Dziennik Ustaw Nr 168 — 11543 — Poz. 1639 1639 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY1) z dnia 30 sierpnia 2003 r. w sprawie wymagaƒ dotyczàcych konstrukcji statków powietrznych oraz certyfikatu typu

§ 2

pkt 3: 1) JAR-1 — Definicje i skróty; 2) JAR-21 — Procedury certyfikacji statków powietrznych oraz zwiàzanych z nimi wyrobów i cz´Êci; 3) JAR-22 — Szybowce i motoszybowce; 4) JAR-23 — Samoloty kategorii normalnej, u˝ytkowej akrobacyjnej i transportu lokalnego; 5) JAR-25 — Samoloty du˝e; 3) tryb sk∏adania wniosków o wydanie certyfikatu typu oraz wzory certyfikatu typu; 6) JAR-26 — Dodatkowe wymagania zdatnoÊci do lotu; 4) szczegó∏owe zasady wydawania i cofania certyfikatu typu. 7) JAR-27 — Wirop∏aty ma∏e; § 2. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o: 1) posiadaczu certyfikatu typu — rozumie si´ przez to podmiot, któremu wydano certyfikat typu; 2) orzeczeniu zdatnoÊci — rozumie si´ przez to orzeczenie,

art. 47 ust. 7 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze; 3) zatwierdzonej organizacji projektujàcej lub zatwierdzonej organizacji produkujàcej — rozumie si´ przez to odpowiednio zatwierdzonà organizacj´ projektujàcà lub zatwierdzonà organizacj´ produkujàcà, o której mowa w europejskich wymaganiach bezpieczeƒstwa lotniczego ustanowionych przez Zrzeszenie W∏adz Lotniczych (JAA) JAR-21 — Procedury certyfikacji statków powietrznych oraz zwiàzanych z nimi wyrobów i cz´Êci, wprowadzonych do stosowania rozporzàdzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. w sprawie wprowadzenia do stosowania europejskich wymagaƒ bezpieczeƒstwa lotniczego JAR (Dz. U. Nr 139, poz. 1329); 4) organizacji obs∏ugowej — rozumie si´ przez to odpowiednio organizacj´ obs∏ugowà, o której mowa w europejskich wymaganiach bezpieczeƒstwa lotniczego ustanowionych przez Zrzeszenie W∏adz Lotniczych (JAA) JAR-145 — Zatwierdzone organizacje obs∏ugowe, wprowadzonych do stosowania rozporzàdzeniem,

pkt

1. §
2. Wymagania dotyczàce konstrukcji statków powietrznych, ich cz´Êci sk∏adowych i innego wyposa˝enia okreÊlajà nast´pujàce europejskie wymagania bez——————— 1) Minister Infrastruktury kieruje dzia∏em administracji rzàdo- wej — transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 marca 2002 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Infrastruktury (Dz. U. Nr 32, poz. 302 oraz z 2003 r. Nr 19, poz. 165 i Nr 141, poz. 1359). 8) JAR-29 — Wirop∏aty du˝e; 9) JAR-36 — Ha∏as statków powietrznych; 10) JAR-APU — Pomocnicze zespo∏y nap´dowe; 11) JAR-AWO — Loty w ka˝dych warunkach meteorologicznych; 12) JAR-E — Silniki; 13) JAR-MMEL/MEL — Minimalne wyposa˝enie statku powietrznego; 14) JAR-P — Âmig∏a; 15) JAR-TSO — Normy techniczne; 16) JAR-VLA — Bardzo lekkie samoloty. §
4. Wymagania techniczne dla poszczególnych typów statków powietrznych okreÊlajà przepisy techniczne wprowadzone do stosowania na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze, a w szczególnoÊci nast´pujàce europejskie wymagania bezpieczeƒstwa lotniczego JAR ustanowione przez Zrzeszenie W∏adz Lotniczych (JAA), wprowadzone do stosowania rozporzàdzeniem,

