Dziennik Ustaw Nr 188 — 13398 — Poz. 1946 1946 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI1) z dnia 18 sierpnia 2004 r. w sprawie wymagaƒ weterynaryjnych dla mleka oraz produktów mlecznych2) Na po
pkt
- W∏aÊciwy organ mo˝e udzieliç zgody na odst´pstwa od przepisów zawartych w § 5 ust. 1, § 29—33, § 35—36, § 40 oraz § 41, zak∏adom produkujàcym w ograniczonym zakresie,
decyzji Komisji 95/165 z dnia 4 maja 1995 r. ustanawiajàcej jednolite kryteria przyznawania odst´pstw niektórym zak∏adom wytwarzajàcym produkty na bazie mleka (Dz. Urz. UE L 108 z 13.05.1995.) i na warunkach okreÊlonych w tej decyzji.
- Zgoda, o której mowa w ust. 7, jest udzielana w formie decyzji administracyjnej na wniosek zak∏adu spe∏niajàcy wymagania okreÊlone w decyzji Komisji 95/
- §
- U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà: 1) mleko surowe — mleko otrzymywane poprzez wydzielanie gruczo∏ów mlecznych krów, owiec, kóz lub bawolic, które nie zosta∏o ogrzane do temperatury przekraczajàcej 40 °C lub poddane innym zabiegom dajàcym równowa˝ny efekt; 2) mleko przeznaczone do wytwarzania produktów mlecznych — mleko surowe przeznaczone do przetwórstwa lub p∏ynne lub zamro˝one mleko otrzymane z mleka surowego, niezale˝nie od poddania go dozwolonym procesom fizycznym oraz niezale˝nie od zmiany jego sk∏adu, pod warunkiem ˝e procesy te ograniczajà si´ do dodawania lub usuwania naturalnych sk∏adników mleka; 3) mleko spo˝ywcze poddane obróbce cieplnej — mleko uzyskane w drodze obróbki cieplnej, oferowane do sprzeda˝y konsumentowi lub instytucjom, w postaci mleka pasteryzowanego, mleka UHT, Dziennik Ustaw Nr 188 — 13399 — mleka sterylizowanego, mleka pasteryzowanego w wysokiej temperaturze, mleka UHT i mleka sterylizowanego produkowanych z mleka surowego poddanego termizacji lub wst´pnej obróbce cieplnej w innym zak∏adzie, mleka poddanego pasteryzacji przeznaczonego do sprzeda˝y w du˝ej iloÊci na zamówienie indywidualnego konsumenta; 4) produkty mleczne — produkty z mleka, w tym produkty otrzymywane wy∏àcznie z mleka, z dodatkiem substancji niezb´dnych do ich wytworzenia, jednak˝e substancje te nie mogà byç u˝yte w celu cz´Êciowego lub ca∏kowitego zastàpienia któregokolwiek ze sk∏adników mleka oraz produkty z∏o˝one, w których ˝aden ze sk∏adników nie ma na celu zastàpienia któregokolwiek ze sk∏adników mleka i w którym mleko lub produkty z mleka stanowià podstawowà cz´Êç w zakresie iloÊci lub wp∏ywu na ostateczny charakter tego produktu; 5) obróbka cieplna — ogrzewanie mleka surowego, w wyniku którego test na obecnoÊç fosfatazy zastosowany bezpoÊrednio po ogrzewaniu daje wynik negatywny; 6) termizacja — ogrzewanie mleka surowego przez co najmniej 15 sekund w temperaturze od 57 °C do 68 °C, w wyniku którego test na obecnoÊç fosfatazy zastosowany bezpoÊrednio po ogrzewaniu daje wynik pozytywny; 7) gospodarstwo produkcyjne — gospodarstwo, w którym utrzymuje si´ przynajmniej jednà mlecznà krow´, owc´, koz´ lub bawolic´; 8) punkt odbioru mleka — zak∏ad, w którym odbiera si´, ewentualnie sch∏adza i filtruje mleko surowe; 9) punkt standaryzacji — zak∏ad, niepo∏àczony z punktem odbioru, zak∏adem obróbki cieplnej mleka lub zak∏adem przetwórczym, w którym mleko surowe mo˝e byç odt∏uszczane, a jego naturalne sk∏adniki mogà byç modyfikowane; 10) zak∏ad obróbki cieplnej — zak∏ad, w którym mleko surowe poddaje si´ obróbce cieplnej; 11) zak∏ad przetwórczy mleka — zak∏ad lub gospodarstwo produkcyjne, w którym mleko lub produkty mleczarskie sà poddawane obróbce, przetwarzaniu lub pakowane; 12) w∏aÊciwy organ — powiatowy lekarz weterynarii odpowiedzialny za przeprowadzenie kontroli zdrowotnych; 13) pakowanie jednostkowe — zabezpieczenie mleka i produktów mlecznych polegajàce na wykorzystaniu opakowaƒ jednostkowych lub pojemników majàcych bezpoÊredni kontakt z produktami; 14) pakowanie zbiorcze — umieszczanie jednego lub wi´cej opakowanych jednostkowo lub nieopakowanych produktów w pojemniku; 15) opakowanie hermetycznie zamkni´te — nieprzepuszczalny pojemnik, który po zamkni´ciu chroni Poz. 1946 jego zawartoÊç przed dost´pem mikroorganizmów podczas i po przeprowadzeniu obróbki cieplnej; 16) próbka oborowa — próbka mleka z jednego rannego lub wieczornego doju, przeprowadzonego pod pe∏nym nadzorem i odbywajàcego si´ nie wczeÊniej ni˝ 11 i nie póêniej ni˝ 13 godzin po poprzednim doju; 17) zak∏ad — zak∏ad obróbki cieplnej i zak∏ad przetwórczy mleka; 18) punkt — punkt odbioru mleka i punkt standaryzacji. §
- Podmiot podejmujàcy dzia∏alnoÊç w zakresie produkcji i umieszczania na rynku mleka i produktów mlecznych przeznaczonych do spo˝ycia, w tym punkty odbioru mleka i punkty standaryzacji, jest obowiàzany zapewniç wymagania higieniczne i techniczne okreÊlone w przepisach rozporzàdzenia. §
- Podmiot prowadzàcy zak∏ad lub punkt zapewnia wdro˝enie i przestrzeganie systemu kontroli wewn´trznej opartego na zasadach analizy zagro˝eƒ i krytycznych punktów kontroli poprzez: 1) identyfikacj´ punktów krytycznych w zak∏adzie na podstawie stosowanych procesów; 2) monitorowanie i kontrol´ tych punktów krytycznych poprzez wprowadzenie odpowiednich metod; 3) pobieranie próbek do badaƒ laboratoryjnych w laboratoriach zatwierdzonych przez w∏aÊciwy organ na potrzeby sprawdzania metod mycia i dezynfekcji oraz na potrzeby sprawdzania zgodnoÊci z wymaganiami weterynaryjnymi; 4) prowadzenie pisemnego rejestru informacji,
pkt 1—3, w celu przekazania go w∏aÊciwemu organowi. Wyniki badaƒ i testów przechowuje si´ przez okres 2 lat, z wyjàtkiem wyników badaƒ i testów produktów mlecznych, które nie mogà byç przechowywane w temperaturze pokojowej, dla których okres ten mo˝e byç skrócony do 2 miesi´cy po up∏ywie okresu przydatnoÊci do spo˝ycia lub po up∏ywie minimalnego okresu trwa∏oÊci; 5) przekazanie informacji w∏aÊciwemu organowi, je˝eli wyniki badaƒ laboratoryjnych lub inne informacje wskazujà na istnienie powa˝nego zagro˝enia dla zdrowia; 6) wycofanie z rynku partii produktów pozyskanych w zbli˝onych warunkach technologicznych, w przypadku nag∏ego zagro˝enia dla zdrowia ludzi, które mogà stwarzaç analogiczne zagro˝enia. Wycofana partia produktu pozostaje pod nadzorem i kontrolà w∏aÊciwego organu do czasu jej zniszczenia, u˝ycia do celów innych ni˝ spo˝ycie przez ludzi lub po wydaniu decyzji przez w∏aÊciwy organ, do czasu jej powtórnego przetworzenia w sposób zapewniajàcy ich bezpieczne spo˝ycie. Dziennik Ustaw Nr 188 — 13400 —
- Informacje dotyczàce spe∏nienia wymagaƒ zawartych w ust. 1 pkt 1 i 2 sà udost´pniane w∏aÊciwemu organowi, który prowadzi kontrole w tym zakresie, w zak∏adzie lub punkcie.
- W ramach kontroli, o której mowa w ust. 1, przeprowadza si´ testy w celu wykrycia pozosta∏oÊci substancji o dzia∏aniu leczniczym lub hormonalnym, a tak˝e antybiotyków, pestycydów, detergentów oraz innych substancji szkodliwych, lub substancji mogàcych zmieniaç w∏aÊciwoÊci organoleptyczne mleka lub produktów mlecznych, lub powodowaç, ˝e ich spo˝ycie b´dzie niebezpieczne lub szkodliwe dla zdrowia ludzi, w zakresie, w jakim pozosta∏oÊci te przekraczajà dozwolone poziomy tolerancji okreÊlone w rozporzàdzeniu Rady 2377/90 z dnia 26 czerwca 1990 r. ustanawiajàce wspólnotowà procedur´ okreÊlania maksymalnego limitu pozosta∏oÊci weterynaryjnych produktów leczniczych w Êrodkach spo˝ywczych pochodzenia zwierz´cego (Dz. Urz. WE L 224 z 18.08.1990.). Poz. 1946 3) przeprowadzanie innych badaƒ, jakie uwa˝a za niezb´dne do kontroli przestrzegania przepisów.
