Obsah (5)

Dziennik Ustaw Nr 218 — 15093 — Poz. 2144 2144 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 8 grudnia 2003 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowoÊci zak∏adów ubezpieczeƒ Na podstawie art. 28 ust. 10

art. 4 ustawy o dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej. 2. Dla wszystkich przypadków,

ust. 1 pkt 15, nie uwzgl´dnia si´ przyznawanych premii. Umowy ubezpieczenia,

ust. 1 pkt 15, w których okres op∏acania sk∏adki jest krótszy ni˝ okres trwania umowy ubezpieczenia, suma kapita∏u oznacza wartoÊç rezerwy matematycznej dla ryzyka Êmierci lub do˝ycia wyliczonej na koniec okresu op∏acania sk∏adki. §

Przepisy rozporzàdzenia dotyczàce ubezpieczeƒ na ˝ycie (grupy 1—5 dzia∏u I) stosuje si´ równie˝ do ubezpieczeƒ uj´tych w grupach 1, 2, 10, 11, 12 i 13 dzia∏u II, z uwzgl´dnieniem istniejàcych ró˝nic wynikajàcych z istoty tych ubezpieczeƒ.
W przypadku gdy z umów ubezpieczenia zaliczanych do dzia∏u II powstanà Êwiadczenia p∏atne okreso- ——————— 2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2000 r. Nr 86, poz. 958 i Nr 114, poz. 1193, z 2001 r. Nr 49, poz. 509, Nr 67, poz. 679, Nr 102, poz. 1115 i Nr 147, poz. 1643, z 2002 r. Nr 1, poz. 2, Nr 115, poz. 995 i Nr 130, poz. 1112 oraz z 2003 r. Nr 86, poz. 789, Nr 128, poz. 1176 i Nr 217, poz.
Rozdzia∏ 2 Prowadzenie ksiàg rachunkowych zak∏adu ubezpieczeƒ i dokumentacja ubezpieczeniowa §
Ksi´gi rachunkowe zak∏adu ubezpieczeƒ prowadzone sà zgodnie z przepisami ustawy.
W przypadku prowadzenia dzia∏alnoÊci w dziale I grupa 3 tworzone ze sk∏adek ubezpieczeniowych i inwestowane w sposób okreÊlony w umowie ubezpieczenia aktywa ubezpieczeniowych funduszy kapita∏owych podlegajà wydzieleniu.
W ramach dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej zak∏ad ubezpieczeƒ rejestruje na bie˝àco w szczególnoÊci: 1) zawarte umowy ubezpieczenia; 2) zawarte umowy reasekuracji czynnej; 3) zawarte umowy cesji ochrony ubezpieczeniowej (reasekuracji biernej); 4) zg∏oszone szkody; 5) regresy i odzyski z tytu∏u zawartych umów ubezpieczenia; 6) ubezpieczeniowe fundusze kapita∏owe.
Zak∏ad ubezpieczeƒ aktualizuje, z zachowaniem mo˝liwoÊci weryfikacji uprzednio dokonanych zapisów, ksi´gi rachunkowe oraz rejestry co najmniej na koniec ka˝dego miesiàca.
G∏ówne oddzia∏y zagranicznych zak∏adów ubezpieczeƒ majà obowiàzek prowadzenia rejestrów,

ust.

Oddzia∏y zagranicznych zak∏adów ubezpieczeƒ sà zwolnione z obowiàzku prowadzenia rejestrów,

ust. 3, pod warunkiem ˝e przepisy obowiàzujàce w kraju jednostki macierzystej nak∏adajà na zagraniczny zak∏ad ubezpieczeƒ obowiàzek gromadzenia informacji co najmniej w zakresie okreÊlonym w rozporzàdzeniu. §

Rejestr zawartych umów ubezpieczenia nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy uzyskanie o umowie ubezpieczenia co najmniej nast´pujàcych informacji: Dziennik Ustaw Nr 218 — 15096 — Poz. 2144 1) grupa i rodzaj ubezpieczeƒ, których umowa ubezpieczenia dotyczy; 1) w przypadku, gdy dokument ubezpieczenia wydawany jest z chwilà op∏acenia ca∏ej sk∏adki; 2) dane identyfikujàce umow´ ubezpieczenia (numer polisy, data rejestracji polisy, data wystawienia polisy, data zawarcia umowy); 2) w rozliczeniach z poÊrednikami ubezpieczeniowymi — w odniesieniu do ka˝dego poÊrednika oddzielnie; 3) dane identyfikujàce ubezpieczajàcego, w przypadku zaÊ umów indywidualnych równie˝ dane identyfikujàce ubezpieczonego i uposa˝onych z umowy ubezpieczenia; 3) w rozliczeniach z ubezpieczajàcymi z tytu∏u ubezpieczeƒ obj´tych umowami generalnymi — w odniesieniu do ka˝dego ubezpieczajàcego oddzielnie. 4) dane identyfikujàce poÊrednika ubezpieczeniowego, je˝eli umowa ubezpieczenia zosta∏a zawarta za jego poÊrednictwem;
Zestawienia zbiorcze dokumentów ubezpieczenia sporzàdza si´ wed∏ug grup i rodzajów ubezpieczeƒ. 5) okres ubezpieczenia, nale˝na sk∏adka lub sposób jej obliczenia oraz suma ubezpieczenia lub suma gwarancyjna, w przypadku zaÊ umów ubezpieczenia z ubezpieczeniowym funduszem kapita∏owym — wartoÊci jednostek funduszu lub funduszy przys∏ugujàcych ubezpieczonemu.
Polisy lub inne dokumenty potwierdzajàce zawarcie umowy ubezpieczenia wraz z wszelkimi za∏àcznikami oraz dodatkowymi dokumentami zwiàzanymi z umowà ubezpieczenia nale˝y wystawiaç w sposób chronologiczny, uniemo˝liwiajàcy ich podwójnà rejestracj´.
Zawarte umowy koasekuracji powinny byç wyodr´bniane w rejestrze i zawieraç dane identyfikujàce koasekuratora wiodàcego.
Niewykorzystane druki polis oraz inne druki Êcis∏ego zarachowania potwierdzajàce zawarcie umowy ubezpieczenia nale˝y inwentaryzowaç co najmniej raz w roku obrotowym, a ewentualne ró˝nice w iloÊci tych druków — rozliczaç w tym samym roku obrotowym.
W przypadku umów koasekuracji dane dotyczàce wielkoÊci nale˝nej sk∏adki oraz sumy ubezpieczenia lub sumy gwarancyjnej,

ust. 1 pkt 5, podlegajà rejestracji w cz´Êci przypadajàcej na zak∏ad ubezpieczeƒ, a w przypadku solidarnej odpowiedzialnoÊci zak∏adu dodatkowo dane o ca∏kowitej wysokoÊci sk∏adki oraz o pe∏nym zakresie odpowiedzialnoÊci wynikajàcym z umowy. 4. W przypadku ubezpieczeƒ obj´tych umowami generalnymi,

§ 7ust. 2 pkt 3, mo˝e mieç zastosowanie zbiorcza rejestracja umów ubezpieczenia, pod warunkiem ewidencji informacji okre

Êlonych w ust. 1 w odniesieniu do ka˝dego ubezpieczajàcego oddzielnie oraz dodatkowo danych umo˝liwiajàcych ustalanie zakresu odpowiedzialnoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ. 5. W przypadku grupowych umów ubezpieczenia dane,

ust. 1 pkt 5, podlegajà rejestracji w wartoÊciach przypadajàcych na ka˝dego ubezpieczonego.

Ewidencj´ sk∏adki przypisanej nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy identyfikacj´ umowy ubezpieczenia, której sk∏adka dotyczy. §
Rejestr zawartych umów reasekuracji czynnej nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy uzyskanie co najmniej nast´pujàcych informacji: 1) danych identyfikujàcych umow´ reasekuracji (rodzaj umowy, numer umowy); 2) danych identyfikujàcych cedenta oraz danych identyfikujàcych brokera, je˝eli umowa zosta∏a zawarta za jego poÊrednictwem; 3) daty zawarcia umowy reasekuracji, daty rejestracji umowy, daty wejÊcia w ˝ycie umowy oraz okresu obowiàzywania umowy; 4) grup i rodzajów ubezpieczeƒ obj´tych umowà; 5) danych umo˝liwiajàcych ustalenie udzia∏u zak∏adu oraz maksymalnej odpowiedzialnoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ; §
Podstaw´ ewidencji sk∏adki przypisanej stanowi kopia polisy ubezpieczeniowej lub inny dokument potwierdzajàcy zawarcie umowy ubezpieczenia, w tym aneksy do zawieranych umów ubezpieczenia zawierajàce obliczenie sk∏adki, zwane dalej „dokumentami ubezpieczeniowymi”. Dokumenty ubezpieczeniowe okreÊlajà co najmniej: strony umowy ubezpieczenia, zakres odpowiedzialnoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ, okres ubezpieczenia, wysokoÊç sumy ubezpieczenia lub gwarancyjnej oraz wysokoÊç nale˝nej sk∏adki. §
Rejestr zawartych umów cesji ochrony ubezpieczeniowej nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy uzyskanie co najmniej nast´pujàcych informacji:
Zestawienia zbiorcze dokumentów ubezpieczeniowych mogà mieç zastosowanie: 1) okreÊlenia rodzaju umowy reasekuracji oraz numeru umowy, je˝eli wyst´puje; 6) danych umo˝liwiajàcych ustalenie udzia∏u zak∏adu ubezpieczeƒ w umowie reasekuracji czynnej oraz przypadajàcego na dzieƒ bilansowy salda rozliczeƒ z cedentami. Dziennik Ustaw Nr 218 — 15097 — 2) danych identyfikujàcych reasekuratorów i ich udzia∏ów w cesji oraz danych identyfikujàcych brokera, je˝eli umowa zosta∏a zawarta za jego poÊrednictwem; 3) daty zawarcia umowy reasekuracji, daty rejestracji umowy, daty wejÊcia w ˝ycie umowy oraz okresu obowiàzywania umowy; 4) grup i rodzajów ubezpieczeƒ obj´tych umowà reasekuracji; 5) danych umo˝liwiajàcych ustalenie udzia∏u w∏asnego oraz maksymalnej odpowiedzialnoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ; 6) danych umo˝liwiajàcych ustalenie udzia∏u zak∏adu ubezpieczeƒ w umowie reasekuracji biernej oraz przypadajàcego na dzieƒ bilansowy salda rozliczeƒ z reasekuratorami. §
Podstaw´ zapisów w rejestrach,

§ 8

i 9, stanowi umowa reasekuracji oraz wystawiane na jej podstawie odpowiednie dokumenty rozliczeniowe (rachunki techniczne) lub inne dokumenty okreÊlajàce co najmniej: strony umowy, rodzaje ryzyk obj´tych umowà, okres obowiàzywania umowy, dane umo˝liwiajàce ustalenie zakresu ochrony reasekuracyjnej oraz wszelkie niezb´dne dane umo˝liwiajàce ustalenie udzia∏u zak∏adu ubezpieczeƒ w umowie, w szczególnoÊci w zakresie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, jak równie˝ w zakresie podzia∏u zysku z umowy, je˝eli wynika to z warunków umowy. §

Rejestry w zakresie szkód (roszczeƒ) zg∏oszonych prowadzone sà w sposób umo˝liwiajàcy uzyskanie dla ka˝dej szkody oddzielnie co najmniej nast´pujàcych informacji: 1) daty i numeru rejestracji szkody, daty wystàpienia szkody oraz daty zg∏oszenia szkody (roszczenia); 2) danych identyfikujàcych umow´ ubezpieczenia, której szkoda dotyczy; 3) grupy i rodzaju ubezpieczenia, którego szkoda dotyczy; Poz. 2144
Rejestry w zakresie szkód,

ust. 1, prowadzi si´ wy∏àcznie dla dzia∏alnoÊci bezpoÊredniej. §

Dla ka˝dej szkody tworzona jest dokumentacja szkodowa opatrzona numerem rejestracji szkody.
Dokumentacja szkodowa zawiera ponumerowane dokumenty dotyczàce zdarzenia i zwiàzanego z nim zg∏oszenia szkody, dokumenty przedstawiajàce opis elementów szkody, szczegó∏y wp∏at i wyp∏at zwiàzanych ze szkodà.
Na dzieƒ bilansowy, dla ka˝dej grupy ubezpieczeƒ oddzielnie, sporzàdza si´, z zastrze˝eniem ust. 5: 1) wykaz szkód zg∏oszonych w okresie sprawozdawczym obejmujàcy dla ka˝dej szkody: numer rejestracji szkody, dat´ zg∏oszenia szkody, dat´ zajÊcia szkody, kwoty wyp∏acone w bie˝àcym okresie sprawozdawczym z tytu∏u tej szkody, wartoÊç utworzonej na koniec okresu sprawozdawczego rezerwy na szkod´ zg∏oszonà; 2) wykaz szkód zg∏oszonych w poprzednich okresach sprawozdawczych, a niezlikwidowanych do koƒca poprzedniego okresu sprawozdawczego, obejmujàcy dla ka˝dej szkody: numer rejestracji szkody, dat´ zg∏oszenia szkody, dat´ zajÊcia szkody, wartoÊç utworzonej na koniec poprzedniego okresu sprawozdawczego rezerwy na szkod´ zg∏oszonà, kwoty wyp∏acone w bie˝àcym okresie sprawozdawczym oraz wartoÊç utworzonej na koniec okresu sprawozdawczego rezerwy na szkod´ zg∏oszonà.
Zak∏ady ubezpieczeƒ, które nie ustalajà rezerwy na niewyp∏acone odszkodowania metodà indywidualnà w wykazie szkód zg∏oszonych, odpowiednio zamiast wartoÊci rezerwy na szkod´ zg∏oszonà dla ka˝dej szkody oddzielnie przedstawiajà ∏àcznà wartoÊç utworzonej dla tych szkód rezerwy na szkody zg∏oszone. 7) wartoÊci niewyp∏aconego odszkodowania uj´tego w rezerwie.
Na dzieƒ bilansowy sporzàdza si´, oprócz wykazu okreÊlonego w ust. 3, wykaz szkód, z tytu∏u których zak∏ad ubezpieczeƒ odmówi∏ wyp∏aty cz´Êci lub ca∏oÊci odszkodowania, wierzyciel zaÊ wystàpi∏ na drog´ post´powania sàdowego. Powy˝szy wykaz obejmuje dla ka˝dej szkody oddzielnie: numer rejestracji szkody, dat´ zg∏oszenia szkody, dat´ zaistnienia szkody, wartoÊç spornej kwoty roszczenia, koszty procesu sàdowego, ∏àcznie zaÊ dla szkód, z tytu∏u których zak∏ad ubezpieczeƒ odmówi∏ wyp∏aty cz´Êci lub ca∏oÊci odszkodowania — wartoÊç rezerwy na sprawy sporne z tytu∏u szkód zg∏oszonych.
Rejestry nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy sporzàdzenie na dzieƒ bilansowy wykazu szkód zg∏oszonych do zak∏adu ubezpieczeƒ,

§ 12ust.

3, w podziale na lata kalendarzowe zg∏oszenia szkody oraz w podziale na lata zaistnienia szkody. §

Rejestry nale˝nych regresów i odzysków nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy uzyskanie co najmniej nast´pujàcych informacji: numeru rejestracji szkody oraz wartoÊci szkody, której regres lub odzysk dotyczy, danych identyfikujàcych d∏u˝nika — 4) danych identyfikujàcych osob´ trzecià, je˝eli jest ustalony sprawca szkody; 5) wartoÊci roszczenia odszkodowawczego lub jego oszacowania; 6) wartoÊci (cz´Êci lub ca∏oÊci) wyp∏aconego odszkodowania i daty wyp∏aty; Dziennik Ustaw Nr 218 — 15098 — w przypadku regresów, w przypadku zaÊ odzysków — danych identyfikujàcych przedmiot odzysku, jak równie˝ okreÊlenia wartoÊci roszczeƒ oraz otrzymanych regresów i odzysków.
Rejestry nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy ustalenie wartoÊci regresów i odzysków zwiàzanych z danà szkodà, jak równie˝ ustalenie wartoÊci regresów i odzysków w podziale na lata zg∏oszenia szkody oraz lata zaistnienia szkody, których regresy i odzyski dotyczà. §
Zak∏ad ubezpieczeƒ prowadzàcy dzia∏alnoÊç w grupie 3 dzia∏u I prowadzi rejestry funduszy odr´bnie dla ka˝dego ubezpieczeniowego funduszu kapita∏owego.
Rejestr funduszu s∏u˝y ustaleniu wartoÊci aktywów netto przypadajàcych na jednostk´ rozrachunkowà funduszu, a w przypadku, gdy ryzyko lokaty ponosi zak∏ad ubezpieczeƒ, odpowiednio wartoÊci zobowiàzania przypadajàcego na jednostk´.
Przychody i koszty oraz aktywa i pasywa danego funduszu nie mogà byç kompensowane z innymi przychodami i kosztami oraz aktywami i pasywami zak∏adu ubezpieczeƒ.
W przypadku ubezpieczeƒ na ˝ycie, je˝eli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczajàcy, rejestry funduszu prowadzi si´ w sposób umo˝liwiajàcy ustalenie wartoÊci lokaty, o której mowa w §
Rejestry prowadzi si´ w sposób umo˝liwiajàcy ustalenie wielkoÊci wyodr´bnionych aktywów funduszu oraz zmian wielkoÊci tych aktywów w okresie sprawozdawczym, w tym co najmniej ustalenie dla ka˝dego funduszu: 1) wartoÊci sk∏adek otrzymanych przez zak∏ad ubezpieczeƒ i przeznaczonych na fundusz (przed potràceniem wszelkich op∏at z rachunku jednostek) oraz wartoÊci przychodów z lokat — w ramach przychodów funduszu; 2) wartoÊci op∏at potràcanych ze sk∏adek, wartoÊci op∏at potràcanych ze Êrodków funduszu, wartoÊci kosztów zarzàdzania lokatami funduszu — w ramach kosztów funduszu; 3) stanów oraz zmian w okresie aktywów i zobowiàzaƒ funduszu, w szczególnoÊci w zakresie lokat funduszu; 4) wartoÊci aktywów zak∏adu ubezpieczeƒ przeznaczonych na zwi´kszenie ubezpieczeniowego funduszu kapita∏owego w przypadku, gdy gwarantowana stopa zwrotu z lokat funduszu jest wy˝sza od faktycznie osiàgni´tej przez zak∏ad ubezpieczeƒ w okresie sprawozdawczym.
Rejestry nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy ustalenie wartoÊci nabycia jednostek uczestnictwa przydzielonych ka˝demu ubezpieczonemu, warto- Poz. 2144 Êci bie˝àcej tych jednostek oraz wartoÊci jednostek, po której sà one umarzane. §
W ubezpieczeniach dzia∏u II poniesione w okresie sprawozdawczym koszty akwizycji w cz´Êci przypadajàcej na przysz∏e okresy sprawozdawcze mogà byç rozliczone w czasie, na zasadach obowiàzujàcych przy tworzeniu rezerwy sk∏adek.
Przeniesione na przysz∏e okresy sprawozdawcze koszty akwizycji,

ust. 1, ujmowane sà w aktywach bilansu.