§ 2

pkt 3: 1) JAR-22 — Szybowce i motoszybowce; 2) JAR-23 — Samoloty kategorii normalnej, u˝ytkowej akrobacyjnej i transportu lokalnego; 3) JAR-25 — Samoloty du˝e; 4) JAR-26 — Dodatkowe wymagania zdatnoÊci do lotu; 5) JAR-27 — Wirop∏aty ma∏e; 6) JAR-29 — Wirop∏aty du˝e; 7) JAR-VLA — Bardzo lekkie samoloty. 2. Do statków powietrznych nieobj´tych europejskimi wymaganiami bezpieczeƒstwa lotniczego JAR, w szczególnoÊci do: 1) sterowców, 2) balonów za∏ogowych, Dziennik Ustaw Nr 168 — 11544 — 3) statków powietrznych nale˝àcych do kategorii „specjalny”, 4) spadochronów osobowych, 5) spadochronów ratunkowych, 6) urzàdzeƒ startowych statków powietrznych, a zw∏aszcza do wyciàgarek oraz Êciàgarek — stosuje si´ wymagania techniczne wprowadzone do stosowania na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze. § 5. Post´powanie w sprawie wydania certyfikatu typu wszczyna si´ na wniosek z∏o˝ony do Prezesa Urz´du Lotnictwa Cywilnego, zwanego dalej „Prezesem Urz´du”. Poz. 1639 1) warunki u˝ytkowania statku powietrznego; 2) ograniczenia ustalone ze wzgl´du na bezpieczeƒstwo lotów. 3. W przypadku dokonania istotnych zmian w wyrobach, na które wydano certyfikat typu, na wniosek osoby zainteresowanej wydaje si´ uzupe∏niajàcy certyfikat typu. 4. W celu okreÊlenia zdatnoÊci do lotu importowanego statku powietrznego przed jego zarejestrowaniem w rejestrze cywilnych statków powietrznych, na wniosek osoby zainteresowanej wydaje si´ certyfikat uznania zdatnoÊci. § 6. 1. Prezes Urz´du wyznacza Zespó∏ Roboczy Certyfikacji, w sk∏ad którego wchodzà przewodniczàcy oraz cz∏onkowie. 5. Do post´powania w sprawie wydania uzupe∏niajàcego certyfikatu typu oraz certyfikatu uznania zdatnoÊci stosuje si´ odpowiednio przepisy dotyczàce wydawania certyfikatu typu. 2. Prezes Urz´du zawiadamia stron´ o sk∏adzie Zespo∏u Roboczego Certyfikacji. § 9. 1. Wzory certyfikatu typu okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia. 3. W post´powaniu w sprawie wydania certyfikatu typu przeprowadza si´ czynnoÊci certyfikacyjne wed∏ug harmonogramu sporzàdzonego przez stron´ i zaakceptowanego przez przewodniczàcego Zespo∏u Roboczego Certyfikacji. 2. Przepisy dotyczàce certyfikatu typu stosuje si´ odpowiednio do orzeczenia zdatnoÊci. § 7. 1. Zespó∏ Roboczy Certyfikacji dzia∏a na posiedzeniach: § 10. 1. Przez próby w locie rozumie si´ zespó∏ dzia∏aƒ na ziemi i w powietrzu zmierzajàcych do uzyskania informacji o jakoÊciowych i iloÊciowych charakterystykach statków powietrznych, ich zespo∏ów i wyposa˝enia w rzeczywistych warunkach lotu. 1) wst´pnym; 2) bie˝àcym; 3) przed lotami; 4) koƒcowym. 2. Z ka˝dego z posiedzeƒ, o których mowa w ust. 1, sporzàdza si´ protokó∏, którego kopi´ dor´cza si´ stronie. § 8. 1. Certyfikat typu jest wydawany po uprzednim: 1) przeprowadzeniu prób w locie, chyba ˝e europejskie wymagania bezpieczeƒstwa lotniczego JAR-21 — Procedury certyfikacji statków powietrznych oraz zwiàzanych z nimi wyrobów i cz´Êci stanowià inaczej; 2) zatwierdzeniu przez Prezesa Urz´du:

