Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 14 grudnia 2004 r. w s

Dziennik Ustaw Nr 7 — 488 — Poz. 54 54 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 14 grudnia 2004 r. w sprawie wzorów, noszenia umundurowania, odznak i oznak wojskowych oraz uzbrojenia przez ˝o∏nierzy w czynnej s∏u˝bie wojskowej Na podstawie art. 67 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiàzku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 i Nr 277, poz. 2742) zarzàdza si´, co nast´puje: Rozdzia∏ 1 Przepisy ogólne § 1. Rozporzàdzenie okreÊla: 1) wzory, szczegó∏owe zasady i sposób noszenia umundurowania, odznak i oznak wojskowych, 2) zasady i sposób noszenia uzbrojenia — przez ˝o∏nierzy w czynnej s∏u˝bie wojskowej, o których mowa w ustawie z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiàzku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, zwanych dalej „˝o∏nierzami”. § 2. Umundurowanie okreÊlone w rozporzàdzeniu jest prawnie zastrze˝one dla ˝o∏nierzy Si∏ Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Rozdzia∏ 2 § 5. 1. Podstawowymi przedmiotami umundurowania s∏u˝bowego sà: 1) w Wojskach Làdowych:

a)kurtka i spodnie munduru s∏u˝bowego, p∏aszcz sukienny, krawat, koszula, czapka futrzana, czapka rogatywka, kapelusz, szalik zimowy — w kolorze khaki,
b)koszula w kolorze bia∏ym,
c)sznur galowy — w kolorze matowosrebrnym,
d)obuwie, oporzàdzenie i galanteria skórzana — w kolorze czarnym; 2) w Si∏ach Powietrznych:
a)kurtka i spodnie munduru s∏u˝bowego, p∏aszcz sukienny, koszula i czapka garnizonowa — w kolorze stalowym,
b)koszula — w kolorze bia∏ym,
c)sznur galowy — w kolorze matowosrebrnym,
d)czapka futrzana, oporzàdzenie, obuwie i galanteria skórzana — w kolorze czarnym; 3) w Marynarce Wojennej: Rodzaje, zestawy ubiorcze i wzory umundurowania
a)bluza i spodnie munduru marynarskiego, pó∏p∏aszcz marynarski — w kolorze granatowym, § 3. Umundurowanie ˝o∏nierzy sk∏ada si´ z ubiorów:
b)czapka futrzana, krawat, obuwie i galanteria skórzana — w kolorze czarnym, 1) wyjÊciowego; 2) s∏u˝bowego; 3) çwiczebnego; 4) polowego; 5) specjalnego; 6) roboczego. § 4. 1. Podstawowymi przedmiotami umundurowania wyjÊciowego w Marynarce Wojennej sà: 1) bluza i spodnie munduru wyjÊciowego marynarskiego oraz pó∏p∏aszcz marynarski — w kolorze granatowym; 2) czapka garnizonowa marynarska z pokrowcem, bluza wyjÊciowa marynarska letnia i koszulka marynarska — w kolorze bia∏ym;
c)koszula, szalik zimowy, oporzàdzenie i getry — w kolorze bia∏ym,
d)sznur galowy w kolorze z∏ocistym; 4) skarpetki dla wszystkich ˝o∏nierzy — w kolorze czarnym. 2. Zestawy ubiorów s∏u˝bowych okreÊla za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia (zestawy nr 1—7). 3. Wzory ubiorów s∏u˝bowych okreÊla za∏àcznik nr 8 do rozporzàdzenia (rys. 1—6). § 6. 1. Podstawowymi przedmiotami umundurowania çwiczebnego Marynarki Wojennej sà: 1) bluza i spodnie çwiczebne, koszula çwiczebna — w kolorze granatowym; 3) czapka futrzana, krawat, r´kawiczki ˝o∏nierskie, szalokominiarka, obuwie i galanteria skórzana — w kolorze czarnym. 2) czapka çwiczebna i pó∏buty çwiczebne — w kolorze granatowym; 2. Zestawy ubiorów wyjÊciowych okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia. 3) kurtka zimowa nieprzemakalna, szalokominiarka, r´kawice ortalionowe 5-palcowe — w kolorze czarnym; 3. Wzory ubiorów wyjÊciowych okreÊla za∏àcznik nr 7 do rozporzàdzenia (rys. 1 i 2). 4) pas ˝o∏nierski z klamrà MW, pasek do spodni z klamrà MW, trzewiki — w kolorze czarnym. Dziennik Ustaw Nr 7 — 489 — Poz. 54 2. Zestawy ubiorów çwiczebnych okreÊla za∏àcznik nr 3 do rozporzàdzenia. 2. Zestawy ubiorów roboczych okreÊla za∏àcznik nr 6 do rozporzàdzenia. 3. Wzory ubiorów çwiczebnych okreÊla za∏àcznik nr 9 do rozporzàdzenia (rys. 1 i 2). 3. Wzór ubioru roboczego okreÊla za∏àcznik nr 12 do rozporzàdzenia. § 7. 1. Podstawowymi przedmiotami umundurowania polowego w Wojskach Làdowych i Si∏ach Powietrznych oraz jednostkach brzegowych Marynarki Wojennej sà: § 10. W zale˝noÊci od przynale˝noÊci do rodzaju Si∏ Zbrojnych ˝o∏nierze noszà mundury: 1) kurtka polowa, bluza i spodnie polowe, fura˝erka polowa, r´kawice polowe, koszulo-bluza polowa, ubranie ochronne i oporzàdzenie — w barwach ochronnych, w kamufla˝u „pantera”; ˝o∏nierze pe∏niàcy s∏u˝b´ w polskich kontyngentach wojskowych w terenie pustynnym — w kamufla˝u „pustynnym”; beret; 2) trzewiki oraz galanteria skórzana — w kolorze czarnym; ˝o∏nierze pe∏niàcy s∏u˝b´ w polskich kontyngentach wojskowych noszà trzewiki çwiczebne tropikalne — w kolorze be˝owym; 3) pas ˝o∏nierski brezentowy z klamrà z napisem „WP” w Wojskach Làdowych i Si∏ach Powietrznych — w kolorze khaki, a w Marynarce Wojennej z klamrà z napisem „MW” — w kolorze czarnym; 4) szalokominiarki — w kolorach khaki, stalowym i czarnym. 2. Fura˝erk´ polowà nosi si´ tylko w Si∏ach Powietrznych zamiast beretu. 3. Zestawy ubiorów polowych okreÊla za∏àcznik nr 4 do rozporzàdzenia. 4. Wzory ubiorów polowych okreÊla za∏àcznik nr 10 do rozporzàdzenia (rys. 1—12). § 8. 1. Podstawowymi przedmiotami umundurowania wchodzàcymi w sk∏ad ubioru specjalnego sà: 1) ubranie czo∏gisty — w kolorze czarnym; 2) ubranie technika lotniczego — w kolorze granatowym; 1) w Wojskach Làdowych — w kolorze khaki lub khaki i bia∏ym; 2) w Si∏ach Powietrznych — w kolorze stalowym lub stalowym i bia∏ym; 3) w Marynarce Wojennej — w kolorze granatowym, bia∏ym lub granatowym i bia∏ym. § 11. 1. W sk∏ad umundurowania ˝o∏nierzy wchodzà nakrycia g∏owy ˝o∏nierzy z rozmieszczeniem oznak stopni wojskowych oraz znaków or∏ów wojskowych, okreÊlonych w art. 5—7 ustawy z dnia 19 lutego 1993 r. o znakach Si∏ Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 34, poz. 154, z 1995 r. Nr 150, poz. 731 oraz z 2003 r. Nr 210, poz. 2036). 2. ˚o∏nierze noszà berety w kolorach: 1) czarnym — w Marynarce Wojennej, w jednostkach pancernych, pododdzia∏ach czo∏gów i jednostkach 11 Dywizji Kawalerii Pancernej; 2) bordowym — w jednostkach desantowo-szturmowych, specjalnych i jednostkach kawalerii powietrznej; 3) niebieskim — w jednostkach obrony wybrze˝a i OÊrodku Szkolenia na Potrzeby Si∏ Pokojowych; 4) szkar∏atnym — w jednostkach ˚andarmerii Wojskowej; 5) bràzowym — w jednostkach obrony terytorialnej; 6) szarym — w Jednostce Wojskowej Nr 2305; 7) zielonym — w pozosta∏ych jednostkach Wojsk Làdowych. 3) kombinezon pilota — w kolorze zielonym, w Marynarce Wojennej — w kolorze pomaraƒczowym. 3. Do czapek rogatywek ˝o∏nierze noszà otoki w kolorach: 2. Zestawy ubiorów specjalnych okreÊla za∏àcznik nr 5 do rozporzàdzenia (zestaw nr 1 i 2). 1) granatowym — genera∏owie, jednostki wojsk zmechanizowanych i zmotoryzowanych, kompania reprezentacyjna Wojska Polskiego, jednostki zabezpieczenia materia∏owego, szko∏y i oÊrodki szkolenia tych rodzajów wojsk i s∏u˝b, ˝o∏nierze zawodowi korpusu sprawiedliwoÊci i obs∏ugi prawnej; 3. Wzory ubiorów specjalnych okreÊla za∏àcznik nr 11 do rozporzàdzenia (rys. 1—3). § 9. 1. Podstawowymi przedmiotami umundurowania roboczego sà: 1) bluza i spodnie robocze — w kolorze granatowym; 2) kurtka i spodnie ocieplane — w kolorze granatowym; 3) beret; 4) trzewiki — w kolorze czarnym; 5) r´kawice robocze. 2) pomaraƒczowym — jednostki dziedziczàce tradycje wojsk pancernych i samochodowych, jednostki rozpoznawcze, szko∏y i oÊrodki szkolenia tych rodzajów wojsk; 3) ciemnozielonym — jednostki wojsk rakietowych i artylerii, jednostki wojsk obrony przeciwlotniczej, szko∏y i oÊrodki szkolenia tych rodzajów wojsk; 4) czarnym — jednostki wojsk in˝ynieryjnych, jednostki wojsk obrony przeciwchemicznej, jednostki Dziennik Ustaw Nr 7 — 490 — Poz. 54 zabezpieczenia technicznego, jednostki s∏u˝by kartograficznej i topogeodezyjnej, szko∏y i oÊrodki szkolenia tych rodzajów wojsk i s∏u˝b; amazonek i na∏o˝onà na tarcz´ z∏ocistà kotwicà oplecionà z∏ocistà linà kotwicznà o wysokoÊci 40 mm; 5) chabrowym — jednostki dowodzenia, jednostki wojsk ∏àcznoÊci, jednostki wojsk radiotechnicznych, jednostki wojsk rozpoznania i walki radioelektronicznej, szko∏y i oÊrodki szkolenia tych rodzajów wojsk i s∏u˝b; 2) na czapkach futrzanych — wszyscy ˝o∏nierze — znak or∏a wykonany w metalu, odpowiadajàcy danemu rodzajowi wojsk; 6) wiÊniowym — lekarze wojskowi, jednostki s∏u˝by zdrowia, szpitale i sanatoria wojskowe, szko∏y i oÊrodki szkolenia s∏u˝by medycznej; 7) szkar∏atnym — jednostki, szko∏y i oÊrodki szkolenia ˚andarmerii Wojskowej; 8) fioletowym — kapelani wojskowi; 9) ˝ó∏tym — sztab 1 Warszawskiej Dywizji Zmechanizowanej i 1 Brygada Pancerna. 4. Czapki garnizonowe nosi si´ do ubioru wyjÊciowego i s∏u˝bowego: 1) koloru stalowego z czarnym otokiem — w Si∏ach Powietrznych; 2) koloru bia∏ego z czarnym otokiem — w Marynarce Wojennej. 5. Wzory nakryç g∏owy, o których mowa w ust. 1, okreÊla za∏àcznik nr 13 do rozporzàdzenia (rys. 1—7). § 12. 1. ˚o∏nierze noszà na nakryciach g∏owy znak or∏a wojskowego: 1) na czapkach wojskowych garnizonowych i rogatywkach:
