Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 14 grudnia 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej i prepa

Dziennik Ustaw Nr 2 — 43 — Poz. 7 i 8 8 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA1) z dnia 14 grudnia 2004 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej i preparatu niebezpiecznego2) Na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych (Dz. U. Nr 11, poz. 84, z póên. zm.3)) zarzàdza si´, co nast´puje: § 1. W rozporzàdzeniu Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej i preparatu niebezpiecznego (Dz. U. Nr 140, poz. 1171) wprowadza si´ nast´pujàce zmiany: 1) w § 2 dotychczasowà treÊç oznacza si´ jako ust. 1 i dodaje si´ ust. 2 i 3 w brzmieniu: „2. Karty charakterystyki dostarczane odbiorcy majàcemu siedzib´ na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej sporzàdza si´ w j´zyku polskim. 3. W przypadku dostarczania karty charakterysty- ki odbiorcy majàcemu siedzib´ na terytorium innych paƒstw cz∏onkowskich Unii Europejskiej oraz terytorium Islandii, Liechtensteinu i Norwegii w kartach charakterystyki uwzgl´dnia si´, na ˝yczenie odbiorcy, wymagania przepisów krajowych obowiàzujàcych w tym paƒstwie.”; 2) za∏àcznik do rozporzàdzenia otrzymuje brzmienie okreÊlone w za∏àczniku do niniejszego rozporzàdzenia. § 2. Karty charakterystyki sporzàdzone na podstawie dotychczasowych przepisów i dostarczone odbiorcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zachowujà wa˝noÊç do czasu ich aktualizacji. § 3. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. Minister Zdrowia: M. Balicki ——————— 1) Minister Zdrowia kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 czerwca 2004 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Zdrowia (Dz. U. Nr 134, poz. 1439). 2) Niniejsze rozporzàdzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji wdro˝enia nast´pujàcych dyrektyw Wspólnot Europejskich: 1) dyrektywy 91/155/EWG z dnia 5 marca 1991 r. okreÊlajàcej i ustanawiajàcej szczegó∏owe uzgodnienia dotyczàce systemu szczególnych informacji o preparatach niebezpiecznych w zwiàzku z wykonaniem art. 10 dyrektywy 88/379/EWG (Dz. Urz. WE L 76 z 22.03.1991), 2) dyrektywy 93/112/WE z dnia 10 grudnia 1993 r. zmieniajàcej dyrektyw´ 91/155/EWG okreÊlajàcà i ustanawiajàcà szczegó∏owe uzgodnienia dotyczàce systemu szczególnych informacji o preparatach niebezpiecznych w zwiàzku z wykonaniem art. 10 dyrektywy 88/379/EWG (Dz. Urz. WE L 314 z 16.12.1993), 3) dyrektywy 2001/58/WE z dnia 27 lipca 2001 r. zmieniajàcej po raz drugi dyrektyw´ 91/155/EWG okreÊlajàcà i ustanawiajàcà szczegó∏owe uzgodnienia dotyczàce systemu szczególnych informacji o preparatach niebezpiecznych w zwiàzku z wykonaniem art. 14 dyrektywy 99/45/WE oraz odnoszàcej si´ do substancji niebezpiecznych w zwiàzku z wykonaniem art. 27 dyrektywy 67/548/EWG (karty charakterystyki) (Dz. Urz. WE L 212 z 07.08.2001). 3) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 100, poz. 1085, Nr 123, poz. 1350 i Nr 125, poz. 1367, z 2002 r. Nr 135, poz. 1145 i Nr 142, poz. 1187, z 2003 r. Nr 189, poz. 1852 oraz z 2004 r. Nr 96, poz. 959 i Nr 121, poz. 1263. Dziennik Ustaw Nr 2 — 44 — Poz. 8 Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Zdrowia z dnia 14 grudnia 2004 r. (poz. 8) WZÓR KARTY CHARAKTERYSTYKI ORAZ SPOSÓB JEJ SPORZÑDZANIA I. Wzór karty charakterystyki 1. Identyfikacja substancji/preparatu* Identyfikacja producenta, importera lub dystrybutora* ........................................................................................................................................................................................ 2. Sk∏ad i informacja o sk∏adnikach ........................................................................................................................................................................................ 3. Identyfikacja zagro˝eƒ ........................................................................................................................................................................................ 4. Pierwsza pomoc ........................................................................................................................................................................................ 