1. a)instrukcji u˝ytkowania w locie,
2. b)odpowiednio instrukcji u˝ytkowania silnika lub instrukcji u˝ytkowania Êmig∏a,
3. c)odpowiednio instrukcji zabudowy silnika lub Êmig∏a,
4. d)instrukcji obs∏ugi technicznej statku powietrznego w cz´Êci dotyczàcej zdatnoÊci do lotu,
5. e)odpowiednio instrukcji obs∏ugi silnika lub Êmig∏a,
6. f)instrukcji napraw. 2. Do certyfikatu typu za∏àcza si´ arkusz danych technicznych, zawierajàcy: 3. Wzór orzeczenia zdatnoÊci okreÊla za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia. 2. Ustala si´ podzia∏ na nast´pujàce rodzaje prób w locie: 1) badawczo-rozwojowe; 2) certyfikacyjne; 3) produkcyjne; 4) eksploatacyjne. § 11. 1. Próby w locie przeprowadza si´ zgodnie z programem prób w locie zawierajàcym nast´pujàce informacje: 1) opis przedmiotu próby zawierajàcy w szczególnoÊci:
7. a)podstawowe dane geometryczne oraz rysunek w trzech rzutach,
8. b)projektowy ci´˝ar i pole po∏o˝eƒ Êrodka ci´˝koÊci,
9. c)projektowe ograniczenia, opatrzone uwagà: „W trakcie prób obowiàzujà ograniczenia potwierdzone przez Prezesa Urz´du Lotnictwa Cywilnego w tymczasowej instrukcji u˝ytkowania w locie”,
10. d)informacje o zespole nap´dowym,
11. e)inne informacje w zakresie odpowiadajàcym informacjom podawanym w instrukcji u˝ytkowania w locie w celu dostarczenia wskazówek prowadzàcemu próby; Dziennik Ustaw Nr 168 — 11545 — 2) cel prób; 3) podstaw´ prawnà przeprowadzenia prób; Poz. 1639 9) wzory dokumentów i zasady dokumentowania prób w locie, jak: 4) zakres prób;
12. a)poÊwiadczenie gotowoÊci technicznej do lotu, 5) wykaz wyposa˝enia przewidywanego do wykonania próby;
13. b)arkusz za∏adowania, 6) opis sposobu, w jaki wyposa˝enie b´dzie skalowane i sprawdzane przed próbà; 7) opis sposobu, w jaki b´dzie wykazane spe∏nianie wymagaƒ w niezb´dnym zakresie przed próbami w locie; 8) procedury realizowania prób z omówieniem zarówno niezb´dnych prób na ziemi, jak i w locie; 9) kolejnoÊç realizacji prób; 10) sposób organizacji prób; 11) Êrodki bezpieczeƒstwa w∏aÊciwe dla rodzaju próby; 12) sposób dokumentowania prób;
14. c)zlecenie lotu,
15. d)sprawozdanie z lotu; 10) zasady przechowywania dokumentacji prób w locie; 11) zasady przeprowadzania lotów pokazowych i demonstracyjnych. 3. Instrukcja operacyjna prób w locie organizacji stanowi cz´Êç instrukcji organizacji prób w locie albo jest sporzàdzana w formie odr´bnego dokumentu. 4. Instrukcj´ operacyjnà prób w locie organizacji zatwierdza Prezes Urz´du. 13) warunki organizacji prób w celu zapewnienia w∏aÊciwego poziomu bezpieczeƒstwa lotów próbnych. § 13. 1. Próby w locie statku powietrznego i jego cz´Êci sk∏adowych przeprowadza si´ przy uwzgl´dnieniu: 2. Program prób w locie zatwierdza Prezes Urz´du. 1) optymalnych metod przeprowadzania prób ze wzgl´du na posiadanà aparatur´ pomiarowà; 3. Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje si´ do lotów próbnych kontrolnych. 4. Przepisu ust. 1 pkt 13 nie stosuje si´ do zatwierdzonej organizacji projektujàcej oraz do zatwierdzonej organizacji produkujàcej. § 12. 