a)w Wojskach Làdowych — znak or∏a Wojsk Làdowych t∏oczony z blachy srebrzystej i oksydowany, o wysokoÊci 55 mm,
b)w Si∏ach Powietrznych — znak or∏a lotnictwa wojskowego haftowany srebrzystym bajorkiem na podk∏adce barwy czarnej; korona, dziób i szpony haftowane z∏ocistym bajorkiem, o wysokoÊci 60 mm,
c)w Marynarce Wojennej — znak or∏a Marynarki Wojennej: — oficerowie — haftowany srebrzystym bajorkiem na podk∏adce barwy czarnej, uj´ty pó∏wieƒcem oficerskim z liÊci wawrzynu; korona, dziób, szpony, kotwica z linà kotwicznà oraz pó∏wieƒce haftowane z∏ocistym bajorkiem, wn´trze tarczy jest barwy niebieskiej, o ca∏kowitej wysokoÊci 60 mm, — podoficerowie — haftowany srebrzystym bajorkiem na podk∏adce barwy czarnej, uj´ty pó∏wieƒcem podoficerskim z liÊci wawrzynu; korona, dziób, szpony, kotwica z linà kotwicznà oraz pó∏wieƒce haftowane z∏ocistym bajorkiem, wn´trze tarczy jest barwy niebieskiej o ca∏kowitej wysokoÊci 60 mm, — marynarze — t∏oczony z blachy srebrzystej, z wewn´trznym niebieskim polem tarczy 3) na beretach, fura˝erkach i innych nakryciach g∏owy — wed∏ug uproszczonego wzoru, wykonane metodà haftu komputerowego (t∏oczone z tworzywa, lub z termonadruku) na tkaninie w barwie beretów, fura˝erek i innych nakryç g∏owy, odpowiadajàcy danemu rodzajowi wojsk; 4) na he∏mach:
a)˚andarmerii Wojskowej — znak or∏a Wojsk Làdowych, pod którym umieszcza si´ napis „˚W” w kolorze czarnym na bia∏ym tle,
b)pododdzia∏ów regulacji ruchu — znak or∏a danego rodzaju si∏ zbrojnych,
c)bojowych i çwiczebnych — znaków or∏ów wojskowych nie umieszcza si´. 2. Na kapeluszach polowych znaków or∏ów wojskowych nie umieszcza si´. § 13. 1. W Wojskach Làdowych i Si∏ach Powietrznych na guzikach kurtek mundurów s∏u˝bowych, p∏aszczy sukiennych oraz czapek garnizonowych (rogatywek) umieszcza si´ znak or∏a. 2. W Marynarce Wojennej na guzikach kurtek mundurów s∏u˝bowych, p∏aszczy sukiennych, pó∏p∏aszczy marynarskich oraz bluz wyjÊciowych i çwiczebnych marynarskich umieszcza si´ znak kotwicy na tle krzy˝a kawalerskiego. Rozdzia∏ 3 Szczegó∏owe zasady noszenia umundurowania § 14. 1. Ubiory wojskowe nosi si´ wed∏ug ustalonych zestawów ubiorczych, w zale˝noÊci od pory roku; rozró˝nia si´ okres letni trwajàcy od dnia 1 maja do dnia 30 wrzeÊnia i okres zimowy od dnia 1 paêdziernika do dnia 30 kwietnia; miesiàce marzec, kwiecieƒ, paêdziernik i listopad stanowià okres przejÊciowy. 2. W okresie przejÊciowym dopuszcza si´ noszenie ubiorów letnich. 3. W okresie zimowym dopuszcza si´ noszenie koszulo-bluz w pomieszczeniach i obiektach zamkni´tych. § 15. W zale˝noÊci od warunków atmosferycznych ubiór ustala: 1) w przypadku wystàpieƒ zbiorowych — organizator przedsi´wzi´cia; 2) w przypadku wystàpieƒ indywidualnych — ˝o∏nierz. Dziennik Ustaw Nr 7 — 491 — § 16. Zezwala si´ ˝o∏nierzom na noszenie: 1) okularów przeciws∏onecznych przy wystàpieniach indywidualnych w dni s∏oneczne; 2) oznaki ˝a∏oby w formie taÊmy w kolorze czarnym o szerokoÊci 10 mm zamocowanej na szpicu lewej klapy bluzy polowej lub pó∏p∏aszcza marynarskiego. § 17. ˚o∏nierze podczas indywidualnych wystàpieƒ mogà nosiç torb´ polowà brezentowà, zasobnik ˝o∏nierski oraz torby i teczki w kolorze czarnym, a tak˝e inne przedmioty estetycznie opakowane, a w Marynarce Wojennej — równie˝ worek na wyposa˝enie. § 18. ˚o∏nierze noszà tylko przedmioty zaopatrzenia mundurowego otrzymane z organu zaopatrujàcego, które zosta∏y wyprodukowane zgodnie z zatwierdzonymi wzorami i dokumentacjà techniczno-technologicznà. § 19. Przedmioty zaopatrzenia mundurowego, które nie majà pe∏nej wartoÊci u˝ytkowej i nie zapewniajà nale˝ytego wyglàdu zewn´trznego ˝o∏nierza, mogà byç noszone tylko w rejonie zakwaterowania jednostki wojskowej i w miejscach odbywania szkoleƒ. § 20. Dowódca lub komendant garnizonu: 1) sprawuje nadzór nad przestrzeganiem przez ˝o∏nierzy przepisów ubiorczych na terenie garnizonu; Poz. 54 2) w komórkach organizacyjnych Ministerstwa Obrony Narodowej, w tym Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, dowództwach rodzajów Si∏ Zbrojnych i sztabach od szczebla Zwiàzku Taktycznego, uczelniach wojskowych, szpitalach, wojewódzkich sztabach wojskowych, wojskowych komendach uzupe∏nieƒ, etatowych komendach garnizonu, w jednostkach wojskowych do szczebla oddzia∏u w∏àcznie, oÊrodkach szkolenia (równorz´dnych) — w ubiorze polowym lub çwiczebnym, którego sk∏ad zale˝ny jest od pory roku. § 25. Ubiór wyjÊciowy nosi si´ w Marynarce Wojennej: 1) podczas uroczystych wystàpieƒ; 2) przy meldowaniu si´ prze∏o˝onym po przybyciu do nowej jednostki wojskowej lub przed odejÊciem na inne stanowisko s∏u˝bowe; 3) podczas wykonywania zadaƒ s∏u˝bowych na terenie garnizonu i wyjazdów s∏u˝bowych, je˝eli z ich charakteru nie wynika koniecznoÊç wyst´powania w innym ubiorze; 4) na przepustkach i urlopach wed∏ug decyzji ˝o∏nierza. § 26. Ubiór s∏u˝bowy noszà ˝o∏nierze: 2) ustala rodzaj zestawu ubiorczego dla ˝o∏nierzy, oddzia∏ów i pododdzia∏ów, je˝eli zachodzi koniecznoÊç zachowania jednolitoÊci ubioru; 1) Komendy Dowództwa Garnizonu miasta sto∏ecznego Warszawy w czasie wystàpieƒ o charakterze reprezentacyjnym; 3) ustala rodzaj zestawu dla ˝o∏nierzy wojskowych organów porzàdkowych wchodzàcych w sk∏ad s∏u˝by garnizonowej. 2) etatowych kompanii reprezentacyjnych, pocztów sztandarowych i flagowych oraz orkiestr wojskowych okr´gów wojskowych i rodzajów Si∏ Zbrojnych w czasie uroczystoÊci. § 21. Dowódca (szef, komendant, dyrektor) jednostki wojskowej (instytucji) ustala ubiór ˝o∏nierzy jednostki wojskowej na okreÊlonà okolicznoÊç, wed∏ug odpowiednich zestawów ubiorczych, oraz ponosi odpowiedzialnoÊç za przestrzeganie przepisów i dyscypliny ubiorczej w jednostce wojskowej (instytucji). § 22. 1. Sposób i okolicznoÊci noszenia przez ˝o∏nierzy poszczególnych rodzajów Si∏ Zbrojnych ubiorów w kraju i za granicà, w kontaktach z przedstawicielami innych armii, ustalajà dowódcy rodzajów Si∏ Zbrojnych, zgodnie z przyj´tymi zwyczajami. 2. ˚o∏nierz pe∏niàcy s∏u˝b´ poza granicami kraju w kontyngentach wojskowych wyst´puje w ubiorze w∏aÊciwym dla konkretnego przypadku u˝ycia jednostki wojskowej lub indywidualnego wystàpienia s∏u˝bowego. § 23. Starszy oficer na redzie ustala ubiór za∏óg i s∏u˝by wachtowej okr´tów na redzie, na okreÊlonà okolicznoÊç. § 24. S∏u˝b´ dy˝urnà pe∏ni si´: 1) w dowództwach i sztabach, od szczebla zwiàzku taktycznego Marynarki Wojennej — w ubiorze wyjÊciowym, którego sk∏ad zale˝ny jest od pory roku; § 27. Ubiór polowy lub çwiczebny nosi si´ podczas: 1) zaj´ç na terenie garnizonu: w koszarach, na placach çwiczeƒ, strzelnicach oraz na okr´tach, je˝eli z ich charakteru nie wynika koniecznoÊç wyst´powania w innych ubiorach; 2) szkolenia poligonowego i çwiczeƒ w terenie; 3) podró˝y s∏u˝bowej, gdy obowiàzuje wykonywanie zadaƒ w ubiorze polowym lub çwiczebnym; 4) przebywania na przepustkach i urlopach przez ˝o∏nierzy nieposiadajàcych ubioru wyjÊciowego, gdy ubiór polowy spe∏nia funkcj´ ubioru wyjÊciowego. § 28. Ubiory specjalne nosi si´ w czasie pracy przy sprz´cie lub pracach wymagajàcych wyposa˝enia ochronnego. § 29. Ubiór roboczy nosi si´ podczas: 1) obs∏ugi uzbrojenia i sprz´tu technicznego; 2) wykonywania prac gospodarczych; 3) innych prac okreÊlonych przez prze∏o˝onego. Dziennik Ustaw Nr 7 — 492 — Rozdzia∏ 4 Sposób noszenia umundurowania § 30. 