Dziennik Ustaw Nr 81 — 5421 — Poz. 716 716 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA1) z dnia 22 kwietnia 2005 r. w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w Êrodowisku pracy oraz ochrony zdrowi

§ 7

pkt 12, obejmuje zagadnienia dotyczàce: 5) dzia∏aƒ, które pracownicy podejmujà w razie wyst´powania awarii lub wypadków, lub dla ich zapobiegania.

1. Szkolenie jest przeprowadzane w trybie okreÊlonym w przepisach w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeƒstwa i higieny pracy. §
3. Rejestr,

§ 7

pkt 14, pracodawca przechowuje przez okres nie krótszy ni˝ 10 lat od dnia ustania nara˝enia, z zastrze˝eniem ust.

2. W przypadku nara˝enia na szkodliwy czynnik biologiczny, który mo˝e byç przyczynà choroby: 1) przewlek∏ej lub utajonej, 2) która, w Êwietle obecnej wiedzy, jest niemo˝liwa do zdiagnozowania do czasu rozwini´cia si´ choroby, 3) o wyjàtkowo d∏ugim okresie wyl´gania, 4) o nawracajàcym charakterze w d∏ugim okresie pomimo leczenia, 5) mogàcej powodowaç powa˝ne, d∏ugookresowe powik∏ania — rejestr przechowywany jest przez okres 40 lat od dnia ostatniego odnotowanego przypadku nara˝enia.
3. Pracownikowi lub przedstawicielowi pracownika udost´pnia si´ informacje zawarte w rejestrze,

§ 7

pkt 14: 1) w pe∏nym zakresie — w przypadku gdy informacja dotyczy tego pracownika; 2) w zakresie ograniczonym zapewniajàcym anonimowoÊç osób, których informacja dotyczy — w przypadku gdy informacja dotyczy innych pracowników. 4. Dost´p do rejestru,

§ 7pkt 14, posiada w∏a

Êciwa jednostka organizacyjna s∏u˝by medycyny pracy, w∏aÊciwy inspektor sanitarny oraz w∏aÊciwy inspektor pracy. 5. W przypadku likwidacji lub upad∏oÊci pracodawcy przekazuje on rejestr w∏aÊciwemu ze wzgl´du na swojà siedzib´ wojewódzkiemu oÊrodkowi medycyny pracy oraz w∏aÊciwemu inspektorowi sanitarnemu. Dziennik Ustaw Nr 81 — 5424 — § 11. 1. W ramach ochrony pracownika przed zagro˝eniem spowodowanym przez szkodliwy czynnik biologiczny pracodawca jest ponadto obowiàzany do: 1) zapewnienia pracownikowi bezpiecznych warunków spo˝ywania posi∏ków i napojów w wydzielonych pomieszczeniach; 2) wyposa˝enia pracownika w odpowiednie Êrodki ochrony indywidualnej i przechowywania ich w wyraênie oznakowanym miejscu; 3) zapewnienia w∏aÊciwych pomieszczeƒ, urzàdzeƒ higieniczno-sanitarnych, a tak˝e Êrodków higieny osobistej oraz, je˝eli to konieczne, Êrodków do odka˝ania skóry lub b∏on Êluzowych; 4) stworzenia i stosowania procedur:

1. a)pobierania, transportu oraz przetwarzania próbek i materia∏ów pochodzenia ludzkiego lub zwierz´cego,
2. b)dezynfekcji,
3. c)umo˝liwiajàcych bezpieczne usuwanie i post´powanie ze ska˝onymi odpadami; 5) zapewnienia bezpiecznych warunków odka˝ania, czyszczenia, a w razie koniecznoÊci niszczenia odzie˝y, Êrodków ochrony indywidualnej i wyposa˝enia, które uleg∏y ska˝eniu szkodliwym czynnikiem biologicznym; 6) dostarczenia pracownikowi aktualnych pisemnych instrukcji post´powania ze szkodliwym czynnikiem biologicznym; 7) niezw∏ocznego informowania wszystkich pracowników nara˝onych w wyniku awarii lub wypadku lub ich przedstawiciela o tym zdarzeniu, je˝eli mog∏o ono spowodowaç uwolnienie si´ szkodliwego czynnika biologicznego, a tak˝e o jego przyczynach oraz podj´tych i proponowanych Êrodkach majàcych na celu opanowanie sytuacji; 8) podj´cia natychmiastowych dzia∏aƒ majàcych na celu likwidacj´ przyczyn i skutków zaistnia∏ej awarii lub wypadku; 9) zg∏aszania awarii lub wypadku zwiàzanego z uwolnieniem si´ szkodliwego czynnika biologicznego, w zale˝noÊci od jego rodzaju, do w∏aÊciwych jednostek s∏u˝by medycyny pracy oraz w∏aÊciwego inspektora sanitarnego. 2. Instrukcje, o których mowa w ust. 1 pkt 6, obejmujà tak˝e procedur´ post´powania ze szkodliwym czynnikiem biologicznym w razie: 1) awarii lub wypadku zwiàzanych z uwolnieniem si´ szkodliwego czynnika biologicznego; 2) nara˝enia na szkodliwy czynnik biologiczny zakwalifikowany do grupy 3 lub 4 zagro˝enia. § 12. 