- Podmiot prowadzàcy zak∏ad lub punkt zapewnia swobodny dost´p do wszystkich pomieszczeƒ i urzàdzeƒ, w tym pomieszczeƒ ch∏odniczych oraz dost´p do dokumentów umo˝liwiajàcych identyfikacj´ gospodarstwa produkcyjnego lub zak∏adu, z którego pochodzi surowiec. §
- Zak∏ad lub punkt pozostajà pod sta∏ym nadzorem w∏aÊciwego organu. Cz´stotliwoÊç kontroli w zak∏adzie lub punkcie uzale˝niona jest od wielkoÊci zak∏adu lub punktu, rodzaju wytwarzanych produktów oraz oceny ryzyka i zagro˝eƒ.
- W∏aÊciwy organ przeprowadza regularne analizy wyników kontroli wewn´trznej prowadzonej na podstawie §
- Mo˝e on przeprowadzaç dodatkowe kontrole na wszystkich etapach produkcji oraz kontrole produktów.
- Mleko lub produkty mleczne, w których stwierdzono obecnoÊç pozosta∏oÊci,
ust. 3, nie mo˝e byç przeznaczone do spo˝ycia przez ludzi. 3. W∏aÊciwy organ przekazuje zak∏adowi lub punktowi wyniki analiz,
ust. 2, sporzàdzone w formie protoko∏u wraz z zaleceniami do wykonania. § 5. 1. Podmiot, o którym mowa w § 4, prowadzi lub organizuje szkolenia dla pracowników, w zakresie przestrzegania warunków higieny produkcji stosowanych dla danego profilu produkcji. Obowiàzek uczestniczenia w szkoleniu nie dotyczy pracowników posiadajàcych kwalifikacje w zakresie obj´tym szkoleniem, potwierdzone odpowiednimi dokumentami. 4. W przypadku powtarzajàcych si´ uchybieƒ w∏aÊciwy organ zwi´ksza liczb´ kontroli, a w uzasadnionych przypadkach zabezpiecza przed u˝yciem etykiety i plomby zawierajàce oznaczenia zdrowotne oraz zakazuje ich u˝ycia w drodze decyzji administracyjnej. 2. Podmiot, o którym mowa w § 4, uzgadnia plan i realizacj´ szkoleƒ z w∏aÊciwym organem. § 6. 1. W∏aÊciwy organ przeprowadza regularnie kontrole w zak∏adzie lub punkcie obejmujàce: 1) kontrol´:
- a)utrzymywania czystoÊci pomieszczeƒ, wyposa˝enia i higieny personelu,
- b)skutecznoÊci systemu kontroli wewn´trznej sprawowanej przez podmiot prowadzàcy zak∏ad lub punkt, obejmujàcà pobieranie próbek i kontrol´ wyników badaƒ,
- c)spe∏niania wymagaƒ mikrobiologicznych i higieny produktów mlecznych,
- d)skutecznoÊci obróbki cieplnej produktów mlecznych i mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej,
- e)szczelnoÊci opakowaƒ hermetycznie zamkni´tych, poprzez wyrywkowe pobranie próbek do przeprowadzenia badaƒ,
- f)poprawnoÊci oznakowania produktów mlecznych,
- g)warunków przechowywania i transportu; 2) pobieranie próbek wymaganych do badaƒ laboratoryjnych; § 8. 1. Zwierz´ta w gospodarstwach produkcyjnych poddaje si´ regularnym badaniom w celu zapewnienia przestrzegania wymagaƒ weterynaryjnych przy pozyskiwaniu mleka surowego. 2. Badania,
ust. 1, mogà byç przeprowadzone w trakcie kontroli weterynaryjnej prowadzonej na podstawie przepisów o ochronie zdrowia zwierzàt i zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt oraz przepisów o rejestracji i identyfikacji zwierzàt gospodarskich.
- Je˝eli w wyniku kontroli, o której mowa w ust. 2, zaistnieje podejrzenie, ˝e wymagania weterynaryjne przy pozyskiwaniu mleka surowego nie sà przestrzegane, w∏aÊciwy organ mo˝e zaleciç kontrol´ ogólnego stanu zdrowia zwierzàt oraz przeprowadzenie dodatkowych badaƒ tych zwierzàt. §
- W∏aÊciwy organ przeprowadza kontrole gospodarstw produkcyjnych w celu sprawdzenia przestrzegania warunków higieny.
- Cz´stotliwoÊç kontroli,
ust. 1, uzale˝niona jest od oceny ryzyka w danym gospodarstwie produkcyjnym. § 10. 1. Mleko spo˝ywcze poddane obróbce cieplnej oraz produkty mleczne wytwarza si´ z mleka surowego pochodzàcego od zwierzàt z gospodarstw produkcyjnych urz´dowo wolnych od gruêlicy i brucelozy. Dziennik Ustaw Nr 188 — 13401 — Poz. 1946 2. Mleko pozyskane od zdrowych zwierzàt pochodzàcych z gospodarstw produkcyjnych, które nie zosta∏y uznane za: badaniom na obecnoÊç gruêlicy, zgodnie z przepisami o ochronie zdrowia zwierzàt i zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. 1) urz´dowo wolne od gruêlicy i urz´dowo wolne lub wolne od brucelozy — w przypadku krów i bawolic albo 3. Mleko surowe powinno spe∏niaç inne wymagania, je˝eli takie zosta∏y ustanowione przez Komisj´ Europejskà, zgodnie z procedurà przewidzianà prawem Unii Europejskiej. 2) urz´dowo wolne od brucelozy (Brucella melitensis) — w przypadku owiec i kóz — mo˝e byç wykorzystywane do produkcji produktów mlecznych oraz mleka spo˝ywczego po poddaniu go obróbce cieplnej w zak∏adzie uznanym za zatwierdzony w zakresie prowadzenia tego rodzaju obróbki cieplnej, z zastrze˝eniem ust. 3. 3. W przypadku mleka koziego i owczego przeznaczonego do sprzeda˝y, obróbk´ cieplnà, o której mowa w ust. 2, przeprowadza si´ w miejscu pozyskania. Rozdzia∏ 2 Wymagania weterynaryjne przy pozyskiwaniu mleka surowego § 11. 1. Mleko surowe powinno pochodziç od: 1) krów i bawolic:
- a)z gospodarstw produkcyjnych urz´dowo wolnych od gruêlicy (Bovine tuberculosis) i wolnych lub urz´dowo wolnych od brucelozy (Bovine brucellosis),
- b)u których nie wyst´pujà objawy chorób zakaênych przenoszonych na cz∏owieka za poÊrednictwem mleka,
- c)których mleko posiada w∏aÊciwe cechy organoleptycznych,
- d)o dobrym ogólnym stanie zdrowia, bez widocznych objawów chorobowych, wycieku z narzàdów rodnych, biegunki z goràczkà i rozpoznawalnego zapalenia wymienia,
- e)które nie wykazujà uszkodzeƒ wymienia majàcych wp∏yw na jakoÊç mleka,
- f)którym nie podawano substancji mogàcych stwarzaç zagro˝enie dla zdrowia ludzi, mogàcych przechodziç do mleka lub u których minà∏ okres karencji po podaniu takich substancji, a ponadto w przypadku krów, które dajà co najmniej 2 litry mleka dziennie; 2) owiec i kóz: 4. Mleko surowe pochodzàce z obszaru zapowietrzonego w wyniku wystàpienia pryszczycy mo˝e zostaç poddane, na warunkach okreÊlonych przez w∏aÊciwy organ, obróbce cieplnej w zak∏adzie uznanym za zatwierdzony w zakresie prowadzenia obróbki cieplnej. § 12. 1. Mleko surowe nie mo˝e byç poddane obróbce, przetworzeniu, sprzedawane ani spo˝ywane, je˝eli: 1) zosta∏o pozyskane od zwierzàt, którym podano substancje o dzia∏aniu hormonalnym lub tyreostatycznym; 2) zawiera pozosta∏oÊci substancji majàcych dzia∏anie farmakologiczne lub hormonalne oraz antybiotyków, pestycydów, detergentów i innych substancji szkodliwych lub substancji mogàcych zmieniaç cechy organoleptyczne mleka, w iloÊci przekraczajàcej dozwolony poziom. 2. Podmiot skupujàcy mleko prowadzi niezale˝ny system badania mleka surowego, majàcy na celu wykrycie mleka surowego, w którym zosta∏y przekroczone dopuszczalne wartoÊci substancji,
ust. 1 pkt 2. Rozdzia∏ 3 Wymagania weterynaryjne w gospodarstwach produkcyjnych § 13. Mleko surowe powinno pochodziç z gospodarstw produkcyjnych zarejestrowanych i kontrolowanych zgodnie z przepisami rozporzàdzenia. § 14. Je˝eli zwierz´ta ró˝nych gatunków sà przetrzymywane razem w jednym gospodarstwie produkcyjnym, zwierz´ta ka˝dego gatunku powinny spe∏niaç przewidziane dla tego gatunku wymagania weterynaryjne. § 15. Je˝eli bawolice, owce i kozy nie sà przetrzymywane na zewnàtrz, pomieszczenia, w których sà przetrzymywane, powinny byç zaprojektowane, wykonane i utrzymywane w sposób zapewniajàcy: 1) dobre warunki bytowe, czystoÊci, higieny i zdrowia zwierzàt;
- a)z gospodarstw produkcyjnych urz´dowo wolnych od brucelozy (Brucella melitensis), 2) wymagania higieny doju, przelewania, sch∏adzania i przechowywania mleka.