1. Czapk´ garnizonowà, z wyjàtkiem Marynarki Wojennej, lub rogatywk´ nosi si´ lekko przechylonà w kierunku prawego ucha. W Marynarce Wojennej czapk´ garnizonowà marynarskà nak∏ada si´ prosto na ca∏ej szerokoÊci czo∏a, przy czym dolna kraw´dê powinna znajdowaç si´ na wysokoÊci 30 mm nad linià brwi. W czasie wietrznej pogody czapk´ garnizonowà marynarskà zabezpiecza si´ przed zerwaniem z g∏owy przez za∏o˝enie pod brod´ gumki podtrzymujàcej. Rozmiar czapki powinien odpowiadaç obwodowi g∏owy. 2. Beret, z wyjàtkiem Marynarki Wojennej: 1) nosi si´ lekko przechylony na prawe ucho. Prawà kraw´dê beretu opuszcza si´ w dó∏ nieco ku ty∏owi tak, aby przys∏ania∏ ucho. Przy wystàpieniach bez nakrycia g∏owy beret nosi si´ pod lewym naramiennikiem god∏em skierowanym do przodu. Beret marynarski nosi si´ lekko przechylony na prawe ucho. Dolna jego kraw´dê powinna znajdowaç si´ na wysokoÊci oko∏o 40 mm nad lewà brwià oraz oko∏o 20 mm nad prawà brwià. Prawà kraw´dê beretu opuszcza si´ w dó∏ nieco ku ty∏owi tak, by nie przys∏ania∏a ucha; 2) ˝o∏nierze pe∏niàcy s∏u˝b´ w komórkach organizacyjnych Ministerstwa Obrony Narodowej, w tym Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, oraz sztabach okr´gów wojskowych i zwiàzków taktycznych, komendach garnizonów, oÊrodkach szkolenia poligonowego i innych instytucjach zachowujà barw´ beretów jednostek, rodzajów wojsk i s∏u˝b, zgodnie z § 11 ust. 2. 3. Kapelusz podhalaƒski (huculski) nosi si´: 1) na∏o˝ony prosto (symetrycznie) na g∏ow´, przy czym dolna kraw´dê ronda powinna znajdowaç si´ na wysokoÊci linii brwi. W czasie wystàpieƒ o charakterze s∏u˝bowym pasek kapelusza zak∏ada si´ pod brod´; 2) wraz z pelerynà podhalaƒskà (huculskà) podczas wystàpieƒ reprezentacyjnych. 4. Czapk´ futrzanà: Poz. 54 6. P∏aszcz sukienny nosi si´ tak, aby odleg∏oÊç od pod∏o˝a do dolnej kraw´dzi p∏aszcza wynosi∏a, w zale˝noÊci od wzrostu — 420—520 mm. R´kawy p∏aszcza powinny zakrywaç r´kawy kurtki, jednak nie powinny byç d∏u˝sze ni˝ do nasady kciuka przy opuszczonej r´ce. 7. Pó∏p∏aszcz marynarski dopasowuje si´ tak, aby jego d∏ugoÊç, w zale˝noÊci od wzrostu, wynosi∏a oko∏o 150—200 mm powy˝ej kolan. 8. Peleryn´ podhalaƒskà lub huculskà nosi si´ jednoczeÊnie z kapeluszem podhalaƒskim (huculskim). Peleryn´ spina si´ pod ko∏nierzem paskiem (plecionkà) opadajàcym do ty∏u przez lewe rami´. Peleryn´ nosi si´ na lewym barku w ten sposób, by jej przód pokrywa∏ si´ z linià guzików kurtki. Tylna cz´Êç peleryny powinna si´gaç oko∏o 300 mm od pod∏o˝a. 9. Peleryn´-namiot mo˝na nosiç do wszystkich ubiorów w czasie opadów atmosferycznych. 10. Kurtk´ munduru s∏u˝bowego nosi si´ tak, aby kraw´dê r´kawa si´ga∏a nasady kciuka d∏oni przy opuszczonej r´ce. 11. Mundur wyjÊciowy marynarski nosi si´ wraz z ko∏nierzem i krawatem marynarskim; bluz´ marynarskà nosi si´ na wierzchu spodni tak, aby zakrywa∏a po∏ow´ d∏ugoÊci bocznych kieszeni spodni; szerokoÊç nogawek spodni marynarskich powinna wynosiç 270—300 mm. 12. Kurtk´ polowà nosi si´ w sk∏adzie ubioru polowego. W okresie zimowym nosi si´ jà z szalokominiarkà i r´kawicami lub r´kawiczkami, z rozpi´tym górnym guzikiem. W razie dokuczliwego wiatru lub niskiej temperatury kurtk´ mo˝na zapinaç na górny guzik i haftk´ — w wystàpieniach zbiorowych z zachowaniem jednolitoÊci. W okresie letnim i przejÊciowym kurtk´ mo˝na nosiç bez szalokominiarki i r´kawic. W sprzyjajàcych warunkach atmosferycznych, szczególnie w okresie letnim, mo˝na u˝ytkowaç kurtk´ bez podpinki. 13. Kurtk´ nieprzemakalnà ˚andarmerii Wojskowej nosi si´ do ubiorów patrolowych i konwojowych ˝o∏nierzy ˚andarmerii Wojskowej. W zale˝noÊci od warunków atmosferycznych mo˝na nosiç kurtk´ z podpinkà, a tak˝e zak∏adaç kaptur na g∏ow´. 1) nosi si´ na∏o˝onà prosto (symetrycznie) na g∏ow´ w ten sposób, aby dolna kraw´dê czapki znajdowa∏a si´ na wysokoÊci oko∏o 30 mm nad linià brwi; 14. Bluz´ polowà nosi si´ tak, aby kraw´dê r´kawa bluzy si´ga∏a nasady d∏oni. Bluz´ polowà mo˝na nosiç zapi´tà pod szyjà lub z podwini´tymi r´kawami. 2) przy dokuczliwym wietrze lub silnym mrozie mo˝na nosiç czapk´ futrzanà z opuszczonymi klapami zwiàzanymi pod brodà albo z klapami zwiàzanymi z ty∏u g∏owy. 15. Spodnie polowe nosi si´ luêno i lekko tak, aby opada∏y na górnà kraw´dê cholewki trzewików. 5. Fura˝erk´ w Si∏ach Powietrznych nosi si´ do ubioru polowego, lekko przechylonà w kierunku prawego ucha. Przy wystàpieniach bez nakrycia g∏owy fura˝erk´ nosi si´ pod lewym naramiennikiem god∏em skierowanym do przodu. 16. Spodnie d∏ugie wyjÊciowe marynarskie i çwiczebne nosi si´ tak, aby si´ga∏y z ty∏u kraw´dzià nogawek do górnej kraw´dzi obcasa. 17. Koszulo-bluz´ polowà z krótkimi r´kawami nosi si´ ze spodniami polowymi i pasem ˝o∏nierskim. Oznaki stopni wojskowych w formie pochewek nak∏a- Dziennik Ustaw Nr 7 — 493 — dane sà na naramienniki koszulo-bluzy. W Marynarce Wojennej naramienniki sà dopinane. 18. Koszul´ çwiczebnà nosi si´ ze spodniami çwiczebnymi i z paskiem do spodni z klamrà z napisem „MW”. Dopuszcza si´ noszenie koszuli çwiczebnej pod mundur çwiczebny. 19. Krawat marynarski nosi si´ ∏àcznie z ko∏nierzem marynarskim i przywiàzuje si´ do bluzy przy zakoƒczeniu dekoltu sznurkiem o Êrednicy 3 mm w kolorze czarnym. Koƒcówka krawata i sznurków wystajàcych poni˝ej wiàzania powinna wynosiç 80 mm. Poz. 54 one z tytu∏u wykonywanych prac (pe∏nionych funkcji). Ponadto mogà je nosiç wszyscy ˝o∏nierze na çwiczeniach w polu w czasie mrozów. 27. Buty gumowe nosi si´ do ubiorów specjalnych i roboczych, a w szczególnych przypadkach równie˝ do ubioru polowego, stosownie do warunków terenowych i atmosferycznych. 28. Kombinezon pilota, w zale˝noÊci od warunków atmosferycznych, u˝ywa si´ z ocieplaczem lub bez, zak∏adajàc go bezpoÊrednio na bielizn´ pilota. 1) szalik pod kurtk´ polowà, kurtk´ zimowà nieprzemakalnà i do pó∏p∏aszcza marynarskiego; 29. Kurtk´ zimowà nieprzemakalnà nosi si´ w sk∏adzie ubiorów çwiczebnych (specjalnych) Marynarki Wojennej i Si∏ Powietrznych. W zale˝noÊci od warunków atmosferycznych mo˝na nosiç kurtk´ z podpinkà lub bez, a tak˝e zak∏adaç na g∏ow´ kaptur. Niedopuszczalne jest noszenie kaptura roz∏o˝onego na plecach. W sprzyjajàcych warunkach atmosferycznych, w okresie przejÊciowym, mo˝na nosiç kurtk´ bez podpinki, szalokominiarki i r´kawic. 2) ocieplenie pod he∏m — wyciàga si´ wówczas jeden jej koniec do po∏owy d∏ugoÊci, a nast´pnie nak∏ada na g∏ow´, naciàgajàc na kark i szyj´ tak, aby cz´Êç twarzy i oczy by∏y ods∏oni´te; 30. Spodnie zimowe nieprzemakalne nosi si´ w ten sposób, ˝e ich nogawki opuszcza si´ na cholewki obuwia. 20. Apaszk´ mogà nosiç pododdzia∏y honorowe do ubioru polowego u˝ytkowanego jako ubiór wyjÊciowy w ustalonej dla danego pododdzia∏u barwie beretu. 21. Szalokominiarka mo˝e byç noszona jako: 3) golf. 22. Pas ˝o∏nierski nosi si´: 1) do spodni polowych z koszulo-bluzà polowà; 2) w zestawie ubioru u˝ywanego podczas pe∏nienia s∏u˝b dy˝urnych; 3) w przypadku koniecznoÊci noszenia kabury z bronià i oporzàdzenia; 4) do munduru çwiczebnego Marynarki Wojennej — wy∏àcznie przy wyst´powaniu z bronià. 23. Torb´ polowà nosi si´ przewieszonà przez prawe rami´. Górna kraw´dê torby powinna znajdowaç si´ na wysokoÊci dolnej kraw´dzi pasa. W razie jednoczesnego noszenia torby polowej i maski przeciwgazowej, torb´ polowà nosi si´ przewieszonà przez lewe rami´, a mask´ przez prawe rami´. 24. Ubranie robocze nosi si´ bez pasa, przy czym nogawki spodni opuszcza si´ na cholewki trzewików. W zale˝noÊci od rodzaju wykonywanej pracy oraz warunków atmosferycznych mo˝na zdjàç bluz´ lub podwinàç r´kawy. Zabrania si´ przy tym u˝ytkowania mundurów polowych pod ubraniem roboczym. 25. Ubiór czo∏gisty nosi si´ bez pasa, z oznakami stopni. Nogawki spodni opuszcza si´ na cholewki trzewików. 26. Buty filcowo-gumowe: 1) nosi si´ do ubiorów polowych i specjalnych przy temperaturach ujemnych; 2) mogà nosiç wartownicy na posterunkach zewn´trznych oraz ˝o∏nierze, którym przys∏ugujà 31. Skarpetki koloru czarnego nosi si´: w Wojskach Làdowych, Si∏ach Powietrznych i Marynarce Wojennej. 32. Kurtk´ ubrania ochronnego mo˝na nosiç w sk∏adzie ubioru polowego, zamiast kurtki polowej; zaÊ ocieplacz pod kurtk´ ubrania ochronnego mo˝na u˝ytkowaç samodzielnie bez kurtki, z oznakà przynale˝noÊci paƒstwowej, o której mowa w § 35 ust. 1 pkt 2, i oznakami stopni wojskowych. Rozdzia∏ 5 Sposób noszenia oznak i odznak wojskowych § 31. Na mundurach wojskowych nosi si´ oznaki wojskowe: 1) stopni wojskowych; 2) korpusów osobowych; 3) specjalistów wojskowych; 4) szkolne; 5) przynale˝noÊci paƒstwowej; 6) rozpoznawcze; 7) identyfikacyjne. § 32. 1. Oznaki stopni wojskowych nosi si´ na: 1) nakryciach g∏owy — z wyjàtkiem czapek futrzanych, czapek garnizonowych marynarskich, czapek çwiczebnych i czapek zimowych z dzianiny, beretów marynarskich, beretów noszonych w sk∏adzie ubiorów polowych i roboczych oraz specjalnych, kapeluszy polowych, czapek do ubio- Dziennik Ustaw Nr 7 — 494 — ru technika lotniczego oraz he∏mofonów i he∏mów, z tym ˝e:
a)na beretach noszonych do ubioru polowego, spe∏niajàcego funkcj´ ubioru wyjÊciowego, naszywane taÊmà dystynkcyjnà lub wykonane technikà termonadruku; dopuszcza si´ haft komputerowy,
b)na otokach czapek garnizonowych i rogatywek — naszywane taÊmà dystynkcyjnà, z wyjàtkiem Marynarki Wojennej,
c)na fura˝erkach polowych — haftem komputerowym; 2) pozosta∏ych ubiorach — bluzach, koszulach, kombinezonach, kurtkach i p∏aszczach:
a)w Wojskach Làdowych i Si∏ach Powietrznych: — na naramiennikach p∏aszczy sukiennych i kurtek mundurów naszywane taÊmà dystynkcyjnà oraz bluz i kurtek polowych, koszulo-bluz polowych i kombinezonach czo∏gisty w postaci pochewek z oznakami wykonanymi technikà termonadruku, — na lewym przodzie kurtki zimowej nieprzemakalnej, kombinezonu pilota, bluzy technika lotniczego i kurtki ubrania ochronnego, wykonane haftem komputerowym,
b)w Marynarce Wojennej: — na naramiennikach bluz i kurtek polowych, koszulo-bluz polowych i kombinezonów czo∏gisty, wykonane technikà termonadruku, — na lewym przodzie kurtki zimowej nieprzemakalnej, bluzy çwiczebnej, koszuli çwiczebnej, i bluzie ubrania technika lotniczego, wykonane haftem komputerowym, — na lewych r´kawach bluz wyjÊciowych i pó∏p∏aszczy marynarskich. 2. Oznaki stopni wojskowych w Wojskach Làdowych i Si∏ach Powietrznych do ubioru s∏u˝bowego sà barwy matowosrebrzystej, do ubiorów polowych w kolorze czarnym, a do ubiorów specjalnych w kolorze czarnym lub matowosrebrzystym, natomiast na umundurowaniu polowym — w kamufla˝u pustynnym barwy piaskowej, a w Marynarce Wojennej — barwy z∏ocistej. 3. W Wojskach Làdowych i Si∏ach Powietrznych oznaki stopni wojskowych nosi si´: 1) na taÊmie otokowej czapki garnizonowej lub rogatywki — umieszczone w linii równoleg∏ej do kraw´dzi taÊmy, wykonane z taÊmy dystynkcyjnej; 2) na beretach, fura˝erkach i kapeluszach — na podk∏adce przyszywane pod kàtem 45° w stosunku do dolnej kraw´dzi beretu (fura˝erki) albo w stosunku do zagi´cia ronda kapelusza — wykonane metodà haftu komputerowego; 3) na naramiennikach p∏aszczy i kurtek mundurów w sk∏adzie ubioru s∏u˝bowego obszyte taÊmà w kolorze srebrnym, o szerokoÊci 5 mm; Poz. 54 4) na lewym przodzie kurtki zimowej nieprzemakalnej na wysokoÊci piersi, oznak´ stopnia wojskowego wykonanà metodà haftu komputerowego — na podk∏adce sukiennej umieszczonej na rzepie. 4. W Marynarce Wojennej oznaki stopni wojskowych nosi si´: 1) na lewym przodzie:
a)kurtek zimowych nieprzemakalnych i kombinezonów pilota na podk∏adkach (umieszczone centralnie na Êrodku podk∏adki) — t∏oczone z tworzywa sztucznego,
b)bezpoÊrednio na bluzach i koszulach çwiczebnych, bluzach ubrania technika lotniczego nad górnà kieszenià symetrycznie do jej kraw´dzi bocznych — t∏oczone z tworzywa sztucznego; 2) na lewym r´kawie bluzy wyjÊciowej, bluzy wyjÊciowej letniej i pó∏p∏aszcza marynarskiego — t∏oczone z tworzywa na podk∏adce sukiennej; 3) na naramiennikach bluz i kurtek polowych, koszulo-bluz polowych, kombinezonów czo∏gisty — t∏oczone z tworzywa sztucznego na ca∏ej szerokoÊci naramienników; 4) numery okr´towe naszywa si´ na podk∏adk´, bezpoÊrednio pod oznakà stopnia. Posiadajàcy stopieƒ wojskowy marynarza przyszywajà numery okr´towe bezpoÊrednio na bluzie lub koszuli çwiczebnej. 5. Wzory oznak stopni wojskowych okreÊlajà za∏àczniki nr 13 i 14 do rozporzàdzenia (odpowiednio rys. 1—7 i nr 1—20). § 33. 1. Oznaki korpusów osobowych noszà ˝o∏nierze na: 1) ko∏nierzach kurtek mundurów s∏u˝bowych; 2) ko∏nierzach p∏aszczy sukiennych. 2. Wzory oznak korpusów osobowych okreÊla za∏àcznik nr 15. § 34. 1. Oznak´ specjalistów wojskowych nosi si´ tylko w Marynarce Wojennej. 2. Oznak´ specjalistów wojskowych nosi si´ na lewym r´kawie bluz wyjÊciowych marynarskich (bluz letnich bia∏ych) oraz pó∏p∏aszczy marynarskich — 80 mm poni˝ej wszycia kuli r´kawa; 10 mm nad tà oznakà nosi si´ oznak´ klasy specjalisty wojskowego. 3. Wzory oznak specjalistów wojskowych okreÊla za∏àcznik nr 16 do rozporzàdzenia (rys. 1—4). § 35. 1. Oznak´ przynale˝noÊci paƒstwowej w postaci: 1) naszywki z god∏em Rzeczypospolitej Polskiej — noszà ˝o∏nierze pe∏niàcy s∏u˝b´ poza granicami paƒstwa wchodzàcy w sk∏ad kontyngentów wojskowych i realizujàcy zadania poza granicami paƒ- Dziennik Ustaw Nr 7 — 495 — stwa lub odbywajàcy s∏u˝b´ w formacjach wielonarodowych z siedzibà na terenie paƒstwa, a tak˝e ˝o∏nierze uczestniczàcy w przedsi´wzi´ciach mi´dzynarodowych; dopuszcza si´ noszenie oznaki na terenie paƒstwa; w tych przypadkach oznak´ o wymiarach 55 mm (podstawa) x 66 mm (wysokoÊç) nosi si´ na lewym r´kawie ubiorów wyjÊciowych 100 mm poni˝ej wszycia r´kawa oraz kurtek i bluz polowych na Êrodku górnej kieszeni; 2) naszywki z flagà Rzeczypospolitej Polskiej — noszà ˝o∏nierze na obu r´kawach bluzy, kurtki, koszulo-bluzy polowej (bluzy, koszuli çwiczebnej marynarki wojennej), kurtki czo∏gisty, kombinezonu pilota, kurtki ochronnej z tkaniny paraprzepuszczalnej i podpinki od kurtki ochronnej 30 mm poni˝ej wszycia r´kawa; oznak´ t´ nosi si´ równie˝ na kurtkach zimowych nieprzemakalnych, powy˝ej oznak stopnia wojskowego na lewej piersi; oznaka ma wymiary 30 mm (wysokoÊç) x 48 mm (podstawa). 2. Oznaki wymienione w ust. 1 powinny byç wykonane z materia∏u odpornego na odbarwienie i odkszta∏cenie oraz przyszyte do munduru (ubioru) lub przyczepione na rzep. § 36. 1. Oznak´ rozpoznawczà nosi si´ na lewym (w batalionie reprezentacyjnym Wojska Polskiego i w kompanii reprezentacyjnej Marynarki Wojennej na prawym) r´kawie p∏aszczy sukiennych i kurtek mundurów s∏u˝bowych, na wysokoÊci 100 mm poni˝ej wszycia kuli r´kawa. Na kurtkach i bluzach polowych — na Êrodku górnej kieszeni lewego r´kawa. Na bluzach çwiczebnych marynarskich — 20 mm poni˝ej oznaki przynale˝noÊci paƒstwowej, o której mowa w § 35 ust. 1 pkt 1. 2. Oznaki rozpoznawcze powinny si´ mieÊciç w prostokàcie o wymiarach 50 x 80 mm albo w kole o Êrednicy 70 mm. Powierzchnia oznaki nie powinna byç mniejsza ni˝ 2 500 mm2. 3. W jednostkach Marynarki Wojennej funkcj´ oznaki rozpoznawczej dla marynarzy spe∏nia, niezale˝nie od postanowieƒ ust. 1, napis na taÊmie otokowej czapki garnizonowej. 4. Oznak rozpoznawczych, z wyjàtkiem Marynarki Wojennej, (taÊm do czapek garnizonowych) nie noszà ˝o∏nierze pe∏niàcy s∏u˝b´ w sk∏adzie polskich kontyngentów wojskowych misji pokojowych Organizacji Narodów Zjednoczonych. 5. Oznak rozpoznawczych, z wyjàtkiem taÊm otokowych do czapek w Marynarce Wojennej, nie ustanawia si´ pododdzia∏om doraênie formowanym dla udzia∏u w çwiczeniach z pododdzia∏ami armii obcych organizowanych w kraju na podstawie porozumieƒ mi´dzynarodowych. 6. Proporczyk nosi si´ na berecie z lewej strony, w odleg∏oÊci 10 mm za oznakà stopnia wojskowego, równolegle do kraw´dzi beretu, w odst´pie 20 mm. Poz. 54 7. ˚o∏nierze przeniesieni do innych jednostek wojskowych nie noszà poprzednich oznak rozpoznawczych i proporczyków. 8. Na kurtkach ochronnych oznak rozpoznawczych nie umieszcza si´. § 37. Wzory oznak, o których mowa w § 35 ust. 1 i § 36 ust. 1, okreÊla za∏àcznik nr 17 (rys. 1 i 2) do rozporzàdzenia. § 38. 1. Oznak´ identyfikacyjnà: 1) z nazwiskiem — ˝o∏nierz odbywajàcy zasadniczà s∏u˝b´ wojskowà i nadterminowà zasadniczà s∏u˝b´ wojskowà mo˝e nosiç do ubiorów polowych bezpoÊrednio nad klapkà prawej górnej kieszeni; 2) ˚andarmerii Wojskowej — nosi si´ na pasku podpi´tym do lewego guzika lewej górnej kieszeni ubioru patrolowego. 