach górniczych wydobywajàcych kopaliny pospolite w warunkach okreÊlonych w art. 16 ust. 2a ustawy, o której mowa w ust. 1. § 124. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem og∏oszenia. § 119. Ka˝da osoba, która zauwa˝y po˝ar, powinna natychmiast: 1) zaalarmowaç:
22. a)pracowników zatrudnionych w rejonie po˝aru, Minister Gospodarki: w z. A. Szarawarski Dziennik Ustaw Nr 109 — 7109 — Poz. 962 i 963 Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. (poz. 962) DOKUMENT BEZPIECZE¡STWA
23. a)identyfikacji i monitorowania zagro˝eƒ, 1. Dokument bezpieczeƒstwa stanowi zbiór wewn´trznych regulacji oraz dokumentów umo˝liwiajàcych ocen´ i dokumentowanie ryzyka zawodowego oraz stosowania niezb´dnych Êrodków profilaktycznych zmniejszajàcych to ryzyko w zak∏adzie górniczym.
24. b)oceny i dokumentowania ryzyka dla miejsc i stanowisk pracy, wykonywanych w oparciu o ogólne wytyczne dla oceny ryzyka zawodowego,
25. c)opracowania instrukcji bezpieczeƒstwa i higieny pracy, 2. Dokument bezpieczeƒstwa powinien zawieraç w szczególnoÊci: 2) opis zagro˝eƒ w zak∏adzie górniczym,
26. d)konsultowania i udzia∏u pracowników w sprawach dotyczàcych bezpieczeƒstwa i higieny pracy, w tym przy opracowywaniu instrukcji, 3) odpowiedzialnoÊç za stan bezpieczeƒstwa i higieny pracy,
27. e)informowania pracowników o ryzyku i sposobach zapobiegania zagro˝eniom, 4) sposób aktualizacji dokumentu bezpieczeƒstwa,
28. f)zatrudniania pracowników posiadajàcych wymagane kwalifikacje lub potrzebne umiej´tnoÊci, 1) struktur´ organizacyjnà zak∏adu górniczego, 5) sposoby oceny i dokumentowania ryzyka, 6) opis post´powania zwiàzanego z bezpiecznym prowadzeniem ruchu zak∏adu górniczego, w zakresie:
29. a)bie˝àcego przeprowadzania analiz i badaƒ niezb´dnych dla bezpiecznego prowadzenia ruchu zak∏adu górniczego,
30. b)projektowania, wykonywania, wyposa˝enia i przekazywania do u˝ytkowania nowych miejsc i stanowisk pracy,
31. c)zmiany, rozbudowy i przebudowy miejsc i stanowisk pracy, powodujàcych zmian´ warunków pracy,
32. d)ochrony przed zagro˝eniami wyst´pujàcymi w zak∏adzie górniczym,
33. e)przeglàdów maszyn i urzàdzeƒ dla utrzymywania ich w stanie sprawnoÊci,
34. f)zatrudniania i koordynacji prac wykonywanych przez inne podmioty gospodarcze,
35. g)obiegu dokumentów pokontrolnych organów nadzoru zewn´trznego, 7) opis post´powania zwiàzanego z bezpieczeƒstwem zatrudnionych w ruchu zak∏adu górniczego, w zakresie:
36. g)identyfikacji i wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych,
37. h)przeprowadzania badaƒ profilaktycznych pracowników,
38. i)szkoleƒ w dziedzinie bezpieczeƒstwa i higieny pracy,
39. j)badaƒ przyczyn i okolicznoÊci wypadków przy pracy, 8) opis post´powania w sytuacjach awaryjnych dotyczàcych:
40. a)sposobów ewakuacji i zapewnienia Êrodków ratunkowych,
41. b)organizacji ratownictwa i pierwszej pomocy medycznej,
42. c)zapewnienia ∏àcznoÊci, systemów ostrzegawczych i alarmowych. 3. Do sporzàdzania dokumentu bezpieczeƒstwa mogà byç wykorzystane posiadane przez przedsi´biorc´ dokumenty i opracowania. 963 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO¸ECZNEJ z dnia 3 lipca 2002 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie zasad wynagradzania pracowników zatrudnionych w niektórych jednostkach organizacyjnych sfery bud˝etowej resortu spraw wewn´trznych i administracji. Na podstawie art. 773 Kodeksu pracy zarzàdza si´, co nast´puje: § 1. W rozporzàdzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 lipca 1996 r. w sprawie zasad wynagra- dzania pracowników zatrudnionych w niektórych jednostkach organizacyjnych sfery bud˝etowej resortu spraw wewn´trznych i administracji (Dz. U. Nr 97, poz. 454, z 1997 r. Nr 41, poz. 258, z 1998 r. Nr 45, poz. 279, z 1999 r. Nr 16, poz. 149 i Nr 50, poz. 514,