- b)które spe∏niajà wymagania okreÊlone w pkt 1 lit. b—f. § 16. 1. Zbiorniki na mleko, pomieszczenia, instalacje i sprz´t do pracy mogà byç u˝ywane do innych Êrodków spo˝ywczych, je˝eli podj´te zostanà wszystkie Êrodki zapewniajàce unikni´cie zanieczyszczenia lub zepsucia mleka lub produktów mlecznych. 2. Je˝eli kozy sà przetrzymywane w jednym gospodarstwie produkcyjnym z krowami, poddaje si´ je Dziennik Ustaw Nr 188 — 13402 — 2. Zbiorniki u˝ywane do transportu mleka lub produktów mlecznych powinny byç wyraênie oznakowane, ˝e mogà byç u˝ywane wy∏àcznie do transportu Êrodków spo˝ywczych. 3. W przypadku gdy gospodarstwo produkcyjne produkuje mleko lub produkty mleczne zawierajàce sk∏adniki niepoddane obróbce cieplnej lub procesowi dajàcemu równowa˝ny efekt, produkty te i ich sk∏adniki przechowuje si´ i przetwarza oddzielnie w celu unikni´cia ich wzajemnego zanieczyszczenia oraz poddaje si´ obróbce lub przetwarzaniu w pomieszczeniach przeznaczonych do tego celu. § 17. 1. Pomieszczenia do doju, przelewania, sch∏adzania i przechowywania mleka lokalizuje si´ i wyposa˝a w sposób wykluczajàcy zanieczyszczenie mleka. Poz. 1946 cyjnym wyznacza si´ obszar doju lub pomieszczenie do doju oddzielone od miejsca przebywania zwierzàt. § 20. W gospodarstwie produkcyjnym zapewnia si´ mo˝liwoÊç skutecznego oddzielenia od reszty stada zwierzàt zaka˝onych lub podejrzanych o zaka˝enia. § 21. Zwierz´ta wszystkich gatunków nie mogà mieç dost´pu do pomieszczeƒ i miejsc, gdzie przechowuje si´, przelewa lub sch∏adza mleko. Rozdzia∏ 4 Wymagania higieny doju, skupu mleka surowego i jego transportu z gospodarstwa produkcyjnego do punktu lub zak∏adu § 22. Dój przeprowadza si´ w warunkach higieny. 2. Pomieszczenia,
ust. 1, powinny byç ∏atwe do czyszczenia i dezynfekcji oraz posiadaç: 1) Êciany i pod∏ogi ∏atwe do czyszczenia w miejscach, gdzie mo˝e dojÊç do zanieczyszczenia lub infekcji; 2) pod∏ogi u∏atwiajàce odp∏yw cieczy i usuwanie zanieczyszczeƒ; 3) wentylacj´ i naturalne lub sztuczne oÊwietlenie; 4) wod´ zdatnà do spo˝ycia przez ludzi w wystarczajàcej iloÊci, u˝ywanà przy doju i czyszczeniu urzàdzeƒ i sprz´tu s∏u˝àcego przy produkcji; 5) zabezpieczenia przed kontaktem ze êród∏ami zanieczyszczeƒ, takimi jak toalety i sk∏adowiska obornika; 6) sprz´t i urzàdzenia do produkcji ∏atwe do mycia, czyszczenia i dezynfekcji. 3. Pomieszczenia do przechowywania mleka oddziela si´ od pomieszczeƒ, w których przetrzymywane sà zwierz´ta oraz wyposa˝a si´ w: 1) urzàdzenia ch∏odnicze, je˝eli mleko nie jest odbierane w ciàgu 2 godzin od zakoƒczenia doju; 2) zabezpieczenia przed dost´pem szkodników. § 18. PrzenoÊne urzàdzenia do doju powinny spe∏niaç wymagania,
§ 17ust.
2 pkt 6, a tak˝e powinny: 1) byç u˝ywane w miejscach zaopatrzonych w wod´ zdatnà do spo˝ycia przez ludzi w wystarczajàcej iloÊci, u˝ywanà przy doju i czyszczeniu urzàdzeƒ i sprz´tu s∏u˝àcego przy produkcji; 2) byç usytuowane na terenie wolnym od odchodów i innych odpadów; §
- Niezw∏ocznie po zakoƒczeniu doju mleko surowe umieszcza si´ w czystym miejscu, zapewniajàcym ochron´ przed zanieczyszczeniem.
- Je˝eli mleko surowe nie zosta∏o odebrane w ciàgu 2 godzin od zakoƒczenia doju, powinno zostaç sch∏odzone do temperatury nie wy˝szej ni˝ 8 °C w przypadku codziennego odbioru lub do temperatury nie wy˝szej ni˝ 6 °C, gdy mleko surowe nie jest odbierane codziennie.
- Podczas transportu mleka surowego do zak∏adu obróbki cieplnej lub zak∏adu przetwórczego, jego temperatura nie powinna przekraczaç 10 °C. §
- Urzàdzenia i sprz´t u˝ywane do doju, przelewania lub transportu mleka surowego wykonuje si´ z materia∏u g∏adkiego, ∏atwego do mycia i dezynfekcji, odpornego na korozj´ i niewp∏ywajàcego na sk∏ad mleka lub niepogarszajàcego jego w∏aÊciwoÊci organoleptycznych.
- Wyposa˝enie u˝ywane do doju, mechaniczne urzàdzenia do doju oraz pojemniki przeznaczone do kontaktu z mlekiem myje si´ i dezynfekuje po ka˝dorazowym u˝yciu.
- Zbiorniki do transportu mleka surowego do punktu lub zak∏adu przetwórczego myje si´ i poddaje dezynfekcji po ka˝dym wyjeêdzie lub serii wyjazdów, je˝eli czas mi´dzy wyjazdami jest bardzo krótki oraz w ka˝dym przypadku raz dziennie. §
- Osoby zajmujàce si´ dojem i przelewaniem mleka surowego noszà czystà odzie˝ roboczà.
- Osoby zajmujàce si´ dojem muszà myç r´ce bezpoÊrednio przed rozpocz´ciem dojenia i utrzymywaç je w czystoÊci przez ca∏y czas trwania doju. 3) zabezpieczaç mleko przed czynnikami szkodliwymi przez ca∏y okres jego pozyskiwania.
- W pobli˝u miejsc doju powinno umieÊciç si´ urzàdzenia umo˝liwiajàce osobom zajmujàcym si´ dojem i przelewaniem mleka surowego umycie ràk. §
- W przypadku utrzymywania zwierzàt bez uwi´zi na otwartym terenie, w gospodarstwie produk- §
- Ka˝da osoba zajmujàca si´ dojem i przelewaniem mleka surowego ma obowiàzek posiadaç od- Dziennik Ustaw Nr 188 — 13403 — powiednie dokumenty o braku przeciwwskazaƒ zdrowotnych do wykonywania tych czynnoÊci wydane na podstawie przepisów o warunkach zdrowotnych ˝ywnoÊci i ˝ywienia.
- Pracodawca jest odpowiedzialny za dopuszczenie do kontaktu z mlekiem surowym osób niepowodujàcych ryzyka jego zanieczyszczenia i nieposiadajàcych przeciwwskazaƒ do kontaktu z ˝ywnoÊcià. §
- Do mleka surowego nie mo˝na dodawaç wody.
- Podmiot odbierajàcy mleko surowe prowadzi system kontroli przestrzegania zakazu, o którym mowa w ust. 1, polegajàcy na regularnym sprawdzaniu temperatury zamarzania mleka pochodzàcego z poszczególnych gospodarstw produkcyjnych zgodnie z nast´pujàcymi zasadami: 1) surowe mleko z ka˝dego gospodarstwa produkcyjnego poddaje si´ kontrolom na podstawie losowo pobranych próbek; 2) je˝eli mleko jest dostarczane z jednego gospodarstwa produkcyjnego bezpoÊrednio do zak∏adu pobiera si´: a) w trakcie odbioru mleka surowego z gospodarstwa produkcyjnego, je˝eli podj´to Êrodki zabezpieczajàce przed zafa∏szowaniem mleka w czasie transportu albo b) podczas wy∏adunku w zak∏adzie, gdy mleko surowe dostarczane jest bezpoÊrednio przez prowadzàcego gospodarstwo produkcyjne; 3) je˝eli mleko surowe jest dostarczane z kilku gospodarstw produkcyjnych: a) próbki pobiera si´ w trakcie dostarczania mleka do zak∏adu lub punktu, b) je˝eli na podstawie wyników przeprowadzonych badaƒ zaistnieje podejrzenie, ˝e do mleka surowego jest dodawana woda, próbki pobiera si´ z ka˝dego gospodarstwa produkcyjnego, bioràcego udzia∏ w skupie danej partii mleka; 4) je˝eli wyniki przeprowadzonych badaƒ,
pkt 2 i 3, wyka˝à, ˝e do mleka surowego dodawana jest woda, w∏aÊciwy organ pobiera próbk´ oborowà w gospodarstwie produkcyjnym; 5) je˝eli wyniki badaƒ,
pkt 4, wyka˝à, ˝e do mleka surowego nie zosta∏a dodana woda, mleka tego u˝ywa si´ do produkcji mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej lub mleka przeznaczonego do wytwarzania produktów mlecznych. §
- Podmiot odbierajàcy mleko surowe informuje w∏aÊciwy organ o przekroczeniu maksymalnej iloÊci drobnoustrojów lub komórek somatycznych w skupowanym mleku surowym. Poz. 1946 Rozdzia∏ 5 Ogólne wymagania weterynaryjne, jakie powinien spe∏niaç zak∏ad §
- Zak∏ad powinien posiadaç powierzchnie robocze o wielkoÊci odpowiedniej do wielkoÊci produkcji, zapewniajàce higieniczne warunki produkcji oraz których rozk∏ad zapobiega zanieczyszczeniu mleka i produktów mlecznych.