2. Wzory oznak identyfikacyjnych okreÊla za∏àcznik nr 18 do rozporzàdzenia. § 39. ˚o∏nierz pe∏niàcy s∏u˝b´ dy˝urnà nosi umundurowanie okreÊlone przez prze∏o˝onych z bia∏o-czerwonà plakietkà (o wymiarach 55 x 90 mm), z napisem „S¸U˚BA DY˚URNA”, przypi´tà pod guzikiem poÊrodku klapy lewej górnej kieszeni bluzy i kurtki polowej, koszulo-bluzy polowej i koszuli çwiczebnej. Na kurtce zimowej nieprzemakalnej i bluzie çwiczebnej marynarskiej — bezpoÊrednio pod oznakà stopnia wojskowego. § 40. Odznaki wojskowe nosi si´: 1) w Wojskach Làdowych i Si∏ach Powietrznych na bluzie polowej spe∏niajàcej funkcj´ ubioru wyjÊciowego; 2) w Marynarce Wojennej na bluzie wyjÊciowej marynarskiej i bluzie wyjÊciowej letniej marynarskiej; wielkoÊç odznaki nie powinna przekraczaç 1 600 mm2. § 41. Odznak´ za rany nosi si´ nad górnym rz´dem orderów lub odznaczeƒ albo baretek symetrycznie do Êrodka klapki lewej górnej kieszeni. § 42. 1. Na bluzach polowych odznaki nosi si´: 1) na Êrodku lewej górnej kieszeni, mi´dzy Êrodkiem klapki a dolnà kraw´dzià kieszeni, odznak´ pamiàtkowà, nie wi´cej ni˝ dwie odznaki; 2) na Êrodku prawej górnej kieszeni, mi´dzy Êrodkiem klapki a dolnà kraw´dzià kieszeni, nie wi´cej ni˝ dwie odznaki — je˝eli kszta∏t odznaki nie przekracza wymiarów 40 x 40 mm. 2. Dwie odznaki, o których mowa w ust. 1, umieszcza si´ symetrycznie. Je˝eli druga odznaka ma kszta∏t wyd∏u˝ony poziomo, nosi si´ jà tu˝ pod pierwszà odznakà, z zachowaniem symetrii mi´dzy Êrodkiem klapki a dolnà kraw´dzià kieszeni. ¸àcznie na obu kieszeniach umieszcza si´ nie wi´cej ni˝ cztery odznaki. Dziennik Ustaw Nr 7 — 496 — 3. Na Êrodku lewej i prawej po∏owy klapki prawej górnej kieszeni mo˝na nosiç po jednej odznace, je˝eli kszta∏t odznaki nie przekracza wymiarów 40 x 40 mm. 4. Dopuszcza si´ w przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3, noszenie jednej odznaki na pasku skórzanym w kolorze czarnym o szerokoÊci 20 mm umocowanym poÊrodku górnego p∏ata kieszeni. 5. W Wojskach Làdowych i Si∏ach Powietrznych nad lewà górnà kieszenià bluzy nosi si´ odznak´ instruktora spadochronowego lub skoczka spadochronowego na wysokoÊci 55 mm powy˝ej klapki, lekko pochylonà w stron´ lewego r´kawa, pomi´dzy Êrodkiem klapki a zewn´trznym brzegiem klapki. Odleg∏oÊç liczona jest do dolnej kraw´dzi odznaki. § 43. W Marynarce Wojennej liczba odznak noszonych po lewej i prawej stronie bluzy wyjÊciowej marynarskiej oraz bluzy wyjÊciowej letniej jest taka sama jak noszona na bluzie polowej, z tym ˝e: 1) odznak´, której jeden z wymiarów przekracza 35 mm, nosi si´ w odleg∏oÊci 80—120 mm poni˝ej dekoltu i 80—120 mm w prawo od Êrodka przodu bluzy; drugà odznak´ umieszcza si´ obok pierwszej w odleg∏oÊci 10 mm w kierunku r´kawa; 2) odznak´ pamiàtkowà nosi si´ po lewej stronie, symetrycznie w stosunku do odznak wymienionych w pkt 1; kolejnà odznak´, nie wi´cej ni˝ dwie, umieszcza si´ obok pierwszej w odleg∏oÊci 10 mm w kierunku r´kawa; 3) odznak´, której kszta∏t nie przekracza wymiarów 40 x 40 mm, nosi si´ 10 mm powy˝ej odznaki wymienionej w pkt 1; drugà odznak´ umieszcza si´ obok pierwszej, w odleg∏oÊci 10 mm w kierunku r´kawa; 4) odznak´ „Marynarz Okr´tów Podwodnych” nosi si´ na prawej stronie na bluzie marynarskiej 60—80 mm nad noszonymi odznakami; 5) odznak´ skoczka spadochronowego nosi si´ na lewej stronie na bluzie marynarskiej 60—80 mm nad noszonymi odznakami. § 44. Sposób rozmieszczenia oznak i odznak wojskowych okreÊla za∏àcznik nr 19 do rozporzàdzenia (rys. 1—3). Rozdzia∏ 6 Zasady i sposób noszenia uzbrojenia Poz. 54 § 46. 1. ˚o∏nierze noszà broƒ s∏u˝bowà wy∏àcznie podczas realizacji zadaƒ s∏u˝bowych, w przypadkach okreÊlonych przez prze∏o˝onych, a w szczególnoÊci w czasie szkoleƒ i çwiczeƒ, s∏u˝by garnizonowej i wewn´trznej, zaj´ç s∏u˝bowych oraz, w uzasadnionych przypadkach, w czasie podró˝y s∏u˝bowych: 1) broƒ krótkà, typu pistolet lub rewolwer, w kaburze:
a)na pasie ˝o∏nierskim lub na prawym boku, w ubiorze polowym,
b)na pasie udowym, na prawym udzie, w przypadku noszenia kamizelki kuloodpornej,
c)na szelkach w kaburze operacyjnej do ubioru cywilnego lub munduru; 2) broƒ d∏ugà (typu karabinek, pistolet maszynowy) na pasie broni w po∏o˝eniu:
a)„przez plecy”,
b)„na pas”,
c)„przez pierÊ”,
d)„przez kark”; 3) pistolet maszynowy z kolbà z∏o˝onà — w kaburze na pasku w po∏o˝eniu „przez rami´”. 2. W pododdzia∏ach reprezentacyjnych ˝o∏nierze noszà broƒ s∏u˝bowà na pasie oficerskim w kaburze, na prawym boku — w czasie wystàpieƒ o charakterze reprezentacyjnym. 3. ˚o∏nierze jednostek specjalnych mogà nosiç broƒ s∏u˝bowà w po∏o˝eniu zapewniajàcym swobod´ operacyjnà, w tym: zamocowanà do oporzàdzenia bàdê umundurowania (ubrania), przenoszonà w kieszeniach, zasobnikach, plecakach, w po∏àczeniu z innym sprz´tem — w sposób zapewniajàcy natychmiastowe (dogodne) jej u˝ycie. § 47. Sposoby noszenia uzbrojenia okreÊla za∏àcznik nr 20 do rozporzàdzenia (rys. 1—3). Rozdzia∏ 7 Przepis przejÊciowy i koƒcowy § 48. Dotychczas u˝ytkowane cz´Êci munduru wojskowego oraz oznaki wojskowe wzorów odmiennych od okreÊlonych w rozporzàdzeniu mogà byç noszone do dnia 1 kwietnia 2009 r. § 49. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia.1) Minister Obrony Narodowej: J. Szmajdziƒski § 45. Uzbrojenie indywidualne ˝o∏nierze noszà podczas: 1) pe∏nienia s∏u˝by; 2) wystàpieƒ indywidualnych; 3) wystàpieƒ o charakterze reprezentacyjnym; 4) zaj´ç na placach çwiczeƒ i poligonach oraz dzia∏aƒ bojowych. ——————— 1) Niniejsze rozporzàdzenie by∏o poprzedzone zarzàdzeniem nr 48/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 paêdziernika 1995 r. w sprawie wprowadzenia przepisów ubiorczych ˝o∏nierzy Si∏ Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. Rozk. MON poz. 188), które utraci∏o moc na podstawie art. 75 ust. 2 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upowa˝nieƒ ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 120, poz. 1268). Dziennik Ustaw Nr 7 — 497 — Poz. 54 Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 14 grudnia 2004 r. (poz. 54) Za∏àcznik nr 1 UBIORY WYJÂCIOWE ZESTAW dla ˝o∏nierzy zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu Uwagi w zimie w lecie 1 2 3 4 5 1 Czapka garnizonowa marynarska wzór 97 z pokrowcem koloru bia∏ego x x w zimie czapka futrzana Marynarki Wojennej 2 Bluza wyjÊciowa marynarska x — dopuszcza si´ noszenie w okresie letnim 3 Bluza wyjÊciowa letnia marynarska — x 4 Spodnie wyjÊciowe marynarskie x x 5 Pó∏p∏aszcz marynarski x — 6 Ko∏nierz marynarski x x 7 Krawat marynarski x x 8 Sznurek do wiàzania krawata x x 9 Szalokominiarka koloru czarnego x — 10 R´kawiczki ˝o∏nierskie koloru czarnego x — 11 Koszulka marynarska x x 12 Skarpetki letnie koloru czarnego — x 13 Skarpetki zimowe koloru czarnego x — 14 Pasek do spodni Marynarki Wojennej x x 15 Pó∏buty koloru czarnego x x Dziennik Ustaw Nr 7 — 498 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 2 UBIORY S¸U˚BOWE ZESTAW NR 1 dla ˝o∏nierzy zasadniczej s∏u˝by wojskowej Wojsk Làdowych Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego, w czasie uroczystoÊci Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu 1 2 Uwagi w zimie w lecie 3 4 5 1 Czapka futrzana oficerska wojsk làdowych x — 2 Czapka rogatywka podoficerska KRWP x x 3 Mundur s∏u˝bowy letni oficerski wojsk làdowych KRWP wzór 92 — x spodnie z szelkami 4 Mundur s∏u˝bowy oficerski wojsk làdowych KRWP wzór 92 x — spodnie z szelkami 5 Nauszniki wojsk làdowych x — w czasie mrozu 6 P∏aszcz sukienny oficerski wojsk làdowych KRWP x — 7 R´kawiczki zimowe oficerskie koloru czarnego x — 8 R´kawiczki letnie oficerskie koloru czarnego — x 9 Szalik zimowy oficerski koloru khaki x — 10 Koszula oficerska koloru bia∏ego x x 11 Krawat koloru khaki x x 12 Trzewiki z gwoêdziami ochronnymi x x 13 Pas oficerski koloru czarnego x x 14 Sznur galowy oficerski wojsk làdowych i lotniczych x x dopuszcza si´ wyst´powanie w koszuli oficerskiej koloru khaki U w a g i: 1. W czasie niskich temperatur mo˝na nosiç zamiast r´kawiczek zimowych oficerskich koloru czarnego r´kawiczki ocieplone koloru czarnego Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego na polecenie dowódcy uroczystoÊci. 2. W czasie mrozów mo˝na u˝ytkowaç pod mundurem sweter dla Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego koloru khaki. 