W przypadku rozwiàzania umowy ubezpieczenia, aktywowane koszty akwizycji dotyczàce tej umowy ujmowane sà w koszty w tym samym miesiàcu, w którym nast´puje rozwiàzanie umowy ubezpieczenia. §
W ubezpieczeniach dzia∏u I poniesione w okresie sprawozdawczym koszty akwizycji w cz´Êci przypadajàcej na przysz∏e okresy sprawozdawcze mogà byç rozliczone w czasie.
Przeniesione na przysz∏e okresy sprawozdawcze koszty akwizycji,

ust. 1, ujmowane sà w aktywach bilansu, pod warunkiem ˝e nie zosta∏y uwzgl´dnione w wyliczeniu rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie.

W ubezpieczeniach dzia∏u I koszty akwizycji podlegajà rozliczeniu w czasie wy∏àcznie przy zastosowaniu metod aktuarialnych.
W przypadku rozwiàzania umowy ubezpieczenia przed terminem, aktywowane koszty akwizycji dotyczàce tej umowy ujmowane sà w koszty w tym samym miesiàcu, w którym nast´puje rozwiàzanie umowy ubezpieczenia.
Koszty akwizycji nie podlegajà aktywowaniu w ubezpieczeniach na ˝ycie, je˝eli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczajàcy, charakteryzujàcych si´ nieokreÊlonà cz´stotliwoÊcià i wysokoÊcià op∏acanej sk∏adki, jak równie˝ w ubezpieczeniach ze sk∏adkà jednorazowà skalkulowanà przy za∏o˝eniu wyp∏aty prowizji akwizycyjnej. §
W odniesieniu do transakcji po∏àczenia z innym zak∏adem ubezpieczeƒ lub przej´cia innego zak∏adu ubezpieczeƒ stosuje si´ odpowiednio przepisy rozdzia∏u 4a ustawy.
W odniesieniu do transakcji przeniesienia portfela ubezpieczeƒ stosuje si´ te same przepisy co do transakcji przej´cia innego zak∏adu ubezpieczeƒ, z zastrze˝eniem ust. 3—
Na dzieƒ przej´cia portfela ubezpieczeƒ rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe wyceniane sà wed∏ug zasad obowiàzujàcych w zak∏adzie ubezpieczeƒ przejmujàcym, powsta∏e zaÊ z tego tytu∏u ró˝nice odpowiednio zwi´kszajà lub zmniejszajà powsta∏à Dziennik Ustaw Nr 218 — 15099 — w wyniku przej´cia wartoÊç firmy lub ujemnà wartoÊç firmy.
WartoÊç firmy powsta∏a w wyniku przej´cia portfela ubezpieczeƒ ulega umorzeniu proporcjonalnie do terminów rozwiàzywania przej´tych rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, ale nie mo˝e przekroczyç 5 lat. W przypadkach uzasadnionych szczególnym charakterem przejmowanych zobowiàzaƒ zak∏ad ubezpieczeƒ mo˝e wyd∏u˝yç termin umorzenia wartoÊci firmy do 20 lat.
Je˝eli w wyniku zaistnia∏ych po dniu przeniesienia portfela zdarzeƒ lub uzyskanych informacji stwierdzono, i˝ wartoÊç bilansowa aktywów i zobowiàzaƒ okreÊlona na dzieƒ przeniesienia portfela by∏a niew∏aÊciwa, nale˝y dokonaç do koƒca nast´pnego roku obrotowego, po roku w którym nastàpi∏o przeniesienie portfela ubezpieczeƒ, odpowiedniej korekty wartoÊci firmy lub ujemnej wartoÊci firmy, pod warunkiem ˝e jednostka przewiduje odzyskanie wartoÊci korekty z przysz∏ych korzyÊci ekonomicznych. W przeciwnym przypadku korekt´ takà zalicza si´ odpowiednio do pozosta∏ych przychodów lub kosztów operacyjnych. §
W przypadku likwidacji szkód komunikacyjnych zgodnie z postanowieniami Jednolitego Porozumienia mi´dzy Biurami Narodowymi - Regulaminu Wewn´trznego, o którym mowa w art. 2 pkt 15 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiàzkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. Nr 124, poz. 1152), dowodem ksi´gowym stanowiàcym podstaw´ ewidencji zdarzenia gospodarczego mo˝e byç dokument obcià˝eniowy przes∏any w formie okreÊlonej w tym Regulaminie. Rozdzia∏ 3 Szczególne zasady rachunkowoÊci w zakresie lokat §
Zak∏ad ubezpieczeƒ dokonuje, z zachowaniem zasady ostro˝noÊci, wyceny lokat na dzieƒ bilansowy, z zastrze˝eniem ust. 3: 1) aktywów finansowych przeznaczonych do obrotu oraz aktywów finansowych dost´pnych do sprzeda˝y, gdy mo˝liwe jest ustalenie wartoÊci godziwej w sposób wiarygodny — wed∏ug wartoÊci godziwej, z zastrze˝eniem pkt 3; 2) aktywów finansowych przeznaczonych do obrotu oraz aktywów finansowych dost´pnych do sprzeda˝y, gdy wartoÊci godziwej nie mo˝na wiarygodnie ustaliç — wed∏ug wartoÊci nabycia z uwzgl´dnieniem trwa∏ej utraty wartoÊci, z zastrze˝eniem pkt 3; 3) udzia∏ów w jednostkach podporzàdkowanych — metodà praw w∏asnoÊci, z uwzgl´dnieniem zasad wyceny okreÊlonych w art. 63 ustawy; 4) aktywów finansowych utrzymywanych do terminu wymagalnoÊci — wed∏ug skorygowanej ceny na- Poz. 2144 bycia, z uwzgl´dnieniem efektywnej stopy procentowej oraz odpisów z tytu∏u trwa∏ej utraty wartoÊci; 5) lokat terminowych w instytucjach finansowych — wed∏ug wartoÊci nominalnej; 6) po˝yczek udzielonych — w kwocie wymaganej zap∏aty, z uwzgl´dnieniem odpisów z tytu∏u trwa∏ej utraty wartoÊci; 7) nieruchomoÊci — wed∏ug wartoÊci nabycia lub kosztu wytworzenia, pomniejszonej o wartoÊç naliczonego na dzieƒ bilansowy umorzenia; 8) pozosta∏ych lokat — wed∏ug wartoÊci nabycia lub kosztu wytworzenia, z uwzgl´dnieniem trwa∏ej utraty wartoÊci.
Depozyty nieprawid∏owe wycenia si´ tak jak po˝yczki.
Lokaty, których ryzyko ponosi ubezpieczajàcy, wyceniane sà przez zak∏ad ubezpieczeƒ prowadzàcy dzia∏alnoÊç w dziale ubezpieczeƒ na ˝ycie wed∏ug wartoÊci godziwej.
Depozyty u cedentów wyceniane sà w kwocie wymaganej zap∏aty okreÊlanej zgodnie z warunkami umowy reasekuracji, uwzgl´dniajàcej, w przypadku gdy depozyt stanowi instrument finansowy, równie˝ wycen´ tego instrumentu. Przy wycenie depozytu uwzgl´dnia si´ ewentualne odpisy z tytu∏u trwa∏ej utraty wartoÊci. §
Zak∏ad ubezpieczeƒ zarzàdzajàc odpowiednio portfelami aktywów finansowych przeznaczonych do obrotu, utrzymywanych do terminu wymagalnoÊci oraz dost´pnych do sprzeda˝y, uwzgl´dnia w szczególnoÊci dotychczasowe i prognozowane wp∏ywy i wydatki z tytu∏u prowadzonej dzia∏alnoÊci operacyjnej oraz dzia∏alnoÊci inwestycyjnej, terminy wymagalnoÊci zobowiàzaƒ wynikajàcych z zawartych umów ubezpieczenia, w oparciu o przyj´tà przez zak∏ad ubezpieczeƒ strategi´ inwestycyjnà, a w przypadku ubezpieczeƒ dzia∏u I grupa 3 w oparciu o zasady okreÊlonych w regulaminie lokowania Êrodków ubezpieczeniowego funduszu kapita∏owego, o którym mowa w art. 13 ust. 4 pkt 3 ustawy o dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej.
Przy ustalaniu trwa∏ej utraty wartoÊci aktywów finansowych, o której mowa w § 19, uwzgl´dnia si´ sytuacj´ finansowà podmiotów, w których te aktywa zosta∏y ulokowane, spadek wartoÊci aktywów netto tych podmiotów, zaistnia∏y pomi´dzy dniem ich nabycia a dniem bilansowym, przypadajàcy na posiadane przez zak∏ad ubezpieczeƒ aktywa finansowe. W przypadku aktywów finansowych obj´tych gwarancjami przy ustalaniu trwa∏ej utraty wartoÊci uwzgl´dnia si´ równie˝ sytuacj´ finansowà gwaranta. Dziennik Ustaw Nr 218 — 15100 — §
Do lokat krótkoterminowych zalicza si´ lokaty, które ze wzgl´du na stopieƒ p∏ynnoÊci sà mo˝liwe do realizacji w okresie krótszym ni˝ rok oraz które zak∏ad ubezpieczeƒ zamierza w tym okresie zrealizowaç.
Do lokat d∏ugoterminowych zalicza si´ lokaty inne ni˝ wymienione w ust.
§
Ró˝nice z tytu∏u aktualizacji wyceny lokat,

§ 19ust. 1, ujmuje si´ odpowiednio w przychodach lub kosztach dzia∏alno

Êci lokacyjnej, z zastrze˝eniem ust. 2 i

Ró˝nice z tytu∏u aktualizacji wyceny lokat zaliczonych do kategorii aktywów finansowych dost´pnych do sprzeda˝y ujmuje si´ bezpoÊrednio w kapitale w∏asnym w pozycji „kapita∏ z aktualizacji wyceny”, chyba ˝e sà uwzgl´dniane przy ustalaniu wartoÊci rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, z zastrze˝eniem ust.
Poz. 2144
Przychody,

ust. 2, pomniejszane sà o koszty dzia∏alnoÊci lokacyjnej zwiàzane z tymi przychodami. §

Ujmowane w wyniku roku obrotowego przychody i koszty dzia∏alnoÊci lokacyjnej zak∏ady ubezpieczeƒ dzia∏u II prezentujà w ogólnym rachunku zysków i strat, z zastrze˝eniem ust.
Przychody z lokat uwzgl´dniane w wyliczeniu rezerwy na skapitalizowanà wartoÊç rent oraz rezerwy na premie i rabaty sà przenoszone z ogólnego rachunku zysków i strat do technicznego rachunku ubezpieczeƒ i prezentowane w pozycji „przychody z lokat netto po uwzgl´dnieniu kosztów, przeniesione z ogólnego rachunku zysków i strat”.
Przychody,

ust. 2, pomniejszane sà o koszty dzia∏alnoÊci lokacyjnej zwiàzane z tymi przychodami. 3. Do ró˝nic z tytu∏u aktualizacji wyceny aktywów finansowych,

ust. 2, stosuje si´ odpowiednio przepisy art. 35 ust. 4—7 ustawy. §

Zarówno zrealizowane, jak i niezrealizowane ró˝nice kursowe zwiàzane z dzia∏alnoÊcià lokacyjnà ujmuje si´ w sposób analogiczny jak zrealizowane i niezrealizowane przychody i koszty z lokat.
Utworzone w okresie sprawozdawczym odpisy z tytu∏u trwa∏ej utraty wartoÊci lokat obcià˝ajà wynik finansowy zak∏adu ubezpieczeƒ. §
Zak∏ad ubezpieczeƒ prowadzi ewidencj´ lokat zak∏adu ubezpieczeƒ oraz zwiàzanych z nimi przychodów i kosztów w sposób umo˝liwiajàcy:
Ró˝nice z tytu∏u aktualizacji wyceny lokat zaliczonych do kategorii udzia∏y w jednostkach podporzàdkowanych ujmuje si´ bezpoÊrednio w kapitale w∏asnym w pozycji „kapita∏ z aktualizacji wyceny”. 1) ustalenie wartoÊci poszczególnych rodzajów lokat stanowiàcych pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych oraz pozosta∏ych lokat; §
W przypadku realizacji lokat jednakowych lub uznanych za jednakowe ze wzgl´du na podobieƒstwo ich rodzaju lub przeznaczenie rozchód tych sk∏adników wycenia si´ kolejno po cenach (kosztach) tych sk∏adników aktywów, które zak∏ad ubezpieczeƒ naby∏ (wytworzy∏) najwczeÊniej, lub wed∏ug cen przeci´tnych ustalonych w wysokoÊci Êredniej wa˝onej cen (kosztów) danego sk∏adnika aktywów.
Dokonujàc wyceny lokat, zak∏ad ubezpieczeƒ stosuje zasady wyceny w ramach danego portfela lokat jednakowych lub uznanych za jednakowe ze wzgl´du na podobieƒstwo ich rodzaju. §
Ujmowane w wyniku roku obrotowego zarówno zrealizowane, jak i niezrealizowane przychody z lokat oraz koszty dzia∏alnoÊci lokacyjnej zak∏ady ubezpieczeƒ dzia∏u I prezentujà w technicznym rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie, z zastrze˝eniem ust.
Przychody z lokat wolnych Êrodków sà przenoszone z technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie do ogólnego rachunku zysków i strat i ujmowane w pozycji „przychody z lokat netto po uwzgl´dnieniu kosztów, przeniesione z technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie”. 2) ustalenie wartoÊci poszczególnych rodzajów lokat,

§ 19ust. 1; 3) okre

Êlenie poszczególnych rodzajów przychodów i kosztów dzia∏alnoÊci zwiàzanych z lokatami,

pkt 1 i 2, ujmowanych odpowiednio w technicznym rachunku ubezpieczeƒ, ogólnym rachunku zysków i strat oraz w kapitale w∏asnym zak∏adu ubezpieczeƒ. §

Ârodki funduszu organizacyjnego traktuje si´ tak jak Êrodki innych funduszy specjalnych i utrzymuje si´ na odr´bnym rachunku bankowym. Ârodki te mogà byç wykorzystane jedynie na wydatki zwiàzane z utworzeniem administracji zak∏adu ubezpieczeƒ oraz z zorganizowaniem sieci jego przedstawicielstw.
Sposób tworzenia funduszu oraz sposób wydatkowania Êrodków tego funduszu okreÊla statut zak∏adu ubezpieczeƒ.
Ârodki z tytu∏u wniesionej przez zagraniczny zak∏ad ubezpieczeƒ kaucji na rzecz oddzia∏u ujmowane sà pozabilansowo, chyba ˝e spe∏niajà warunki okreÊlone w art. 3 ust. 1 pkt 12 ustawy.
Przychody tytu∏em Êrodków,

ust. 3, uzyskane przez zak∏ad ubezpieczeƒ, odpo- Dziennik Ustaw Nr 218 — 15101 — wiednio zwi´kszajà wartoÊç kaucji, chyba ˝e statut oddzia∏u stanowi inaczej. §