5. Post´powanie w przypadku po˝aru ........................................................................................................................................................................................ 6. Post´powanie w przypadku niezamierzonego uwolnienia do Êrodowiska ........................................................................................................................................................................................ 7. Post´powanie z substancjà/preparatem* i jej/jego* magazynowanie ........................................................................................................................................................................................ 8. Kontrola nara˝enia i Êrodki ochrony indywidualnej ........................................................................................................................................................................................ 9. W∏aÊciwoÊci fizykochemiczne ........................................................................................................................................................................................ 10. StabilnoÊç i reaktywnoÊç ........................................................................................................................................................................................ 11. Informacje toksykologiczne ........................................................................................................................................................................................ 12. Informacje ekologiczne ........................................................................................................................................................................................ 13. Post´powanie z odpadami ........................................................................................................................................................................................ 14. Informacje o transporcie ........................................................................................................................................................................................ 15. Informacje dotyczàce przepisów prawnych ........................................................................................................................................................................................ 16. Inne informacje ........................................................................................................................................................................................ * Niepotrzebne skreÊliç. Dziennik Ustaw Nr 2 — 45 — II. Sposób sporzàdzania karty charakterystyki Poz. 8 4. Telefon alarmowy Karta charakterystyki jest opracowywana przez osoby, które posiadajà odpowiednie kwalifikacje. Poza wy˝ej wymienionymi informacjami podaje si´ numer telefonu alarmowego. Informacje w karcie charakterystyki obejmujà ka˝de zagro˝enie, w szczególnoÊci wyró˝nia si´ przypadki, gdy osoba sporzàdzajàca kart´ charakterystyki nie posiada pewnych informacji, oraz przypadki, gdy istniejà negatywne wyniki badaƒ. 2. Sk∏ad i informacja o sk∏adnikach Niezamieszczenie wymaganej informacji jest mo˝liwe w przypadkach, gdy informacja na ten temat nie jest potrzebna. 1) z uwagi na tajemnic´ handlowà lub dotyczàcà procesu produkcji nie jest konieczne podanie pe∏nego sk∏adu preparatu (to˝samoÊci substancji i ich st´˝eƒ); jednak umieszczenie ogólne opisu tych sk∏adników i ich st´˝eƒ jest wskazane; Z uwagi na szeroki zakres w∏aÊciwoÊci substancji i preparatów, w niektórych przypadkach niezb´dne mo˝e okazaç si´ zamieszczenie w karcie charakterystyki dodatkowej informacji. Na pierwszej stronie karty charakterystyki nale˝y podaç dat´ jej sporzàdzenia lub aktualizacji. 1. Identyfikacja substancji/preparatu Identyfikacja producenta, importera dystrybutora. lub 1. Identyfikacja substancji/preparatu W punkcie tym podaje si´ nazw´ substancji lub preparatu, pod którà wprowadza si´ je do obrotu. S∏ownictwo u˝yte do identyfikacji musi byç identyczne ze s∏ownictwem podanym na oznakowaniu opakowania, wykonanym zgodnie z przepisami ustawy z dnia 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych, zwanej dalej „ustawà”. Mo˝na równie˝ wskazaç dodatkowe sposoby identyfikacji. 