3. W okresie przejÊciowym w zale˝noÊci od temperatury mo˝na wyst´powaç bez p∏aszcza sukiennego, o czym decyduje dowódca uroczystoÊci. Dziennik Ustaw Nr 7 — 499 — Poz. 54 ZESTAW NR 2 dla ˝o∏nierzy zasadniczej s∏u˝by wojskowej Si∏ Powietrznych Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego, w czasie uroczystoÊci Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu 1 2 Uwagi w zimie w lecie 3 4 5 1 Czapka futrzana oficerska wojsk lotniczych x — 2 Czapka garnizonowa chorà˝ego i podoficera wojsk lotniczych x x Mundur s∏u˝bowy letni oficerski wojsk lotniczych KRWP wzór 92 — x spodnie z szelkami 4 Mundur s∏u˝bowy oficerski wojsk lotniczych KRWP wzór 92 x — spodnie z szelkami 5 Nauszniki wojsk lotniczych i Marynarki Wojennej x — w czasie mrozu 6 P∏aszcz sukienny oficerski wojsk lotniczych KRWP x — 7 R´kawiczki zimowe oficerskie koloru czarnego x — 8 R´kawiczki letnie oficerskie koloru czarnego — x 9 Szalik zimowy koloru bia∏ego x — 10 Koszula oficerska koloru bia∏ego x x 11 Krawat koloru czarnego x x 12 Trzewiki z gwoêdziami ochronnymi x x 13 Pas oficerski koloru czarnego x x 14 Sznur galowy oficerski wojsk làdowych i lotniczych x x 3 U w a g i: 1. W czasie niskich temperatur mo˝na nosiç zamiast r´kawiczek zimowych oficerskich koloru czarnego r´kawiczki ocieplone koloru czarnego Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego na polecenie dowódcy uroczystoÊci. 2. W czasie mrozów mo˝na u˝ytkowaç pod mundurem sweter dla Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego koloru stalowego. 3. W okresie przejÊciowym w zale˝noÊci od temperatury mo˝na wyst´powaç bez p∏aszcza sukiennego, o czym decyduje dowódca uroczystoÊci. Dziennik Ustaw Nr 7 — 500 — Poz. 54 ZESTAW NR 3 dla ˝o∏nierzy zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego, w czasie uroczystoÊci Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu Uwagi w zimie w lecie 1 2 3 4 5 1 Czapka futrzana oficerska Marynarki Wojennej x — — 2 Czapka garnizonowa marynarska — x x 3 Mundur marynarski KRWP x x x 4 Nauszniki wojsk lotniczych i Marynarki Wojennej x x — 5 Pó∏p∏aszcz marynarski KRWP x x — 6 R´kawiczki zimowe oficerskie koloru czarnego x x — 7 R´kawiczki letnie oficerskie koloru czarnego — — x 8 Szalik zimowy koloru bia∏ego x x — 9 Koszulka marynarska x x x 10 Krawat marynarski x x x 11 Ko∏nierz marynarski x x x 12 Trzewiki z gwoêdziami ochronnymi x x x 13 Pas marynarski koloru bia∏ego x x x 14 Sznur galowy oficerski Marynarki Wojennej x x x 15 Getry skórzane bia∏e x x x 6 w czasie mrozów do wystàpieƒ bez pó∏p∏aszcza marynarskiego U w a g i: 1. W czasie niskich temperatur mo˝na nosiç zamiast r´kawiczek zimowych oficerskich koloru czarnego r´kawiczki ocieplone koloru czarnego Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego na polecenie dowódcy uroczystoÊci. 2. W czasie mrozów mo˝na u˝ytkowaç, pod mundurem, sweter dla Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego koloru granatowego. 3. W okresie przejÊciowym w zale˝noÊci od temperatury mo˝na wyst´powaç bez pó∏p∏aszcza marynarskiego Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego, o czym decyduje dowódca uroczystoÊci. Dziennik Ustaw Nr 7 — 501 — Poz. 54 ZESTAW NR 4 dla ˝o∏nierzy zasadniczej s∏u˝by wojskowej Kompanii Reprezentacyjnej Marynarki Wojennej Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu 1 2 Uwagi w zimie w lecie 3 4 5 w zimie czapka futrzana 1 Czapka garnizonowa marynarska wzór 97 x x 2 Mundur s∏u˝bowy KR MW x x 3 Pó∏p∏aszcz marynarski x — 4 Ko∏nierz marynarski x x 5 Krawat marynarski x x 6 Sznurek do wiàzania krawata x x 7 Szalik zimowy koloru bia∏ego x — 8 R´kawiczki koloru bia∏ego x x 9 Koszulka marynarska x x 10 Pas marynarski koloru bia∏ego x x 11 Sznur galowy oficera MW x x 12 Trzewiki z gwoêdziami ochronnymi x x 13 Getry skórzane koloru bia∏ego x x U w a g a: W okresie przejÊciowym w zale˝noÊci od temperatury mo˝na wyst´powaç bez pó∏p∏aszcza marynarskiego. Decyduje o tym dowódca uroczystoÊci. Dziennik Ustaw Nr 7 — 502 — Poz. 54 ZESTAW NR 5 dla ˝o∏nierzy kompanii honorowych w Marynarce Wojennej Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu 1 2 Uwagi w zimie w lecie 3 4 1 Czapka garnizonowa marynarska wzór 97 z pokrowcem x x 2 Mundur s∏u˝bowy marynarski x x 3 Koszulka marynarska x x 4 Krawat marynarski x x 5 Ko∏nierz marynarski x x 6 Sznurek do wiàzania krawata x x 7 Szalokominiarka koloru czarnego x — 8 R´kawiczki dziane koloru bia∏ego x x 9 Pó∏p∏aszcz marynarski x — 10 Pas skórzany marynarski x x 11 Trzewiki z gwoêdziami ochronnymi x x 5 w zimie w czasie niskich temperatur czapka futrzana lub koloru czarnego w zale˝noÊci od decyzji dowódcy uroczystoÊci Dziennik Ustaw Nr 7 — 503 — Poz. 54 ZESTAW NR 6 dla ˝o∏nierzy kompanii honorowych oraz pocztów sztandarowych i flagowych: ˚andarmerii Wojskowej, korpusu, zwiàzku taktycznego, brygady desantowo-szturmowej oraz szkó∏ i uczelni wojskowych (z wyjàtkiem Marynarki Wojennej) Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu Uwagi w zimie w lecie 1 2 3 4 1 Beret (w Si∏ach Powietrznych fura˝erka polowa wzór 93) x x 2 Bluza polowa wzór 93 x x 3 Spodnie polowe wzór 93 x x 4 Kurtka polowa wzór 93 z podpinkà x — 5 Apaszka x x 6 R´kawiczki wyjÊciowe koloru czarnego x x 7 Szalokominiarka x — 8 Koszulka z d∏ugimi r´kawami x — 9 Koszulka z krótkimi r´kawami — x 10 Skarpetki zimowe koloru czarnego x x 11 Trzewiki z gwoêdziami ochronnymi x x 12 Pas ˝o∏nierski x x 5 w zimie mo˝na nosiç czapk´ futrzanà Dziennik Ustaw Nr 7 — 504 — Poz. 54 ZESTAW NR 7 dla ˝o∏nierzy ˚andarmerii Wojskowej podczas wykonywania s∏u˝by patrolowej i konwojowej Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu Uwagi w zimie 1 2 w lecie w lecie 3 4 5 6 1 Beret koloru szkar∏atnego x x x w zimie mo˝na nosiç czapk´ futrzanà 2 Kurtka polowa wzór 93 z podpinkà x x — latem bez podpinki 3 Bluza polowa wzór 93 x x — 4 Spodnie polowe wzór 93 x x x 5 Koszulo-bluza polowa wzór 93 — — x 6 Szalokominiarka x — — 7 R´kawiczki ˝o∏nierskie koloru czarnego x — — 8 Skarpetki zimowe koloru czarnego x x x 9 Trzewiki x x x 10 Pas oficerski koloru bia∏ego x x x 11 Torba ˝andarmerii x x x U w a g i: 1. Oporzàdzenie skórzane w kolorze bia∏ym. 2. W miejsce beretu mo˝na nosiç he∏m. tylko dowódca patrolu Dziennik Ustaw Nr 7 — 505 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 3 UBIORY åWICZEBNE ZESTAW dla ˝o∏nierzy jednostek p∏ywajàcych Marynarki Wojennej Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu Uwagi w zimie 1 1 2 3 4 5 2 Czapka çwiczebna marynarska Kurtka zimowa nieprzemakalna z podpinkà Bluza çwiczebna marynarska Spodnie çwiczebne marynarskie Szalokominiarka koloru czarnego 3 x x x x x w lecie w lecie 4 x x x x — 5 6 x w zimie mo˝na nosiç czapk´ futrzanà, a na jednostkach p∏ywajàcych czapk´ zimowà we∏nianà — w okresie przejÊciowym w sprzyjajàcych warunkach atmosferycznych mo˝na nosiç bez podpinki, szalokominiarki i r´kawic — ˝o∏nierze rezerwy (oficerowie, chorà˝owie i podchorà˝owie) odbywajàcy przeszkolenie wojskowe noszà bluz´ çwiczebnà oficerskà x ˝o∏nierze rezerwy (oficerowie, chorà˝owie i podchorà˝owie) odbywajàcy przeszkolenie wojskowe noszà spodnie çwiczebne oficerskie — na jednostkach p∏ywajàcych równie˝ w lecie, w czasie niesprzyjajàcych warunków atmosferycznych na jednostkach p∏ywajàcych równie˝ w lecie, w czasie niesprzyjajàcych warunków atmosferycznych 6 R´kawice 5-palcowe ortalionowe x — — 7 Koszula çwiczebna marynarska z krótkimi r´kawami — — x 8 Trzewiki x x x na jednostkach p∏ywajàcych pó∏buty çwiczebne 9 Pas ˝o∏nierski z klamrà MW x x x tylko w czasie pe∏nienia s∏u˝by oraz wyst´powania z bronià lub oporzàdzeniem 10 Pasek do spodni Marynarki Wojennej x x x obowiàzkowo w zestawie z koszulà çwiczebnà U w a g i: 1. Bluz´ çwiczebnà mo˝na nosiç z podwini´tymi r´kawami. 