- Produkcja mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej lub produktów mlecznych mogàcych stanowiç ryzyko zanieczyszczenia innych produktów okreÊlonych w rozporzàdzeniu, powinna odbywaç si´ na ÊciÊle wydzielonych powierzchniach roboczych. §
- Pomieszczenia produkcyjne, w których mleko i produkty mleczne sà poddawane obróbce lub przetworzeniu, powinny posiadaç: 1) trwa∏à, wodoodpornà posadzk´, ∏atwà do czyszczenia i dezynfekcji, u∏atwiajàcà odp∏yw wody i wyposa˝onà w urzàdzenia do jej odprowadzania; 2) Êciany o g∏adkiej powierzchni, jasnych kolorach, ∏atwe do czyszczenia, wytrzyma∏e i nieprzepuszczalne; 3) sufity lub stropodachy ∏atwe do czyszczenia; 4) drzwi wykonane z materia∏ów nierdzewnych i ∏atwych do czyszczenia; 5) wentylacj´ oraz urzàdzenia do odprowadzania pary wodnej; 6) naturalne lub sztuczne oÊwietlenie; 7) wystarczajàcà iloÊç toalet i miejsc do mycia i odka˝ania ràk, zaopatrywanych w ciep∏à i zimnà wod´ lub wod´ mieszanà do odpowiedniej temperatury, które wyposa˝a si´: a) w krany uruchamiane bez u˝ycia ràk, b) w Êrodki do czyszczenia i dezynfekcji oraz do higienicznego osuszania ràk; 8) urzàdzenia do czyszczenia narz´dzi, wyposa˝enia i sprz´tu. §
- W zak∏adzie zapewnia si´ pomieszczenia do przechowywania mleka i produktów mlecznych.
- Do pomieszczeƒ do przechowywania mleka i produktów mlecznych stosuje si´ wymagania okreÊlone w § 30, z zastrze˝eniem ust. 3—
- Pomieszczenia do sch∏adzania i ch∏odnie powinny posiadaç pod∏og´ ∏atwà do czyszczenia i dezynfekcji i u∏o˝onà w sposób u∏atwiajàcy odp∏yw wody.
- Pomieszczenia do zamra˝ania i g∏´bokiego zamra˝ania powinny posiadaç pod∏og´ ∏atwà do czyszczenia i dezynfekcji, wodoszczelnà i odpornà na gnicie. Dziennik Ustaw Nr 188 — 13404 —
- Pomieszczenia,
ust. 1, wyposa˝a si´ dodatkowo w urzàdzenie ch∏odnicze o mocy zapewniajàcej utrzymanie mleka i produktów mlecznych w temperaturach okreÊlonych w rozporzàdzeniu.
- PojemnoÊç pomieszczeƒ do przechowywania mleka i produktów mlecznych powinna byç wystarczajàca do przechowywania surowców i produktów.
- W pomieszczeniach,
ust. 3, wybudowanych przed dniem 1 stycznia 1993 r. dopuszcza si´ Êciany wykonane z drewna. §
- Zak∏ady wyposa˝a si´ w: 1) urzàdzenia zapewniajàce higienicznà obróbk´ i ochron´ surowców oraz nieopakowanych lub opakowanych produktów podczas za∏adunku i roz∏adunku; 2) urzàdzenia zabezpieczajàce przed szkodnikami; 3) urzàdzenia produkcyjne i sprz´t przeznaczone do bezpoÊredniego kontaktu z surowcami i produktami, wykonane z materia∏ów nierdzewnych oraz ∏atwe do czyszczenia i dezynfekcji; 4) wodoszczelne, wykonane z nierdzewnych materia∏ów pojemniki na surowce i produkty nieprzeznaczone do spo˝ycia przez ludzi; je˝eli te surowce lub produkty usuwane sà przy u˝yciu rurociàgów; rurociàgi te powinny byç tak skonstruowane i zainstalowane, aby zapobiega∏y zanieczyszczeniu pozosta∏ych surowców i produktów; 5) urzàdzenia do czyszczenia i dezynfekcji wyposa˝enia, urzàdzeƒ i instalacji; 6) sprawnie dzia∏ajàcà instalacj´ kanalizacyjnà spe∏niajàcà wymagania higieny; 7) instalacje doprowadzajàce wod´ zdatnà do spo˝ycia przez ludzi; 8) instalacje doprowadzajàce wod´ niezdatnà do spo˝ycia przez ludzi, której u˝ycie jest dopuszczalne do produkcji pary wodnej, urzàdzeƒ ch∏odniczych oraz dla celów przeciwpo˝arowych, z tym ˝e rury doprowadzajàce takà wod´ powinny byç wyraênie oznakowane, w taki sposób, aby wykluczyç u˝ycie tej wody do celów spo˝ywczych oraz zanieczyszczenie produktów; 9) wystarczajàcà iloÊç szatni, których Êciany i pod∏ogi wykonane sà z g∏adkiego, wodoszczelnego i zmywalnego materia∏u, wyposa˝onych w umywalki i toalety, których drzwi nie mogà otwieraç si´ bezpoÊrednio na pomieszczenia produkcyjne; umywalki wyposa˝one w krany uruchamiane bez u˝ycia ràk oraz Êrodki do czyszczenia i do higienicznego osuszania ràk; 10) pomieszczenie do przechowywania detergentów i Êrodków do dezynfekcji; 11) pomieszczenie lub szafk´ do przechowywania Êrodków i narz´dzi do utrzymywania czystoÊci; Poz. 1946 12) urzàdzenia do czyszczenia i dezynfekcji zbiorników s∏u˝àcych do transportu mleka oraz p∏ynnych lub sproszkowanych produktów mlecznych, chyba ˝e czyszczenie i dezynfekcja Êrodków transportu odbywa si´ w wyspecjalizowanych stacjach obs∏ugi, zatwierdzonych przez w∏aÊciwy organ.
- Je˝eli w∏aÊciwy organ sprawuje sta∏y nadzór w zak∏adzie z uwagi na wielkoÊç prowadzonej produkcji, zak∏ad ten zapewnia do wy∏àcznej dyspozycji tego organu pomieszczenie odpowiednio wyposa˝one i zabezpieczone przed dost´pem innych osób. §
- Sprz´t i urzàdzenia u˝ywane przy obróbce surowców i produktów, pod∏ogi, sufity lub stropodachy oraz Êciany utrzymuje si´ w czystoÊci i w dobrym stanie technicznym, aby nie stanowi∏y êród∏a zanieczyszczenia dla tych surowców lub produktów. §
- Pomieszczenia, gdzie mleko i produkty mleczne sà pozyskiwane lub przechowywane, zabezpiecza si´ przed dost´pem zwierzàt.
- Gryzonie, insekty i inne szkodniki regularnie eliminuje si´.
- Ârodki u˝ywane do eliminowania gryzoni, insektów i szkodników oraz inne substancje o dzia∏aniu toksycznym przechowuje si´ w zamykanych pomieszczenia lub szafkach w sposób wykluczajàcy zagro˝enie zanieczyszczenia surowców lub produktów. §
- Pomieszczeƒ produkcyjnych, sprz´tu i urzàdzeƒ produkcyjnych u˝ywa si´ wy∏àcznie do celów obj´tych decyzjà w∏aÊciwego organu, z zastrze˝eniem ust.
- W∏aÊciwy organ mo˝e udzieliç zgody na u˝ywanie pomieszczeƒ, sprz´tu lub urzàdzeƒ produkcyjnych do produkcji innych Êrodków spo˝ywczych lub do produkcji produktów mlecznych nieprzeznaczonych do spo˝ycia przez ludzi, z mleka spe∏niajàcego wymagania rozporzàdzenia, jednoczeÊnie lub w innych terminach pracy zak∏adu, pod warunkiem ˝e nie spowoduje to zaka˝enia Êrodków spo˝ywczych przeznaczonych do spo˝ycia przez ludzi, na których produkcj´ wyra˝ono zgod´ w zak∏adzie.
- Zgoda, o której mowa w ust. 2, jest udzielana w formie decyzji administracyjnej na wniosek zak∏adu. §
- Dozwolone jest u˝ywanie wy∏àcznie Êrodków czystoÊci i Êrodków dezynfekcyjnych dopuszczonych do kontaktu z ˝ywnoÊcià w sposób wykluczajàcy ich niekorzystne oddzia∏ywanie na maszyny i urzàdzenia oraz surowce i produkty.
- Pojemniki do przechowywania Êrodków,
ust. 1, powinny byç wyraênie oznakowane i posiadaç etykiety informujàce o zasadach ich stosowania. 3. Sprz´t i urzàdzenia produkcyjne po u˝yciu Êrodków,
ust. 1, nale˝y sp∏ukiwaç wodà zdatnà do spo˝ycia przez ludzi. Dziennik Ustaw Nr 188 — 13405 — §
- Osoby zatrudnione w zak∏adzie, w tym osoby majàce kontakt z nieopakowanymi surowcami lub produktami, przestrzegajà czystoÊci poprzez: 1) noszenie odpowiedniej, czystej odzie˝y ochronnej i nakrycia g∏owy ca∏kowicie zakrywajàcego w∏osy; 2) mycie ràk przed ka˝dym przystàpieniem do pracy i w razie zabrudzenia; 3) zabezpieczanie uszkodzeƒ skóry wodoodpornym opatrunkiem.