1. Je˝eli wnioskujàcy przeprowadzenie prób w locie jest zatwierdzonà organizacjà projektujàcà lub zatwierdzonà organizacjà produkujàcà, niezale˝nie od postanowieƒ § 13, próby w locie przeprowadza si´ zgodnie z instrukcjà operacyjnà prób w locie organizacji. 2. W instrukcji operacyjnej prób w locie organizacji zamieszcza si´ nast´pujàce dane: 1) schemat organizacyjny, obsad´ oraz zakres obowiàzków i odpowiedzialnoÊç osób pe∏niàcych poszczególne funkcje w odniesieniu do prób w locie, obs∏ugi oraz wspó∏pracy z biurem konstrukcyjnym i Urz´dem Lotnictwa Cywilnego; 2) wymagania dla personelu latajàcego, zasady utrzymywania kwalifikacji i kontroli kwalifikacji; 3) zasady formowania za∏ogi doÊwiadczalnej; 4) zasady obecnoÊci na pok∏adzie osób trzecich; 5) zasady oprzyrzàdowywania pomiarowego i przetwarzania danych; 6) wyposa˝enie bezpieczeƒstwa; 7) strefy prób w locie; 8) minimalne warunki pogodowe dla poszczególnych rodzajów prób w locie; 2) optymalnych metod przeprowadzania prób ze wzgl´du na budow´ statku powietrznego oraz jego elementów sk∏adowych; 3) posiadanej struktury organizacyjnej, Êrodków technicznych oraz zatrudnionego personelu. 2. Personel prób w locie sk∏ada si´ z pilotów doÊwiadczalnych posiadajàcych licencje w∏aÊciwe dla danej kategorii statków powietrznych z wpisanym w∏aÊciwym uprawnieniem pilota doÊwiadczalnego dla odpowiedniej kategorii lotów próbnych, in˝ynierów prób w locie oraz obserwatorów prób w locie. 3. Wymagania i warunki uczestniczenia w lotach próbnych in˝ynierów prób w locie oraz obserwatorów prób w locie stanowià cz´Êç zatwierdzanej przez Prezesa Urz´du instrukcji operacyjnej prób w locie organizacji. 4. Przed wydaniem dla statku powietrznego certyfikatu typu, w celu uzyskania rozszerzonej oceny statku powietrznego w zastosowaniach specjalistycznych, do wykonywania na nim lotów mogà zostaç, za zgodà Prezesa Urz´du, dopuszczeni równie˝ piloci posiadajàcy odpowiednià praktyk´ w tym zakresie, nieposiadajàcy uprawnieƒ pilota doÊwiadczalnego. § 14. 1. Wykonujàcy próby w locie sporzàdza sprawozdanie z prób w locie, w którym zamieszcza nast´pujàce dane: 1) opis przedmiotu próby; 2) chronologiczny wykaz wszystkich zmian prototypu, dokonywanych w trakcie prób i oznaczonych jako dokonane przez wnioskujàcego albo wymagane Dziennik Ustaw Nr 168 — 11546 — przez Prezesa Urz´du w rezultacie prób certyfikacyjnych, które wykaza∏y niespe∏nienie wymagaƒ zawartych w przepisach stanowiàcych podstaw´ certyfikacji; 3) cel prób; 4) podstaw´ przeprowadzenia prób; 5) zakres prób; 6) przebieg prób; 7) opis techniki u˝ytej dla danej próby; 8) szczegó∏owe omówienie wyników prób; 9) wnioski koƒcowe; 10) oÊwiadczenie prowadzàcego próby o niezaobserwowaniu zjawisk nietypowych lub niebezpiecznych; 11) szczegó∏owe dane dotyczàce ka˝dej z przeprowadzanych prób oraz obliczenia niezb´dne do przeanalizowania tych danych w razie przeprowadzania lotów próbnych doÊwiadczalnych. 2. Sprawozdanie,