1. W laboratoriach, w tym w laboratoriach diagnostycznych, oraz w pomieszczeniach dla zwie- Poz. 716 rzàt laboratoryjnych, które zosta∏y celowo zainfekowane szkodliwymi czynnikami biologicznymi zakwalifikowanymi do grupy 2—4 zagro˝enia lub które sà podejrzane o zainfekowanie takimi czynnikami, do celów badawczych, rozwoju, edukacji lub diagnostyki, po przeprowadzeniu oceny nara˝enia oraz ustaleniu stopnia hermetycznoÊci wymaganego dla poszczególnych szkodliwych czynników biologicznych, przyjmuje si´ odpowiednie Êrodki hermetycznoÊci. 2. W miejscach wymienionych w ust. 1 czynnoÊci zwiàzane z nara˝eniem na szkodliwe czynniki biologiczne sà prowadzone na stanowiskach pracy do tego wyznaczonych odpowiadajàcych przynajmniej: 1) 2. stopniowi hermetycznoÊci, dla szkodliwego czynnika biologicznego zakwalifikowanego do grupy 2 zagro˝enia; 2) 3. stopniowi hermetycznoÊci, dla szkodliwego czynnika biologicznego zakwalifikowanego do grupy 3 zagro˝enia; 3) 4. stopniowi hermetycznoÊci, dla szkodliwego czynnika biologicznego zakwalifikowanego do grupy 4 zagro˝enia. 3. Je˝eli w miejscach wymienionych w ust. 1 prowadzone sà prace z materia∏ami, w odniesieniu do których istnieje niepewnoÊç co do obecnoÊci szkodliwych czynników biologicznych mogàcych wywo∏ywaç choroby u ludzi, a których celem nie jest prowadzenie badaƒ nad tymi czynnikami, w tym prowadzenie hodowli lub ich gromadzenie, stosuje si´ 2. stopieƒ hermetycznoÊci, a stopnie hermetycznoÊci 3. lub 4. wtedy, gdy zachodzi taka koniecznoÊç. 4. W pomieszczeniach izolacyjnych, w których przebywajà ludzie lub zwierz´ta zaka˝eni lub podejrzani o zaka˝enie szkodliwym czynnikiem biologicznym zakwalifikowanym do grupy 3 lub 4 zagro˝enia, stosuje si´ Êrodki hermetycznoÊci. 5. Ârodki hermetycznoÊci i stopnie hermetycznoÊci dla laboratoriów, zwierz´tarni, pomieszczeƒ izolacyjnych dla ludzi i zwierzàt sà okreÊlone w za∏àczniku nr 4 do rozporzàdzenia. § 13. 1. Do procesów przemys∏owych, w trakcie których stosowane sà szkodliwe czynniki biologiczne zakwalifikowane do grupy 2—4 zagro˝enia, stosuje si´ odpowiednio § 12 ust. 2, z uwzgl´dnieniem stopni hermetycznoÊci i Êrodków hermetycznoÊci. 2. W∏aÊciwy inspektor sanitarny oraz w∏aÊciwy inspektor pracy, na podstawie oceny ryzyka zwiàzanego z wykorzystaniem szkodliwych czynników biologicznych zakwalifikowanych do grupy 2—4 zagro˝enia, mogà nakazaç stosowanie odpowiednich Êrodków hermetycznoÊci w wykorzystaniu przemys∏owym szkodliwych czynników biologicznych. 3. Ârodki hermetycznoÊci i stopnie hermetycznoÊci dla procesów przemys∏owych okreÊla za∏àcznik nr 5 do rozporzàdzenia. Dziennik Ustaw Nr 81 — 5425 — § 14. Je˝eli w wyniku analiz nie jest mo˝liwe przeprowadzenie rozstrzygajàcej oceny szkodliwoÊci czynnika biologicznego i zachodzi podejrzenie, ˝e zastosowanie danego czynnika mo˝e stanowiç powa˝ne zagro˝enie dla zdrowia pracowników, prace i procesy okreÊlone w § 12 i § 13 sà prowadzone wy∏àcznie na stanowiskach pracy, gdzie zapewniony jest przynajmniej 3. stopieƒ hermetycznoÊci. § 15. 1. W przypadku rozpoznania u pracownika choroby, która mo˝e byç skutkiem nara˝enia na dzia∏anie szkodliwego czynnika biologicznego, do obowiàzków pracodawcy nale˝y: 1) poinformowanie w∏aÊciwego inspektora sanitarnego o zaistnia∏ym przypadku zachorowania; Poz. 716 2. Przepis ust. 1 stosuje si´ równie˝, gdy nastàpi∏ zgon pracownika, wywo∏any dzia∏aniem szkodliwego czynnika biologicznego w miejscu pracy. § 16. 1. W przypadku wystàpienia lub mo˝liwoÊci wystàpienia w Êrodowisku pracy szkodliwego czynnika biologicznego, przeciw któremu jest dost´pna szczepionka, stosuje si´ odpowiednio przepisy ustawy z dnia 6 wrzeÊnia 2001 r. o chorobach zakaênych i zaka˝eniach (Dz. U. Nr 126, poz. 1384, z póên. zm.5)). 2. Pracodawca zleca wykonywanie prac zwiàzanych z nara˝eniem na kontakt ze szkodliwym czynnikiem biologicznym zakwalifikowanym do grupy 3 lub 4 zagro˝enia pracownikom w∏aÊciwie zabezpieczonym, w tym uodpornionym przy u˝yciu dost´pnych szczepionek. 2) zapewnienie pozosta∏ym pracownikom nara˝onym na dzia∏anie szkodliwego czynnika biologicznego, w takim stopniu jak choremu pracownikowi, mo˝liwoÊci przeprowadzenia badaƒ lekarskich; § 17. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. 3) przeprowadzenie ponownej oceny ryzyka na stanowisku pracy; ——————— Minister Zdrowia: M. Balicki 4) eliminacja powsta∏ego zagro˝enia. 5) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2003 r. Nr 45, poz. 391 i Nr 199, poz. 1938 oraz z 2004 r. Nr 96, poz. 959, Nr 173, poz. 1808 i Nr 210, poz. 2135. Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 kwietnia 2005 r. (poz. 716) Za∏àcznik nr 1 I. Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych Grupa 1 zagro˝enia Czynniki, przez które wywo∏anie chorób u ludzi jest ma∏o prawdopodobne. Grupa 2 zagro˝enia Czynniki, które mogà wywo∏ywaç choroby u ludzi, mogà byç niebezpieczne dla pracowników, ale rozprzestrzenienie ich w populacji ludzkiej jest ma∏o prawdopodobne. Zazwyczaj istniejà w stosunku do nich skuteczne metody profilaktyki lub leczenia. Grupa 3 zagro˝enia Czynniki, które mogà wywo∏ywaç u ludzi ci´˝kie choroby, sà niebezpieczne dla pracowników, a rozprzestrzenienie ich w populacji ludzkiej jest bardzo prawdopodobne. Zazwyczaj istniejà w stosunku do nich skuteczne metody profilaktyki lub leczenia. Grupa 4 zagro˝enia Czynniki, które wywo∏ujà u ludzi ci´˝kie choroby, sà niebezpieczne dla pracowników, a rozprzestrzenienie czynników w populacji ludzkiej jest bardzo prawdopodobne. Zazwyczaj nie istniejà w stosunku do nich skuteczne metody profilaktyki lub leczenia. II. Wykaz szkodliwych czynników biologicznych WyjaÊnienie oznaczeƒ dodatkowych stosowanych w wykazie: A — mo˝liwe efekty alergiczne D — wykaz pracowników nara˝onych na dzia∏anie tego czynnika biologicznego ma byç przechowywany przez okres d∏u˝szy ni˝ 10 lat po zakoƒczeniu ostatniego zanotowanego przypadku nara˝enia Dziennik Ustaw Nr 81 — 5426 — Poz. 716 T — produkcja toksyn V — dost´pna skuteczna szczepionka (
4. a)Kleszczowe zapalenie mózgu (
5. b)Wirus zapalenia wàtroby typu D mo˝e spowodowaç chorob´ u pracowników tylko w przypadku jednoczesnego lub wtórnego zaka˝enia spowodowanego wirusem zapalenia wàtroby typu B. Szczepienie przeciwko wirusowi zapalenia wàtroby typu B zabezpieczy wi´c pracowników, którzy nie zostali zaka˝eni wirusem zapalenia wàtroby typu B, przeciwko wirusowi zapalenia wàtroby typu D (Delta). (
6. c)Tylko typy A i B. (
7. d)Zalecane przy pracy wymagajàcej bezpoÊredniego kontaktu z tymi czynnikami. (
8. e)Zidentyfikowano dwa wirusy: jeden typu buffalopox i drugi — odmiana wirusa Vaccinia. (
9. f)Odmiana wirusa ospy krowiej. (
10. g)Odmiana wirusa Vaccinia. (
11. h)Nie ma dowodów na wyst´powanie u ludzi choroby wywo∏anej przez retrowirusy wyst´pujàce u ma∏p. Zapobiegawczo dla prac przy nich zalecany jest poziom hermetycznoÊci 3. (
12. i)Nie ma dowodów na wyst´powanie u ludzi infekcji wywo∏ywanej przez czynniki powodujàce inne gàbczaste encefalopatie przenoÊne (TSE). W tym przypadku stopieƒ hermetycznoÊci dla czynników sklasyfikowanych w grupie 3 (**) zagro˝enia jest zalecany jako Êrodek ostro˝noÊci w pracy laboratoryjnej, z wyjàtkiem pracy laboratoryjnej zwiàzanej z rozpoznanym czynnikiem trz´sawki owiec, w przypadku której wystarczajàcy jest poziom hermetycznoÊci 2. Szkodliwe czynniki biologiczne zakwalifikowane do grupy 2 zagro˝enia Uwaga: W przypadku szkodliwych czynników biologicznych wyst´pujàcych na tej liÊcie skrót „spp.” odnosi si´ do innych gatunków znanych jako patogenne dla ludzi. BAKTERIE i podobne organizmy Szkodliwy czynnik biologiczny Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia wed∏ug grup zagro˝enia Oznaczenie dodatkowe 1 2 3 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 A Acinetobacter calcoaceticus Actinobacillus actinomycetemcomitans Actinomadura madurae Actinomadura pelletieri Actinomyces gerencseriae Actinomyces israeli Actinomyces pyogenes Actinomyces spp. Aeromonas hydrophila Alcaligenes faecalis Arcanobacterium haemolyticum (Corynebacterium haenolyticum) Arthrobacter globiformis Bacillus subtilis Bacillus thuringiensis Bacteroides fragilis Bartonella bacillifonnis Bartonella quintana (Rochalimaea quintana) Bartonella (Rochalinea) spp. Bordetella bronchiseptica Bordetella parapertussis Bordetella pertussis Borrelia burgdorferi Borrelia duttonii Borrelia recurrentis Borrelia spp. A A A A V Dziennik Ustaw Nr 81 — 5427 — 1 Brevibacterium linens Campylobacter fetus Campylobacter jejuni Campylobacter spp. Cardiobacterium hominis Chlamydia pneumoniae Chlamydia trachomatis Chlamydia psittaci Clostridium botulinum Clostridium perfringens Clostridium tetani Clostridium