- W pomieszczeniach produkcyjnych oraz pomieszczeniach do przechowywania surowców i produktów obowiàzuje ca∏kowity zakaz palenia tytoniu, jedzenia i picia. Rozdzia∏ 6 Wymagania weterynaryjne, jakie powinien spe∏niaç punkt §
- Przepisy § 29—32 stosuje si´ odpowiednio do punktu odbioru mleka.
- Punkt odbioru mleka powinien posiadaç dodatkowo: 1) sprz´t ch∏odniczy lub inne urzàdzenia do sch∏adzania mleka, a je˝eli mleko jest przechowywane w punkcie odbioru mleka — ch∏odnie; 2) wirówki lub inne urzàdzenia do fizycznego oczyszczania mleka, je˝eli mleko jest oczyszczane w punkcie odbioru mleka. §
- Przepisy § 29—32 stosuje si´ odpowiednio do punktu standaryzacji.
- Punkt standaryzacji powinien posiadaç dodatkowo: 1) zbiorniki do przechowywania mleka w warunkach ch∏odniczych; 2) urzàdzenia standaryzacyjne oraz zbiorniki do przechowywania mleka przed i po standaryzacji; 3) wirówki lub inne urzàdzenia do fizycznego oczyszczania mleka. Rozdzia∏ 7 Szczegó∏owe wymagania weterynaryjne, jakie powinien spe∏niaç zak∏ad §
- Zak∏ad oprócz spe∏nienia wymagaƒ,
rozdziale 5, musi posiadaç: 1) urzàdzenia do mechanicznego nape∏niania i automatycznego zamykania pojemników s∏u˝àcych do pakowania mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej, je˝eli takie czynnoÊci sà dokonywane w zak∏adzie, z wyjàtkiem nape∏niania konwi i zbiorników; Poz. 1946 2) urzàdzenia do sch∏adzania i przechowywania w warunkach ch∏odniczych posiadajàce urzàdzenie do sta∏ego pomiaru temperatury, mleka poddanego obróbce cieplnej i p∏ynnych produktów mlecznych, je˝eli takie czynnoÊci sà dokonywane w zak∏adzie; 3) pomieszczenie do przechowywania pojemników jednostkowych, do przechowywania surowców do ich produkcji oraz do przechowywania pojemników wielokrotnego u˝ytku i urzàdzenia do ich mechanicznego czyszczenia i dezynfekcji; 4) zbiorniki do przechowywania mleka surowego, urzàdzenia do standaryzacji oraz zbiorniki do przechowywania mleka po standaryzacji; 5) wirówki lub inne urzàdzenia do fizycznego oczyszczania mleka; 6) urzàdzenia do obróbki cieplnej mleka posiadajàce: a) automatycznà regulacj´ temperatury, b) termometr rejestrujàcy, c) automatyczne urzàdzenia zabezpieczajàce przed niedostatecznym ogrzaniem, d) system zabezpieczajàcy przed zmieszaniem mleka pasteryzowanego lub sterylizowanego z mlekiem niedostatecznie ogrzanym, e) automatyczne urzàdzenie rejestrujàce prace systemu, o którym mowa w lit. d; 7) urzàdzenia do sch∏adzania, pakowania i przechowywania mro˝onych produktów mlecznych, je˝eli sà one produkowane w zak∏adzie; 8) urzàdzenia do suszenia i pakowania produktów mlecznych w proszku, je˝eli sà one produkowane w zak∏adzie. § 41. W zak∏adzie oprócz spe∏niania wymagaƒ,
rozdziale 5 oraz § 40, zapewnia si´: 1) zabezpieczenie przed zanieczyszczeniami wywo∏ywanymi przez urzàdzenia, wentylacj´ lub pracowników; w tym celu wyró˝nia si´ w zak∏adzie strefy suche i mokre i ustanawia si´ dla nich odr´bne warunki funkcjonowania; 2) czyszczenie i dezynfekcj´ pojemników i zbiorników u˝ywanych do przewo˝enia surowego mleka z punktu odbioru mleka do punktu standaryzacji, zak∏adu obróbki cieplnej lub zak∏adu przetwórczego, niezw∏ocznie po zakoƒczeniu przewozu, nie rzadziej ni˝ raz dziennie, przed ka˝dym ponownym u˝yciem; 3) czyszczenie i dezynfekcj´ urzàdzeƒ, sprz´tu i pojemników majàcych kontakt z mlekiem, produktami mlecznymi lub ∏atwo psujàcymi si´ surowcami, po zakoƒczeniu ka˝dego etapu produkcji nie rzadziej ni˝ raz dziennie; 4) czyszczenie pomieszczeƒ, gdzie dokonuje si´ obróbki cieplnej nie rzadziej ni˝ raz dziennie; Dziennik Ustaw Nr 188 — 13406 — Poz. 1946 5) czyszczenie pozosta∏ych urzàdzeƒ, sprz´tu i pojemników majàcych kontakt z mlekiem o ustalonym statusie mikrobiologicznym lub pomieszczeniami, gdzie jest ono umieszczane, zgodnie z planem ustalonym przez podmiot odpowiedzialny za zak∏ad. 2) wykazuje ujemnà reakcj´ na obecnoÊç fosfatazy i dodatnià na obecnoÊç peroksydazy, z zastrze˝eniem ust. 2; Rozdzia∏ 8 2. Mleko pasteryzowane, które wykazuje ujemnà reakcj´ na obecnoÊç peroksydazy, mo˝e byç wprowadzane do obrotu, je˝eli zosta∏o oznakowane jako „pasteryzowane w wysokiej temperaturze”. Wymagania dla mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej i produktów mlecznych § 42. 1. Po przyj´ciu mleka surowego do zak∏adu obróbki cieplnej sch∏adza si´ je do temperatury nie wy˝szej ni˝ 6 °C i przechowuje si´ w tej temperaturze do czasu obróbki, chyba ˝e zostanie poddane obróbce w ciàgu 4 godzin od przyj´cia do zak∏adu. 2. Je˝eli mleko surowe nie zosta∏o poddane obróbce cieplnej w ciàgu 36 godzin od przyj´cia do zak∏adu, przed rozpocz´ciem obróbki nale˝y przeprowadziç dodatkowe badania. 3. Mleko surowe, o którym mowa w ust. 2, mo˝e byç u˝yte do produkcji mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej, je˝eli zawiera w 1 ml nie wi´cej ni˝ 300 000 drobnoustrojów oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C. 4. Mleko spo˝ywcze poddane obróbce cieplnej sprawdza si´ na obecnoÊç wody dodanej zgodnie z § 27 ust. 2, w szczególnoÊci przez kontrol´ punktu zamarzania mleka okreÊlonego w § 66 pkt 3. § 43. 1. Podczas produkcji mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej, sprawdza si´ poprzez wyrywkowe pobranie próbek do przeprowadzenia badaƒ na: 1) ogólnà liczb´ drobnoustrojów:
- a)w mleku, które nie zosta∏o poddane obróbce cieplnej w ciàgu 36 godzin od odbioru, która nie powinna przekraczaç w 1 ml 300 000 drobnoustrojów oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C,
- b)w mleku poddanym uprzednio pasteryzacji, bezpoÊrednio przed drugà obróbkà cieplnà, która nie powinna przekraczaç w 1 ml 100 000 drobnoustrojów oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C; 2) obecnoÊç wody dodanej w mleku. 2. Je˝eli wartoÊci, okreÊlone w ust. 1 pkt 1, zosta∏y przekroczone, mleko nie mo˝e byç u˝ywane do produkcji mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej. § 44. 1. Mleko pasteryzowane: 1) uzyskuje si´ przy zastosowaniu obróbki cieplnej mleka surowego w temperaturze nie ni˝szej ni˝ 71,7 °C przez 15 sekund lub z zastosowaniem innych parametrów czasu i temperatury zapewniajàcych równowa˝ny efekt; 3) niezw∏ocznie po pasteryzacji sch∏adza si´ do temperatury nie wy˝szej ni˝ 6 °C. § 45. 1. Mleko UHT: 1) produkuje si´ przy zastosowaniu obróbki cieplnej mleka surowego w temperaturze nie ni˝szej ni˝ 135 °C przez co najmniej 1 sekund´; 2) pakuje si´, u˝ywajàc aseptycznych i nieprzeêroczystych pojemników lub pojemników, które sà nieprzeêroczyste dzi´ki opakowaniu, warunkujàcym minimalizacj´ zmian fizycznych, chemicznych i organoleptycznych; 3) nie ulega zepsuciu po up∏ywie 15 dni przechowywania w zamkni´tym pojemniku w temperaturze 30 °C lub po up∏ywie 7 dni przechowywania w zamkni´tym pojemniku w temperaturze 55 °C. 2. Dopuszcza si´ obróbk´ cieplnà mleka poprzez bezpoÊredni kontakt z parà wodnà, je˝eli: 1) par´ wodnà wytwarza si´ z wody zdatnej do spo˝ycia przez ludzi; 2) para wodna nie pozostawia w mleku Êladów substancji obcych i nie wp∏ywa ujemnie na jego jakoÊç; 3) proces ten nie powoduje zmiany zawartoÊci wody w mleku UHT. § 46. Mleko sterylizowane: 1) produkuje si´ przy zastosowaniu obróbki cieplnej w hermetycznych opakowaniach lub pojemnikach, których szczelnoÊç nie mo˝e zostaç naruszona; 2) nie ulega zepsuciu po up∏ywie 15 dni przechowywania w zamkni´tym pojemniku w temperaturze 30 °C lub po up∏ywie 7 dni przechowywania w zamkni´tym pojemniku w temperaturze 55 °C. § 47. 