ust. 1, podpisujà piloci bioràcy udzia∏ w próbach oraz cz∏onkowie personelu lotniczego, analizujàcy wyniki prób i uczestniczàcy w opracowaniu sprawozdania. §

2. W sprawach nieuregulowanych w rozporzàdzeniu próby w locie przeprowadza si´ zgodnie z wymaganiami mi´dzynarodowymi wprowadzonymi do stosowania na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze. Poz. 1639 §
4. Posiadacz certyfikatu typu, któremu cofni´to ten certyfikat, jest obowiàzany zwróciç go Prezesowi Urz´du.
5. W certyfikacie,

ust. 1, zamieszcza si´: 1) nadruk albo pieczàtk´ o treÊci: „cofni´to” — w przypadku,

§ 18ust. 1 pkt 1; 2) nadruk albo pieczàtk´ o tre

Êci: „zwrócony w wyniku rezygnacji” — w przypadku,

§ 18ust.

1 pkt 2; 3) dat´ oraz podpis osoby zamieszczajàcej nadruk albo pieczàtk´.

1. W arkuszu danych technicznych do certyfikatu typu zamieszcza si´ dat´ cofni´cia certyfikatu typu.
2. Oznaczenia, o których mowa w ust. 2 i 3, zamieszcza si´ równie˝ na egzemplarzu certyfikatu typu b´dàcym w posiadaniu Prezesa Urz´du.
3. Po zamieszczeniu oznaczeƒ, o których mowa w ust. 2 i 3, certyfikat typu podlega zwrotowi dotychczasowemu posiadaczowi certyfikatu typu. §
5. Posiadacz certyfikatu typu, który utraci∏ jego orygina∏, mo˝e wystàpiç do Prezesa Urz´du z wnioskiem o wydanie duplikatu tego certyfikatu.
6. Do wniosku,

ust. 1, posiadacz certyfikatu typu jest obowiàzany za∏àczyç oÊwiadczenie o utracie orygina∏u certyfikatu typu wraz z informacjà o przyczynie jego utraty.

1. Duplikat certyfikatu typu wydaje Prezes Urz´du.
2. W sprawach nieuregulowanych w rozporzàdzeniu szczegó∏owe zasady wydawania i cofania certyfikatu typu oraz orzeczenia zdatnoÊci, a tak˝e przeprowadzania prób w locie, okreÊlajà wprowadzone do stosowania europejskie wymagania bezpieczeƒstwa lotniczego JAR-21 — Procedury certyfikacji statków powietrznych oraz zwiàzanych z nimi wyrobów i cz´Êci. §
3. W post´powaniu dotyczàcym wydania certyfikatu typu stosuje si´ równie˝ wydane przez Prezesa Urz´du wytyczne i instrukcje, o których nowa w art. 21 ust. 2 pkt 16 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze, a w szczególnoÊci Podr´cznik Utrzymania ZdatnoÊci — Certyfikacja. §
4. Certyfikat typu mo˝e byç wydany innemu ni˝ posiadacz certyfikatu typu podmiotowi, z zachowaniem tego samego numeru certyfikatu typu. §
6. Prezes Urz´du cofa certyfikat typu, gdy: 1) nie jest mo˝liwe usuni´cie przyczyny zawieszenia certyfikatu typu; 2) posiadacz certyfikatu typu wystàpi z wnioskiem o rezygnacj´ z tego certyfikatu.
7. Cofni´cie certyfikatu typu jest skuteczne w stosunku do wszystkich statków powietrznych wyprodukowanych zgodnie z danym certyfikatem typu.
8. W duplikacie certyfikatu typu, pod oznaczeniem numeru certyfikatu typu, zamieszcza si´: 1) dat´ wydania duplikatu; 2) wpis o nast´pujàcej treÊci: „Wydany celem zastàpienia oryginalnego certyfikatu typu, który zosta∏ utracony”.
9. W razie odnalezienia orygina∏u certyfikatu typu posiadacz jest obowiàzany do jego zwrotu Prezesowi Urz´du. §
10. Certyfikaty typu albo dokumenty równowa˝ne, wydane na podstawie przepisów dotychczasowych, zachowujà wa˝noÊç przez okres, na jaki zosta∏y wydane. §
11. Do czasu wprowadzenia do stosowania wymagaƒ mi´dzynarodowych, na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze, o których mowa w § 4 i § 15 ust. 1, stosuje si´ przepisy dotychczasowe, nie d∏u˝ej jednak ni˝ do dnia 17 listopada 2004 r. §
12. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. Minister Infrastruktury: M. Pol Dziennik Ustaw Nr 168 — 11547 — Poz. 1639 Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2003 r. (poz. 1639) Za∏àcznik nr 1 WZORY CERTYFIKATU TYPU WZÓR nr 1 Certyfikat typu Dziennik Ustaw Nr 168 — 11548 — WZÓR nr 2 Certyfikat typu (uzupe∏niajàcy) Poz. 1639 Dziennik Ustaw Nr 168 — 11549 — WZÓR nr 3 Certyfikat typu importowanych statków powietrznych Poz. 1639 Dziennik Ustaw Nr 168 — 11550 — Poz. 1639 Za∏àcznik nr 2 Orzeczenie zdatnoÊci WZÓR Dziennik Ustaw Nr 168 — 11551 — Poz. 1639