spp. Corynebacterium diphtheriae Corynebacterium minutissimum Corynebacterium pseudotuberculosis Corynebacterium spp. Cytophaga allerginae Edwardsiella tarda Ehrlichia sennetsu (Rickettsia sennetsu) Ehrlichia spp. Eikenella corrodens Enterobacter aerogenes/cloacae Enterobacter spp. Enterococcus spp. Erysipelothrix rhusiopathiae Escherichia coli (z wyjàtkiem szczepów niepatogennych) Flavobacterium meningosepticum Fluoribacter bozemanae (Legionella) Francisella tularensis (Typ B) Fusobacterium necrophorum Gardnerella vaginalis Haemophilus ducreyi Haemophilus influenzae Haemophilus spp. Helicobacter pylori Klebsiella oxytoca Klebsiella pneumoniae Klebsiella rhinoscleromatis Klebsiella spp. Legionella pneumophila Legionella spp. Leptospira interrogans (wszystkie typy serologiczne) Listeria monocytogenes Listeria ivanovii Morganella morganii Mycobacterium avium/intracellulare Mycobacterium chelonae Mycobacterium fortuitum Mycobacterium kansasii Mycobacterium malmoense Mycobacterium marinum Mycobacterium paratuberculosis Mycobacterium scrofulaceum Mycobacterium simiae Mycobacterium szulgai Mycobacterium xenopi Mycoplasma caviae Poz. 716 2 3 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 A T T, V T, V A, T Dziennik Ustaw Nr 81 — 5428 — 1 Mycoplasma hominis Mycoplasma pneumoniae Neisseria flavescens Neisseria gonorrhoeae Neisseria meningitidis Nocardia asteroides Nocardia brasiliensis Nocardia farcinica Nocardia nova Nocardia otitidiscaviarum Pantoea agglomerans Pasteurella multocida Pasteurella spp. Peptostreptococcus anaerobius Plesiomonas shigelloides Porphyromonas spp. Prevotella spp. Proteus mirabilis Proteus penneri Proteus vulgaris Providencia alcalifaciens Providencia rettgeri Providencia spp. Pseudomonas aeruginosa Rhodococcus equi Rickettsia spp. Saccharomonospora viridis Saccharopolyspora rectivirgula Salmonella arizonae Salmonella enteritidis Salmonella typhimurium Salmonella paratyphi A, B, C Salmonella (inne typy serologiczne, z wy∏àczeniem S.Typhi) Serpulina spp. Shigella boydii Shigella dysenteriae, inne ni˝ Typ 1 Shigella flexneri Shigella sonnei Staphylococcus aureus Streptobacillus moniliformis Streptococcus pneumoniae Streptococcus pyogenes Streptococcus suis Streptococcus spp. Streptomyces albus Streptomyces spp. Thermoactinomyces thalpophilus Thermoactinomyces vulgaris Treponema carateum Treponema pallidum Treponema pertenue Treponema spp. Vibrio cholerae (w∏àcznie z El Tor) Vibrio parahaemolyticus Vibrio spp. Yersinia enterocolitica Yersinia pseudotuberculosis Yersinia spp. Poz. 716 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 3 V A, T A A V A A A A Dziennik Ustaw Nr 81 — 5429 — Poz. 716 WIRUSY Szkodliwy czynnik biologiczny Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia wed∏ug grup zagro˝enia Oznaczenie dodatkowe 1 2 3 Adenoviridae Astroviridae Bunyaviridae Bunyavirus: Wirus Buynamwera Wirus Bhanja Wirus Germiston Wirus kalifornijskiego zapalenia mózgu Hantavirus: Wirus Prospect Hill Nairovirus: Wirus Hazara Phlebovirus: Wirus sandfly fever Wirus Toscana Caliciviridae Norovirus Inne wirusy z Caliciviridae Coronaviridae Coronavirus (z wyjàtkiem wirusa SARS) Herpesviridae Wirus opryszczki pospolitej typu 1 i 2 (HSV-1 i 2) Wirus ospy wietrznej i pó∏paÊca (VZV) Wirus cytomegalii (CMV) Ludzki herpes wirus typu 6 (HHV 6) Ludzki herpes wirus typu 7 (HIV-7) Wirus Epsteina-Barr (EBV) Ludzki herpes wirus typu 8 (HIV-8) Orthomyxoviridae Wirusy grypy typu A, B i C Wirusy Dhori I Thogoto (arbowirusy) Papovaviridae Wirusy BK i JC Papillomaviridae Ludzkie wirusy papilloma Paramyxoviridae Wirus odry Wirus Êwinki (nagminnego zapalenia przyusznic) Wirus rzekomego pomoru drobiu (choroba Newcastle) Wirusy Parainfluency typu 1-4 Wirus RS (Respiratory syncytial virus) Parvoviridae Ludzki parwowirus (B 19) Picornaviridae Enterovirus: Wirus ostrego krwotocznego zapalenia spojówek AHC (ludzki enterowirus typu 70) Wirusy Coxsackie Wirusy Echo Wirus zapalenia wàtroby typu A (ludzki enterowirus typu 72) Wirusy polio szczepy atenuowane Rhinovirus Poxviridae Orthopoxvirus: Wirus ospy bawo∏ów (
13. e)2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 D 2 2 V (
14. c)2 D (
15. d)D (