1. Mleko pasteryzowane w wysokiej temperaturze, mleko UHT i mleko sterylizowane mo˝e byç produkowane z mleka surowego poddanego termizacji lub wst´pnej obróbce cieplnej w innym zak∏adzie. 2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1: 1) zestawienie parametrów czasu i temperatury powinno byç ni˝sze lub równe stosowanym przy pasteryzacji; 2) mleko wykazuje dodatnià reakcj´ na obecnoÊç peroksydazy przed drugà obróbkà cieplnà; 3) informacja o pierwszej obróbce powinna znaleêç si´ w dokumentach towarzyszàcych mleku; Dziennik Ustaw Nr 188 — 13407 — Poz. 1946 4) informacja o stosowaniu tego rodzaju obróbki powinna byç zg∏oszona w∏aÊciwemu organowi. pojemników i zbiorników powinno odbywaç si´ w sposób automatyczny. § 48. Dla mleka pasteryzowanego, mleka UHT i mleka sterylizowanego proces obróbki cieplnej, wysokoÊci temperatur i czas trwania ogrzewania, rodzaje stosowanego sprz´tu oraz urzàdzenia do kontroli i rejestracji temperatur muszà byç zgodne z okreÊlonymi dla nich normami. § 54. 1. Do pakowania u˝ywa si´ opakowaƒ jednorazowych lub zbiorczych, które mogà byç ponownie wykorzystane po dok∏adnym ich oczyszczeniu i dezynfekcji. § 49. 1. Dane pochodzàce z urzàdzeƒ rejestrujàcych zbiera si´ i przechowuje przez okres 2 lat oraz udost´pnia si´ na ˝àdanie w∏aÊciwego organu kontrolujàcego zak∏ad, z zastrze˝eniem ust. 2. 2. W przypadku produktów nietrwa∏ych pod wzgl´dem mikrobiologicznym okres ich przechowywania mo˝e zostaç skrócony do dwóch miesi´cy po up∏ywie terminu przydatnoÊci tych produktów do spo˝ycia lub po up∏ywie minimalnego terminu ich trwa∏oÊci. § 50. Mleko przeznaczone do produkcji produktów mlecznych wytwarzanych z mleka surowego, poddaje si´: 1) obróbce cieplnej w ciàgu 36 godzin od momentu przyj´cia do zak∏adu, je˝eli jest przechowywane w temperaturze nie wy˝szej ni˝ 6 °C lub w ciàgu 48 godzin od momentu przyj´cia do zak∏adu, je˝eli jest przechowywane w temperaturze nie wy˝szej ni˝ 4 °C; 2) obróbce termicznej w ciàgu 72 godzin od doju w przypadku mleka bawolego, owczego lub koziego. § 51. Mleko termizowane przeznaczone do produkcji produktów mlecznych powinno: 1) byç produkowane z mleka surowego, w którym, jeÊli nie zosta∏o poddane obróbce cieplnej w ciàgu 36 godzin od momentu przyj´cia do zak∏adu, ogólna liczba drobnoustrojów przed poddaniem go termizacji nie przekracza w 1 ml 300 000 oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C; 2) zawieraç ogólnà liczb´ drobnoustrojów nieprzekraczajàcà w 1 ml 100 000 oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C, je˝eli jest wykorzystywane do produkcji mleka pasteryzowanego, mleka UHT lub mleka sterylizowanego. Rozdzia∏ 9 Wymagania weterynaryjne pakowania jednostkowego i zbiorczego mleka i produktów mlecznych § 52. Pakowanie jednostkowe i zbiorcze mleka i produktów mlecznych prowadzi si´ w pomieszczeniach przeznaczonych do tego celu, spe∏niajàcych wymagania higieny. § 53. Butelkowanie, nape∏nianie pojemników mlekiem spo˝ywczym poddanym obróbce cieplnej oraz p∏ynnymi produktami mlecznymi, a tak˝e zamykanie 2. Opakowania jednostkowe i zbiorcze powinny spe∏niaç wymagania higieny oraz byç wystarczajàco trwa∏e, aby ochroniç produkt przed czynnikami zewn´trznymi. 3. Opakowania jednostkowe i zbiorcze zamyka si´ szczelnie bezpoÊrednio po nape∏nieniu za pomocà urzàdzeƒ zamykajàcych zabezpieczajàcych mleko przed ujemnym wp∏ywem czynników zewn´trznych, w zak∏adzie, gdzie dokonano obróbki cieplnej mleka. Zamykanie odbywa si´ w taki sposób, aby otwarcie lub naruszenie opakowania mo˝na by∏o bezspornie i ∏atwo stwierdziç. § 55. Na opakowaniach mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej i produktów mlecznych w postaci p∏ynnej nale˝y w widocznym miejscu umieÊciç czytelne informacje o rodzaju obróbki cieplnej, jakiej mleko zosta∏o poddane, dat´ jej przeprowadzenia, a w przypadku mleka pasteryzowanego tak˝e temperatur´, w jakiej produkt powinien byç przechowywany. § 56. Produkcja i pakowanie mogà byç dokonywane w tym samym pomieszczeniu, je˝eli zachowane sà wymagania,
§ 52, oraz je˝eli: 1) wielko
Êç i wyposa˝enie pomieszczenia gwarantuje zachowanie wymagaƒ higieny; 2) opakowania zosta∏y dostarczone do zak∏adu w os∏onie ochronnej, zabezpieczajàcej je przed uszkodzeniami podczas transportu, w której zosta∏y umieszczone bezpoÊrednio po wyprodukowaniu; 3) opakowania przechowuje si´ z zachowaniem wymagaƒ higieny, w przeznaczonym do tego pomieszczeniu, wolnym od kurzu, szkodników, oddzielonym od pomieszczeƒ, w których znajdujà si´ substancje mogàce je zanieczyÊciç; 4) opakowania nie sà przechowywane bezpoÊrednio na pod∏odze; 5) opakowania sk∏adane sà z zachowaniem wymagaƒ higieny przed ich dostarczeniem do pomieszczenia produkcyjnego, z wyjàtkiem opakowaƒ sk∏adanych automatycznie, je˝eli nie istnieje ryzyko zanieczyszczenia; 6) opakowania dostarczone do pomieszczenia produkcyjnego sà zu˝yte w jak najkrótszym czasie; 7) osoby majàce kontakt z nieopakowanym mlekiem lub produktami mlecznymi nie zajmujà si´ opakowaniami; 8) niezw∏ocznie po zapakowaniu mleko lub produkty mleczne umieszczane sà w pomieszczeniach przeznaczonych do ich przechowywania. Dziennik Ustaw Nr 188 — 13408 — Rozdzia∏ 10 Wymagania weterynaryjne znakowania i etykietowania mleka i produktów mlecznych §
- Mleko i produkty mleczne przed wprowadzeniem na rynek, oprócz znakowania okreÊlonego w przepisach wydanych na podstawie art. 15 pkt 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakoÊci handlowej artyku∏ów rolno-spo˝ywczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 44, z póên. zm.3)) oraz na podstawie art. 24 ust. 5 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych ˝ywnoÊci i ˝ywienia (Dz. U. Nr 63, poz. 634, z póên. zm.4)), nale˝y zaopatrzyç w owalny znak weterynaryjny zawierajàcy: 1) w górnej cz´Êci — litery PL; 2) w Êrodku — weterynaryjny numer identyfikacyjny; 3) w dolnej cz´Êci — litery EWG.
- Znak weterynaryjny umieszcza si´ w postaci piecz´ci, nadruku lub wypalania albo na etykiecie przymocowanej do opakowania: 1) w widocznym miejscu na produkcie, opakowaniu lub opakowaniu zbiorczym; 2) w przypadku produktów pakowanych w opakowania jednostkowe, które umieszcza si´ w opakowaniu zbiorczym — znak weterynaryjny mo˝na umieÊciç tylko na opakowaniu zbiorczym; 3) w przypadku produktów pakowanych w hermetycznie zamykane opakowanie — znak weterynaryjny umieszcza si´ na jego pojemniku lub pokrywie.
- Znak weterynaryjny musi byç czytelny, wyraêny i trwa∏y.
- Znakowania dokonuje si´ w zak∏adzie, w czasie produkcji lub niezw∏ocznie po jej zakoƒczeniu.
- Mleko i produkty mleczne z zak∏adów posiadajàcych dodatkowe okresy przejÊciowe na dostosowanie do wymagaƒ strukturalnych znakuje si´ przed wprowadzeniem na rynek kwadratowym znakiem weterynaryjnym zawierajàcym: Poz. 1946 k∏adach zatwierdzonych i posiadajàcych okresy przejÊciowe na segregacj´ mleka znakuje si´ znakiem okreÊlonym w ust.
- Rozdzia∏ 11 Wymagania weterynaryjne przechowywania i transportu mleka i produktów mlecznych §
- Produkty, które nie mogà byç przechowywane w temperaturze pokojowej, przechowuje si´ w temperaturze okreÊlonej przez producenta, gwarantujàcej ich trwa∏oÊç.
- Mleko pasteryzowane przechowuje si´ w temperaturze nie wy˝szej ni˝ 6 °C.