Do szczególnych zasad rachunkowoÊci dotyczàcych lokat, w zakresie nieuregulowanym w niniejszym rozdziale, stosuje si´ odpowiednio zasady okreÊlone w rozporzàdzeniu Ministra Finansów z dnia 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegó∏owych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych. Rozdzia∏ 4 Szczególne zasady tworzenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych §
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe obejmujà nast´pujàce rodzaje rezerw: 1) rezerw´ sk∏adek; 2) rezerw´ na ryzyka niewygas∏e; 3) rezerwy na niewyp∏acone odszkodowania i Êwiadczenia, w tym rezerw´ na skapitalizowanà wartoÊç rent; 4) rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka); 5) rezerw´ ubezpieczeƒ na ˝ycie; 6) rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie, je˝eli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczajàcy; 7) rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych; 8) rezerwy na zwrot sk∏adek dla cz∏onków; 9) pozosta∏e rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe przewidziane w statucie zak∏adu ubezpieczeƒ.
Zak∏ad ubezpieczeƒ jest zobowiàzany posiadaç dokumentacj´ pozwalajàcà na odtworzenie odpowiednich obliczeƒ rezerw techniczno-ubezpieczeniowych. §
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe tworzy si´, stosujàc metody: 1) indywidualnà — polegajàcà na ustalaniu odr´bnie dla ka˝dej umowy ubezpieczenia lub ka˝dej szkody dok∏adnej wielkoÊci rezerwy, a w przypadku niemo˝noÊci ustalenia dok∏adnej wielkoÊci rezerwy — zastosowanie jej wiarygodnego oszacowania; 2) rycza∏towà — polegajàcà na ustalaniu rezerwy zbiorczo dla ca∏ego portfela ubezpieczeƒ lub jego cz´Êci, jako ustalonego procentu (wskaênik rycza∏towy) sk∏adki lub wartoÊci wyp∏aconych odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ; metoda rycza∏towa mo˝e byç stosowana tylko wtedy, je˝eli uzyskane przy jej u˝yciu wyniki b´dà zbli˝one do wyników Poz. 2144 uzyskanych przy u˝yciu metody indywidualnej; wskaênik rycza∏towy powinien byç ustalany przy zachowaniu zasady ciàg∏oÊci; nieuzasadnione zmiany wielkoÊci wskaênika sà niedopuszczalne; 3) aktuarialnà — polegajàcà na ustalaniu rezerwy przy zastosowaniu matematyki ubezpieczeniowej, finansowej i statystyki. §
Rezerw´ sk∏adek tworzy si´ indywidualnie dla ka˝dej umowy ubezpieczenia, jako sk∏adk´ przypisanà przypadajàcà na nast´pne okresy sprawozdawcze, proporcjonalnie do okresu, na jaki sk∏adka zosta∏a przypisana, przy czym w przypadku umów ubezpieczenia, których ryzyko nie jest roz∏o˝one równomiernie w okresie trwania ubezpieczenia, rezerw´ tworzy si´ proporcjonalnie do przewidywanego ryzyka w nast´pnych okresach sprawozdawczych.
Zak∏ady ubezpieczeƒ na ˝ycie mogà uwzgl´dniaç rezerw´ sk∏adek w wyliczeniu rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie, z zastrze˝eniem ust.
Zak∏ady ubezpieczeƒ na ˝ycie tworzà odr´bnie rezerw´ sk∏adek dla tych umów ubezpieczenia, w których uwzgl´dnienie rezerwy sk∏adek w rezerwie ubezpieczeƒ na ˝ycie nie jest mo˝liwe. §
Rezerw´ na pokrycie ryzyka niewygas∏ego tworzy si´ jako uzupe∏nienie rezerwy sk∏adek. Powy˝szà rezerw´ przeznacza si´ na pokrycie przysz∏ych szkód, Êwiadczeƒ i kosztów wynikajàcych z zawartych umów ubezpieczenia.
W ubezpieczeniach dzia∏u II rezerwa na pokrycie ryzyka niewygas∏ego stanowi ró˝nic´ pomi´dzy przewidywanà wartoÊcià przysz∏ych odszkodowaƒ, Êwiadczeƒ i kosztów a sumà wielkoÊci rezerwy sk∏adek oraz ewentualnych, przewidywanych, zgodnie z ju˝ zawartymi umowami ubezpieczenia, przysz∏ych sk∏adek.
W ubezpieczeniach dzia∏u I rezerw´ na pokrycie ryzyka niewygas∏ego ustala si´ metodami aktuarialnymi. §
Rezerw´ na niewyp∏acone odszkodowania i Êwiadczenia tworzy si´ w wysokoÊci odpowiadajàcej ustalonej lub przewidywanej ostatecznej wartoÊci przysz∏ych wyp∏at odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ zwiàzanych z zaistnia∏ymi, do dnia, na który ustala si´ rezerw´, szkodami, powi´kszonej o koszty likwidacji szkód. W szczególnoÊci dotyczy to szkód, które: 1) zosta∏y zg∏oszone zak∏adowi ubezpieczeƒ do dnia, na który tworzona jest rezerwa, i dla których zosta∏a ustalona wysokoÊç odszkodowania i Êwiadczenia bàdê gdy posiadane informacje pozwalajà na ocen´ wysokoÊci odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ; 2) zosta∏y zg∏oszone zak∏adowi ubezpieczeƒ do dnia, na który tworzona jest rezerwa, a posiadane informacje nie pozwalajà na ocen´ wysokoÊci odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ; Dziennik Ustaw Nr 218 — 15102 — 3) zaistnia∏y, lecz nie zosta∏y zg∏oszone zak∏adowi ubezpieczeƒ do dnia, na który tworzona jest rezerwa.
Cz´Êç rezerwy, która dotyczy kosztów likwidacji szkód, powinna byç utworzona odr´bnie dla ka˝dej grupy ubezpieczeƒ.
Przy ustalaniu wartoÊci rezerwy na szkody,

ust. 1 pkt 3, zak∏ad ubezpieczeƒ uwzgl´dnia dotychczasowy przebieg procesu likwidacji szkód w danej grupie ubezpieczeƒ, w tym liczb´ i wielkoÊç szkód zg∏aszanych w nast´pnych okresach sprawozdawczych, po okresie, na który tworzona by∏a rezerwa.

Przy ustalaniu wartoÊci rezerwy, o której mowa w ust. 1, nie wolno stosowaç dyskont lub odpisów wynikajàcych z przyj´cia wartoÊci bie˝àcej szkody, gdy zak∏ad ubezpieczeƒ przewiduje, i˝ ostateczny koszt likwidacji szkody i wyp∏aty odszkodowania b´dzie wy˝szy, z zastrze˝eniem § 3 ust. 2 oraz §
Rezerw´ na Êwiadczenia z tytu∏u rent w grupach ubezpieczeƒ 1—4 dzia∏u I tworzy si´ jako cz´Êç rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie.
WielkoÊç rezerwy na niewyp∏acone odszkodowania i Êwiadczenia brutto bez uwzgl´dnienia regresów i odzysków prezentuje si´ w informacji dodatkowej. §
Ustalajàc w danej grupie ubezpieczeƒ ostatecznà wartoÊç przysz∏ych wyp∏at odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ, zak∏ad ubezpieczeƒ szacuje wartoÊç przewidywanych, przysz∏ych zwrotów kosztów zak∏adu na skutek przej´cia roszczeƒ wobec osób trzecich (regresy) oraz praw w∏asnoÊci do ubezpieczonego majàtku (odzyski).
Oszacowanie, o którym mowa w ust. 1, jest ustalane w odniesieniu do szkód zaistnia∏ych do dnia bilansowego i ustalane w sposób wiarygodny, z zachowaniem zasady ostro˝nej wyceny, na podstawie analiz porównawczych dotychczasowych oraz prognozowanych wielkoÊci odszkodowaƒ wyp∏aconych, zwrotów odszkodowaƒ oraz zainkasowanych regresów i przej´tych odzysków.
Przy szacowaniu wielkoÊci regresów i odzysków zak∏ad ubezpieczeƒ uwzgl´dnia koszty windykacji regresów i odzysków.
Oszacowanie jest ustalane odr´bnie dla ka˝dego roku zaistnienia szkody. Poz. 2144
Regresy stanowià przychód w rozumieniu ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654, z póên. zm.3)) z chwilà ich otrzymania.
Roszczenia regresowe nieobj´te oszacowaniem, o którym mowa w ust. 1, ujmuje si´, zgodnie z zasadà ostro˝nej wyceny, z chwilà ich otrzymania.
WartoÊç otrzymanych regresów i odzysków pomniejsza wartoÊç odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ wyp∏aconych brutto. §
W przypadku ubezpieczeƒ na ˝ycie kwota rezerwy na niewyp∏acone odszkodowania i Êwiadczenia powinna byç równa kwocie nale˝nej ubezpieczonym, uprawnionym lub uposa˝onym, powi´kszonej o koszty zwiàzane z wyp∏atà Êwiadczeƒ. §
Rezerw´ na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka) tworzy si´ w wysokoÊci majàcej zapewniç wyrównanie przysz∏ych wahaƒ wspó∏czynnika szkodowoÊci na udziale w∏asnym.
Rezerwa na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka) tworzona jest dla grup ubezpieczeƒ, z zastrze˝eniem § 38, w których wyst´pujà istotne wahania wspó∏czynnika szkodowoÊci na udziale w∏asnym. Wahanie wspó∏czynnika szkodowoÊci uznaje si´ za istotne, je˝eli w ciàgu 5 kolejnych lat obrotowych poprzedzajàcych rok utworzenia rezerwy co najmniej dwukrotnie wystàpi zmniejszenie z roku na rok wspó∏czynnika szkodowoÊci na udziale w∏asnym o wi´cej ni˝ 20 % lub dwukrotne jego zwi´kszenie o wi´cej ni˝ 25 % jego wartoÊci.
Rezerw´ na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka) tworzy si´ dla ka˝dej grupy ubezpieczeƒ osobno na ostatni dzieƒ roku obrotowego, pod warunkiem ˝e w ka˝dym z ostatnich 5 lat obrotowych poprzedzajàcych dany rok sk∏adka zarobiona w tej grupie by∏a wi´ksza od zera. Rezerw´ dla danej grupy ubezpieczeƒ tworzy si´ w takiej wysokoÊci, aby przy zmianie stanu rezerwy wspó∏czynnik szkodowoÊci dla danego roku obrotowego — obliczany dla kwoty odszkodowaƒ skorygowanej o zmian´ tej rezerwy — by∏ równy Êredniej wa˝onej, gdzie wagà jest sk∏adka zarobiona, ze wspó∏czynników szkodowoÊci w danej grupie ubezpieczeƒ z ostatnich 5 lat obrotowych, poprzedzajàcych dany rok, obliczonych bez uwzgl´dnienia zmian rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka). W przypadku gdy zak∏ad ubezpieczeƒ prowadzi dzia∏alnoÊç krócej ni˝ 6 lat, dla danej grupy ubezpieczeƒ nie tworzy si´ re———————
W przypadku prowadzenia dzia∏alnoÊci d∏u˝ej ni˝ trzy lata w danej grupie ubezpieczeƒ, udzia∏ uzyskanych regresów i odzysków w ca∏kowitym koszcie odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ danego roku zaistnienia szkody nie mo˝e przekroczyç Êredniej arytmetycznej udzia∏u uzyskanych regresów i odzysków w koszcie odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ z trzech kolejnych lat zaistnienia szkody poprzedzajàcych rok, dla którego dokonuje si´ ustaleƒ. 3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2000 r. Nr 60, poz. 700 i 703, Nr 86, poz. 958, Nr 103, poz. 1100, Nr 117, poz. 1228 i Nr 122, poz. 1315 i 1324, z 2001 r. Nr 106, poz. 1150, Nr 110, poz. 1190 i Nr 125, poz. 1363, z 2002 r. Nr 25, poz. 253, Nr 74, poz. 676, Nr 93, poz. 820, Nr 141, poz. 1179, Nr 169, poz. 1384, Nr 199, poz. 1672, Nr 200, poz. 1684 i Nr 230, poz. 1922 oraz z 2003 r. Nr 45, poz. 391, Nr 96, poz. 874, Nr 137, poz. 1302, Nr 180, poz. 1759, Nr 202, poz. 1957 i Nr 217, poz.
Dziennik Ustaw Nr 218 — 15103 — zerwy na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka). Dla danej grupy ubezpieczeƒ wielkoÊç zmniejszenia rezerwy nie mo˝e przekroczyç jej aktualnej wysokoÊci, a wielkoÊç zwi´kszenia rezerwy nie mo˝e przekroczyç 5 % sk∏adki zarobionej na udziale w∏asnym w tej grupie, dla której rezerwa jest tworzona. WielkoÊç rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci nie mo˝e ponadto przekroczyç 30 % wyp∏at odszkodowaƒ na udziale w∏asnym w danym roku obrotowym w danej grupie ubezpieczeƒ. Je˝eli w danej grupie ubezpieczeƒ sk∏adka zarobiona w roku obrotowym by∏a równa zeru, rezerw´ w tej grupie rozwiàzuje si´ ca∏kowicie w tym roku.
W przypadku reasekuracji czynnej zak∏ady ubezpieczeƒ tworzà rezerw´ na wyrównanie szkodowoÊci na zasadach okreÊlonych w ust. 1—3 odpowiednio dla klas rachunkowych okreÊlonych w § 2 ust. 1 pkt 17, z zastrze˝eniem §
Rezerwa na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka) tworzona jest przez zak∏ady ubezpieczeƒ prowadzàce dzia∏alnoÊç ubezpieczeniowà w dziale II. §
W przypadku prowadzenia ubezpieczeƒ w grupie 14 dzia∏u II zak∏ad ubezpieczeƒ jest obowiàzany tworzyç rezerw´ na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka) przeznaczonà na pokrycie ujemnego wyniku technicznego osiàgni´tego w tej grupie ubezpieczeƒ w roku obrotowym lub na wyrównanie wy˝szego ni˝ przeci´tny wspó∏czynnika szkodowoÊci w tej grupie w roku obrotowym, przed uwzgl´dnieniem zmiany stanu rezerw na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka).
Rezerw´ tworzy si´ wed∏ug jednej z metod przedstawionych w za∏àczniku nr 6 do rozporzàdzenia, wybranej przez kierownika jednostki.
Wyboru metody tworzenia rezerwy nale˝y dokonaç w oparciu o dost´pne w jednostce zasoby informacji statystycznych, z tym ˝e zak∏ad ubezpieczeƒ prowadzàcy ubezpieczenia w grupie 14 dzia∏u II przez okres krótszy ni˝ 5 lat obrotowych tworzy rezerw´, o której mowa w ust. 1 — metodà nr 1 lub nr 2, przedstawionà w za∏àczniku nr 6 do rozporzàdzenia, z zastosowaniem odpowiednio Êrednich narastajàcych stosownie do okresu prowadzenia tych ubezpieczeƒ. §
Rezerw´ ubezpieczeƒ na ˝ycie tworzy si´, z zachowaniem zasady ostro˝noÊci, w wysokoÊci ustalonej prospektywnà metodà aktuarialnà, z zastrze˝eniem ust. 2, z uwzgl´dnieniem: 1) wszystkich zobowiàzaƒ, wynikajàcych z zawartych umów ubezpieczenia, obejmujàcych w szczególnoÊci: a) gwarantowane w umowie ubezpieczenia Êwiadczenia, w tym gwarantowanà wartoÊç wykupu, b) Êwiadczenia opcjonalne, przys∏ugujàce zgodnie z warunkami umowy ubezpieczenia; 2) kosztów obs∏ugi umów i kosztów zwiàzanych z wyp∏atà odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ. Przy tworzeniu rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie uwzgl´dnia si´ przysz∏e wp∏ywy zak∏adu ubezpieczeƒ Poz. 2144 z tytu∏u sk∏adek nale˝nych zgodnie z zawartymi umowami ubezpieczenia.
Dopuszcza si´ stosowanie metody retrospektywnej, pod warunkiem ˝e daje ona wartoÊç rezerwy nie ni˝szà od wartoÊci rezerwy ustalonej metodà prospektywnà lub gdy dla danej umowy ubezpieczenia nie jest mo˝liwe zastosowanie metody prospektywnej.
Ca∏oÊç uwzgl´dnianych poÊrednio lub bezpoÊrednio kosztów,

ust. 1 pkt 2, nie powinna byç mniejsza od przewidywanej wielkoÊci przysz∏ych wydatków oszacowanych zgodnie z zasadà ostro˝nej wyceny.

Rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie tworzy si´ indywidualnie dla ka˝dej umowy ubezpieczenia. Rezerwy mogà byç ustalone sumarycznie dla okreÊlonych grup umów ubezpieczenia, pod warunkiem ˝e dajà one w przybli˝eniu ten sam rezultat, co metoda indywidualna, z zastrze˝eniem ust.
Zak∏ad ubezpieczeƒ jest obowiàzany, co najmniej raz na 5 lat, ustaliç dla wszystkich umów ubezpieczenia bezpoÊredniego wielkoÊç rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie brutto oraz na udziale w∏asnym metodà indywidualnà, wed∏ug stanu na ten sam dzieƒ, z zastrze˝eniem ust.
Przy ustalaniu wartoÊci rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie zak∏ad ubezpieczeƒ ma obowiàzek uwzgl´dniç prawdopodobieƒstwo wystàpienia w przysz∏ych okresach niekorzystnych czynników, które mogà wp∏ynàç na zmian´ poziomu tych rezerw, jak równie˝ na zmian´ wartoÊci aktywów przeznaczonych na ich pokrycie.
Je˝eli umowa ubezpieczenia przewiduje gwarancje wykupu, rezerwa ubezpieczeƒ na ˝ycie utworzona dla tej umowy nie mo˝e byç ni˝sza od gwarantowanej wartoÊci wykupu.
Przepisów ust. 4 i 5 nie stosuje si´ w przypadku rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie, która jest tworzona w zwiàzku z wystàpieniem ryzyk niemajàcych charakteru indywidualnego, lecz dotyczàcych ca∏oÊci lub cz´Êci portfela umów ubezpieczenia na ˝ycie. §
Rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie, je˝eli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczajàcy, tworzy si´ w wysokoÊci wartoÊci lokaty dokonanej zgodnie z postanowieniami zawartej umowy ubezpieczenia na ˝ycie. §
Rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych tworzy si´ przy uwzgl´dnieniu wszystkich przewidywanych kwot, o które powi´kszane b´dà przysz∏e Êwiadczenia lub pomniejszane przysz∏e sk∏adki, zgodnie z zawartà umowà ubezpieczenia.
W przypadku ubezpieczeƒ na ˝ycie metoda obliczania rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych powinna byç zgodna z za∏o˝eniami stosowanymi przy obliczaniu rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz uwzgl´dniaç aktualnà metod´ przyznawania premii i rabatów. Dziennik Ustaw Nr 218 — 15104 — §
Rezerw´ na zwrot sk∏adek dla cz∏onków towarzystwa tworzy si´ do wysokoÊci osiàgni´tego dodatniego wyniku technicznego, o ile obowiàzek zwrotu sk∏adek wynika z umowy ubezpieczenia.
Rezerw´, o której mowa w ust. 1, tworzy si´ w podziale na grupy ubezpieczeƒ dla ka˝dego roku zawarcia umów ubezpieczenia odr´bnie.
W przypadku umów ubezpieczenia zawieranych na zasadach wzajemnoÊci cz∏onkowskiej rezerwa, o której mowa w ust. 1, tworzona jest w odniesieniu do umów ubezpieczenia zawieranych na zasadach wzajemnoÊci cz∏onkowskiej. §
Stopy techniczne stosowane przez zak∏ad ubezpieczeƒ nie mogà byç wy˝sze ni˝ 80 % Êredniej wa˝onej stopy zwrotu z inwestycji aktywów stanowiàcych pokrycie wszystkich rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalanych przy u˝yciu stóp technicznych, w ostatnich 3 latach obrotowych, obliczonej w sposób okreÊlony w za∏àczniku nr 7 do rozporzàdzenia, przy czym w przypadku zobowiàzaƒ z umów ubezpieczenia ustalanych w walucie obcej uwzgl´dnia si´ stop´ zwrotu z inwestycji aktywów dokonanych w tej walucie.
Stopa techniczna, stosowana przez zak∏ad ubezpieczeƒ przy wycenie zobowiàzaƒ: 1) nie mo˝e byç wy˝sza ni˝ odpowiednia stopa techniczna stosowana przez zak∏ad ubezpieczeƒ w dniu zawarcia umowy ubezpieczenia, z której wynikajà te zobowiàzania; 2) nie mo˝e byç wy˝sza ni˝ maksymalna stopa techniczna obowiàzujàca w dniu zawarcia umowy, w odniesieniu do nowo zawieranych umów ubezpieczenia, zarówno w przypadku zobowiàzaƒ ustalanych w z∏otych, jak i w walutach obcych.
WysokoÊç maksymalnej stopy technicznej ustala i og∏asza organ nadzoru, w terminie do dnia 31 stycznia ka˝dego roku. Sposób ustalenia wysokoÊci maksymalnej stopy technicznej okreÊla za∏àcznik nr 8 do rozporzàdzenia.
Og∏oszona w danym roku wysokoÊç maksymalnej stopy technicznej jest obowiàzujàca od dnia 1 maja tego roku, z zastrze˝eniem ust.
Og∏oszona w danym roku wysokoÊç maksymalnej stopy technicznej nie ma zastosowania przy obliczaniu rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dotyczàcych zobowiàzaƒ zak∏adu ubezpieczeƒ powsta∏ych po dniu 30 kwietnia danego roku, w wyniku: 1) dokonanych zmian warunków umów ubezpieczenia zawartych do tego dnia, pod warunkiem ˝e w umowach tych przewidziana by∏a mo˝liwoÊç dokonania powy˝szych zmian; w szczególnoÊci dotyczy to: podwy˝szenia wysokoÊci sumy ubezpieczenia, indeksacji sk∏adki, zamiany na ubezpieczenie bezsk∏adkowe; 2) przystàpienia kolejnych ubezpieczonych do grupowej umowy ubezpieczenia na ˝ycie. Poz. 2144
Ograniczenie dotyczàce stosowanych stóp technicznych, okreÊlone w ust. 1 i 2, nie ma zastosowania do: 1) umów ubezpieczenia w dziale ubezpieczeƒ na ˝ycie, w których sk∏adka op∏acana jest jednorazowo, a okres, na jaki umowa zosta∏a zawarta, nie jest d∏u˝szy ni˝ 8 lat, 2) umów ubezpieczenia na ˝ycie z ubezpieczeniowym funduszem kapita∏owym, przy czym stosowane stopy techniczne nie mogà odbiegaç od stóp zwrotu z inwestycji aktywów stanowiàcych pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dotyczàcych tych umów.
Zak∏ady ubezpieczeƒ mogà stosowaç ni˝sze stopy techniczne ani˝eli stopa zwrotu og∏aszana przez organ nadzoru. §
Przyj´te zasady tworzenia i metody ustalania rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, jak równie˝ za∏o˝enia dotyczàce danych i wskaêników statystycznych wykorzystywanych przy ustalaniu rezerw powinny byç stosowane w sposób ciàg∏y; nieuzasadnione zmiany zasad, metod i za∏o˝eƒ sà niedopuszczalne.
W przypadku ubezpieczeƒ na ˝ycie zasady ustalania udzia∏u w zysku nale˝nego z tytu∏u zawartej umowy ubezpieczenia powinny byç stosowane w sposób jednolity przez ca∏y czas trwania umowy ubezpieczenia. §
WielkoÊç rezerw techniczno-ubezpieczeniowych na udziale reasekuratora powinna byç ustalona zgodnie z uregulowaniami odpowiednich umów reasekuracyjnych. §
Do wszystkich typów umów ubezpieczenia, gdzie mo˝liwe jest wyliczenie rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie przy u˝yciu sk∏adki netto, mo˝na stosowaç metod´ Zillmera, z wyjàtkiem umów ubezpieczenia terminowego na wypadek Êmierci oraz wszystkich umów ubezpieczeƒ wypadkowych i chorobowych.
Rozliczeniu w czasie metodà Zillmera podlegajà koszty bezpoÊrednie i poÊrednie zwiàzane z pozyskaniem i zawarciem umowy ubezpieczenia oraz koszty zwiàzane z wykorzystaniem przez ubezpieczajàcego mo˝liwoÊci nieobowiàzkowego podwy˝szenia sk∏adki w trakcie umowy ubezpieczenia.
Maksymalny poziom narzutu, o który mo˝na podwy˝szyç sk∏adk´ netto, jest równowartoÊcià 3,5 % sumy kapita∏u roz∏o˝onà na ca∏y okres op∏acania sk∏adek przy u˝yciu za∏o˝eƒ wykorzystanych przy kalkulacji rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie.
Sk∏adka podwy˝szona, o której mowa w ust. 3, nie mo˝e byç wy˝sza od sk∏adki op∏acanej przez klienta.
Koszty akwizycji rozliczane przy zastosowaniu metody Zillmera nie mogà byç wy˝sze ni˝ wartoÊç Dziennik Ustaw Nr 218 — 15105 — sk∏adki przypisanej brutto w pierwszym roku polisowym.
Je˝eli w wyniku zillmeryzacji rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie otrzymuje si´ wynik ujemny, to przyjmuje si´ wartoÊç tej rezerwy równà „0”. §
Je˝eli przy ustalaniu wysokoÊci rezerw techniczno-ubezpieczeniowych otrzymuje si´ w trakcie obliczania rezerw wartoÊci ujemne, to dla dalszych obliczeƒ przyjmuje si´ wartoÊç rezerwy równà „0”. Rozdzia∏ 5 Szczególne zasady sporzàdzania sprawozdaƒ finansowych zak∏adu ubezpieczeƒ §
Techniczny rachunek ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz techniczny rachunek ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych jest sporzàdzany dla grup ubezpieczeƒ bezpoÊrednich.
Techniczny rachunek ubezpieczeƒ w zakresie reasekuracji czynnej sporzàdza si´ w podziale na klasy rachunkowe. §
W przep∏ywach z dzia∏alnoÊci operacyjnej wykazuje si´ odr´bnie wp∏ywy i wydatki z dzia∏alnoÊci bezpoÊredniej i reasekuracji czynnej, odr´bnie wp∏ywy i wydatki z reasekuracji biernej oraz odr´bnie wp∏ywy i wydatki z pozosta∏ej dzia∏alnoÊci operacyjnej.
W przep∏ywach z dzia∏alnoÊci lokacyjnej wykazuje si´ wp∏ywy i wydatki z poszczególnych rodzajów lokat zak∏adu ubezpieczeƒ. Wp∏ywy i wydatki zwiàzane z nabyciem, realizacjà innych aktywów ni˝ lokat ujmuje si´ odpowiednio we wp∏ywach i wydatkach z pozosta∏ej dzia∏alnoÊci operacyjnej lub w przep∏ywach z dzia∏alnoÊci finansowej.
W przep∏ywach z dzia∏alnoÊci finansowej ujmuje si´ wp∏ywy i wydatki zwiàzane z finansowaniem dzia∏alnoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ zarówno wewn´trznym, w tym: wp∏ywy z emisji akcji, dop∏at do kapita∏u, jak i zewn´trznym, w tym: kredyty, po˝yczki, emisja d∏u˝nych papierów wartoÊciowych.
Wydatki z tytu∏u akwizycji oraz wydatki o charakterze administracyjnym ujmowane sà w ca∏oÊci w wydatkach z dzia∏alnoÊci bezpoÊredniej. §
Integralnà cz´Êç sprawozdania finansowego stanowi informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego, sporzàdzana zgodnie z za∏àcznikiem nr 4 do rozporzàdzenia. §
ObjaÊnienia do zakresu informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym, okreÊlonym w za∏àczniku nr 3 do ustawy, sà przedstawione odpowiednio w za∏àcznikach do rozporzàdzenia: 1) noty objaÊniajàce do pozycji bilansu — w za∏àczniku nr 1; Poz. 2144 2) noty objaÊniajàce do technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie, technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych oraz ogólnego rachunku zysków i strat — w za∏àczniku nr 2; 3) noty objaÊniajàce do rachunku przep∏ywów pieni´˝nych — w za∏àczniku nr
Zakres informacji do sprawozdania z dzia∏alnoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ okreÊla za∏àcznik nr 5 do rozporzàdzenia. §
Korporacja Ubezpieczeƒ Kredytów Eksportowych S.A. do sprawozdania finansowego do∏àcza sprawozdanie o stanie wyodr´bnionego rachunku bankowego — o którym mowa w art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o gwarantowanych przez Skarb Paƒstwa ubezpieczeniach eksportowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 59, poz. 609). §
Sprawozdanie finansowe zak∏adu ubezpieczeƒ sporzàdzone na dzieƒ po∏àczenia z innym zak∏adem ubezpieczeƒ bàdê na dzieƒ przej´cia innego zak∏adu ubezpieczeƒ lub przeniesienia portfela ubezpieczeƒ podlega badaniu na zasadach okreÊlonych w rozdziale 7 ustawy. Rozdzia∏ 6 Sprawozdanie finansowe jednostek powiàzanych §
Zak∏ad ubezpieczeƒ b´dàcy jednostkà dominujàcà, majàcà siedzib´ na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, sporzàdza roczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe. §
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sk∏ada si´, z zastrze˝eniem ust. 4: 1) ze skonsolidowanego bilansu oraz pozycji pozabilansowych, z wy∏àczeniem informacji o Êrodkach w∏asnych, marginesie wyp∏acalnoÊci oraz pokryciu rezerw techniczno-ubezpieczeniowych odpowiednimi aktywami; 2) ze skonsolidowanego ubezpieczeƒ; technicznego rachunku 3) ze skonsolidowanego ogólnego rachunku zysków i strat; 4) ze skonsolidowanego rachunku przep∏ywów pieni´˝nych; 5) z zestawienia zmian w skonsolidowanym kapitale w∏asnym; 6) z informacji dodatkowej, obejmujàcej wprowadzenie do skonsolidowanego sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaÊnienia.
Do rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego do∏àcza si´ sprawozdanie z dzia∏alnoÊci jednostki sporzàdzone odpowiednio wed∏ug zasad okreÊlonych w art. 49 ust. 2 ustawy. Dziennik Ustaw Nr 218 — 15106 —
Je˝eli jednostka dominujàca i jednostki od niej zale˝ne i wspó∏zale˝ne prowadzà dzia∏alnoÊç w ró˝nych dzia∏ach ubezpieczeƒ, w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym sporzàdza si´ odr´bnie techniczny rachunek ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz techniczny rachunek ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych.
Wzór sprawozdania finansowego tworzy odpowiednio wzór sprawozdania finansowego okreÊlony w ustawie, z zastrze˝eniem ˝e: 1) w sprawozdaniu finansowym, w bilansie wyodr´bnia si´ dodatkowo pozycje: w aktywach — „wartoÊç firmy jednostek podporzàdkowanych”, w pasywach zaÊ — odpowiednio pozycje: „ujemna wartoÊç firmy jednostek podporzàdkowanych”, „kapita∏ w∏asny mniejszoÊci”, w pozycji A pasywów „kapita∏ w∏asny” odpowiednio pozycje: „ró˝nice kursowe z przeliczenia” oraz „odpisy z zysku netto w ciàgu roku obrotowego (wielkoÊç ujemna)”; 2) w technicznym rachunku wyników wyodr´bnia si´ odpowiednio — przychody i koszty jednostek podporzàdkowanych, w pozycji zaÊ wynik techniczny odpowiednio „wynik techniczny jednostek podporzàdkowanych”; 3) w ogólnym rachunku wyników — odpowiednio przychody i koszty jednostek podporzàdkowanych, w pozycji zaÊ zysk/strata netto „zysk/strata” oraz wyodr´bnia si´ dodatkowo pozycje „odpis wartoÊci firmy jednostek podporzàdkowanych” oraz „odpis ujemnej wartoÊci firmy jednostek podporzàdkowanych”, „zysk/strata z udzia∏ów w jednostkach podporzàdkowanych wycenianych metodà praw w∏asnoÊci” oraz „zysk/strata udzia∏owców (akcjonariuszy) mniejszoÊciowych”; 4) w zestawieniu zmian w skonsolidowanym kapitale w∏asnym odpowiednio pozycje „ró˝nice kursowe z przeliczenia” oraz „odpisy z zysku netto w ciàgu roku obrotowego (wielkoÊç ujemna)”. §
Dane jednostek zale˝nych prowadzàcych dzia∏alnoÊç ubezpieczeniowà oraz jednostek zale˝nych nieprowadzàcych dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej, a powo∏anych do pe∏nienia okreÊlonych funkcji, w szczególnoÊci w zakresie wykonywania na zlecenie zak∏adu ubezpieczeƒ czynnoÊci okreÊlonych w art. 3 ust. 4 pkt 1—6 oraz ust. 5 ustawy o dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej, wobec jednostki dominujàcej, wobec innej spó∏ki grupy kapita∏owej lub wobec ca∏ej grupy kapita∏owej konsoliduje si´ metodà konsolidacji pe∏nej.
Dane jednostek wspó∏zale˝nych prowadzàcych dzia∏alnoÊç ubezpieczeniowà oraz jednostek wspó∏zale˝nych nieprowadzàcych dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej, lecz wykonujàcych funkcje,