16. d)2 2 2 2 2 2 V V 2 2 2 2 2 2 2 2 V V Dziennik Ustaw Nr 81 — 5430 — 1 Poz. 716 2 Wirus ospy krów Wirus ospy wielb∏àdów Wirus krowianki (wirus vaccinia) Wirus ospy s∏oni (
17. f)Wirus ospy królików (
18. g)Parapoxvirus: Wirus Orf Wirus guzków dojarek Molluscipoxvirus: Wirus mi´czaka zakaênego Yatapoxvirus: Wirus yaba Wirus tanapox Reoviridae Coltivirus Rotavirus Orbivirus Reovirus Rhabdoviridae Wirus p´cherzykowatego zapalenia jamy ustnej (VSV), szczepy laboratoryjne Togaviridae Alfavirus Wirus bebaru Wirus o’nyong-nyong Wirus Ross River Wirus Sindbis Rubivirus Wirus ró˝yczki Toroviridae 3 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 V PASO˚YTY Szkodliwy czynnik biologiczny Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia wed∏ug grup zagro˝enia Oznaczenie dodatkowe 1 2 3 Acanthamoeba castellani Ancylostoma duodenale Angiostrongylus cantonensis Angiostrongylus costaricensis Ascaris lumbricoides Ascaris suum Babesia divergens Babesia microti Balantidiwn coli Brugia malayi Brugia pahangi Brugia timori Capillaria philippinensis Capillaria spp. Clonorchis sinensis Clonorchis viverrini Cryptosporidium parvum Cryptosporidium spp. Cyclospora cayetanensis Dipetalonema streptocerca Diphyllobothrium latum 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 A A Dziennik Ustaw Nr 81 — 5431 — Poz. 716 1 2 Dracunculus medinensis Entamoeba histolytica Fasciola gigantica Fasciola hepatica Fasciolopsis buski Giardia lamblia (Giardia intestinalis) Hymenolepis diminuta Hymenolepis nana Leishmania ethiopica Leishmania mexicana Leishmania peruviana Leishmania tropica Leishmania major Leishmania spp. Loa loa Mansonella ozzardi Mansonella perstans Necator americanus Onchocerca volvulus Opisthorchis felineus Opisthorchis spp. Paragonimus westermani Plasmodium spp. (ludzki i ma∏
19. pi)Sarcocystis suihominis Schistosoma haematobium Schistosoma intercalatum Schistosoma japonicum Schistosoma mansoni Schistosoma mekongi Strongyloides stercoralis Strongyloides spp. Taenia saginata Toxocara canis Toxoplasma gondii Trichinella spiralis Trichuris trichiura Trypanosoma brucei brucei Trypanosoma brucei gambiense Wuchereria bancrofti 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 3 GRZYBY Szkodliwy czynnik biologiczny Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia wed∏ug grup zagro˝enia Oznaczenie dodatkowe 1 2 3 2 2 2 A A 2 2 2 2 2 2 2 A A Aspergillus fumigatus Candida albicans Candida tropicalis Cryptococcus neoformans var. neofonnans (Filobasidiella neofonnans var. neofonnans) Cryptococcus neoformans var. gattii (Filobasidiella bacillispora) Emmonsia parva var. parva Emmonsia parva var. crescens Epidermophyton floccosum Fonsecaea compacta Fonsecaea pedrosoi A Dziennik Ustaw Nr 81 — 5432 — Poz. 716 1 2 Madurella grisea Madurella mycetomatis Microsporum spp. Neotestudina rosatii Penicillium marneffei Scedosporium apiospermum (Pseudallescheria boydii) Scedosporium prolificans (inflatum) Sporothrix schenckii Trichophyton rubrum Trichophyton spp. 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 3 A A Szkodliwe czynniki biologiczne zakwalifikowane do grupy 3 zagro˝enia BAKTERIE i podobne organizmy Szkodliwy czynnik biologiczny Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia wed∏ug grup zagro˝enia Oznaczenie dodatkowe 1 2 3 Bacillus anthracis Brucella abortus Brucella canis Brucella melitensis Brucella suis Burkholderia mallei (Pseudomonas mallei) Burkholderia pseudomallei (Pseudomonas pseudomallei) Chlamydia psittaci (szczep avian) Coxiella burnetii Escherichia coli, szczepy verocytotoksyczne lub enterotoksyczne (np.: 0157: H7, 0124 lub 0123) Francisella tularensis (Typ A) Mycobacterium africanum Mycobacterium bovis (z wyjàtkiem szczepu BCG) Mycobacterium leprae Mycobacterium microti Mycobacterium tuberculosis Mycobacterium ulcerans Rickettsia akari Rickettsia canada Rickettsia conorii Rickettsia montana Rickettsia typhi (Rickettsia mooseri) Rickettsia prowazekii Rickettsia rickettsii Rickettsia tsutsugamushi Salmonella Typhi Shigella dysenteriae (Typ 1) Yersinia pestis 3 3 3 3 3 3 3 3 3 3** 3 3 3 3 3** 3 3** 3** 3** 3 3** 3 3 3 3 3** 3** 3 V V V V T V ** Czynniki biologiczne zakwalifikowane do grupy 3 zagro˝enia mogàce stanowiç