2. Zastosowanie substancji/preparatu Wskazuje si´ znane lub zalecane przeznaczenie lub zastosowania substancji lub preparatu. W przypadku wielu mo˝liwych zastosowaƒ podaje si´ najwa˝niejsze z nich, wskazujàc w szczególnoÊci sposób dzia∏ania substancji lub preparatu. Mo˝na te˝ podaç krótki opis zastosowania (dzia∏ania), np. antyutleniacz, retardant ognia. Informacje podaje si´ w sposób umo˝liwiajàcy odbiorcy ∏atwe okreÊlenie zagro˝eƒ stwarzanych przez substancje wchodzàce w sk∏ad preparatu: 2) w przypadku preparatu, który zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy zosta∏ sklasyfikowany jako niebezpieczny wymienia si´, z podaniem ich st´˝eƒ lub zakresu st´˝eƒ, w jakich wyst´pujà, nast´pujàce sk∏adniki:

1. a)substancje stwarzajàce zagro˝enie dla zdrowia cz∏owieka lub dla Êrodowiska, je˝eli sà obecne w preparacie w st´˝eniach równych lub wi´kszych od st´˝eƒ przedstawionych w cz´Êci 1 pkt 8 za∏àcznika do rozporzàdzenia wydanego na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy, chyba ˝e w innych przepisach wydanych na podstawie przepisów ustawy podane sà ich ni˝sze st´˝enia,
2. b)substancje, dla których okreÊlono w odr´bnych przepisach wartoÊci najwy˝szych dopuszczalnych st´˝eƒ w Êrodowisku pracy, je˝eli wyst´pujà w preparacie w st´˝eniach okreÊlonych w lit. a; 3) w przypadku preparatu, który na podstawie kryteriów klasyfikacji nie zosta∏ sklasyfikowany jako niebezpieczny, nale˝y wskazaç wszystkie substancje stwarzajàce zagro˝enie dla zdrowia cz∏owieka lub dla Êrodowiska, lub dla których okreÊlono w odr´bnych przepisach wartoÊci najwy˝szych dopuszczalnych st´˝eƒ w Êrodowisku pracy i wyst´pujàce w st´˝eniu lub w zakresie st´˝eƒ mieszczàcych si´ w granicach: — ≥1 % (wagowo) dla preparatów nieb´dàcych gazami, 3. Identyfikacja producenta, importera lub dystrybutora — ≥0,2 % (obj´toÊciowo) dla preparatów b´dàcych gazami. W punkcie tym podaje si´ imi´ i nazwisko osoby/pe∏nà nazw´ firmy odpowiedzialnej za wprowadzenie substancji/preparatu do obrotu, wraz z adresem, numerem telefonu czy te˝ faksu. Mo˝na podaç te˝ inne informacje, np. adres poczty elektronicznej. Klasyfikacj´ substancji podaje si´ zgodnie z brzmieniem okreÊlonym w wykazie substancji niebezpiecznych, stanowiàcym za∏àcznik do rozporzàdzenia wydanego na podstawie art. 4 ust. 3 ustawy, zwanym dalej „wykazem”, lub zgodnie z klasyfikacjà dokonanà na podstawie kryteriów zawartych w przepisach wydanych na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy, przedstawiajàc symbole okreÊlajàce kategori´ niebezpieczeƒstwa dotyczàce zagro˝eƒ zdrowia cz∏owieka oraz numery przypisanych zwrotów wskazujàcych rodzaj zagro˝enia (zwroty R), które dotyczà zagro˝eƒ dla zdrowia cz∏owieka, zagro˝eƒ dla Êrodowiska oraz zagro˝eƒ wynikajàcych z w∏aÊciwoÊci fizykochemicz- W przypadkach gdy producent, importer lub dystrybutor majà siedzib´ poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na które wprowadzany jest do obrotu preparat/substancja, to w miejscu przeznaczonym do ich identyfikacji podaje si´, je˝eli to mo˝liwe, równie˝ adres i numer telefonu osoby/dystrybutora majàcego siedzib´ na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Dziennik Ustaw Nr 2 — 46 — Poz. 8 nych. Nie ma obowiàzku podawania pe∏nej treÊci zwrotów w tym punkcie. W takim przypadku pe∏ne treÊci zwrotów nale˝y umieÊciç w pkt 16 karty. Informacje podaje si´ wed∏ug ró˝nych dróg nara˝enia, w szczególnoÊci na skutek wdychania, kontaktu ze skórà, kontaktu z oczami, po∏kni´cia. Nazwy substancji podaje si´ zgodnie z brzmieniem okreÊlonym w wykazie. Podaje si´ tak˝e, je˝eli sà dost´pne, ich numery WE (zgodnie z definicjà okreÊlonà w wykazie) oraz numery CAS (numer nadany przez Chemical Abstract Service). Nale˝y wskazaç, czy wymagana lub zalecana jest pomoc lekarza. Nazwy chemiczne substancji niewymienionych w wykazie powinny jednoznacznie je okreÊlaç i byç zgodne z przepisami IUPAC (Mi´dzynarodowa Unia Chemii Czystej i Stosowanej) dotyczàcymi nazewnictwa substancji chemicznych. W przypadku niektórych substancji lub preparatów zamieszcza si´ informacj´, ˝e w pobli˝u stanowiska pracy muszà byç dost´pne specjalne Êrodki umo˝liwiajàce podj´cie bezzw∏ocznego, okreÊlonego post´powania leczniczego. 