- Handlowy dokument identyfikacyjny dla produktów mlecznych wystawiany przez zak∏ad powinien zawieraç nast´pujàce informacje: 1) okreÊlenie charakteru obróbki cieplnej, jakiej poddano mleko; 2) oznaczenie w∏aÊciwego organu odpowiedzialnego za nadzór nad zak∏adem pochodzenia, o ile taka informacja nie wynika z numeru identyfikacyjnego; 3) oznakowanie, o którym mowa w §
- Handlowy dokument identyfikacyjny przewozi si´ razem z produktem, a odbiorca produktu przechowuje go przez jeden rok. §
- Je˝eli produkty przechowuje si´ w warunkach ch∏odniczych, temperatura przechowywania powinna byç rejestrowana, a szybkoÊç sch∏adzania powinna byç tak dobrana, aby produkty osiàgn´∏y po˝àdanà temperatur´ tak szybko, jak to mo˝liwe. §
- Cysterny, konwie, zbiorniki i pojemniki u˝ywane do transportu mleka pasteryzowanego powinny spe∏niaç wymagania higieny oraz byç: 1) skonstruowane w taki sposób, aby mleko sp∏ywa∏o z nich ca∏kowicie, a krany powinny byç ∏atwe do rozmontowania, mycia, czyszczenia i dezynfekcji; 1) w górnej cz´Êci — litery PL; 2) myte, czyszczone i dezynfekowane bezpoÊrednio po u˝yciu, a je˝eli to konieczne równie˝ przed ponownym u˝yciem; 2) w Êrodku — weterynaryjny numer identyfikacyjny; 3) hermetycznie zamykane przed i w czasie transportu. 3) w dolnej cz´Êci — okreÊlenie „NA RYNEK KRAJOWY”.
- Mleko i produkty mleczne pochodzàce z wydzielonych linii produkcyjnych, na których u˝ywa si´ mleka niespe∏niajàcego wymagaƒ Unii Europejskiej, w za——————— 3) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 154, poz. 1802, z 2002 r. Nr 135, poz. 1145 i Nr 166, poz. 1360, z 2003 r. Nr 208, poz. 2020 i Nr 223, poz. 2220 i 2221 oraz z 2004 r. Nr 42, poz. 386 i Nr 96, poz.
- 4) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 128, poz. 1408, z 2002 r. Nr 135, poz. 1145 i Nr 166, poz. 1362, z 2003 r. Nr 52, poz. 450, Nr 122, poz. 1144, Nr 130, poz. 1187, Nr 199, poz. 1938 i Nr 208, poz. 2020 oraz z 2004 r. Nr 33, poz. 288 i Nr 96, poz.
- Wewn´trzne powierzchnie i cz´Êci cystern, konwi, zbiorników i pojemników u˝ywanych do transportu mleka majàce kontakt z mlekiem powinny byç wykonane z g∏adkiego, nierdzewnego materia∏u, ∏atwego do mycia, czyszczenia i dezynfekcji, z którego nie przenikajà do mleka substancje mogàce wp∏ywaç ujemnie na jego jakoÊç i cechy organoleptyczne. §
- Pojazdy i cysterny u˝ywane do transportu mleka pasteryzowanego projektuje si´ i wyposa˝a w sposób umo˝liwiajàcy utrzymanie temperatury nie wy˝szej ni˝ 6 °C przez ca∏y czas trwania transportu.
- Pojazdy u˝ywane do transportu mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej oraz mleka w ma∏ych pojemnikach lub konwiach nie mogà byç u˝ywane Dziennik Ustaw Nr 188 — 13409 — do transportu innych produktów, towarów oraz zwierzàt mogàcych spowodowaç zanieczyszczenie mleka.
- Pojazdy u˝ywane do transportu mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej w ma∏ych pojemnikach lub konwiach muszà zapewniaç przewo˝onym pojemnikom ochron´ przed zanieczyszczeniem i negatywnym wp∏ywem czynników atmosferycznych.
- Wewn´trzne powierzchnie pojazdów powinny byç g∏adkie i ∏atwe do mycia, czyszczenia i dezynfekcji. §
- Temperatura mleka pasteryzowanego podczas transportu nie mo˝e byç wy˝sza ni˝ 6 °C, a w przypadku mleka pasteryzowanego w opakowaniach jednostkowych przeznaczonego do sprzeda˝y detalicznej nie mo˝e byç wy˝sza ni˝ 8 °C. §
- Roz∏adunek mleka i produktów mlecznych powinien zapewniaç ochron´ przed czynnikami zanieczyszczajàcymi i powodujàcymi psucie, bioràc pod uwag´ czas trwania transportu i u˝yty Êrodek transportu. Rozdzia∏ 12 Wymagania zdrowotne, jakie powinno spe∏niaç mleko surowe przeznaczone do wytwarzania produktów mlecznych oraz mleko spo˝ywcze poddane obróbce cieplnej §
- Mleko surowe dostarczane przez gospodarstwo produkcyjne do zak∏adu odpowiada nast´pujàcym wymaganiom: 1) w surowym mleku krowim przeznaczonym do produkcji mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej, mleka fermentowanego, serka Êmietankowego lub mleka smakowego z dodatkiem substancji aromatyzujàcych i ˝elujàcych oraz Êmietany: Poz. 1946 c) Staphylococcus aureus w 1 ml: — n = 5, — m = 500, — M = 2 000, — C = 2; 3) w surowym mleku bawolim przeznaczonym do produkcji produktów mlecznych: a) liczba drobnoustrojów oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C1 nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 1 000 000, b) liczba komórek somatycznych oznaczonych metodà iloÊciowà komórek somatycznych2 nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 500 000; 4) w surowym mleku bawolim przeznaczonym do produkcji produktów mlecznych, których produkcja nie przewiduje obróbki cieplnej mleka: a) liczba drobnoustrojów oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 500 000, b) liczba komórek somatycznych oznaczonych metodà iloÊciowà komórek somatycznych nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 400 000, c) Staphylococcus aureus w wartoÊciach okreÊlonych w pkt 2 lit. c; 5) w surowym mleku kozim i owczym przeznaczonym do produkcji mleka spo˝ywczego poddanego obróbce cieplnej lub produktów z mleka poddanego obróbce cieplnej liczba drobnoustrojów oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C1 nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 1 500 000; 6) w surowym mleku kozim i owczym przeznaczonym do produkcji produktów mlecznych, których produkcja nie przewiduje obróbki cieplnej mleka: a) liczba drobnoustrojów oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C1 nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 100 000, a) liczba drobnoustrojów oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 500 000, b) liczba komórek somatycznych oznaczonych metodà iloÊciowà komórek somatycznych2 nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 400 000; b) Staphylococcus aureus w wartoÊciach okreÊlonych w pkt 2 lit. c. 2) w surowym mleku krowim przeznaczonym do bezpoÊredniego spo˝ycia oraz do produkcji produktów mlecznych, których produkcja nie przewiduje obróbki cieplnej mleka: a) liczba drobnoustrojów oznaczonych metodà p∏ytkowà w temperaturze 30 °C1 nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 100 000, b) liczba komórek somatycznych oznaczonych metodà iloÊciowà komórek somatycznych2 nie mo˝e przekraczaç w 1 ml 400 000, ——————— 1 Liczba drobnoustrojów oznaczonych za pomocà metody p∏ytkowej w temperaturze 30 °C jest Êrednià geometrycznà za okres dwóch miesi´cy z co najmniej dwóch próbek w miesiàcu. 2 Liczba komórek somatycznych oznaczonych za pomocà metody iloÊciowej komórek somatycznych jest Êrednià geometrycznà za okres trzech miesi´cy, przy zbadaniu co najmniej jednej próbki w miesiàcu. §
- ZgodnoÊç z wymaganiami,
§ 64
, sprawdza si´ poprzez wyrywkowe kontrole w gospodarstwie produkcyjnym lub w momencie przyjmowania mleka do zak∏adu.
- Je˝eli maksymalne wartoÊci wymagaƒ zosta∏y przekroczone i wyniki przeprowadzonych kontroli wskazujà na mo˝liwoÊç istnienia zagro˝enia dla zdrowia ludzi, w∏aÊciwy organ podejmie Êrodki okreÊlone w przepisach o wymaganiach weterynaryjnych dla produktów pochodzenia zwierz´cego. §
- Mleko krowie powinno spe∏niaç dodatkowo nast´pujàce wymagania: 1) wykazywaç g´stoÊç w temperaturze 20 °C nie mniejszà ni˝ 1,028 g na 1 litr w przypadku mleka pe∏nego lub ekwiwalent g´stoÊci w temperaturze 20 °C w przypadku mleka ca∏kowicie odt∏uszczonego; 2) zawieraç nie mniej ni˝ 28 g bia∏ka na 1 litr, stanowiàcego iloczyn ca∏kowitej zawartoÊci azotu wyra- Dziennik Ustaw Nr 188 — 13410 — Poz. 1946 ˝onego w procentach i wspó∏czynnika 6,38 oraz nie mniej ni˝ 8,5 % suchej masy bezt∏uszczowej;
- Zgoda, o której mowa w ust. 1, jest udzielana w formie decyzji administracyjnej na wniosek zak∏adu. 3) wykazywaç punkt zamarzania nie wy˝szy ni˝ –0,520 °C, punkt zamarzania mleka mo˝e byç wy˝szy ni˝ –0,520 °C, je˝eli w wyniku przeprowadzonych badaƒ i post´powania wyjaÊniajàcego nie stwierdzono dodania wody do mleka.