ust. 1, konsoliduje si´ metodà konsolidacji proporcjonalnej. Poz. 2144 3. Jednostki inne ni˝ wymienione w ust. 1 i 2 wykazuje si´ w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym metodà praw w∏asnoÊci. § 57. 1. Zak∏ady ubezpieczeƒ obj´te skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, a w szczególnoÊci jednostki zale˝ne i wspó∏zale˝ne powinny stosowaç jednakowe metody wyceny aktywów i pasywów oraz sporzàdzania sprawozdaƒ finansowych zgodnie z przyj´tymi zasadami (politykà) rachunkowoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ b´dàcego jednostkà dominujàcà. 2. Do zasad sporzàdzania skonsolidowanego sprawozdania finansowego jednostek powiàzanych, w zakresie nieuregulowanym w niniejszym rozdziale, stosuje si´ odpowiednio zasady okreÊlone w rozporzàdzeniu Ministra Finansów z dnia 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegó∏owych zasad sporzàdzania przez jednostki inne ni˝ banki i zak∏ady ubezpieczeƒ sprawozdania finansowego jednostek powiàzanych (Dz. U. Nr 152, poz. 1729). Rozdzia∏ 7 Przepisy przejÊciowe i koƒcowe § 58. 1. Zyski lub straty, wynikajàce z zastosowania po raz pierwszy zasad wyceny aktywów i zobowiàzaƒ finansowych ustalonych na dzieƒ 1 stycznia 2004 r., odnosi si´ na zysk (strat´) z lat ubieg∏ych, z zastrze˝eniem ust. 2. 2. Zyski lub straty, wynikajàce z zastosowania po raz pierwszy zasad wyceny aktywów i zobowiàzaƒ finansowych ustalonych na dzieƒ 1 stycznia 2004 r., odnosi si´ na kapita∏ z aktualizacji wyceny, jeÊli skutki wyceny tych aktywów i zobowiàzaƒ odnosi si´ na kapita∏ z aktualizacji wyceny. § 59. W skonsolidowanych sprawozdaniach finansowych sporzàdzanych za rok obrotowy rozpoczynajàcy si´ przed dniem 1 stycznia 2005 r.: 1) dane jednostek zale˝nych prowadzàcych dzia∏alnoÊç ubezpieczeniowà konsoliduje si´ metodà konsolidacji pe∏nej; 2) dane jednostek wspó∏zale˝nych prowadzàcych dzia∏alnoÊç ubezpieczeniowà konsoliduje si´ metodà konsolidacji proporcjonalnej; 3) jednostki inne ni˝ wymienione w pkt 1 i 2 wykazuje si´ w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym metodà praw w∏asnoÊci. § 60. 1. Rozporzàdzenie ma zastosowanie po raz pierwszy do sprawozdaƒ finansowych sporzàdzonych za rok obrotowy rozpoczynajàcy si´ w 2004 r., z zastrze˝eniem ust. 3. 2. Zak∏ad ubezpieczeƒ, którego rok obrotowy nie pokrywa si´ z rokiem kalendarzowym, mo˝e zastosowaç z dniem 1 stycznia 2004 r. przepisy rozporzàdzenia. Dziennik Ustaw Nr 218 — 15107 — 3. Przepis § 56 ma zastosowanie do skonsolidowanych sprawozdaƒ finansowych sporzàdzonych za rok obrotowy rozpoczynajàcy si´ w 2005 r. § 61. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Finansów z dnia 10 grudnia 2001 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowoÊci zak∏adów ubezpieczeƒ (Dz. U. Nr 149, poz. 1671). Poz. 2144 § 62. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem 1 stycznia 2004 r. Minister Finansów: w z. W. Ciesielski Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Finansów z dnia 8 grudnia 2003 r. (poz. 2144) Za∏àcznik nr 1 NOTY OBJAÂNIAJÑCE DO POZYCJI BILANSU 1. W pozycji B.I aktywów — „nieruchomoÊci” ujmuje si´ zarówno nieruchomoÊci przeznaczone na cele inwestycyjne, jak i nieruchomoÊci wykorzystywane na w∏asne potrzeby. 2. W pozycji B.III.2 aktywów — „d∏u˝ne papiery wartoÊciowe i inne papiery wartoÊciowe o sta∏ej kwocie dochodu” ujmuje si´ papiery wartoÊciowe emitowane przez instytucje kredytowe, inne instytucje prywatne lub instytucje publiczne o zagwarantowanej stopie dochodu, niezale˝nie od tego, czy oprocentowanie tych˝e papierów jest ustalone wed∏ug stopy sta∏ej czy zmiennej. W pozycji tej nie ujmuje si´ d∏u˝nych papierów wartoÊciowych oraz innych papierów wartoÊciowych o sta∏ej kwocie dochodu emitowanych przez jednostki powiàzane. Papiery te wykazuje si´ w pozycji B.II.2 aktywów bilansu. 3. W pozycji B.III.3 aktywów — „udzia∏y we wspólnych przedsi´wzi´ciach lokacyjnych” ujmuje si´ w przypadku powierzenia Êrodków zak∏adu ubezpieczeƒ innym podmiotom do wspólnego inwestowania. W przypadku powierzenia Êrodków zak∏adu ubezpieczeƒ podmiotom powiàzanym z zak∏adem ubezpieczeƒ udzia∏y te ujmuje si´ odpowiednio w pozycji B.II.3 aktywów bilansu. 4. W pozycji B.III.4 aktywów — „po˝yczki zabezpieczone hipotecznie” ujmuje si´ po˝yczki, dla których g∏ównym zabezpieczeniem jest ustanowiona hipoteka. W pozycji tej uwzgl´dnia si´ po˝yczki zabezpieczone hipotekà, nawet je˝eli sà zabezpieczone dodatkowo polisami. 5. W pozycji B.III.5 aktywów — „pozosta∏e po˝yczki” ujmuje si´ po˝yczki, w tym po˝yczki dla ubezpieczonych, których g∏ównym zabezpieczeniem jest polisa. 6. W pozycji B.III.6 aktywów — „lokaty terminowe w instytucjach kredytowych” — ujmuje si´ w depozyty terminowe w bankach i innych instytucjach przyjmujàcych depozyty i udzielajàcych kredytów. W pozycji tej nie ujmuje si´ bankowych tytu∏ów wierzytelnoÊciowych do depozytów, np. certyfikatów depozyto- wych, bonów oszcz´dnoÊciowych — papiery te ujmuje si´ odpowiednio w pozycji II.2 lub w pozycji III.2 aktywów bilansu, w zale˝noÊci, czy stanowià one lokat´ w jednostkach powiàzanych, czy te˝ nie. Ârodki na rachunkach bankowych niezdeponowane na okreÊlony termin wykazuje si´ w pozycji E.II aktywów bilansu, nawet je˝eli sà oprocentowane. 7. W pozycji B.III.7 aktywów bilansu „pozosta∏e lokaty” ujmuje si´ lokaty, które nie zosta∏y uwzgl´dnione w pozycjach B.III od 1 do 6. W pozycji tej ujmuje si´ m.in. depozyty nieprawid∏owe niestanowiàce lokaty w jednostce powiàzanej. Je˝eli wartoÊç lokat wykazanych w pozycji B.III.7 aktywów bilansu przekracza 2 % ogó∏em pozycji B aktywów bilansu „lokaty”, powinna byç ona wyszczególniona w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego z uwzgl´dnieniem ich wartoÊci i struktury rodzajowej. 8. W pozycji B.IV aktywów „depozyty u cedentów” — zak∏ad ubezpieczeƒ przyjmujàcy ryzyko wykazuje kwoty nale˝ne od cedentów i odpowiadajàce udzielonym gwarancjom wykonania zobowiàzaƒ wynikajàcych z zawartych umów reasekuracji czynnej, które zosta∏y z∏o˝one u cedentów lub u osób trzecich, bàdê zosta∏y zatrzymane przez te jednostki. Depozyty u cedentów nie mogà byç ∏àczone z innymi kwotami nale˝nymi zak∏adowi ubezpieczeƒ przyjmujàcemu ryzyko od cedenta, jak równie˝ kompensowane z zobowiàzaniami zak∏adu ubezpieczeƒ przyjmujàcego ryzyko wobec cedenta. Papiery wartoÊciowe lub inne aktywa finansowe, zdeponowane u cedentów lub osób trzecich tytu∏em zabezpieczenia wykonania zobowiàzaƒ z tytu∏u zawartych umów reasekuracji czynnej, a pozostajàce w∏asnoÊcià zak∏adu ubezpieczeƒ przyjmujàcego ryzyko, wykazywane sà przez ten zak∏ad w bilansie z wyodr´bnieniem ich charakteru. 9. W pozycji C aktywów bilansu „lokaty Êrodków z tytu∏u ubezpieczeƒ na ˝ycie, je˝eli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczajàcy” — ujmuje si´ lokaty na rachunek i ryzyko ubezpieczajàcego. W pozycji tej ujmuje si´ lokaty, których wartoÊç jest wykorzystywana do wyceny wartoÊci zysku z umów ubezpieczenia zwiàzanych z ubezpieczeniowym funduszem kapita∏owym oraz Dziennik Ustaw Nr 218 — 15108 — s∏u˝àce pokryciu zobowiàzaƒ, które sà ustalane w stosunku do okreÊlonych indeksów. 10. W pozycji D.III.2 aktywów — „pozosta∏e nale˝noÊci” ujmuje si´ oddzielnie nale˝noÊci powsta∏e w zwiàzku z czynnoÊciami komisarza awaryjnego, wykonywanymi na zlecenie innych zak∏adów ubezpieczeƒ. 11. Salda rozrachunków z tytu∏u koasekuracji ujmuje si´ ∏àcznie z rozrachunkami z tytu∏u ubezpieczeƒ bezpoÊrednich, dokonujàc stosownego wyodr´bnienia w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego. 12. W pozycji E.II aktywów — „Êrodki pieni´˝ne” ujmuje si´ równie˝ weksle, czeki obce itp. Êrodki pieni´˝ne w drodze, oznaczajàce Êrodki pomi´dzy kasà a w∏asnym rachunkiem bankowym zak∏adu ubezpieczeƒ albo pomi´dzy dwoma w∏asnymi rachunkami bankowymi, czeki obce przekazywane do realizacji przez bank do czasu uznania z tego tytu∏u rachunku bankowego ubezpieczyciela lub weksle. 13. W pozycji F.II aktywów — „aktywowane koszty akwizycji” ujmuje si´ koszty akwizycji, w cz´Êci przypadajàcej na przysz∏e okresy sprawozdawcze. 14. W pozycji F.III aktywów „zarachowane odsetki i czynsze” ujmuje si´ odsetki i czynsze naliczone na dzieƒ bilansowy, które nie sà zapadalne lub nale˝ne, a które nie zosta∏y uwzgl´dnione w wartoÊci lokat. 15. W pozycji A.I pasywów „kapita∏ podstawowy” — oddzia∏y zagranicznych zak∏adów ubezpieczeƒ wykazujà kapita∏y wyodr´bnione z kapita∏u w∏asnego zagranicznego zak∏adu ubezpieczeƒ i uznane przez ten zak∏ad jako kapita∏ podstawowy oddzia∏u. 16. W pozycji A.V pasywów „kapita∏ z aktualizacji wyceny” ujmuje si´ m.in. ró˝nic´ powsta∏à na skutek aktualizacji lokat dost´pnych do sprzeda˝y. 17. W pozycji B pasywów — „zobowiàzania podporzàdkowane” ujmuje si´ zobowiàzania, które w razie likwidacji lub upad∏oÊci zak∏adu ubezpieczeƒ sà sp∏acane po zaspokojeniu wszystkich innych wierzycieli zak∏adu ubezpieczeƒ. 18. W pozycji C pasywów „rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe” ujmuje si´ rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe przed uwzgl´dnieniem udzia∏u reasekuratora w tych rezerwach. 19. W pozycji C.I. pasywów „rezerwa sk∏adek i rezerwa na ryzyka niewygas∏e” ujmuje si´ osobno rezerw´ na ryzyko niewygas∏e, je˝eli jej wartoÊç przekracza 5 % rezerwy sk∏adek, i wykazuje w informacji dodatkowej do sprawozdania. Zak∏ady ubezpieczeƒ na ˝ycie ujmujà w tej pozycji wartoÊç rezerwy sk∏adek nieuwzgl´dnionej w pozycji C.II pasywów bilansu. 20. W pozycji C.IV pasywów — „rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych” ujmuje si´ kwoty przewidziane dla ubezpieczonych lub uposa˝onych Poz. 2144 z umowy ubezpieczenia w formie udzia∏u w zyskach lub zwrotach, w cz´Êci nieuj´tej w pozycji I.1 pasywów „zobowiàzania wobec ubezpieczonych” lub w pozycji C.II pasywów „rezerwy ubezpieczeƒ na ˝ycie”. 21. W pozycji C.V pasywów — „rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci (ryzyka)” wykazuje si´ rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci majàce na celu zabezpieczenie przed wahaniami wskaênika szkodowoÊci w przysz∏ych latach obrotowych. 22. W pozycji C.VI pasywów — „pozosta∏e rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe” wykazuje si´ pozosta∏e rezerwy nieuj´te w poprzednich pozycjach. 23. W pozycji C.VII pasywów — „rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla ubezpieczeƒ na ˝ycie, je˝eli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczajàcy” wykazuje si´ rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe utworzone celem pokrycia zobowiàzaƒ odpowiadajàcych wartoÊci lokat, gdy wartoÊç polisy zale˝y od stopy zwrotu z lokat wymienionych w pkt 9 lub gdy stopa zwrotu z polisy zale˝y od okreÊlonych indeksów. Dodatkowe rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla ubezpieczeƒ na ˝ycie, utworzone w celu pokrycia ryzyka Êmierci, kosztów operacyjnych oraz innych rodzajów ryzyka (takiego, jak premie p∏atne w terminie zapadalnoÊci lub gwarantowane Êwiadczenia stanowiàce ekwiwalent za zrzeczenie si´ przez ubezpieczonego praw wynikajàcych z umowy ubezpieczenia) sà wykazywane w pozycji C.II pasywów. 24. W pozycji F.III pasywów — „inne rezerwy” wykazuje si´ wszelkie inne rezerwy nieobj´te poprzednimi pozycjami, w∏àczywszy fundusz prewencyjny. 25. W pozycji G pasywów — „zobowiàzania z tytu∏u depozytów reasekuratorów” — zak∏ad ubezpieczeƒ b´dàcy cedentem ujmuje zobowiàzania w wysokoÊci Êrodków finansowych otrzymanych od zak∏adu ubezpieczeƒ przyjmujàcego ryzyko lub potràconych mu na podstawie umów reasekuracji. Kwoty te nie mogà byç ∏àczone z innymi zobowiàzaniami wobec tego zak∏adu ubezpieczeƒ, jak równie˝ kompensowane z nale˝noÊciami od niego. Gwarancje gotówkowe zak∏adu ubezpieczeƒ przyjmujàcego ryzyko i pozostajàce jego w∏asnoÊcià podlegajà ewidencji w ksi´gach cedenta na koncie pozabilansowym i wykazywane sà w sprawozdaniu finansowym w pozycji pozabilansowej „otrzymane gwarancje i por´czenia”. 26. W pozycji H pasywów — „pozosta∏e zobowiàzania i fundusze specjalne”, z wyjàtkiem pozycji H.VI pasywów — „fundusze specjalne”, zobowiàzania wykazuje si´ w informacji dodatkowej w podziale na zobowiàzania okreÊlone w walucie polskiej oraz w walutach obcych. 27. W pozycji H.V.2 pasywów — „pozosta∏e zobowiàzania” wykazuje si´ w informacji dodatkowej równie˝ zobowiàzania powsta∏e w zwiàzku z czynnoÊciami okreÊlonymi w art. 3 ust. 7 i 8 ustawy o dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej. 28. W pozycji H.VI pasywów — „fundusze specjalne” wykazuje si´ fundusze tworzone zarówno na mocy przepisów prawa, jak i na mocy uchwa∏ walnego Dziennik Ustaw Nr 218 — 15109 — zgromadzenia. Obejmujà one w szczególnoÊci fundusz prewencyjny, fundusz organizacyjny oraz wszelkie fundusze dla pracowników. 29. Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe (pozycja C pasywów), udzia∏ reasekuratora w rezerwach tech- Poz. 2144 niczno-ubezpieczeniowych (pozycja D pasywów), pozosta∏e rezerwy (pozycja F pasywów), zobowiàzania z tytu∏u depozytów wobec reasekuratorów (pozycja G pasywów) oraz zobowiàzania z tytu∏u reasekuracji (pozycja H.II pasywów) wykazuje si´ w informacji dodatkowej. Za∏àcznik nr 2 NOTY OBJAÂNIAJÑCE DO TECHNICZNEGO RACHUNKU UBEZPIECZE¡ NA ˚YCIE, TECHNICZNEGO RACHUNKU UBEZPIECZE¡ MAJÑTKOWYCH I OSOBOWYCH ORAZ OGÓLNEGO RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT 1. We wszystkich pozycjach technicznych rachunków ubezpieczeƒ oraz ogólnego rachunku zysków i strat muszà byç przedstawione dane porównawcze za analogiczny okres sprawozdawczy poprzedniego roku obrotowego. 2. W pozycji I.1 „sk∏adki przypisane brutto”, uj´te w technicznym rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz w technicznym rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych, ujmowane sà kwoty nale˝ne w trakcie okresu sprawozdawczego z tytu∏u zawartych umów ubezpieczenia, bez wzgl´du na to, czy kwoty takie odnoszà si´ w ca∏oÊci lub w cz´Êci do nast´pnych okresów sprawozdawczych. W tej pozycji nale˝y uwzgl´dniaç mi´dzy innymi:

a)sk∏adki zarachowane tytu∏em Êwiadczonej w okresie sprawozdawczym ochrony ubezpieczeniowej, których faktyczne rozliczenie nastàpi w nast´pnych okresach sprawozdawczych,
b)sk∏adki jednorazowe, ∏àcznie ze sk∏adkami na ubezpieczenie rentowe, w zakresie ubezpieczeƒ na ˝ycie, sk∏adki jednorazowe wynikajàce z rezerw na premie i rabaty, jeÊli wynika to z umów ubezpieczenia,
c)dodatkowe sk∏adki w przypadku p∏atnoÊci pó∏rocznych, kwartalnych lub miesi´cznych oraz dodatkowych p∏atnoÊci ze strony posiadaczy polis na wydatki poniesione przez zak∏ad ubezpieczeƒ,
d)w przypadku koasekuracji, cz´Êç sk∏adek przypadajàcà na zak∏ad ubezpieczeƒ,
e)sk∏adki reasekuracyjne nale˝ne od zak∏adów ubezpieczeƒ b´dàcych cedentami lub retrocedentami, w tym tak˝e tytu∏em wejÊcia w portfel cedenta lub retrocedenta po potràceniu niewykorzystanych sk∏adek z ubezpieczeƒ, wycofanych z portfela na rzecz zak∏adów ubezpieczeƒ b´dàcych cedentami lub retrocedentami. Sk∏adki wykazuje si´ ∏àcznie z wszystkimi dodatkami i uzupe∏nieniami za okresy zaleg∏e, po potràceniu storn, zwrotów, upustów, wszelkich zni˝ek i bonifikat oraz podatków i innych obcià˝eƒ parafiskalnych. 3. W pozycji I.2 „udzia∏ reasekuratorów w sk∏adce przypisanej” technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàt- kowych i osobowych ujmowane sà sk∏adki reasekuracyjne zap∏acone lub przypadajàce do zap∏aty nale˝ne reasekuratorowi w okresie sprawozdawczym na podstawie umów reasekuracji biernej proporcjonalnej i nieproporcjonalnej, zawartych przez zak∏ad ubezpieczeƒ. Pozycje portfela przypadajàce do zap∏aty w momencie zawarcia lub zmiany umowy reasekuracyjnej zwi´kszajà t´ kwot´, podczas gdy pozycje nale˝ne z tytu∏u wycofania z portfela zmniejszajà t´ kwot´. 4. W pozycji I.3 „zmiana stanu rezerw sk∏adek i rezerwy na ryzyko niewygas∏e” technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych oraz technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie ujmuje si´ ró˝nice pomi´dzy stanem rezerwy sk∏adek i rezerwy na pokrycie ryzyka niewygas∏ego na koniec okresu sprawozdawczego a stanem na poczàtek okresu w uj´ciu brutto, wynikajàce z ubezpieczeƒ bezpoÊrednich i reasekuracji czynnej. W pozycji tej ujmuje si´ zmian´ stanu rezerw uj´tych w pozycji C.I pasywów bilansu. 5. W pozycji I.4 „udzia∏ reasekuratorów w zmianie stanu rezerw sk∏adek” technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych oraz technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie ujmuje si´ ró˝nice pomi´dzy stanem rezerwy sk∏adek i rezerwy na pokrycie ryzyka niewygas∏ego na koniec okresu sprawozdawczego a stanem na poczàtek okresu w uj´ciu na udziale reasekuratora, wynikajàce z ubezpieczeƒ bezpoÊrednich i reasekuracji czynnej. W pozycji tej ujmuje si´ zmian´ stanu rezerw uj´tych w pozycji D.I pasywów bilansu. 6. W pozycji II.4 „wynik dodatni z rewaloryzacji lokat” technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz ogólnego rachunku zysków i strat ujmuje si´ m.in. przychody tytu∏em rozwiàzania wczeÊniej utworzonych odpisów z tytu∏u trwa∏ej utraty wartoÊci lokat. 7. W pozycji III „niezrealizowane zyski z lokat” technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz ogólnego rachunku zysków i strat ujmuje si´, z zastrze˝eniem pkt 6, w szczególnoÊci dodatnià ró˝nic´ pomi´dzy wartoÊcià bilansowà a wartoÊcià nabycia (kosztem wytworzenia) lokat, a w przypadku lokat uprzednio przeszacowanych — odpowiednio wartoÊcià przeszacowanà, z wyjàtkiem dodatniej ró˝nicy z rewaloryzacji lokat ujmowanej w kapitale w∏asnym. Ró˝nice z tytu∏u wyceny aktywów finansowych wyce- Dziennik Ustaw Nr 218 — 15110 — Poz. 2144 nianych wed∏ug skorygowanej wartoÊci nabycia ujmowane sà bezpoÊrednio w przychodach z lokat w pozycji II.2.2 lub II.3.2 technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie lub w pozycji IV ogólnego rachunku zysków i strat. sprawozdawczym koszty akwizycji skorygowane o zmian´ stanu aktywowanych kosztów akwizycji oraz skorygowane o wartoÊç kosztów akwizycji jeszcze nieponiesionych, a dotyczàcych sk∏adki zarobionej w okresie sprawozdawczym. 8. W pozycji IV.1 technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych lub w pozycji V.1 technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie „odszkodowania i Êwiadczenia wyp∏acone na udziale w∏asnym” ujmuje si´ wszelkie wyp∏aty i obcià˝enia (rozliczenia w kompensacie z nale˝noÊciami) dokonywane w okresie sprawozdawczym z tytu∏u odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ za szkody i wypadki powsta∏e w okresie sprawozdawczym i w okresach ubieg∏ych (w tym równie˝ Êwiadczenia rentowe i wykupy w ubezpieczeniach na ˝ycie), ∏àcznie z wszelkimi bezpoÊrednimi i poÊrednimi, zewn´trznymi i wewn´trznymi kosztami likwidacji szkód i windykacji regresów, pomniejszone o otrzymane zwroty, regresy i wszelkie odzyski (w tym równie˝ odzyski ze sprzeda˝y pozosta∏oÊci po szkodach). Koszty likwidacji szkód i windykacji regresów obejmujà równie˝ koszty post´powania spornego. Pozycja obejmuje równie˝ odszkodowania i Êwiadczenia z tytu∏u koasekuracji, w cz´Êci przypadajàcej na udzia∏ zak∏adu ubezpieczeƒ, oraz rozliczone przez cedentów odszkodowania i Êwiadczenia przypadajàce na zak∏ad ubezpieczeƒ z tytu∏u reasekuracji czynnej. 12. W pozycji VIII.3 technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz w pozycji VII.3 technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych „prowizje reasekuracyjne oraz udzia∏y w zyskach reasekuratorów” wykazuje si´ wartoÊç tej pozycji — jako wielkoÊç ujemnà. Prowizje reasekuracyjne podlegajà rozliczeniu w czasie analogicznie do rozliczanych w czasie kosztów akwizycji ponoszonych z tytu∏u zawarcia umów ubezpieczenia odpowiednio obj´tych umowami reasekuracyjnymi. 9. W pozycji IV.1.2 technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych oraz w pozycji V.1.2 technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie „udzia∏ reasekuratorów w odszkodowaniach i Êwiadczeniach wyp∏aconych” ujmuje si´ odszkodowania i Êwiadczenia wyp∏acone w okresie sprawozdawczym przypadajàce na udzia∏ reasekuratorów w ramach reasekuracji biernej.
c)nale˝ne wp∏aty cz∏onkowskie dla Polskiej Izby Ubezpieczeƒ, 10. W pozycji VI technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych oraz w pozycji VII technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie „premie i rabaty na udziale w∏asnym ∏àcznie ze zmianà stanu rezerw” wykazuje si´ premie, rabaty, wyp∏acane lub zaliczane osobom ubezpieczonym, uprawnionym lub uposa˝onym zgodnie z umowà ubezpieczenia. W tej pozycji wykazuje si´ równie˝ kwoty zaliczone do wyp∏aty w okresie sprawozdawczym, wyp∏acone lub przypadajàce do wyp∏aty na rzecz ubezpieczonego, uprawnionego lub uposa˝onego, w∏àczajàc w to kwoty przeznaczone do zwi´kszenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych lub przeznaczone do zmniejszenia przysz∏ych sk∏adek, w stopniu, w jakim te kwoty stanowià przeniesienie nadwy˝ki lub zysku osiàgni´tego z ca∏ej dzia∏alnoÊci lub jej cz´Êci, po odpisaniu kwot uwzgl´dnionych w poprzednich okresach sprawozdawczych, które nie sà ju˝ wymagane. Rabaty (bonifikaty) obejmujà ulgi lub cz´Êciowy zwrot sk∏adek wynikajàcych z przebiegu poszczególnych umów ubezpieczenia. WielkoÊç premii i rabatów (bonifikat) nale˝y ujmowaç osobno, jeÊli sà to wartoÊci znaczàce. 11. W pozycji VII.1 technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych oraz w pozycji VIII.1 technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie „koszty akwizycji” ujmuje si´ poniesione w okresie 13. W pozycji VIII technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych oraz w pozycji XI technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie „pozosta∏e koszty techniczne na udziale w∏asnym” ujmuje si´ w szczególnoÊci:
a)nale˝ne wp∏aty na Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny,
b)nale˝ne wp∏aty na koszty nadzoru nad dzia∏alnoÊcià ubezpieczeniowà,
d)odpisy na fundusz prewencyjny bàdê koszty prowadzenia dzia∏alnoÊci prewencyjnej, je˝eli zak∏ad ubezpieczeƒ nie tworzy funduszu prewencyjnego,
e)nale˝ne wp∏aty na rzecz Zwiàzku Ochotniczych Stra˝y Po˝arnych Rzeczypospolitej Polskiej,
f)inne koszty na udziale w∏asnym uwzgl´dniane przy kalkulacji sk∏adki,
g)wartoÊç odpisów aktualizujàcych nale˝noÊci z tytu∏u ubezpieczeƒ bezpoÊrednich oraz reasekuracji,
h)ujemne ró˝nice kursowe z tytu∏u ubezpieczeƒ bezpoÊrednich i reasekuracji. 14. W pozycji IX.3 technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz w pozycji V.3 ogólnego rachunku zysków i strat „wynik ujemny z rewaloryzacji lokat” ujmuje si´ wartoÊç utworzonych w okresie sprawozdawczym odpisów aktualizujàcych lokaty. 15. W pozycji X „niezrealizowane straty na lokatach” technicznego rachunku ubezpieczeƒ na ˝ycie oraz w pozycji VI „niezrealizowane straty na lokatach” ogólnego rachunku zysków i strat ujmuje si´, z zastrze˝eniem pkt 14, w szczególnoÊci ujemnà ró˝nic´ pomi´dzy wartoÊcià bilansowà a wartoÊcià nabycia (kosztem wytworzenia) lokat, a w przypadku lokat uprzednio przeszacowanych — odpowiednio wartoÊcià przeszacowanà ustalonà na poczàtek okresu sprawozdawczego, z wyjàtkiem ujemnej ró˝nicy z rewaloryzacji lokat ujmowanej w kapitale w∏asnym. Dziennik Ustaw Nr 218 — 15111 — 16. Dla sporzàdzania technicznych rachunków ubezpieczeƒ wed∏ug poszczególnych grup lub klas ubezpieczeƒ koszty administracyjne podlegajà odpowiedniemu rozliczeniu wed∏ug zasad okreÊlonych w polityce rachunkowoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ. 17. W pozycji VIII „pozosta∏e przychody operacyjne” ogólnego rachunku zysków i strat wykazuje si´ w szczególnoÊci: Poz. 2144
a)koszty finansowe,
b)koszty zwiàzane z pe∏nieniem czynnoÊci komisarza awaryjnego,
c)koszty zwiàzane z prowadzeniem dzia∏alnoÊci akwizycyjnej na rzecz Otwartych Funduszy Emerytalnych,
d)pozosta∏e koszty operacyjne.
a)przychody finansowe,
b)przychody z tytu∏u pe∏nienia czynnoÊci komisarza awaryjnego,
c)przychody z tytu∏u prowadzenia dzia∏alnoÊci akwizycyjnej na rzecz Otwartych Funduszy Emerytalnych,
d)pozosta∏e przychody operacyjne. 18. W pozycji IX „pozosta∏e koszty operacyjne” ogólnego rachunku zysków i strat wykazuje si´ w szczególnoÊci: 19. W pozycji „wynik dodatni z realizacji lokat” oraz „wynik ujemny z realizacji lokat” ujmuje si´ odpowiednio dodatnie lub ujemne ró˝nice pomi´dzy przychodem ze sprzeda˝y lokat a kosztem w∏asnym sprzeda˝y tych lokat obejmujàcym wartoÊç nabycia lokat, a w przypadku lokat uprzednio przeszacowanych, odpowiednio wartoÊcià przeszacowanà tych lokat oraz koszty transakcji realizacji lokat, z uwzgl´dnieniem kwot uj´tych w kapitale z aktualizacji wyceny. W pozycji tej ujmuje si´ równie˝ wykup papierów wartoÊciowych przez emitenta. Za∏àcznik nr 3 NOTY OBJAÂNIAJÑCE DO RACHUNKU PRZEP¸YWÓW PIENI¢˚NYCH Wp∏ywy z tytu∏u sk∏adek brutto obejmujà wp∏ywy uzyskane w okresie sprawozdawczym z tytu∏u ubezpieczeƒ bezpoÊrednich oraz z tytu∏u reasekuracji czynnej przypadajàcej na udzia∏ zak∏adu ubezpieczeƒ bez uwzgl´dnienia zwrotów sk∏adek, które ujmuje si´ w pozycji A.II.1.1 rachunku przep∏ywów pieni´˝nych. Wp∏ywy z tytu∏u sk∏adek brutto (poz. A.I.1.1) oraz wydatki z tytu∏u akwizycji (poz. A.II.1.3) nale˝y wykazywaç odr´bnie, nawet je˝eli rozliczenia z poÊrednikami ubezpieczeniowymi dokonywane sà per saldo. W pozycji A.I.1.2 „wp∏ywy z tytu∏u regresów i zwrotów odszkodowaƒ brutto” wykazuje si´ wartoÊç wp∏ywów z tytu∏u regresów i zwrotów odszkodowaƒ brutto po pomniejszeniu o koszty dochodzenia tych regresów i zwrotów odszkodowaƒ. W pozycji A.I.2.1 „wp∏aty reasekuratorów z tytu∏u udzia∏u w odszkodowaniach” ujmuje si´ kwoty faktycznie otrzymane od reasekuratorów z tytu∏u ich udzia∏u w likwidacji szkód wraz z kwotami przeznaczo- nymi na rekompensat´ kosztów likwidacji szkód, chyba ˝e stanowià one cz´Êç prowizji reasekuracyjnej. Wp∏aty reasekuratorów z tytu∏u udzia∏u w odszkodowaniach (poz. A.I.2.1) oraz wp∏ywy z tytu∏u prowizji reasekuracyjnych i udzia∏u w zyskach reasekuratora (poz. A.I.2.2) nale˝y wykazywaç odr´bnie, nawet je˝eli rozliczenia z reasekuratorami dokonywane sà per saldo. W pozycji A.II.1.2 „odszkodowania i Êwiadczenia wyp∏acone brutto” ujmuje si´ kwoty faktycznie wyp∏acone przez zak∏ad ubezpieczeƒ tytu∏em likwidacji szkód (Êwiadczeƒ) i innych zdarzeƒ obj´tych umowà ubezpieczenia wraz z wydatkami zwiàzanymi z likwidacjà tych szkód (Êwiadczeƒ). Wp∏ywy z emisji akcji (poz. C.I.1) oznaczajà kwoty uzyskane netto — po potràceniu kosztów emisji — niezale˝nie od daty rejestracji podwy˝szenia kapita∏u podstawowego; towarzystwa ubezpieczeƒ wzajemnych wykazujà w tej pozycji wp∏aty na poczet udzia∏ów w kapitale zak∏adowym. Za∏àcznik nr 4 ZAKRES INFORMACJI DODATKOWEJ DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego zak∏adu ubezpieczeƒ obejmuje wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaÊnienia. Dziennik Ustaw Nr 218 — 15112 — I. Wprowadzenie do sprawozdania finansowego zak∏adu ubezpieczeƒ obejmuje w szczególnoÊci: Poz. 2144 9) informacje o znaczàcych w zak∏adzie ubezpieczeƒ zdarzeniach, które wystàpi∏y po dniu bilansowym i nie zosta∏y uwzgl´dnione w sprawozdaniu finansowym, 1) nazw´ i siedzib´ zak∏adu ubezpieczeƒ oraz wskazanie w∏aÊciwego sàdu lub innego organu prowadzàcego rejestr, a w przypadku oddzia∏u lub g∏ównego oddzia∏u zagranicznego zak∏adu ubezpieczeƒ równie˝ nazw´ i siedzib´ jednostki macierzystej, 10) informacje o znaczàcych w zak∏adzie ubezpieczeƒ zdarzeniach dotyczàcych lat ubieg∏ych, które zosta∏y uj´te w sprawozdaniu finansowym roku obrotowego, 2) wskazanie okresu obj´tego sprawozdaniem finansowym, podanie powodu, je˝eli sprawozdanie finansowe sporzàdzone jest za okres inny ni˝ rok obrotowy, 11) informacje o znaczàcych zdarzeniach dotyczàcych roku obrotowego majàcych wp∏yw na istotnà zmian´ struktury pozycji bilansowych oraz wyniku finansowego, 3) wskazanie, ˝e sprawozdanie finansowe zawiera dane ∏àczne, je˝eli w sk∏ad zak∏adu ubezpieczeƒ wchodzà wewn´trzne jednostki organizacyjne sporzàdzajàce samodzielnie sprawozdania finansowe, 12) dane liczbowe zapewniajàce porównywalnoÊç danych sprawozdania finansowego za rok poprzedzajàcy ze sprawozdaniem za rok obrotowy. 4) wskazanie, czy sprawozdanie finansowe zosta∏o sporzàdzone przy za∏o˝eniu kontynuowania przez zak∏ad ubezpieczeƒ dzia∏alnoÊci gospodarczej w dajàcej si´ przewidzieç przysz∏oÊci oraz czy nie istniejà okolicznoÊci wskazujàce na zagro˝enie kontynuowania dzia∏alnoÊci, 5) w przypadku sprawozdania finansowego sporzàdzanego za okres, w ciàgu którego nastàpi∏o po∏àczenie jednostek lub przeniesienie portfela, wskazanie, ˝e jest to sprawozdanie finansowe sporzàdzone po po∏àczeniu lub po przeniesieniu portfela, oraz wskazanie w przypadku po∏àczenia zastosowanej metody rozliczenia, 6) dokonane w ciàgu roku obrotowego zmiany zasad rachunkowoÊci, w tym metod wyceny, wraz z uzasadnieniem ich wprowadzenia, je˝eli wywierajà one istotny wp∏yw na sprawozdanie finansowe, ze wskazaniem spowodowanej tymi zmianami ró˝nicy w wyniku finansowym, 7) dokonane w stosunku do poprzedniego sprawozdania finansowego zmiany sposobu sporzàdzania sprawozdania finansowego, wraz z uzasadnieniem ich wprowadzenia i skutkami w zakresie przedstawiania sytuacji majàtkowej i finansowej zak∏adu ubezpieczeƒ, 8) informacje o:
a)rodzaju pope∏nionego b∏´du podstawowego,
b)kwocie korekty dotyczàcej bie˝àcego roku obrotowego,
c)kwocie korekty dotyczàcej okresów wczeÊniejszych, je˝eli zak∏ad ubezpieczeƒ dokona∏ korekty b∏´du podstawowego, II. W dodatkowych informacjach i objaÊnieniach ujawnieniu podlegajà informacje niezb´dne do lepszego zrozumienia sytuacji finansowej i majàtkowej, a tak˝e wyniku finansowego oraz wyp∏acalnoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ, w szczególnoÊci: 1) w odniesieniu do lokat zak∏adu ubezpieczeƒ:
a)przyporzàdkowanie lokat wymienionych w bilansie zak∏adu ubezpieczeƒ do: — aktywów finansowych przeznaczonych do obrotu, — po˝yczek udzielonych przez zak∏ad ubezpieczeƒ i wierzytelnoÊci w∏asnych nieprzeznaczonych do obrotu, — aktywów finansowych utrzymywanych do terminu wymagalnoÊci, — aktywów finansowych dost´pnych do sprzeda˝y,
b)wartoÊç nabycia (koszt wytworzenia) lokat — w przypadku gdy lokaty wykazywane sà w bilansie w wartoÊci godziwej, wartoÊç godziwà lokat — w przypadku gdy lokaty wykazywane sà w bilansie wed∏ug wartoÊci nabycia, wartoÊç dotychczasowych odpisów — w przypadku lokat, których wartoÊç uleg∏a cz´Êciowo umorzeniu lub trwa∏ej utracie wartoÊci,
c)lokaty jednostek powiàzanych w podziale na: lokaty w jednostkach zale˝nych, lokaty w jednostkach wspó∏zale˝nych, lokaty w jednostkach stowarzyszonych oraz lokaty w jednostce dominujàcej — dla ka˝dej jednostki odr´bnie,
d)lokaty krajowe i zagraniczne, w tym znajdujàce si´ na terenie Unii Europejskiej oraz pozosta∏e, z wyszczególnieniem papierów wartoÊciowych dopuszczonych do publicznego obrotu na rynku regulowanym, papierów wartoÊciowych z nieograniczonà zbywalnoÊcià, nienotowanych na Dziennik Ustaw Nr 218 — 15113 — gie∏dzie oraz nieznajdujàcych si´ w regulowanym obrocie pozagie∏dowym, papierów wartoÊciowych emitowanych lub gwarantowanych przez Skarb Paƒstwa lub organizacje mi´dzynarodowe, których cz∏onkiem jest Rzeczpospolita Polska, oraz lokat emitowanych lub gwarantowanych przez jednostki samorzàdu terytorialnego,
e)lokaty w walutach obcych, je˝eli ich udzia∏ w lokatach ogó∏em jest istotny,
f)wyszczególnienie wartoÊci po˝yczek niezabezpieczonych polisami ubezpieczeniowymi, je˝eli ich udzia∏ jest istotny,
g)wyszczególnienie lokat uj´tych w pozycji „pozosta∏e lokaty”, je˝eli ich udzia∏ w lokatach ogó∏em zak∏adu ubezpieczeƒ jest istotny,
h)informacje o obcià˝eniu lokat ryzykiem zmiany stopy procentowej, a w szczególnoÊci informacj´ o wczeÊniej przypadajàcym terminie wykupu lub wynikajàcym z umowy terminie przeszacowania wartoÊci, a tak˝e o efektywnej stopie procentowej, je˝eli jej ustalenie jest zasadne,
i)informacje o obcià˝eniu lokat ryzykiem kredytowym, a w szczególnoÊci informacj´ o oszacowanej maksymalnej kwocie straty, na jakà jednostka jest nara˝ona, bez uwzgl´dnienia wartoÊci godziwej jakichkolwiek przyj´tych lub poczynionych zabezpieczeƒ, w przypadku gdyby wierzyciel nie wywiàza∏ si´ ze Êwiadczenia, z podaniem informacji o koncentracji tego ryzyka, 2) w odniesieniu do depozytów u cedentów:
a)depozyty z∏o˝one w kraju i depozyty z∏o˝one za granicà, w tym z∏o˝one na terenie Unii Europejskiej oraz poza,
b)depozyty z∏o˝one u jednostek powiàzanych z zak∏adem ubezpieczeƒ, 3) w odniesieniu do zobowiàzaƒ depozytowych wobec reasekuratorów:
a)zobowiàzania wyra˝one w walutach obcych,
b)zobowiàzania wobec jednostek powiàzanych z zak∏adem ubezpieczeƒ, 4) w zakresie zobowiàzaƒ podporzàdkowanych: Poz. 2144
a)wartoÊç nale˝noÊci i zobowiàzaƒ z tytu∏u reasekuracji biernej,
b)wartoÊç nale˝noÊci i zobowiàzaƒ z tytu∏u reasekuracji czynnej,
c)wartoÊç odpisów aktualizujàcych nale˝noÊci wed∏ug pozycji bilansu,
d)podzia∏ nale˝noÊci i zobowiàzaƒ wed∏ug pozycji bilansu o pozosta∏ym na dzieƒ bilansowy przewidywanym umowà okresie sp∏aty do 3 miesi´cy (w∏àcznie), powy˝ej 3 miesi´cy do 1 roku (w∏àcznie), powy˝ej 1 roku oraz wartoÊç nale˝noÊci i zobowiàzaƒ przeterminowanych,
e)nale˝noÊci i zobowiàzania wobec jednostek, których siedziba znajduje si´ poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym na terenie Unii Europejskiej,
f)wykaz zobowiàzaƒ warunkowych oraz zobowiàzaƒ zabezpieczonych na majàtku zak∏adu ubezpieczeƒ ze wskazaniem jego rodzaju, w tym odr´bnie dotyczàcych jednostek powiàzanych, 6) dane dotyczàce rachunkowoÊci instrumentów pochodnych zabezpieczajàcych wartoÊç aktywów stanowiàcych pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, w tym opis zabezpieczeƒ, opis instrumentów finansowych wyznaczonych jako instrumenty zabezpieczajàce oraz zasady ich wyceny na dzieƒ bilansowy, 7) w odniesieniu do kapita∏ów w∏asnych nale˝y wykazaç w informacji dodatkowej:
a)dane o strukturze w∏asnoÊci kapita∏u podstawowego oraz liczbie i wartoÊci nominalnej subskrybowanych akcji, z wyszczególnieniem akcji uprzywilejowanych,
b)propozycje podzia∏u zysku lub pokrycia straty za rok obrotowy,
c)informacje o zmianach wartoÊci dotacji dla oddzia∏ów g∏ównych oraz oddzia∏ów zagranicznych, z uwzgl´dnieniem stanu na poczàtek roku obrotowego, zwi´kszeƒ i zmniejszeƒ w okresie sprawozdawczym oraz stanu na koniec roku obrotowego,
d)w∏asne udzia∏y nabyte, zbyte lub umorzone w okresie sprawozdawczym w przypadku towarzystwa ubezpieczeƒ wzajemnych,
a)wartoÊç poszczególnych po˝yczek oraz waluty, w jakich zosta∏y zaciàgni´te, 8) w odniesieniu do zobowiàzaƒ z tytu∏u depozytów reasekuratorów:
b)warunki oprocentowania i terminy wymagalnoÊci po˝yczek,
a)zobowiàzania wobec jednostek powiàzanych i pozosta∏ych, 5) w odniesieniu do nale˝noÊci i zobowiàzaƒ nale˝y wykazaç:
b)zobowiàzania wobec podmiotów, których siedziba znajduje si´ poza terytorium Rzeczypo- Dziennik Ustaw Nr 218 — 15114 — spolitej Polskiej, w tym na terenie Unii Europejskiej oraz poza, okreÊlone w walucie polskiej oraz w walutach obcych, 9) w odniesieniu do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych nale˝y wykazaç:
a)wartoÊç rezerwy na ryzyka niewygas∏e, niezale˝nie od jej wysokoÊci,
b)wartoÊç rezerw na niewyp∏acone odszkodowania i Êwiadczenia w podziale na klasy rachunkowe, w tym odr´bnie wartoÊç rezerw z tytu∏u szkód zaistnia∏ych w okresie sprawozdawczym, wartoÊç oszacowanych regresów i odzysków uwzgl´dnionych w rezerwie i w rachunku wyników,
c)w przypadku stosowania dyskont lub odpisów przy ustalaniu rezerwy na skapitalizowanà wartoÊç Êwiadczeƒ rentowych — odpowiednio w podziale na klasy rachunkowe, kwot´ rezerw przed uwzgl´dnieniem dyskont i odpisów, opis stosowanych metod, w szczególnoÊci stosowane stopy techniczne oraz kryteria przyj´te przy ustalaniu okresu, który up∏ynie do momentu ca∏kowitej likwidacji szkody,
d)wartoÊç jednostki rozrachunkowej ubezpieczeniowych funduszy kapita∏owych na dzieƒ bilansowy oraz wartoÊç zmiany w okresie sprawozdawczym — w przypadku ubezpieczeƒ dzia∏u I grupa 3,
e)wartoÊç rezerwy na zwrot sk∏adek dla cz∏onków w przypadku towarzystwa ubezpieczeƒ wzajemnych,
f)dane dotyczàce rachunkowoÊci instrumentów pochodnych zabezpieczajàcych wartoÊç rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, w tym opis zabezpieczeƒ, opis instrumentów finansowych wyznaczonych jako instrumenty zabezpieczajàce oraz zasady ich wyceny na dzieƒ bilansowy, 10) w odniesieniu do innych pozycji aktywów i pasywów nale˝y wykazaç kwoty, je˝eli ich udzia∏ w sumie bilansowej zak∏adu ubezpieczeƒ jest istotny, 11) w ubezpieczeniach na ˝ycie wartoÊç sk∏adek przypisanych brutto w okresie sprawozdawczym w podziale na ubezpieczenia bezpoÊrednie oraz poÊrednie, ze wskazaniem:
a)sk∏adek indywidualnych (w tym z tytu∏u indywidualnej kontynuacji ubezpieczeƒ grupowych) oraz sk∏adek z ubezpieczeƒ grupowych,
b)sk∏adek jednorazowych (w tym sk∏adek bezterminowych) oraz sk∏adek okresowych,
c)sk∏adek z umów ubezpieczenia premiowych i bezpremiowych, Poz. 2144
d)sk∏adek o charakterze kapita∏owym, w tym: sk∏adek przeznaczonych na ubezpieczeniowy fundusz kapita∏owy, w tym odr´bnie, je˝eli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczajàcy, oraz sk∏adek z dzia∏u I grupa 1 z tytu∏u ubezpieczeƒ o charakterze lokacyjnym, ze wskazaniem cz´Êci sk∏adek niezwiàzanej z ochronà ubezpieczeniowà,
e)w przypadku towarzystw ubezpieczeƒ wzajemnych wielkoÊç sk∏adek z tytu∏u umów zawartych z osobami nieb´dàcymi cz∏onkami TUW, jak równie˝ wartoÊç Êwiadczeƒ wyp∏aconych brutto w okresie sprawozdawczym, saldo rozliczeƒ z tytu∏u reasekuracji biernej oraz koszty akwizycji i administracyjne w podziale na ubezpieczenia bezpoÊrednie i poÊrednie, 12) w odniesieniu do ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych sk∏adki brutto przypisane, sk∏adki brutto zarobione w okresie sprawozdawczym, odszkodowania i Êwiadczenia wyp∏acone brutto (w tym oddzielnie koszty likwidacji szkód oraz regresy i odzyski), salda rozliczeƒ z tytu∏u reasekuracji oraz koszty akwizycji i koszty administracyjne w podziale na ubezpieczenia bezpoÊrednie i poÊrednie wed∏ug klas rachunkowych, 13) wielkoÊç sk∏adek brutto z ubezpieczeƒ bezpoÊrednich z umów zawartych poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, w tym zawartych na terenie paƒstw cz∏onkowskich Unii Europejskiej, 14) informacje o przebiegu procesów likwidacji szkód, w przypadku ubezpieczeƒ dzia∏u II w podziale na klasy rachunkowe — informacje o Êrednim czasie likwidacji szkody oraz informacje o wielkoÊci szkód zaistnia∏ych w okresie sprawozdawczym z tytu∏u umów ubezpieczenia zawartych w tym okresie (w tym odszkodowaƒ i Êwiadczeƒ wyp∏aconych z tytu∏u tych szkód oraz wielkoÊç utworzonej na koniec roku rezerwy na niewyp∏acone odszkodowania i Êwiadczenia), 15) w zakresie rozliczeƒ podatkowych wykaz g∏ównych pozycji ró˝niàcych pozycj´ opodatkowania podatkiem dochodowym od wyniku finansowego brutto (w tym z tytu∏u dzia∏alnoÊci technicznej, z tytu∏u zysków i strat nadzwyczajnych), wysokoÊç obcià˝ajàcego wynik finansowy podatku dochodowego za dany rok obrotowy z podzia∏em na cz´Êç bie˝àcà i cz´Êç odroczonà, informacje o wartoÊci aktywów i utworzonej rezerwy na odroczony podatek dochodowy, powsta∏ych w zwiàzku z przejÊciowymi ró˝nicami mi´dzy wykazywanà w ksi´gach rachunkowych wartoÊcià aktywów i pasywów a ich wartoÊcià podatkowà Dziennik Ustaw Nr 218 — 15115 — oraz stratà podatkowà mo˝liwà do rozliczenia w przysz∏oÊci, 16) w zakresie przychodów i kosztów dzia∏alnoÊci lokacyjnej wyodr´bnienie przychodów i kosztów z lokat ubezpieczeniowych funduszy kapita∏owych, w tym odr´bnie lokat, których ryzyko ponosi ubezpieczajàcy, 17) w odniesieniu do kosztów — wartoÊç prowizji z dzia∏alnoÊci w zakresie ubezpieczeƒ bezpoÊrednich zaliczonych do roku obrotowego, w tym: prowizje z tytu∏u akwizycji, prowizje z tytu∏u odnowienia polis, prowizje za inkaso sk∏adki oraz prowizje za obs∏ug´ umów ubezpieczenia; dane o strukturze: kosztów akwizycji, kosztów administracyjnych, kosztów likwidacji szkód i windykacji regresów, kosztów dzia∏alnoÊci lokacyjnej w podziale na koszty wewn´trzne i zewn´trzne, w tym:
a)koszty wewn´trzne, w tym zu˝ycie materia∏ów i energii, koszty osobowe (wynagrodzenia, ubezpieczenia i inne Êwiadczenia, amortyzacja i inne), Poz. 2144 by i wartoÊci akcji (udzia∏ów) posiadanych przez jednostk´ dominujàcà i jednostki powiàzane; wykaz ten powinien zawieraç tak˝e informacje o procencie udzia∏ów lub akcji i informacj´ o udziale w zarzàdzaniu oraz o zysku lub stracie tych spó∏ek za ostatni okres sprawozdawczy, 3) wartoÊç firmy oraz ujemnà wartoÊç firmy dla ka˝dej jednostki obj´tej konsolidacjà osobno, ze wskazaniem sposobu ich ustalenia oraz wysokoÊci dotychczas dokonywanych odpisów amortyzacyjnych, 4) informacje liczbowe zapewniajàce porównywalnoÊç danych sprawozdania finansowego za rok poprzedzajàcy ze sprawozdaniem finansowym za rok obrotowy, 5) dane liczbowe dotyczàce spó∏ek powiàzanych kapita∏owo z jednostkà o:
a)trwa∏ych lokatach finansowych w tych spó∏kach,
b)wzajemnych nale˝noÊciach i zobowiàzaniach,
b)koszty zewn´trzne, w tym us∏ugi obce (odr´bnie prowizje, koszty reklamy),
c)kosztach i przychodach z wzajemnych transakcji, 18) w przypadku gdy wielkoÊci i kwoty sà istotne (znaczàce liczby lub konsekwencje dla zak∏adu ubezpieczeƒ), nale˝y podaç informacje o przychodach, kosztach i wynikach dzia∏alnoÊci zaniechanej w roku obrotowym lub przewidzianej do zaprzestania w roku nast´pnym,
d)pozycjach pozabilansowych zwiàzanych z jednostkami powiàzanymi, 19) informacje o wynagrodzeniach, ∏àcznie z wynagrodzeniem z zysku, wyp∏aconych cz∏onkom zarzàdu i organów nadzorczych zak∏adu ubezpieczeƒ, a tak˝e o po˝yczkach udzielonych tym osobom, 20) informacje o transakcjach z cz∏onkami zarzàdu i organów nadzorczych zak∏adu ubezpieczeƒ oraz z jednostkami, w których sà oni udzia∏owcami (akcjonariuszami) lub wspólnikami, je˝eli dysponujà one, bezpoÊrednio lub poÊrednio, prawem g∏osu wynoszàcym co najmniej 33 % wszystkich praw g∏osu na zgromadzeniu wspólników (walnym zgromadzeniu akcjonariuszy), 21) informacje o transakcjach ze spó∏kami powiàzanymi kapita∏owo. III. Informacja dodatkowa do skonsolidowanego sprawozdania jednostek powiàzanych powinna zawieraç: 1) nazw´ i siedzib´ jednostki dominujàcej, sporzàdzajàcej skonsolidowane sprawozdanie finansowe, 2) dane o strukturze w∏asnoÊci kapita∏u podstawowego jednostki dominujàcej z wyodr´bnieniem licz-
e)innych danych, niezb´dnych do sporzàdzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego, 6) w przypadku skonsolidowanego sprawozdania finansowego sporzàdzanego za okres, w ciàgu którego nastàpi∏o po∏àczenie jednostki powiàzanej:
a)w przypadku rozliczenia metodà nabycia — nazw´ i opis przedmiotu dzia∏alnoÊci spó∏ki przej´tej, liczb´, wartoÊç nominalnà i rodzaj akcji wyemitowanych w celu po∏àczenia, cen´ przej´cia, wartoÊç aktywów netto wed∏ug wartoÊci godziwej spó∏ki przej´tej na dzieƒ po∏àczenia, wartoÊç firmy lub ujemnà wartoÊç firmy i opis zasad jej amortyzacji, lub
b)w przypadku rozliczenia metodà ∏àczenia udzia∏ów — nazw´ i opis przedmiotu dzia∏alnoÊci spó∏ek, które w wyniku po∏àczenia zosta∏y wykreÊlone z rejestru, liczb´, wartoÊç nominalnà i rodzaj akcji wyemitowanych w celu po∏àczenia, przychody i koszty, zyski i straty oraz zmiany w kapita∏ach w∏asnych po∏àczonych spó∏ek za okres od poczàtku roku obrotowego, w ciàgu którego nastàpi∏o po∏àczenie, do dnia po∏àczenia. IV. W informacji dodatkowej dotyczàcej poszczególnych pozycji sprawozdania grupy kapita∏owej nale˝y przedstawiç informacje o: Dziennik Ustaw Nr 218 — 15116 — 1) wspólnych przedsi´wzi´ciach, które nie podlegajà konsolidacji metodà pe∏nà lub praw w∏asnoÊci, w tym:
a)nazwie, zakresie dzia∏alnoÊci wspólnego przedsi´wzi´cia, procentowym udziale, wspólnie posiadanych aktywach oraz zaciàgni´tych zobowiàzaniach, w tym równie˝ warunkowych,
b)dochodach otrzymanych ze wspólnego przedsi´wzi´cia i kosztach zwiàzanych z nimi, 2) wynagrodzeniach, ∏àcznie z wynagrodzeniem z zysku, wyp∏aconych cz∏onkom zarzàdu i organów nadzorczych spó∏ek kapita∏owych, 3) po˝yczkach udzielonych cz∏onkom zarzàdu i organów nadzorczych spó∏ek kapita∏owych, Poz. 2144 4) transakcjach:
a)z cz∏onkami zarzàdu i organów nadzorczych zak∏adu ubezpieczeƒ oraz osobami pozostajàcymi z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym,
b)z jednostkami, w których udzia∏owcami (akcjonariuszami) lub wspólnikami sà osoby wymienione w lit. a, je˝eli dysponujà one, bezpoÊrednio lub poÊrednio, prawem g∏osu wynoszàcym co najmniej 33 % wszystkich praw g∏osu na zgromadzeniu wspólników (walnym zgromadzeniu akcjonariuszy), 5) transakcjach ze spó∏kami powiàzanymi kapita∏owo, które nie sà obj´te skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym. Za∏àcznik nr 5 ZAKRES INFORMACJI DO SPRAWOZDANIA Z DZIA¸ALNOÂCI ZAK¸ADU UBEZPIECZE¡ Sprawozdanie z dzia∏alnoÊci zak∏adu ubezpieczeƒ powinno obejmowaç: 1) informacje o wydarzeniach zaistnia∏ych w roku obrotowym, które w sposób istotny wp∏yn´∏y na stan majàtkowy i sytuacj´ finansowà zak∏adu ubezpieczeƒ, 2) informacje o przewidywanym rozwoju zak∏adu ubezpieczeƒ, 3) wskazanie czynników ryzyka prowadzonej dzia∏alnoÊci i opis mo˝liwych jej zagro˝eƒ, 4) przedstawienie aktualnej i przewidywanej sytuacji finansowej zak∏adu ubezpieczeƒ dotyczàcej struktury sprzeda˝y produktów ubezpieczeniowych, rentownoÊci dzia∏alnoÊci lokacyjnej, wielkoÊci kosztów prowadzenia dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej, wielkoÊci utworzonych na koniec roku obrotowego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, stanu pokrycia marginesu wyp∏acalnoÊci oraz kapita∏u gwarancyjnego Êrodkami w∏asnymi, jak równie˝ stanu pokrycia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych odpowiednimi aktywami. Za∏àcznik nr 6 METODY TWORZENIA REZERWY NA WYRÓWNANIE SZKODOWOÂCI W UBEZPIECZENIACH GRUPY 14 DZIA¸U II Metoda nr 1 1. Zak∏ad ubezpieczeƒ jest obowiàzany utworzyç rezerw´ na wyrównanie szkodowoÊci dla ryzyk z grupy 14. Rezerwa ta jest przeznaczona na pokrycie ujemnego wyniku technicznego w grupie 14 w danym roku obrotowym. 2. Powy˝szà rezerw´ zwi´ksza si´ w ka˝dym roku obrotowym o 75 % dodatniego wyniku technicznego w grupie 14, nie wi´cej jednak ni˝ o wielkoÊç równà 12 % sk∏adki przypisanej na udziale w∏asnym w grupie 14, a˝ do osiàgni´cia wielkoÊci 150 % najwi´kszego zbioru sk∏adki na udziale w∏asnym w grupie 14 w ciàgu roku obrotowego w ostatnich 5 latach obrotowych. Dziennik Ustaw Nr 218 — 15117 — Metoda nr 2 1. Zak∏ad ubezpieczeƒ jest obowiàzany utworzyç rezerw´ na wyrównanie szkodowoÊci dla ryzyk z grupy 14. Jest ona przeznaczona na pokrycie ujemnego wyniku technicznego w grupie 14 w danym roku obrotowym. 2. Minimalna wielkoÊç powy˝szej rezerwy wynosi 134 % Êredniego zbioru sk∏adki na udziale w∏asnym z ubezpieczeƒ bezpoÊrednich i poÊrednich w grupie 14 w ciàgu roku obrotowego w ostatnich 5 latach obrotowych. 3. Powy˝szà rezerw´ zwi´ksza si´ w ka˝dym roku obrotowym o 75 % dodatniego wyniku technicznego w grupie 14, a˝ do osiàgni´cia wielkoÊci opisanej w ust. 2. Metoda nr 3 (metoda aktuarialna) 1. Zak∏ad ubezpieczeƒ jest obowiàzany utworzyç rezerw´ na wyrównanie szkodowoÊci dla ryzyk z grupy 14. Jest ona przeznaczona na pokrycie wy˝szego ni˝ przeci´tny wspó∏czynnika szkodowoÊci w grupie 14 w danym roku obrotowym. 2. Powy˝szà rezerw´ zwi´ksza si´ w ka˝dym roku obrotowym, w którym wspó∏czynnik szkodowoÊci jest mniejszy od Êredniego wspó∏czynnika szkodowoÊci w okresie odniesienia, o kwot´ równà iloczynowi sk∏adki zarobionej w danym roku w grupie 14 przez ró˝nic´ mi´dzy Êrednim wspó∏czynnikiem szkodowoÊci w okresie odniesienia oraz wspó∏czynnikiem szkodowoÊci w danym roku, a˝ do osiàgni´cia wymaganej wielkoÊci tej rezerwy. 3. Wymagana wielkoÊç rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci równa jest iloczynowi szeÊciokrotnoÊci standardowego odchylenia z próby wspó∏czynnika szkodowoÊci w kolejnych latach obrotowych okresu odniesienia przez kwot´ sk∏adki zarobionej w danym roku w grupie 14. Poz. 2144 7. Wymagana wielkoÊç rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci oraz kwoty jej zmniejszeƒ powinny byç zredukowane, jeÊli z analizy Êredniego wspó∏czynnika szkodowoÊci i wspó∏czynnika kosztów w okresie odniesienia wynika, ˝e w sk∏adce skalkulowany jest narzut bezpieczeƒstwa. 8. Wszystkie obliczenia odnoszà si´ do wp∏ywów i kosztów na udziale w∏asnym. 9. Przez poj´cie „wspó∏czynnik kosztów” rozumie si´ stosunek kosztów dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej i pozosta∏ych kosztów technicznych na udziale w∏asnym (poz. VII i VIII technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych — za∏àcznik nr 3 do ustawy) do sk∏adki zarobionej. Metoda nr 4 (metoda aktuarialna) 1. Zak∏ad ubezpieczeƒ ma obowiàzek utworzyç rezerw´ na wyrównanie szkodowoÊci dla ryzyk grupy 14. Jest ona przeznaczona na pokrycie wy˝szego ni˝ przeci´tny wspó∏czynnika szkodowoÊci w grupie 14 w danym roku obrotowym. 2. Powy˝szà rezerw´ zwi´ksza si´ w ka˝dym roku obrotowym, w którym wspó∏czynnik szkodowoÊci jest mniejszy od Êredniego wspó∏czynnika szkodowoÊci w okresie odniesienia, o kwot´ równà iloczynowi sk∏adki zarobionej w danym roku w grupie 14 przez ró˝nic´ mi´dzy Êrednim wspó∏czynnikiem szkodowoÊci w okresie odniesienia oraz wspó∏czynnikiem szkodowoÊci w danym roku, a˝ do osiàgni´cia wymaganej wielkoÊci tej rezerwy. 3. Maksymalna wymagana wielkoÊç rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci równa jest iloczynowi szeÊciokrotnoÊci standardowego odchylenia z próby wspó∏czynnika szkodowoÊci w okresie odniesienia przez kwot´ sk∏adki zarobionej w danym roku w grupie 14. 4. Powy˝szà rezerw´ zmniejsza si´ w ka˝dym roku obrotowym, w którym wspó∏czynnik szkodowoÊci jest wi´kszy od Êredniego wspó∏czynnika szkodowoÊci w okresie odniesienia, o kwot´ równà iloczynowi sk∏adki zarobionej w danym roku w grupie 14 przez ró˝nic´ mi´dzy wspó∏czynnikiem szkodowoÊci w danym roku oraz Êrednim wspó∏czynnikiem szkodowoÊci w okresie odniesienia. 4. Powy˝szà rezerw´ zmniejsza si´ w ka˝dym roku obrotowym, w którym wspó∏czynnik szkodowoÊci jest wi´kszy od Êredniego wspó∏czynnika szkodowoÊci w kolejnych latach obrotowych okresu odniesienia, o kwot´ równà iloczynowi sk∏adki zarobionej w danym roku w grupie 14 przez ró˝nic´ mi´dzy wspó∏czynnikiem szkodowoÊci w danym roku oraz Êrednim wspó∏czynnikiem szkodowoÊci w okresie odniesienia, a˝ do osiàgni´cia minimalnej wymaganej wielkoÊci tej rezerwy. 5. Niezale˝nie od przebiegu szkodowoÊci oraz przed uwzgl´dnieniem korekty rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci w danym roku rezerw´ zwi´ksza si´ w ka˝dym roku obrotowym o 3,5 % wymaganej wielkoÊci tej rezerwy, a˝ do osiàgni´cia wymaganej wielkoÊci tej rezerwy. 5. Minimalna wymagana wieloÊç rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci równa jest iloczynowi trzykrotnoÊci standardowego odchylenia z próby wspó∏czynnika szkodowoÊci w kolejnych latach obrotowych okresu odniesienia przez kwot´ sk∏adki zarobionej w danym roku w grupie 14. 6. Okres odniesienia wynosi nie mniej ni˝ 15 lat oraz nie wi´cej ni˝ 30 lat. Rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci dla ryzyk grupy 14 nie tworzy si´, jeÊli w ka˝dym roku w okresie odniesienia zak∏ad ubezpieczeƒ nie wykaza∏ ujemnego wyniku technicznego w grupie 14. 6. Okres odniesienia wynosi nie mniej ni˝ 15 lat oraz nie wi´cej ni˝ 30 lat. Rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci dla ryzyk grupy 14 nie tworzy si´, jeÊli w ka˝dym roku w okresie odniesienia zak∏ad ubezpieczeƒ nie wykaza∏ ujemnego wyniku technicznego w grupie 14. Dziennik Ustaw Nr 218 — 15118 — 7. Obie wymagane wielkoÊci, maksymalna i minimalna, rezerwy na wyrównanie szkodowoÊci oraz kwoty jej zmniejszeƒ powinny byç zredukowane, jeÊli z analizy Êredniego wspó∏czynnika szkodowoÊci i wspó∏czynnika kosztów w okresie odniesienia wynika, ˝e w sk∏adce skalkulowany jest narzut bezpieczeƒstwa oraz ˝e wspó∏czynnik narzutu bezpieczeƒstwa jest równy co najmniej pó∏torakrotnoÊci standardowego odchylenia z próby wspó∏czynnika szkodowoÊci w kolejnych latach obrotowych okresu odniesienia. Wymienione wielkoÊci powinny byç zredukowane poprzez pomno˝enie ich przez iloraz pó∏torakrotnoÊci standardowego odchylenia z próby wspó∏czyn- Poz. 2144 nika szkodowoÊci w kolejnych latach obrotowych okresu odniesienia i wspó∏czynnika narzutu bezpieczeƒstwa. 8. Wszystkie obliczenia odnoszà si´ do wp∏ywów i kosztów na udziale w∏asnym. 9. Przez poj´cie „wspó∏czynnik kosztów” rozumie si´ stosunek kosztów dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej i pozosta∏ych kosztów technicznych na udziale w∏asnym (poz. VII i VIII technicznego rachunku ubezpieczeƒ majàtkowych i osobowych — za∏àcznik nr 3 do ustawy) do sk∏adki zarobionej. Za∏àcznik nr 7 METODA OBLICZENIA WYSOKOÂCI ÂREDNIEJ WA˚ONEJ STOPY ZWROTU Z AKTYWÓW STANOWIÑCYCH POKRYCIE REZERW TECHNICZNO-UBEZPIECZENIOWYCH W OSTATNICH 3 LATACH OBROTOWYCH 1. WysokoÊç Êredniej wa˝onej stopy zwrotu (K) z aktywów stanowiàcych pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w ostatnich 3 latach obrotowych poprzedzajàcych dany rok (S) oblicza si´ w sposób nast´pujàcy: to wysokoÊç Êredniej wa˝onej stopy zwrotu K wynosi 0. 2. Stop´ zwrotu z aktywów stanowiàcych pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w danym roku obrotowym oblicza si´ zgodnie ze wzorem: K = 50 %*K1 + 30 %*K2 + 20 %*K3, gdzie K1, K2, K3 oznaczajà stopy zwrotu z inwestycji ca∏oÊci aktywów stanowiàcych pokrycie wszystkich rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalanych przy u˝yciu stóp technicznych — z wy∏àczeniem rezerw odnoszàcych si´ do umów ubezpieczenia,