2. W czasie çwiczeƒ i dzia∏aƒ bojowych czapk´ çwiczebnà marynarskà mo˝na zastàpiç he∏mem bojowym, w zimie oraz w lecie w czasie niesprzyjajàcych warunków atmosferycznych, z szalokominiarkà. Dziennik Ustaw Nr 7 — 506 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 4 UBIORY POLOWE ZESTAW dla ˝o∏nierzy Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych oraz jednostek brzegowych Marynarki Wojennej Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu Uwagi w zimie 1 2 w lecie w lecie 3 4 5 6 1 Beret (w Si∏ach Powietrznych — fura˝erka) x x x w zimie mo˝na nosiç czapk´ futrzanà 2 Bluza i spodnie dresów x — — dopuszcza si´ noszenie w okresie letnim w okresie letnim oraz przejÊciowym w sprzyjajàcych warunkach atmosferycznych bez podpinki, szalokominiarki i r´kawic 3 Kurtka polowa z podpinkà wzór 93 x x — 4 Bluza polowa wzór 93 x x — 5 Spodnie polowe wzór 93 x x x 6 Koszulo-bluza polowa wzór 93 — — x 7 Szalokominiarka x — — 8 R´kawice polowe x — — 9 Koszulka z d∏ugimi r´kawami x — — 10 Koszulka z krótkimi r´kawami — x x 11 Skarpetki zimowe koloru czarnego x x x 12 Trzewiki x x x 13 Pas ˝o∏nierski x x x w okresie letnim dopuszcza si´ wyst´powanie bez koszulki obowiàzkowo w zestawie z koszulo-bluzà polowà U w a g i: 1. Bluz´ polowà mo˝na u˝ytkowaç z podwini´tymi r´kawami. 2. W czasie çwiczeƒ i dzia∏aƒ bojowych beret (czapk´, fura˝erk´) mo˝na zastàpiç he∏mem bojowym (w zimie z szalokominiarkà lub kominiarkà). 3. Podczas wystàpieƒ poza jednostkà na urlopach i przepustkach ˝o∏nierze w czynnej s∏u˝bie wojskowej Wojsk Làdowych oraz Si∏ Powietrznych noszà r´kawiczki ˝o∏nierskie koloru czarnego. Dziennik Ustaw Nr 7 — 507 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 5 UBIORY SPECJALNE ZESTAW NR 1 dla ˝o∏nierzy Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych oraz jednostek brzegowych Marynarki Wojennej Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu 1 2 Uwagi w zimie w lecie 3 4 1 Beret x x 2 Kurtka czo∏gisty — x 3 Spodnie czo∏gisty — x 4 Kurtka zimowa czo∏gisty z podpinkà x — 5 Spodnie zimowe czo∏gisty z podpinkà x — 6 Sweter golf x x 7 Trzewiki x x 8 Pas ˝o∏nierski x x 9 R´kawice 5-palcowe ortalionowe x x 10 Szalokominiarka x — 5 w zimie mo˝na nosiç czapk´ futrzanà tylko za∏ogi czo∏gów oraz pojazdów pancernych i opancerzonych U w a g i: 1. W Wojskach Làdowych i Si∏ach Powietrznych nosi si´ beret koloru czarnego, w Marynarce Wojennej beret marynarski. 2. W trudnych warunkach terenowych i atmosferycznych ukompletowanie zestawu mo˝e byç uzupe∏nione o buty filcowo-gumowe i r´kawice robocze. Dziennik Ustaw Nr 7 — 508 — Poz. 54 ZESTAW NR 2 dla ˝o∏nierzy Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych oraz Marynarki Wojennej Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu 1 2 Uwagi w zimie w lecie 3 4 5 w zimie mo˝na nosiç czapk´ futrzanà 1 Czapka technika lotniczego x x 2 Ubranie technika lotniczego x x 3 Kurtka zimowa nieprzemakalna x x w zimie z podpinkà 4 Spodnie zimowe nieprzemakalne x x w zimie z podpinkà 5 Bielizna zimowa pilota x — 6 R´kawiczki x x 7 Trzewiki robocze x x U w a g a: W trudnych warunkach terenowych i atmosferycznych ukompletowanie zestawu mo˝e byç uzupe∏nione o szalokominiark´ i buty filcowo-gumowe. Dziennik Ustaw Nr 7 — 509 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 6 UBIORY ROBOCZE ZESTAW dla ˝o∏nierzy Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych oraz Marynarki Wojennej Zestawy ubioru Lp. Nazwa przedmiotu 1 2 Uwagi w zimie w lecie 3 4 1 Beret roboczy x x 2 Bluza robocza — x 3 Spodnie robocze — x 4 Bluza i spodnie dresów x — 5 Kurtka robocza z podpinkà x — 6 Spodnie robocze z podpinkà x — 7 R´kawice robocze x x 8 Trzewiki x x 5 w zimie mo˝na nosiç czapk´ futrzanà w zimie mo˝na nosiç buty filcowo-gumowe U w a g a: Na terenie jednostki wojskowej lub w pomieszczeniach zamkni´tych zasadnicze ukompletowanie ubiorów mo˝e byç uzupe∏niane, w zale˝noÊci od charakteru prowadzonych prac, o fartuch drelichowy lub inne dodatkowe przedmioty ochrony osobistej. Dziennik Ustaw Nr 7 — 510 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 7 UBIORY WYJÂCIOWE a b Rys. 1.
a)Ubiór wyjÊciowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej z bluzà letnià i czapkà garnizonowà
b)Ubiór wyjÊciowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej z czapkà garnizonowà Dziennik Ustaw Nr 7 — 511 — Poz. 54 Rys. 2. Ubiór wyjÊciowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej z pó∏p∏aszczem marynarskim i czapkà garnizonowà Dziennik Ustaw Nr 7 — 512 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 8 UBIORY S¸U˚BOWE a b Rys. 1.
a)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej Wojsk Làdowych KRWP z czapkà rogatywkà
b)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej Wojsk Làdowych KRWP z p∏aszczem sukiennym i czapkà futrzanà Dziennik Ustaw Nr 7 a — 513 — Poz. 54 b Rys. 2.
a)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej Si∏ Powietrznych KRWP z czapkà garnizonowà
b)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej Si∏ Powietrznych KRWP z p∏aszczem sukiennym i czapkà garnizonowà Dziennik Ustaw Nr 7 a — 514 — Poz. 54 b Rys. 3.
a)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej KRWP z czapkà garnizonowà
b)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej KRWP z pó∏p∏aszczem marynarskim i czapkà futrzanà Dziennik Ustaw Nr 7 a — 515 — Poz. 54 b Rys. 4.
a)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej KRMW z czapkà garnizonowà
b)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej KRMW z pó∏p∏aszczem marynarskim i czapkà garnizonowà Dziennik Ustaw Nr 7 a — 516 — Poz. 54 b Rys. 5.
a)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej ˚W z koszulo-bluzà polowà i beretem koloru szkar∏atnego podczas pe∏nienia s∏u˝by patrolowej i konwojowej
b)Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej ˚W z beretem koloru szkar∏atnego podczas pe∏nienia s∏u˝by patrolowej i konwojowej Dziennik Ustaw Nr 7 — 517 — Poz. 54 Rys. 6. Ubiór s∏u˝bowy ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej ˚W z kurtkà polowà i i czapkà futrzanà podczas pe∏nienia s∏u˝by patrolowej i konwojowej Dziennik Ustaw Nr 7 — 518 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 9 UBIORY åWICZEBNE a b Rys. 1.
a)Ubiór çwiczebny ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej z czapkà çwiczebnà marynarskà
b)Ubiór çwiczebny ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej z koszulà çwiczebnà marynarskà Dziennik Ustaw Nr 7 — 519 — Poz. 54 Rys. 2. Ubiór çwiczebny ˝o∏nierza zasadniczej s∏u˝by wojskowej i nadterminowej zasadniczej s∏u˝by wojskowej Marynarki Wojennej z kurtkà zimowà nieprzemakalnà i czapkà z dzianiny Dziennik Ustaw Nr 7 — 520 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 10 UBIORY POLOWE Rys. 1. Ubiór polowy ˝o∏nierza Wojsk Làdowych w czynnej s∏u˝bie wojskowej z koszulo-bluzà polowà i beretem koloru zielonego Dziennik Ustaw Nr 7 — 521 — Poz. 54 Rys. 2. Ubiór polowy ˝o∏nierza Wojsk Làdowych w czynnej s∏u˝bie wojskowej z beretem koloru zielonego Dziennik Ustaw Nr 7 — 522 — Poz. 54 Rys. 3. Ubiór polowy ˝o∏nierza Wojsk Làdowych w czynnej s∏u˝bie wojskowej bez pasa z beretem koloru zielonego Dziennik Ustaw Nr 7 — 523 — Poz. 54 Rys. 4. Ubiór polowy ˝o∏nierza Wojsk Làdowych w czynnej s∏u˝bie wojskowej z kurtkà polowà i czapkà futrzanà Dziennik Ustaw Nr 7 — 524 — Poz. 54 Rys. 5. Ubiór polowy ˝o∏nierza Si∏ Powietrznych w czynnej s∏u˝bie wojskowej z koszulo-bluzà polowà i fura˝erkà polowà Dziennik Ustaw Nr 7 — 525 — Rys. 6. Ubiór polowy ˝o∏nierza Si∏ Powietrznych w czynnej s∏u˝bie wojskowej z fura˝erkà polowà Poz. 54 Dziennik Ustaw Nr 7 — 526 — Poz. 54 Rys. 7. Ubiór polowy ˝o∏nierza Si∏ Powietrznych w czynnej s∏u˝bie wojskowej bez pasa z fura˝erkà polowà Dziennik Ustaw Nr 7 — 527 — Poz. 54 Rys. 8. Ubiór polowy ˝o∏nierza Si∏ Powietrznych w czynnej s∏u˝bie wojskowej z kurtkà polowà i czapkà futrzanà Dziennik Ustaw Nr 7 — 528 — Poz. 54 Rys. 9. Ubiór polowy ˝o∏nierza jednostek brzegowych Marynarki Wojennej w czynnej s∏u˝bie wojskowej z koszulo-bluzà polowà i beretem Dziennik Ustaw Nr 7 — 529 — Poz. 54 Rys. 10. Ubiór polowy ˝o∏nierza jednostek brzegowych Marynarki Wojennej w czynnej s∏u˝bie wojskowej z beretem Dziennik Ustaw Nr 7 — 530 — Poz. 54 Rys. 11. Ubiór polowy ˝o∏nierza jednostek brzegowych Marynarki Wojennej w czynnej s∏u˝bie wojskowej bez pasa Dziennik Ustaw Nr 7 — 531 — Poz. 54 Rys. 12. Ubiór polowy ˝o∏nierza jednostek brzegowych Marynarki Wojennej w czynnej s∏u˝bie wojskowej z kurtkà polowà i czapkà futrzanà Dziennik Ustaw Nr 7 — 532 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 11 UBIORY SPECJALNE a Rys. 1.