- Wykaz produktów mlecznych, w odniesieniu do których mo˝na okreÊliç odst´pstwa oraz charakter tych odst´pstw okreÊla decyzja Komisji 97/284/WE z dnia 25 kwietnia 1997 r. zast´pujàca decyzj´ Komisji 96/536/WE z dnia 29 lipca 1996 r. ustanawiajàcà wykaz produktów na bazie mleka, odnoÊnie do których Paƒstwa Cz∏onkowskie sà upowa˝nione do udzielania indywidualnych lub ogólnych odst´pstw na podstawie art. 8 ust. 2 dyrektywy 92/46/EWG oraz charakter tych odst´pstw stosowanych przy wytwarzaniu takich produktów (Dz. Urz. UE L 114 z 01.05.1997.). §
- Wymagania mikrobiologiczne dla mleka surowego i produktów mlecznych sà okreÊlone w za∏àczniku do rozporzàdzenia. §
- W przypadku wytwarzania serów o okresie dojrzewania nie krótszym ni˝ 60 dni w∏aÊciwy organ mo˝e udzieliç zgody na odst´pstwa w odniesieniu do wymagaƒ dla mleka surowego,
§ 64
, z zastrze˝eniem, ˝e gotowy produkt pozyskany z tego mleka spe∏nia wymagania: 1) mikrobiologiczne w zakresie czynników chorobotwórczych okreÊlonych w cz´Êci III za∏àcznika; Rozdzia∏ 13 Przepisy koƒcowe § 69. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 7 dni od dnia og∏oszenia. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi: W. Olejniczak 2) znakowania zgodnego z § 57. Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 sierpnia 2004 r. (poz. 1946) WYMAGANIA MIKROBIOLOGICZNE DLA MLEKA SUROWEGO I PRODUKTÓW MLECZNYCH I. Wymagania mikrobiologiczne dla mleka surowego pochodzàcego od krów, po zapakowaniu: 1) ogólna liczba drobnoustrojów w temperaturze 30 °C w 1 ml ≤ 50 000; 2) Staphylococcus aureus w 1 ml: n = 5, c = 2, m = 100, M = 500; 3) Salmonella: brak w 25 g, n = 5, c = 0. II. Wymagania mikrobiologiczne dla mleka surowego pochodzàcego od krów: 1. Dla mleka pasteryzowanego: 1) drobnoustroje chorobotwórcze: brak w 25 g, n = 5, c = 0, m = 0, M = 0; 2) liczba bakterii z grupy coli w 1 ml: n = 5, c = 1, m = 0, M = 5; 3) po przetrzymaniu próbki w temperaturze 6 °C przez 5 dni — ogólna liczba drobnoustrojów w temperaturze 21 °C w 1 ml: n = 5, c = 1, m = 5 x 104, M = 5 x 105. 2. Dla mleka sterylizowanego i mleka UHT, po przechowaniu próbki w temperaturze 30 °C przez 15 dni: 1) ogólna liczba drobnoustrojów w temperaturze 30 °C w 0,1 ml ≤ 10; 2) badanie organoleptyczne: bez zmian; 3) substancje czynne farmakologicznie — zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w odr´bnych przepisach. III. Wymagania mlecznych: mikrobiologiczne dla produktów 1. Wymagania mikrobiologiczne w zakresie czynników chorobotwórczych: Rodzaj drobnoustrojów Ârodek spo˝ywczy Wymagania (ml,
- g)1 2 3 Listeria monocytogenes Salmonella Ser, z wyjàtkiem sera twardego Brak w 25 g1 n = 5, c = 0 Inne produkty mleczne Brak w 1 g Wszystkie produkty mleczne, z wyjàtkiem mleka w proszku Brak w 1 g n = 5, c = 0 Mleko w proszku Brak w 1 g n = 10, c = 0 Dziennik Ustaw Nr 188 — 13411 — Poz. 1946 2. Wymagania mikrobiologiczne w zakresie drobnoustrojów Êwiadczàcych o niskim poziomie higieny (badania nieobowiàzkowe dla mleka sterylizowanego oraz produktów mlecznych, w przypadku gdy obróbk´ cieplnà zastosowano po zapakowaniu): Rodzaj drobnoustrojów Ârodek spo˝ywczy Wymagania (ml,
- g)1 2 3 Staphylococcus aureus Escherichia coli Ser z mleka surowego i z mleka poddanego termizacji m = 1 000 M = 10 000 n=5 c=2 Ser mi´kki z mleka poddanego obróbce cieplnej m = 100 M = 1 000 n=5 c=2 Twarogi i twaro˝ki Mleko w proszku Mro˝one produkty mleczne, w tym lody m = 10 M = 100 n=5 c=2 Ser z mleka surowego i z mleka poddanego termizacji m = 10 000 M = 100 000 n=5 c=2 Ser mi´kki z mleka poddanego obróbce cieplnej m = 100 M = 1 000 n=5 c=2 3. Wymagania mikrobiologiczne w zakresie drobnoustrojów wskaênikowych: Rodzaj drobnoustrojów Ârodek spo˝ywczy Wymagania (ml,
- g)1 2 3 Bakterie z grupy coli w temperaturze 30 °C P∏ynne produkty mleczne m=0 M=5 n=5 c=2 Mas∏o z mleka pasteryzowanego, Êmietanki pasteryzowanej lub Êmietany m=0 M = 10 n=5 c=2 Ser mi´kki z mleka poddanego obróbce cieplnej m = 10 000 M = 100 000 n=5 c=2 Produkty mleczne w proszku m=0 M = 10 n=5 c=2 Produkty mleczne mro˝one, w tym lody m = 10 M = 100 n=5 c=2 Dziennik Ustaw Nr 188 — 13412 — 1 Poz. 1946 i 1947 2 3 Ogólna liczba drobnoustrojów w temperaturze 21 °C Produkty mleczne, p∏ynne niefermentowane Produkty mleczne poddane ogrzewaniu2 m = 50 000 M = 100 000 n=5 c=2 Ogólna liczba drobnoustrojów w temperaturze 30 °C Produkty mleczne mro˝one, w tym lody m = 100 000 M = 500 000 n=5 c=2 4. Wymagania mikrobiologiczne dla produktów mlecznych, które zosta∏y poddane obróbce UHT lub sterylizacji, przeznaczonych do przechowywania w temperaturze pokojowej, po przetrzymaniu próbki w temperaturze 30 °C przez 15 dni: 1) ogólna liczba drobnoustrojów w 0,1 ml ≤ 10; 2) badanie organoleptyczne: bez zmian. Symbole u˝yte w za∏àczniku oznaczajà: n — liczba próbek pobranych do badaƒ, m — wartoÊç graniczna liczby drobnoustrojów; wynik uznaje si´ za zadowalajàcy, je˝eli we wszystkich badanych próbkach liczba drobnoustrojów nie przekracza wartoÊci „m”, M — wartoÊç maksymalna liczby drobnoustrojów; wynik uznaje si´ za niezadowalajàcy, je˝eli liczba drobnoustrojów w jednej lub kilku badanych próbkach ma wartoÊç „M” lub jà przekracza, c — liczba próbek, w których dopuszcza si´ liczb´ drobnoustrojów pomi´dzy „m” i „M”; wynik uznaje si´ za zadowalajàcy, je˝eli liczba drobnoustrojów w pozosta∏ych próbkach ma wartoÊç „m” lub ni˝szà. ——————— 1 Próbka 25 g sk∏ada si´ z 5 próbek po 5 g pobranych z ró˝nych cz´Êci Êrodka spo˝ywczego. 2 Po przetrzymaniu próbki w temperaturze 6 °C przez 5 dni. 1947 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOÂCI z dnia 26 sierpnia 2004 r. w sprawie organizacji roku szkolnego w szko∏ach w zak∏adach poprawczych i w schroniskach dla nieletnich Na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 wrzeÊnia 1991 r. o systemie oÊwiaty (Dz. U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329, z póên. zm.1)) zarzàdza si´, co nast´puje: ——————— 1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 1996 r. Nr 106, poz. 496, z 1997 r. Nr 28, poz. 153 i Nr 141, poz. 943, z 1998 r. Nr 117, poz. 759 i Nr 162, poz. 1126, z 2000 r. Nr 12, poz. 136, Nr 19, poz. 239, Nr 48, poz. 550, Nr 104, poz. 1104, Nr 120, poz. 1268 i Nr 122, poz. 1320, z 2001 r. Nr 111, poz. 1194 i Nr 144, poz. 1615, z 2002 r. Nr 41, poz. 362, Nr 113, poz. 984, Nr 141, poz. 1185 i Nr 200, poz. 1683, z 2003 r. Nr 6, poz. 65, Nr 128, poz. 1176, Nr 137, poz. 1304 i Nr 203, poz. 1966 oraz z 2004 r. Nr 69, poz. 624, Nr 96, poz. 959, Nr 99, poz. 1001, Nr 109, poz. 1161, Nr 145, poz. 1532, Nr 162, poz. 1690 i Nr 173, poz. 1808. § 1. 1. Zaj´cia dydaktyczno-wychowawcze w szko∏ach w zak∏adach poprawczych i w schroniskach dla nieletnich rozpoczynajà si´ w pierwszym powszednim dniu wrzeÊnia, z wyjàtkiem soboty, a koƒczà w ostatni piàtek czerwca. 2. W klasach programowo najwy˝szych zasadniczych szkó∏ zawodowych zaj´cia dydaktyczno-wychowawcze koƒczà si´ w najbli˝szy piàtek po dniu 11 czerwca. § 2. W szko∏ach w zak∏adach poprawczych i w schroniskach dla nieletnich nie przewiduje si´ ferii szkolnych.