5. Post´powanie w przypadku po˝aru Z uwagi na zachowanie tajemnicy handlowej mogà byç podawane alternatywne nazwy rodzajowe, które okreÊla si´ zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 26 ustawy. W takim przypadku w∏aÊciwoÊci substancji opisuje si´ w sposób zapewniajàcy bezpieczne obchodzenie si´ z nimi. OkreÊlajàc wymagania dotyczàce zwalczania po˝aru spowodowanego przez danà substancj´ lub preparat oraz po˝aru powstajàcego w ich sàsiedztwie, w szczególnoÊci podaje si´ podstawowe zasady post´powania i wskazuje: 3. Identyfikacja zagro˝eƒ 1) Êrodki gaÊnicze w∏aÊciwe ze wzgl´du na rodzaj substancji lub preparatu; Podajàc klasyfikacj´ substancji lub preparatu, dokonanà zgodnie z ustawà, wskazuje si´ zagro˝enia dla zdrowia cz∏owieka i dla Êrodowiska stwarzane przez substancj´ lub preparat: 1) opisuje si´ najwa˝niejsze skutki i objawy szkodliwego dzia∏ania na zdrowie cz∏owieka i na Êrodowisko, spowodowane stosowaniem substancji lub preparatu, w tym równie˝ niew∏aÊciwym, które mo˝na przewidzieç w racjonalny sposób, oraz stwarzajàce zagro˝enie w∏aÊciwoÊci fizykochemiczne; dokonuje si´ rozró˝nienia mi´dzy preparatami sklasyfikowanymi jako niebezpieczne i niesklasyfikowanymi jako niebezpieczne; 2) wskazuje si´ równie˝ zagro˝enia nieuj´te w kryteriach klasyfikacji, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy, w szczególnoÊci takie, jak pylenie, zmra˝anie, duszàce dzia∏anie gazów, szkodliwe dzia∏anie na organizmy ˝yjàce w glebie, w tym, o ile to mo˝liwe, równie˝ na mikroorganizmy glebowe obecne tak˝e w atmosferze, które majà wp∏yw na zagro˝enie stwarzane przez substancj´ lub preparat. Informacje, które umieszcza si´ na oznakowaniu opakowania, nale˝y podaç w pkt 15 karty. 4. Pierwsza pomoc Opisujàc Êrodki pierwszej pomocy, w szczególnoÊci wskazuje si´, czy potrzebna jest natychmiastowa pomoc medyczna. Informacje o pierwszej pomocy muszà byç zwi´z∏e i zrozumia∏e dla poszkodowanego, osób postronnych i osób udzielajàcych pierwszej pomocy. Objawy i skutki nara˝enia opisuje si´ krótko. Informuje si´, co nale˝y zrobiç w miejscu wypadku i czy mogà wystàpiç opóênione skutki nara˝enia. 2) Êrodki gaÊnicze, których nie wolno u˝ywaç ze wzgl´dów bezpieczeƒstwa; 3) szczególne zagro˝enia zwiàzane z nara˝eniem wynikajàcym z w∏aÊciwoÊci samej substancji lub preparatu, produktów spalania, powstajàcych gazów; 4) Êrodki ochrony indywidualnej dla stra˝aków. 6. Post´powanie w przypadku niezamierzonego uwolnienia do Êrodowiska W zale˝noÊci od w∏aÊciwoÊci substancji lub preparatu podaje si´ informacje dotyczàce: 1) indywidualnych Êrodków ostro˝noÊci, w szczególnoÊci usuwania êróde∏ zap∏onu, zapewnienia wystarczajàcej wentylacji/ochrony dróg oddechowych, ograniczania pylenia, zapobiegania kontaktowi ze skórà lub oczami; 2) Êrodków ostro˝noÊci w zakresie ochrony Êrodowiska, w szczególnoÊci unikania wprowadzania substancji lub preparatu do kanalizacji, wód powierzchniowych i gruntowych oraz do gleby; ewentualnej koniecznoÊci ostrze˝enia okolicznych mieszkaƒców; 3) metod oczyszczania, w szczególnoÊci u˝ycia materia∏u sorpcyjnego (piasku, ziemi okrzemkowej, substancji wià˝àcej kwasy, uniwersalnej substancji wià˝àcej, trocin), redukcji gazów/dymów za pomocà wody, rozcieƒczania. W razie potrzeby podaje si´ zalecenia takie jak: „nie u˝ywaç nigdy”, „neutralizowaç za pomocà...”. W razie potrzeby mo˝na odwo∏aç si´ do pkt 8 i 13 karty charakterystyki. Dziennik Ustaw Nr 2 — 47 — Poz. 8 7. Post´powanie z substancjà/preparatem i jej/jego magazynowanie podejmuje si´ w czasie stosowania substancji lub preparatu, aby zminimalizowaç nara˝enie pracowników. Informacje zawarte w tym punkcie dotyczà ochrony zdrowia cz∏owieka i bezpieczeƒstwa oraz ochrony Êrodowiska w zwiàzku ze stosowaniem substancji lub preparatu w procesie pracy. Przedstawiona informacja ma umo˝liwiç pracodawcy przygotowanie procedur i dzia∏aƒ organizacyjnych wymaganych przez przepisy prawa pracy. W punkcie tym podaje si´ wszelkie parametry kontroli nara˝enia, w szczególnoÊci najwy˝sze dopuszczalne st´˝enia substancji w Êrodowisku pracy (NDS, NDSCh, NDSP) z odwo∏aniem si´ do przepisów prawnych, oraz, o ile jest to mo˝liwe, dopuszczalne st´˝enia w materiale biologicznym (DSB). Podaje si´ informacje o zalecanych procedurach monitoringu nara˝enia w Êrodowisku pracy, powo∏ujàc si´ na ich êród∏o. W przypadku preparatów podaje si´ najwy˝sze dopuszczalne st´˝enia substancji stwarzajàcych zagro˝enie dla zdrowia cz∏owieka. 