ograniczone ryzyko zaka˝enia dla pracowników, gdy˝ nie sà zazwyczaj zakaêne drogà powietrznà Dziennik Ustaw Nr 81 — 5433 — Poz. 716 WIRUSY Szkodliwy czynnik biologiczny Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia wed∏ug grup zagro˝enia Oznaczenie dodatkowe 1 2 3 Arenaviridae Arenavirus 1. Zespó∏ wirusów LCMV-LASV (arenawirusy starego Êwiata): Wirus limfocytowego zapalenia opon mózgowych (LCM) Wirus Mopeia 2. Zespó∏ wirusów Tacaribe (arenawirusy nowego Êwiata): Wirus Flexal Bunyaviridae Bunyavirus Wirus Oropouche Hantavirus: Wirus Hantaan (koreaƒska goràczka krwotoczna) Wirus Dobrava-Belgrad Wirus Sin Nombre (poprzednio Muerto Canyon) Wirus Puumala Wirus Seoul Phlebovirus Goràczka doliny Rift Caliciviridae Wirus zapalenia wàtroby typu E Coronaviridae Wirus SARS Flaviviridae Wirus australijskiego zapalenia mózgu (wirus zapalenia mózgu doliny Murray) Wirus kleszczowego zapalenia mózgu wariant Êrodkowoeuropejski Wirus Absettarov Wirus Hanzalova Wirus Hypr Wirus Kumlinge Wirus Dengue typu 1-4 Wirus zapalenia wàtroby typu C Wirus zapalenia wàtroby typu G Wirus japoƒskiego zapalenia mózgu typu B Wirus lasu Kyasanur Wirus louping ill (choroby skokowej owiec) Wirus Powassan Wirus Rocio Wirus zapalenia mózgu St. Louis Wirus Wesselsbron Wirus zapalenia mózgu zachodniego Nilu Wirus ˝ó∏tej goràczki Hepaadenaviridae Wirus zapalenia wàtroby typu B Wirus zapalenia wàtroby typu D (Delta) Herpesviridae Ma∏pi herpes wirus B (wirus B simiae) Picornaviridae Wirus polio, dzikie szczepy Poxviridae Wirus ospy ma∏p Retroviridae Ludzkie wirusy nabytego niedoboru odpornoÊci Ludzki wirus limfotropowy komórek T (HTLV) typu 1 i 2 SIV(
20. h)3 3 3 3 3 3 3 3 3 3 V 3** 3 3 3** 3 3 3 3 3 3** 3** 3 3 3** 3 3 3 3** 3 3 3** 3** V D V V V V, D V, D (
21. b)3 3 3 V 3** 3** 3** D D Dziennik Ustaw Nr 81 — 5434 — Poz. 716 1 Rhabdoviridae Wirus wÊcieklizny Wirus p´cherzykowatego zapalenia jamy ustnej, szczepy dzikie (VSV) Togaviridae Alfavirus Wirus wschodniego zapalenia mózgu i rdzenia koni Wirus chikungunya Wirus Everglades Wirus Mayaro Wirus Mucambo Wirus Ndumu Wirus Semliki Forest Wirus Tonate Wirus wenezuelskiego zapalenia mózgu i rdzenia koni Wirus zachodniego zapalenia mózgu i rdzenia koni Wirus ptasiej grypy (HPAI) Wirusy niesklasyfikowane: Jeszcze niezidentyfikowane wirusy zapalenia wàtroby Czynniki niekonwencjonalne kojarzone z gàbczastymi encefalopatiami przenoÊnymi (TSE): Choroba Creutzfelda-Jakoba Odmiana choroby Creutzfelda-Jakoba Gàbczasta encefalopatia byd∏a (BSE) oraz inne zwierz´ce gàbczaste encefalopatie przenoÊne TSE Choroba Gerstmana-Sträussler-Scheinker (GSS) Kuru 2 3 3** 3 V 3 3** 3** 3 3** 3 3 3** 3 3 3 V V 3** D 3** 3** D (
22. d)D (
23. d)3** 3** 3** D (
24. d)(
25. i)D (
26. d)D (
27. d)** Czynniki biologiczne zakwalifikowane do grupy 3 zagro˝enia mogàce stanowiç ograniczone ryzyko zaka˝enia dla pracowników, gdy˝ nie sà zazwyczaj zakaêne drogà powietrznà PASO˚YTY Szkodliwy czynnik biologiczny Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia wed∏ug grup zagro˝enia Oznaczenie dodatkowe 1 2 3 Echinococcus granulosus Echinococcus multilocularis Echinococcus vogeli Leishmania brasiliensis Leishmania donovani 3** 3** 3** 3** 3** Naegleria fowleri Plasmodium falciparum Taenia solium Trypanosoma brucei rhodesiense Trypanosoma cruzi 3 3** 3** 3** 3 ** Czynniki biologiczne zakwalifikowane do grupy 3 zagro˝enia mogàce stanowiç ograniczone ryzyko zaka˝enia dla pracowników, gdy˝ nie sà zazwyczaj zakaêne drogà powietrznà Dziennik Ustaw Nr 81 — 5435 — Poz. 716 GRZYBY Szkodliwy czynnik biologiczny Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia wed∏ug grup zagro˝enia Oznaczenie dodatkowe 1 2 3 Blastomyces dermatitidis (Ajellomyces dermatitidis) Cladophialophora bantiana (uprzednio: Xylohypha bantiana, Cladosporium bantianum lub trichoides) Coccidioides immitis Histoplasma capsulatum var. capsulatum (Ajellomyces capsulatus) Histoplasma capsulatum duboisii Paracoccidioides brasiliensis 3 3 3 3 3 3 A Szkodliwe czynniki biologiczne zakwalifikowane do grupy 4 zagro˝enia WIRUSY Szkodliwy czynnik biologiczny Klasyfikacja szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia wed∏ug grup zagro˝enia Oznaczenie dodatkowe 1 2 3 Arenaviridae 1. Zespó∏ wirusów LCM-LASV (arenawirusy starego Êwiata): Wirus goràczki Lassa 2. Zespó∏ wirusów Tacaribe (arenawirusy nowego Êwiata): Wirus Guanarito Wirus Juni Wirus Sabia Wirus Machupo Bunyaviridae Nairovirus: Wirus krymsko-kongijskiej goràczki krwotocznej (CCHF) Filoviridae Wirus Ebola Wirus Marburg Flaviviridae Wirus omskiej goràczki krwotocznej Wirus rosyjskiego wiosenno-letniego zapalenia mózgu (TBE) Paramyxoviridae Hendravirus Koƒski morbilliwirus (wirus Hendra) Poxviridae Wirus ospy (variola major i minor) 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 V (