a)Ubiór czo∏gisty letni z beretem koloru czarnego
b)Ubiór czo∏gisty zimowy z czapkà futrzanà b Dziennik Ustaw Nr 7 — 533 — Rys. 2. Ubiór personelu technicznego letni z czapkà technika lotniczego Poz. 54 Dziennik Ustaw Nr 7 — 534 — Rys. 3. Ubiór personelu technicznego zimowy z czapkà futrzanà Poz. 54 Dziennik Ustaw Nr 7 — 535 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 12 UBIÓR ROBOCZY Rys. Ubiór roboczy ˝o∏nierza w czynnej s∏u˝bie wojskowej Dziennik Ustaw Nr 7 — 536 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 13 NAKRYCIA G¸OWY a b c d Rys. 1. Sposób rozmieszczenia or∏ów i oznak stopni wojskowych na czapkach rogatywkach Wojsk Làdowych
a)szeregowy
b)starszy szeregowy
c)kapral
d)starszy kapral Dziennik Ustaw Nr 7 — 537 — Poz. 54 a b c d Rys. 2. Sposób rozmieszczenia or∏ów i oznak stopni wojskowych na czapkach garnizonowych Si∏ Powietrznych
a)szeregowy
b)starszy szeregowy
c)kapral
d)starszy kapral Dziennik Ustaw Nr 7 — 538 — Poz. 54 Rys. 3. Sposób rozmieszczenia or∏a wojskowego i napisu na taÊmie otokowej na czapce garnizonowej Marynarki Wojennej Dziennik Ustaw Nr 7 — 539 — a b c d Rys. 4. Sposób rozmieszczenia or∏ów i oznak stopni wojskowych na beretach Wojsk Làdowych
a)szeregowy
b)starszy szeregowy
c)kapral
d)starszy kapral Poz. 54 Dziennik Ustaw Nr 7 — 540 — Poz. 54 a b c d Rys. 5. Sposób rozmieszczenia or∏ów i oznak stopni wojskowych na fura˝erkach Si∏ Powietrznych
a)szeregowy
b)starszy szeregowy
c)kapral
d)starszy kapral Dziennik Ustaw Nr 7 — 541 — Poz. 54 a b c d Rys. 6. Sposób rozmieszczenia or∏ów i oznak stopni wojskowych na fura˝erkach polowych Si∏ Powietrznych
a)szeregowy
b)starszy szeregowy
c)kapral
d)starszy kapral Dziennik Ustaw Nr 7 a — 542 — Poz. 54 a b c d e f g h e h Rys. 7. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych Wojsk Làdowych oraz Si∏ Powietrznych
a)starszy kapral
b)starszy plutonowy
c)starszy sier˝ant
d)starszy sier˝ant sztabowy
e)m∏odszy chorà˝y sztabowy
f)m∏odszy chorà˝y
g)
h)rozmieszczenie gwiazdek na otoku Dziennik Ustaw Nr 7 — 543 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 14 OZNAKI STOPNI WOJSKOWYCH a b c d Rys. 1. Sposób rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Wojsk Làdowych
a)szeregowy
b)starszy szeregowy
c)kapral
d)starszy kapral Dziennik Ustaw Nr 7 — 544 — a b c d Poz. 54 Rys. 2. Sposób rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Si∏ Powietrznych
a)szeregowy
b)starszy szeregowy
c)kapral
d)starszy kapral Dziennik Ustaw Nr 7 — 545 — a b c d Poz. 54 Rys. 3. Sposób rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach ubiorów polowych Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych
a)szeregowy
b)starszy szeregowy
c)kapral
d)starszy kapral Dziennik Ustaw Nr 7 — 546 — a b c d Poz. 54 Rys. 4. Sposób rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Marynarki Wojennej
a)marynarz
b)starszy marynarz
c)mat
d)starszy mat Dziennik Ustaw Nr 7 — 547 — Poz. 54 a b c d e f Rys. 5. Sposób rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na r´kawach bluz wyjÊciowych szeregowych i podoficerów Marynarki Wojennej
a)marynarz
b)starszy marynarz
c)mat
d)starszy mat
e)bosmanmat
f)starszy bosmanmat Dziennik Ustaw Nr 7 — 548 — Poz. 54 a b c d Rys. 6. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych
a)szeregowy
c)kapral
b)starszy szeregowy
d)starszy kapral Dziennik Ustaw Nr 7 — 549 — Poz. 54 a b c d e f Rys. 7. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych
a)plutonowy
d)starszy sier˝ant
b)starszy plutonowy
e)sier˝ant sztabowy
c)sier˝ant
f)starszy sier˝ant sztabowy Dziennik Ustaw Nr 7 — 550 — Poz. 54 a b c d e f Rys. 8. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych
a)m∏odszy chorà˝y
d)m∏odszy chorà˝y sztabowy
b)chorà˝y
e)chorà˝y sztabowy
c)starszy chorà˝y
f)starszy chorà˝y sztabowy Dziennik Ustaw Nr 7 — 551 — Poz. 54 a b c d e f Rys. 9. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych
a)podporucznik
d)major
b)porucznik
e)podpu∏kownik
c)kapitan
f)pu∏kownik Dziennik Ustaw Nr 7 — 552 — Poz. 54 a b c d Rys. 10. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych
a)genera∏ brygady
c)genera∏ broni
b)genera∏ dywizji
d)genera∏ Dziennik Ustaw Nr 7 — 553 — Poz. 54 Rys. 11. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych Marsza∏ka Polski na naramiennikach mundurów Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych Dziennik Ustaw Nr 7 — 554 — Poz. 54 a b c d Rys. 12. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Marynarki Wojennej
a)marynarz
c)mat
b)starszy marynarz
d)starszy mat Dziennik Ustaw Nr 7 — 555 — Poz. 54 a b c d e f Rys. 13. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Marynarki Wojennej
a)bosmanmat
d)starszy bosman
b)starszy bosmanmat
e)bosman sztabowy
c)bosman
f)starszy bosman sztabowy Dziennik Ustaw Nr 7 — 556 — Poz. 54 a b c d e f Rys. 14. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Marynarki Wojennej
a)m∏odszy chorà˝y marynarki
d)m∏odszy chorà˝y sztabowy marynarki
b)chorà˝y marynarki
e)chorà˝y sztabowy marynarki
c)starszy chorà˝y marynarki
f)starszy chorà˝y sztabowy marynarki Dziennik Ustaw Nr 7 — 557 — Poz. 54 a b c d e f Rys. 15. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Marynarki Wojennej
a)podporucznik marynarki
d)komandor podporucznik
b)porucznik marynarki
e)komandor porucznik
c)kapitan marynarki
f)komandor Dziennik Ustaw Nr 7 — 558 — Poz. 54 a b c d Rys. 16. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach mundurów Marynarki Wojennej
a)kontradmira∏
c)admira∏ floty
b)wiceadmira∏
d)admira∏ Dziennik Ustaw Nr 7 — 559 — Poz. 54 a b c d Rys. 17. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na r´kawach mundurów Marynarki Wojennej
a)bosman
c)bosman sztabowy
b)starszy bosman
d)starszy bosman sztabowy Dziennik Ustaw Nr 7 — 560 — Poz. 54 a b c d e f Rys. 18. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na r´kawach mundurów Marynarki Wojennej
a)m∏odszy chorà˝y marynarki
d)m∏odszy chorà˝y sztabowy marynarki
b)chorà˝y marynarki
e)chorà˝y sztabowy marynarki
c)starszy chorà˝y marynarki
f)starszy chorà˝y sztabowy marynarki Dziennik Ustaw Nr 7 — 561 — Poz. 54 a b c d e f Rys. 19. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na r´kawach mundurów Marynarki Wojennej
a)podporucznik marynarki
d)komandor podporucznik
b)porucznik marynarki
e)komandor porucznik
c)kapitan marynarki
f)komandor Dziennik Ustaw Nr 7 — 562 — Poz. 54 a b c d Rys. 20. Wzór rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na r´kawach mundurów Marynarki Wojennej
a)kontradmira∏
c)admira∏ floty
b)wiceadmira∏
d)admira∏ Dziennik Ustaw Nr 7 — 563 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 15 OZNAKI KORPUSÓW OSOBOWYCH a b c d Rys. Wzór rozmieszczenia oznak korpusów osobowych a),
c)na ko∏nierzach kurtek wyjÊciowych Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych b),
d)na ko∏nierzach p∏aszczy sukiennych Wojsk Làdowych i Si∏ Powietrznych Dziennik Ustaw Nr 7 — 564 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 16 OZNAKI SPECJALISTÓW WOJSKOWYCH a b c d e f g h Rys. 1. Wzory oznak specjalistów wojskowych
a)strzelec
b)sternik
c)sygnalista
d)artylerzysta okr´towy
e)miner
f)operator radiolokacji
g)radiotelegrafista
h)hydroakustyk Dziennik Ustaw Nr 7 — 565 — Poz. 54 a b c d e f g h Rys. 2. Wzory oznak specjalistów wojskowych
a)motorzysta-drena˝ysta
b)telefonista-telegrafista
c)kierowca samochodowy
d)miernik
e)orkiestrant
f)sanitariusz
g)torpedysta
h)nurek Dziennik Ustaw Nr 7 — 566 — Poz. 54 a b c d e f g h Rys. 3. Wzory oznak specjalistów wojskowych
a)administarcja
b)s∏u˝ba zdrowia
c)artylerzysta nadbrze˝ny
d)chemik
e)s∏u˝ba topograficzna
f)s∏u˝ba zakwaterowania i budownictwa wojskowego
g)mechanik lotniczy
h)elektryk Dziennik Ustaw Nr 7 — 567 — a b c e f g h Rys. 4. Wzory oznak specjalistów wojskowych
a)stra˝ak
b)s∏u˝ba kwatermistrzowska
c)pok∏adowy
d)mechanik uzbrojenia lotniczego
e)saper
f)kulturalno-oÊwiatowy
g)klasa mistrzowska
h)klasa pierwsza
i)klasa druga
j)klasa trzecia i Poz. 54 d j Dziennik Ustaw Nr 7 — 568 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 17 OZNAKI PRZYNALE˚NOÂCI PA¡STWOWEJ I ROZPOZNAWCZE a b c d Rys. 1. Wzór rozmieszczenia oznak przynale˝noÊci paƒstwowej i rozpoznawczych
a)oznaka przynale˝noÊci paƒstwowej — god∏o Rzeczypospolitej Polskiej na r´kawie kurtki mundurowej
b)oznaka przynale˝noÊci paƒstwowej — flaga Rzeczypospolitej Polskiej na r´kawie bluzy polowej
c)oznaka rozpoznawcza na r´kawie bluzy polowej
d)oznaka rozpoznawcza na r´kawie kurtki mundurowej Dziennik Ustaw Nr 7 — 569 — Rys. 2. Wzór rozmieszczenia proporczyka na berecie Poz. 54 Dziennik Ustaw Nr 7 — 570 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 18 OZNAKI IDENTYFIKACYJNE a b Rys. Wzór oznaki identyfikacyjnej z nazwiskiem do ubioru:
a)polowego wzór 93
b)polowego w kamufla˝u pustynnym Dziennik Ustaw Nr 7 — 571 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 19 OZNAKI I ODZNAKI WOJSKOWE oznaka przynale˝noÊci paƒstwowej odznaki oznaka rozpoznawcza Rys. 1. Sposób rozmieszczenia i noszenia oznak i odznak wojskowych na bluzie polowej Dziennik Ustaw Nr 7 — 572 — Poz. 54 oznaka specjalisty wojskowego odznaki oznaka stopnia Rys. 2. Sposób rozmieszczenia oznak i odznak na bluzie wyjÊciowej marynarskiej Dziennik Ustaw Nr 7 — 573 — Rys. 3. Wzór rozmieszczenia odznak i oznak na bluzie wyjÊciowej marynarskiej Poz. 54 Dziennik Ustaw Nr 7 — 574 — Poz. 54 Za∏àcznik nr 20 SPOSÓB NOSZENIA UZBROJENIA a b c d e f Rys. 1. Sposoby noszenia broni d∏ugiej
a)„przez pierÊ” z kolbà drewnianà
d)„przez pierÊ” z kolbà sk∏adanà
b)„przez plecy” z kolbà drewnianà
e)„przez plecy” z kolbà sk∏adanà
c)„na pas” z kolbà drewnianà
f)„na pas” z kolbà sk∏adanà Dziennik Ustaw Nr 7 — 575 — a Rys. 2. Sposoby noszenia broni d∏ugiej
a)„przez kark” z kolbà drewnianà
b)„przez kark” z kolbà sk∏adanà Rys. 3. Sposób noszenia broni krótkiej Poz. 54 b

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 14 grudnia 2004 r. w sprawie wzorów, noszenia umundurowania, odznak i oznak wojskowych oraz uzbrojenia