1. Post´powanie z substancjà lub preparatem OkreÊla si´ Êrodki ostro˝noÊci gwarantujàce bezpieczne obchodzenie si´ z substancjà lub preparatem, w tym informacje na temat Êrodków technicznych, w szczególnoÊci hermetyzacji procesu, wentylacji miejscowej i ogólnej, Êrodków zapobiegajàcych powstawaniu aerozoli i py∏ów, metod zapobiegania po˝arom oraz wszelkie inne wymagania lub zasady post´powania z substancjà lub preparatem, w szczególnoÊci procedury lub urzàdzenia techniczne, które sà zabronione lub zalecane, i, je˝eli jest to mo˝liwe, podaje si´ ich krótki opis. 2. Magazynowanie OkreÊla si´ warunki bezpiecznego magazynowania substancji lub preparatu, w szczególnoÊci zabezpieczenia instalacji kanalizacyjnych i wentylacyjnych, zabezpieczenia pomieszczenia lub zbiornika przed mo˝liwoÊcià rozlania i wydostania si´ substancji na zewnàtrz, koniecznoÊci oddzielnego przechowywania substancji lub preparatu ze wzgl´du na mo˝liwoÊç wystàpienia niebezpiecznych reakcji mi´dzy nimi, warunków w pomieszczeniach lub zbiornikach magazynowych (temperatura i wilgotnoÊç — wartoÊci dopuszczalne, zakresy, oÊwietlenie, koniecznoÊç przechowywania w atmosferze gazu oboj´tnego), wymagaƒ dotyczàcych stosowanych urzàdzeƒ elektrycznych, sposobów zapobiegania elektrycznoÊci statycznej. W razie potrzeby podaje si´ informacje o dopuszczalnych iloÊciach danej substancji lub preparatu przechowywanych w okreÊlonych warunkach magazynowania. Podaje si´ równie˝ informacje o wszelkich szczególnych wymaganiach, w szczególnoÊci rodzajach materia∏ów, jakich nale˝y u˝yç do pakowania i produkcji pojemników przeznaczonych do danej substancji lub preparatu. 3. Specyficzne zastosowania W przypadku substancji lub preparatów przeznaczonych do specyficznych zastosowaƒ przedstawia si´ szczególne zalecenia dotyczàce tych zastosowaƒ. Je˝eli jest to mo˝liwe, zamieszcza si´ odnoÊniki do odpowiednich technicznych wytycznych stosowania tych substancji lub preparatów. 8. Kontrola nara˝enia i Êrodki ochrony indywidualnej W rozumieniu karty charakterystyki kontrola nara˝enia oznacza pe∏ny zakres Êrodków ostro˝noÊci, które Celowe jest zasugerowanie systemu ochrony, w szczególnoÊci hermetyzacji procesu, Êrodków ochrony zbiorowej, dzia∏aƒ organizacyjnych. Informacje te uzupe∏niajà informacje podane w pkt 7 w cz´Êci dotyczàcej post´powania z substancjà lub preparatem. Ârodki ochrony indywidualnej traktuje si´ jako rozwiàzanie ostateczne; pierwszeƒstwo przed u˝yciem Êrodków ochrony indywidualnej majà dzia∏ania techniczno-organizacyjne. W przypadku gdy niezb´dne sà Êrodki ochrony indywidualnej, podaje si´ rodzaj wyposa˝enia zapewniajàcego w∏aÊciwà ochron´: 1) dróg oddechowych — przez okreÊlenie sprz´tu izolujàcego lub oczyszczajàcego (py∏y — sprz´t filtrujàcy, pary i gazy — sprz´t poch∏aniajàcy) w przypadku wyst´powania w Êrodowisku pracy niebezpiecznych gazów, par, py∏ów; 2) ràk — przez okreÊlenie rodzaju r´kawic, których nale˝y u˝ywaç podczas stosowania substancji lub preparatu; w razie potrzeby wskazuje si´ dodatkowe Êrodki ochrony ràk; 3) oczu i twarzy — przez podanie rodzaju potrzebnego sprz´tu, w szczególnoÊci rodzaju gogli ochronnych, os∏on twarzy, kapturów i masek skompletowanych z odpowiednimi elementami oczyszczajàcymi w przypadku du˝ych st´˝eƒ substancji o dzia∏aniu dra˝niàcym; 4) skóry — przez okreÊlenie rodzaju odzie˝y ochronnej (w szczególnoÊci ubranie, fartuch, kombinezon) oraz rodzaju obuwia ochronnego w przypadku potrzeby ochrony innych cz´Êci cia∏a ni˝ r´ce. Nale˝y wziàç pod uwag´ przepisy krajowe i wspólnotowe oraz uwzgl´dniç w∏aÊciwe normy. W razie potrzeby podaje si´ równie˝ inne zalecane Êrodki, w szczególnoÊci wodne natryski ratunkowe do obmycia ca∏ego cia∏a, do p∏ukania oczu oraz Êrodki zapewniajàce