28. a)V (
29. a)4 4 V Dziennik Ustaw Nr 81 — 5436 — Poz. 716 Za∏àcznik nr 2 WYKAZ PRAC NARA˚AJÑCYCH PRACOWNIKÓW NA DZIA¸ANIE CZYNNIKÓW BIOLOGICZNYCH Lp. 1 Praca w zak∏adach produkujàcych ˝ywnoÊç 2 Praca w rolnictwie 3 Praca, podczas której dochodzi do kontaktu ze zwierz´tami lub produktami pochodzenia zwierz´cego 4 Praca w jednostkach ochrony zdrowia 5 Praca w laboratoriach klinicznych, weterynaryjnych lub diagnostycznych 6 Praca w zak∏adach gospodarki odpadami 7 Praca przy oczyszczaniu Êcieków 8 Praca w innych okolicznoÊciach ni˝ wymienione w lp. 1—7, podczas której jest potwierdzone nara˝enie na dzia∏anie czynników biologicznych Za∏àcznik nr 3 WZÓR ZNAKU OSTRZEGAJÑCEGO PRZED ZAGRO˚ENIEM BIOLOGICZNYM UWAGA: Piktogram powinien byç koloru czarnego na ˝ó∏to-pomaraƒczowym tle, w formie trójkàta. Za∏àcznik nr 4 ÂRODKI HERMETYCZNOÂCI I STOPNIE HERMETYCZNOÂCI DLA LABORATORIÓW, ZWIERZ¢TARNI, POMIESZCZE¡ IZOLACYJNYCH DLA LUDZI I ZWIERZÑT B. Stopieƒ hermetycznoÊci A. Ârodki hermetycznoÊci grupa 2 zagro˝enia grupa 3 zagro˝enia 1 2 3 grupa 4 zagro˝enia 4 1. Miejsce pracy odizolowane od innych pomieszczeƒ w tym samym budynku lub znajdujàce si´ w oddzielnym budynku niewymagane zalecane wymagane 2. Powietrze wyprowadzane i wprowadzane do miejsca pracy przez filtry (HEPA) lub podobne niewymagane wymagane dla powietrza wyprowadzanego wymagane dla powietrza wyprowadzanego i wprowadzanego Dziennik Ustaw Nr 81 — 5437 — 1 Poz. 716 2 3 4 3. Dost´p wy∏àcznie dla osób uprawnionych zalecane wymagane wymagane przez Êluz´ powietrznà 4. Miejsce pracy przystosowane do dezynfekcji poprzez fumigacj´ niewymagane zalecane wymagane 5. OkreÊlone procedury dezynfekcji wymagane wymagane wymagane 6. PodciÊnienie w miejscu pracy w stosunku do bezpoÊredniego otoczenia niewymagane zalecane wymagane 7. Skuteczna ochrona przed wektorami zaka˝eƒ, np. gryzoniami i owadami zalecane wymagane wymagane 8. Powierzchnie nieprzepuszczalne dla wody i ∏atwo zmywalne wymagane dla sto∏ów wymagane dla sto∏ów i pod∏ogi wymagane dla sto∏ów, Êcian, pod∏ogi i sufitu 9. Powierzchnie odporne na kwasy, zasady, rozpuszczalniki oraz Êrodki dezynfekcyjne zalecane wymagane wymagane 10. Bezpieczne przechowywanie szkodliwego czynnika biologicznego wymagane wymagane wymagane, zabezpieczony pojemnik 11. Okno do obserwacji lub podobne rozwiàzanie, tak aby pracownicy mogli byç widoczni zalecane zalecane wymagane 12. Pe∏ne wyposa˝enie przypisane do laboratorium niewymagane zalecane wymagane 13. Praca ze ska˝onym materia∏em, w∏àcznie ze zwierz´tami, w komorze bezpieczeƒstwa lub izolatce lub innym odpowiednim pomieszczeniu zamkni´tym tam, gdzie konieczne wymagane, gdzie zaka˝enie przenoszone jest drogà powietrznà wymagane 14. Piec do spopielania zw∏ok zwierz´cych zalecane wymagane (dost´pne) wymagane, na miejscu Dziennik Ustaw Nr 81 — 5438 — Poz. 716 Za∏àcznik nr 5 ÂRODKI HERMETYCZNOÂCI I STOPNIE HERMETYCZNOÂCI W PROCESACH PRZEMYS¸OWYCH Szkodliwe czynniki biologiczne zakwalifikowane do grupy 1 zagro˝enia W przypadku pracy ze szkodliwymi czynnikami biologicznymi grupy 1 zagro˝enia, w tym z atenuowanymi szczepionkami, nale˝y stosowaç odpowiednie zasady bezpieczeƒstwa i higieny pracy. Szkodliwe czynniki biologiczne zakwalifikowane do grupy 2—4 zagro˝enia Mo˝e byç konieczne wybranie i po∏àczenie wymagaƒ dotyczàcych hermetycznoÊci, zamieszczonych poni˝ej w ró˝nych kategoriach na podstawie oceny nara˝enia zwiàzanego z ka˝dym poszczególnym procesem lub sk∏adowà procesu. B. Stopieƒ hermetycznoÊci A. Ârodki hermetycznoÊci grupa 2 zagro˝enia grupa 3 zagro˝enia 1 grupa 4 zagro˝enia 2 3 4 1. Praca z ˝ywymi drobnoustrojami