§ 43ust.

6 rozporzàdzenia — w kolejnych latach, przy czym K1 odnosi si´ do roku S-1, K2 do roku S-2, a K3 do roku S-

W przypadku gdy zak∏ad ubezpieczeƒ dzia∏a krócej ni˝ 3 lata, powy˝szy wzór stosuje si´ odpowiednio, przy czym dla okresu dwuletniego wagi wynoszà 65 % dla roku ostatniego i 35 % dla przedostatniego. Je˝eli wynik obliczenia przeprowadzonego zgodnie z powy˝szym wzorem jest liczbà ujemnà, stopa zwrotu = [2*L / (A+B–L)]*100 %, gdzie: L — oznacza przychody z inwestycji ca∏oÊci aktywów stanowiàcych pokrycie odpowiednich rezerw techniczno-ubezpieczeniowych pomniejszone o koszty dzia∏alnoÊci lokacyjnej w roku obrotowym, A — oznacza wartoÊç ca∏oÊci aktywów stanowiàcych pokrycie odpowiednich rezerw techniczno-ubezpieczeniowych wed∏ug stanu na poczàtek roku obrotowego, B — oznacza wartoÊç ca∏oÊci aktywów stanowiàcych pokrycie odpowiednich rezerw techniczno-ubezpieczeniowych wed∏ug stanu na koniec roku obrotowego. Za∏àcznik nr 8 SPOSÓB USTALANIA WYSOKOÂCI MAKSYMALNEJ STOPY TECHNICZNEJ
WysokoÊç maksymalnej stopy technicznej (J) w danym roku obrotowym (R) oblicza si´ w sposób nast´pujàcy: 3 latach, przy czym I1 oznacza rentownoÊç w roku R-1, I2 rentownoÊç w roku R-2, a I3 rentownoÊç w roku R-
J = 60 %*(50 %*I1 + 30 %*I2 + 20 %*I3),
Przez okreÊlenie „Êrednia wa˝ona roczna rentownoÊç obligacji Skarbu Paƒstwa” rozumie si´ Êrednià wa˝onà rentownoÊci uzyskanych na pierwotnych przetargach w odpowiednim roku, gdzie wagami sà wartoÊci nominalne sprzedanych obligacji na poszczególnych przetargach. gdzie I1, I2, I3 oznaczajà Êrednie wa˝one roczne rentownoÊci obligacji Skarbu Paƒstwa o sta∏ym oprocentowaniu, z okresem wykupu nie krótszym ni˝ 8 lat, uzyskane na rynku pierwotnym, w ostatnich

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.