w∏aÊciwà higien´. W celu wype∏nienia zobowiàzaƒ wynikajàcych z prawodawstwa wspólnotowego i krajowego podaje si´ informacje przeznaczone dla pracodawców w zakresie parametrów kontroli nara˝enia Êrodowiskowego. Dziennik Ustaw Nr 2 — 48 — 9. W∏aÊciwoÊci fizykochemiczne W tym punkcie zamieszcza si´ informacje na temat substancji lub preparatu dotyczàce: 1) postaci — informacje o stanie fizycznym (sta∏y, ciek∏y, gazowy) oraz o barwie charakteryzowanej substancji lub preparatu; 2) zapachu — je˝eli zapach substancji lub preparatu jest wyczuwalny, podaje si´ jego krótki opis; 3) pH — wartoÊç pH charakteryzowanej substancji lub preparatu lub ich roztworu wodnego wraz ze st´˝eniem; 4) temperatury: Poz. 8 je˝eli jest to mo˝liwe, podaje si´ krótki opis tej reakcji; 2) materia∏y, których nale˝y unikaç, w szczególnoÊci wymieniç nale˝y wod´, powietrze bàdê odpowiednie kwasy, zasady, Êrodki utleniajàce oraz inne materia∏y, które mogà spowodowaç niebezpiecznà reakcj´, i, je˝eli jest to mo˝liwe, podaç nale˝y krótki opis tej reakcji; 3) niebezpieczne produkty rozk∏adu, okreÊlajàc materia∏y powstajàce w niebezpiecznych iloÊciach w wyniku rozk∏adu. Szczególnà uwag´ u˝ytkowników zwraca si´ na:
3. a)wrzenia/zakresu temperatur wrzenia, 1) potrzeb´ stosowania i obecnoÊç Êrodków stabilizujàcych;
4. b)topnienia/zakresu temperatur topnienia, 2) mo˝liwoÊç niebezpiecznej reakcji egzotermicznej;
5. c)zap∏onu, 3) znaczenie dla bezpieczeƒstwa zmian w fizycznym wyglàdzie substancji lub preparatu, je˝eli zmiany takie wyst´pujà;
6. d)samozap∏onu; 5) palnoÊci (cia∏o sta∏e, gaz); 6) w∏aÊciwoÊci wybuchowych; 7) w∏aÊciwoÊci utleniajàcych; 4) niebezpieczne produkty rozk∏adu powstajàce w wyniku kontaktu z wodà, je˝eli takie produkty powstajà; 5) mo˝liwoÊç rozk∏adu do produktów niestabilnych. 8) pr´˝noÊci par; 9) g´stoÊci wzgl´dnej; 10) rozpuszczalnoÊci:
7. a)w wodzie,
8. b)w rozpuszczalnikach organicznych, z podaniem rozpuszczalnika; 11) wspó∏czynnika podzia∏u n-oktanol/woda; 12) innych w∏aÊciwoÊci — wskazuje si´ w∏aÊciwoÊci substancji lub preparatu majàce istotne znaczenie dla bezpieczeƒstwa, w szczególnoÊci g´stoÊç par, zdolnoÊç mieszania si´, lotnoÊç, przewodnictwo elektryczne, lepkoÊç. 11. Informacje toksykologiczne W tym punkcie zwi´êle podaje si´ wszechstronny opis wszelkich skutków toksycznego dzia∏ania substancji lub preparatu, które mogà wystàpiç w wyniku kontaktu z substancjà lub preparatem. Opisuje si´ niebezpieczne dla zdrowia cz∏owieka skutki, wynikajàce z nara˝enia na dzia∏anie substancji lub preparatu, opierajàc si´ na doÊwiadczeniach praktycznych oraz wnioskach z badaƒ naukowych. Podaje si´ informacje o ró˝nych drogach nara˝enia (drogi oddechowe, droga pokarmowa, skóra, oczy) i opisuje objawy nara˝enia w odniesieniu do fizycznych, chemicznych i toksykologicznych cech substancji lub preparatu. W przypadku preparatu podaje si´ w∏aÊciwoÊci fizykochemiczne preparatu, a nie jego poszczególnych sk∏adników. Nale˝y okreÊliç przypadki, gdy osoba sporzàdzajàca kart´ charakterystyki nie posiada pe∏nych informacji, oraz przypadki, gdy istniejà negatywne wyniki badaƒ w∏aÊciwoÊci fizykochemicznych preparatu. Je˝eli dost´pne sà jedynie dane na temat w∏aÊciwoÊci sk∏adników preparatu, nale˝y takà informacj´ podaç. Uwzgl´dnia si´ skutki nara˝enia ostrego oraz krótko- i d∏ugoterminowego, w tym dzia∏ania dra˝niàcego, uczulajàcego, mutagennego, rakotwórczego oraz szkodliwego dzia∏ania na rozrodczoÊç. Z uwagi na informacje podane w pkt 2 karty charakterystyki, wskazane jest odniesienie do skutków zdrowotnych dla cz∏owieka wywo∏ywanych przez niektóre sk∏adniki preparatu. 