wykonywana jest w systemie odizolowanym od Êrodowiska wymagane wymagane wymagane 2. Kontrola gazów wylotowych z systemu zamkni´tego wymagana minimalizacja rozprzestrzeniania gazów wylotowych wymagane zapobieganie rozprzestrzenianiu gazów wylotowych wymagane zapobieganie rozprzestrzenianiu gazów wylotowych 3. Pobieranie próbek, wprowadzanie materia∏u do systemu zamkni´tego oraz przenoszenie ˝ywych organizmów do innego systemu zamkni´tego przeprowadzane tak, aby: zminimalizowaç rozprzestrzenianie zapobiec rozprzestrzenieniu zapobiec rozprzestrzenieniu 4. P∏ynne pod∏o˝a hodowlane nie sà usuwane poza obszar systemu zamkni´tego, chyba ˝e ˝ywe organizmy zosta∏y poddane: inaktywacji przy u˝yciu wiarygodnych metod inaktywacji przy inaktywacji przy u˝yciu u˝yciu wiarygodnych wiarygodnych metod chemicznych metod chemicznych i fizycznych i fizycznych 5. SzczelnoÊç systemu zaprojektowana tak, aby: zminimalizowaç uwolnienie zapobiec uwolnieniu zapobiec uwolnieniu 6. System zamkni´ty zlokalizowany w obr´bie obszaru kontrolowanego: dowolnie dowolnie wymagane, musi byç zbudowany specjalnie w tym celu 1) nale˝y umieÊciç znaki zagro˝enia biologicznego dowolnie wymagane wymagane 2) dost´p ograniczony dla osób uprawnionych dowolnie wymagany wymagany, przez Êluz´ powietrznà 3) personel nosi odzie˝ ochronnà niewymagane (wymagana odzie˝ robocza) wymagane wymagana ca∏kowita zmiana odzie˝y 4) umywalnie i Êrodki odka˝ajàce dost´pne dla personelu wymagane wymagane wymagane 5) personel bierze prysznic przed opuszczeniem obszaru kontrolowanego niewymagane dowolnie wymagane Dziennik Ustaw Nr 81 — 5439 — 1 2 Poz. 716 3 4 6) woda z odp∏ywu umywalek oraz pryszniców magazynowana oraz inaktywowana przed uwolnieniem niewymagane dowolnie wymagane 7) obszar kontrolowany jest wentylowany tak, aby zminimalizowaç ska˝enie powietrza dowolnie dowolnie wymagane 8) obszar kontrolowany jest utrzymywany w podciÊnieniu w stosunku do bezpoÊredniego otoczenia niewymagane dowolnie wymagane 9) powietrze wyprowadzane i wprowadzane do obszaru kontrolowanego powinno przechodziç przez filtry HEPA niewymagane dowolnie wymagane 10) obszar kontrolowany jest zaprojektowany tak, aby zmieÊci∏y si´ w nim wszystkie odp∏ywy z systemu zamkni´tego niewymagane dowolnie wymagane 11) obszar kontrolowany posiada uszczelnienia pozwalajàce na dezynfekcj´ poprzez fumigacj´ niewymagane dowolnie wymagane inaktywacja przy u˝yciu wiarygodnych metod chemicznych i fizycznych inaktywacja przy u˝yciu wiarygodnych metod chemicznych i fizycznych 12) post´powanie z materia∏em odp∏ywowym inaktywacja przy z systemu, przed ostatecznym u˝yciu usuni´ciem wiarygodnych metod — 5440 — Egzemplarze bie˝àce oraz archiwalne mo˝na nabywaç: – w Zak∏adzie Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa, tel. 694-67-00, 694-60-96 — na podstawie nades∏anego zamówienia (wy∏àcznie sprzeda˝ wysy∏kowa); – w punktach sprzeda˝y Dziennika Ustaw i Monitora Polskiego w Warszawie (sprzeda˝ wy∏àcznie za gotówk´): – ul. Powsiƒska 69/71, tel. 694-62-96 – al. Szucha 2/4, tel. 629-61-73 (od 1999 r.) Reklamacje z powodu niedor´czenia poszczególnych numerów zg∏aszaç nale˝y na piÊmie do Zak∏adu Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa, do 15 dni po otrzymaniu nast´pnego kolejnego numeru O wszelkich zmianach nazwy lub adresu prenumeratora prosimy niezw∏ocznie informowaç na piÊmie Zak∏ad Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów Dziennik Ustaw i Monitor Polski (spis treÊci) dost´pne sà w Internecie pod adresem www.cokprm.gov.pl Wydawca: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów Redakcja: Rzàdowe Centrum Legislacji — Redakcja Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej oraz Dziennika Urz´dowego Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa, tel. 622-66-56 Sk∏ad, druk i kolporta˝: Zak∏ad Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa, tel.: 694-67-50, 694-67-52; faks 694-62-06 Bezp∏atna infolinia: 0-800-287-581 (czynna w godz. 730–1530) www.cokprm.gov.pl e-mail: dziust@cokprm.gov.pl T∏oczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Zak∏adzie Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa Zam. 1237/W/C/2005 ISSN 0867-3411 Cena 12,20 z∏ (w tym 7% VAT)