10. StabilnoÊç i reaktywnoÊç 12. Informacje ekologiczne OkreÊla si´ stabilnoÊç substancji lub preparatu oraz mo˝liwoÊç wystàpienia niebezpiecznych reakcji w pewnych warunkach, podajàc: OkreÊla si´ wp∏yw na Êrodowisko oraz zachowanie i dalsze losy substancji lub preparatu w powietrzu, wodzie lub glebie, uwzgl´dniajàc ich w∏aÊciwoÊci i mo˝liwe do przewidzenia sposoby stosowania. Podaje si´, je˝eli to mo˝liwe, dane otrzymane w wyniku przeprowadzonych odpowiednich badaƒ (np. LC50 dla ryb ≤ 1 mg/l). Tego samego rodzaju informacje poda- 1) warunki, których nale˝y unikaç, okreÊlajàc w szczególnoÊci temperatur´, ciÊnienie, Êwiat∏o, wstrzàsy, które mogà spowodowaç niebezpiecznà reakcj´, i, Dziennik Ustaw Nr 2 — 49 — je si´ dla niebezpiecznych produktów powstajàcych w wyniku rozk∏adu danej substancji lub preparatu. Informacje ekologiczne zawierajà w szczególnoÊci dane dotyczàce: 1) ekotoksycznoÊci Podaje si´ dost´pne dane dotyczàce toksycznoÊci w stosunku do Êrodowiska wodnego, zarówno toksycznoÊci ostrej, jak i przewlek∏ej dla ryb, rozwielitek, alg i innych roÊlin wodnych. Dodatkowo, je˝eli to mo˝liwe, podaje si´ dane dotyczàce toksycznoÊci na mikro- i makroorganizmy glebowe oraz inne organizmy zwiàzane ze Êrodowiskiem, takie jak: ptaki, pszczo∏y i roÊliny. W przypadku gdy substancja lub preparat hamuje aktywnoÊç mikroorganizmów, mo˝na podaç mo˝liwy wp∏yw na dzia∏anie oczyszczalni Êcieków. 2) mobilnoÊci Uwzgl´dnia si´ zdolnoÊç substancji lub odpowiednich sk∏adników preparatu do uwolnienia do Êrodowiska poprzez przenikanie do wód powierzchniowych w miejscu uwolnienia lub w punkcie znajdujàcym si´ daleko od tego miejsca. Podaje si´ dane dotyczàce:
9. a)znanego lub przewidywanego podzia∏u w ró˝nych cz´Êciach ekosystemu (wodach, glebie, atmosferze),
10. b)napi´cia powierzchniowego, Poz. 8 5) innych szkodliwych skutków Podaje si´, je˝eli to mo˝liwe, informacje dotyczàce innych szkodliwych skutków na Êrodowisko, np.:
11. a)zdolnoÊci do niszczenia warstwy ozonu,
12. b)wp∏ywu na tworzenie ozonu w wyniku reakcji fotochemicznych,
13. c)wp∏ywu na globalne ocieplenie,
14. d)wp∏ywu na dzia∏anie oczyszczalni Êcieków. Informacj´ dotyczàcà ochrony Êrodowiska zamieszcza si´ równie˝ w innych punktach karty charakterystyki, szczególnie dotyczàcych kontrolowanych zrzutów i niezamierzonych uwolnieƒ, przewozu towarów niebezpiecznych oraz usuwania wycieków, o których mowa w pkt 6, 7, 13, 14 i 15 karty charakterystyki. 13. Post´powanie z odpadami Je˝eli usuwanie substancji lub preparatu (pozosta∏oÊci lub odpadu powstajàcego wskutek mo˝liwego do przewidzenia zastosowania) stwarza zagro˝enie, zamieszcza si´ opis tych odpadów oraz informacje dotyczàce bezpiecznego obchodzenia si´ z nimi. Wskazuje si´ odpowiednie metody unieszkodliwiania substancji lub preparatu oraz opakowaƒ po tych substancjach lub preparatach, polegajàce w szczególnoÊci na spopielaniu, odzysku materia∏ów, sk∏adowaniu.
15. c)absorpcji/desorpcji. Inne w∏aÊciwoÊci fizykochemiczne zamieszczone sà w pkt 9 karty charakterystyki. 3) trwa∏oÊci i rozk∏adu Przedstawia si´ zdolnoÊç substancji lub odpowiednich sk∏adników preparatu do rozk∏adu w Êrodowisku w wyniku biodegradacji lub innych procesów takich jak utlenianie lub hydroliza. Mo˝na podaç, je˝eli to mo˝liwe, czasy po∏owicznego rozk∏adu dla tych substancji. Mo˝na tak˝e zamieÊciç zdolnoÊç substancji lub okreÊlonych sk∏adników preparatu do rozk∏adu w oczyszczalniach Êcieków. 4) zdolnoÊci do bioakumulacji W punkcie tym przedstawia si´ zdolnoÊç substancji lub odpowiednich sk∏adników preparatu do akumulacji w Êrodowisku o˝ywionym i w ∏aƒcuchu pokarmowym, z podaniem, je˝eli to mo˝liwe, wartoÊci KOW (wspó∏czynnika podzia∏u oktanol—woda) i BCF (wspó∏czynnika biokoncentracji). Niektórych informacji dotyczàcych mobilnoÊci, trwa∏oÊci i rozk∏adu oraz zdolnoÊci do bioakumulacji nie podaje si´ dla preparatów, poniewa˝ sà one specyficzne jedynie dla substancji. Dlatego te˝ informacje te mo˝na podaç, je˝eli sà dost´pne i odpowiednie, dla ka˝dej substancji, która jest sk∏adnikiem preparatu i jest wymieniona w pkt 2 karty charakterystyki. O ile to mo˝liwe nale˝y podaç dane dotyczàce klasyfikacji odpadów. Je˝eli odpad jest obj´ty szczególnymi przepisami krajowymi lub wspólnotowymi dotyczàcymi post´powania z odpadami, o ile to mo˝liwe, wskazuje si´ na te przepisy. 14. Informacje o transporcie Wskazuje si´ wszystkie szczególne Êrodki ostro˝noÊci, o których u˝ytkownik musi wiedzieç lub których musi przestrzegaç w zwiàzku z przepisami dotyczàcymi transportu lub przemieszczania substancji lub preparatu na terenie jego zak∏adu oraz poza nim. Podaje si´ klasyfikacj´ substancji lub preparatu zgodnie z przepisami dotyczàcymi przewozu towarów niebezpiecznych. 15. Informacje nych dotyczàce przepisów praw- W punkcie tym podaje si´ informacje dotyczàce zdrowia, bezpieczeƒstwa i Êrodowiska zamieszczone na oznakowaniu opakowaƒ, zgodnie z przepisami dotyczàcymi oznakowania opakowaƒ substancji niebezpiecznych i preparatów niebezpiecznych. JeÊli substancja lub preparat, którego dotyczy ta karta, jest obj´ty szczególnymi przepisami prawnymi Dziennik Ustaw Nr 2 — 50 — Poz. 8 i 9 dotyczàcymi ochrony zdrowia cz∏owieka i Êrodowiska, wskazuje si´ te przepisy, o ile to mo˝liwe, np. ograniczenia w zakresie sprzeda˝y lub stosowania tej substancji lub preparatu. 1) wykazu zwrotów R, które zamieszczono w pkt 2 i 3 karty charakterystyki, oraz pe∏nego ich brzmienia; Podaje si´ krajowe przepisy i, o ile to mo˝liwe, przepisy wspólnotowe w tym zakresie. 3) zalecanych ograniczeƒ w stosowaniu; 2) niezb´dnych szkoleƒ; 4) mo˝liwoÊci uzyskania dalszych informacji; 16. Inne informacje 5) êród∏a danych, na podstawie których opracowano kart´ charakterystyki; W punkcie tym podaje si´ informacje, które uznaje si´ za istotne dla zapewnienia bezpieczeƒstwa oraz ochrony zdrowia cz∏owieka i ochrony Êrodowiska, w szczególnoÊci informacje dotyczàce: 6) zmian dokonanych w karcie w przypadku jej aktualizacji. charakterystyki 9 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA1) z dnia 22 grudnia 2004 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie maksymalnych poziomów zanieczyszczeƒ chemicznych i biologicznych, które mogà znajdowaç si´ w ˝ywnoÊci, sk∏adnikach ˝ywnoÊci, dozwolonych substancjach dodatkowych, substancjach pomagajàcych w przetwarzaniu albo na powierzchni ˝ywnoÊci Na podstawie art. 9 ust. 4a ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych ˝ywnoÊci i ˝ywienia (Dz. U. Nr 63, poz. 634, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje: § 1. W rozporzàdzeniu Ministra Zdrowia z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie maksymalnych poziomów zanieczyszczeƒ chemicznych i biologicznych, które mogà znajdowaç si´ w ˝ywnoÊci, sk∏adnikach ˝ywnoÊci, dozwolonych substancjach dodatkowych, substancjach pomagajàcych w przetwarzaniu albo na powierzchni ˝ywnoÊci (Dz. U. Nr 120, poz. 1257) wprowadza si´ nast´pujàce zmiany: 1) odnoÊnik nr 2 otrzymuje brzmienie: „2) Rozporzàdzenie wdra˝a postanowienia: w § 2 ust. 2 i za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia:
16. a)rozdzia∏u V cz´Êç druga pkt 3 lit. Ab dyrektywy Rady Nr 91/493/EWG z dnia 22 lipca 1991 r. ustanawiajàcej warunki zdrowotne dotyczàce produkcji i wprowadzania do obrotu produktów rybo∏ówstwa — w zakresie maksymalnych poziomów histaminy (Dz. Urz. WE L 268 z 24.09.1991),
17. b)dyrektywy Komisji 2001/22/WE z dnia 8 marca 2001 r. ustanawiajàcej metody pobierania próbek i metody analiz do celów urz´dowej kontroli poziomów o∏owiu, kadmu, rt´ci i 3-MCPD w Êrodkach spo˝ywczych (Dz. Urz. WE L 77 z 16.03.2001), w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia:
18. c)dyrektywy Komisji 2002/26/WE z dnia 13 marca 2002 r. ustanawiajàcej metody pobierania próbek i metody analiz do celów urz´dowej kontroli poziomów ochratoksyny A (Dz. Urz. WE L 75 z 16.03.2002),
19. d)dyrektywy Komisji 2004/43/WE z dnia 13 kwietnia 2004 r. zmieniajàcej dyrektyw´ 98/53/WE i dyrektyw´ 2002/26/WE w odniesieniu do metod pobierania próbek oraz metod analiz do celów urz´dowej kontroli poziomów aflatoksyny i ochratoksyny A w ˝ywnoÊci dla niemowlàt i ma∏ych dzieci, w za∏àczniku nr 3 do rozporzàdzenia: ——————— 1) Minister Zdrowia kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 czerwca 2004 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Zdrowia (Dz. U. Nr 134, poz. 1439). 2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 128, poz. 1408, z 2002 r. Nr 135, poz. 1145 i Nr 166, poz. 1362, z 2003 r. Nr 52, poz. 450, Nr 122, poz. 1144, Nr 130, poz. 1187, Nr 199, poz. 1938 i Nr 208, poz. 2020 oraz z 2004 r. Nr 33, poz. 288 i Nr 96, poz. 959.
20. e)dyrektywy Komisji Nr 98/53/WE z dnia 16 lipca 1998 r. okreÊlajàcej metody pobierania próbek i metody analiz dla celów oficjalnej kontroli poziomów wybranych zanieczyszczeƒ w Êrodkach spo˝ywczych (Dz. Urz. WE L 201 z 17.07.1998),
21. f)dyrektywy Komisji 2002/27/WE z dnia 13 marca 2002 r. zmieniajàcej dyrektyw´ 98/53/EC ustanawiajàcà metody pobierania próbek oraz metody analizy poziomu niektó-