Dziennik Ustaw Nr 190 — 9785 — Poz. 1406 1406 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WY˚SZEGO1) z dnia 12 paêdziernika 2006 r. w sprawie podejmowania i odbywania przez cudzoziemców studiów i szko

ust. 1, oraz uczestniczyç w badaniach naukowych i pracach rozwojowych, je˝eli: 1) posiadajà wiz´ lub kart´ pobytu albo inny dokument uprawniajàcy do pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 2) wykazujà si´ dobrym stanem zdrowia, udokumentowanym zaÊwiadczeniem lekarskim, stwierdzajàcym brak przeciwwskazaƒ do podj´cia kszta∏cenia na obranym kierunku i formie kszta∏cenia; 3) posiadajà polis´ ubezpieczeniowà na wypadek choroby lub nast´pstw nieszcz´Êliwych wypadków na okres kszta∏cenia w Polsce albo Europejskà Kart´ Ubezpieczenia Zdrowotnego lub przystàpià do ubezpieczenia w Narodowym Funduszu Zdrowia niezw∏ocznie po rozpocz´ciu kszta∏cenia. § 2. 1. Cudzoziemcy mogà byç przyjmowani na studia,

§ 1ust.

1 pkt 1—3, prowadzone w j´zyku polskim, je˝eli: 1) ukoƒczà roczny kurs przygotowawczy do podj´cia nauki w j´zyku polskim w jednostkach wyznaczonych przez ministra w∏aÊciwego do spraw szkolnictwa wy˝szego, zwanego dalej „ministrem”, lub ——————— 1) Minister Nauki i Szkolnictwa Wy˝szego kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — szkolnictwo wy˝sze, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Nauki i Szkolnictwa Wy˝szego (Dz. U. Nr 131, poz. 912). 2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2006 r. Nr 46, poz. 328, Nr 104, poz. 708 i 711 i Nr 144, poz.

1. 2) posiadajà certyfikat znajomoÊci j´zyka polskiego wydany przez Paƒstwowà Komisj´ PoÊwiadczania ZnajomoÊci J´zyka Polskiego jako Obcego, lub 3) uzyskajà potwierdzenie uczelni przyjmujàcej, ˝e ich przygotowanie oraz stopieƒ znajomoÊci j´zyka polskiego pozwalajà na podj´cie studiów w j´zyku polskim.
2. Okres trwania rocznego kursu przygotowawczego zalicza si´ do okresu kszta∏cenia, na jaki zosta∏ przyj´ty cudzoziemiec. W okresie tym cudzoziemcowi przys∏ugujà uprawnienia osoby odbywajàcej studia wy˝sze.
3. Cudzoziemcy mogà byç przyjmowani na studia,

§ 1ust.

1 pkt 1—3, prowadzone w j´zyku obcym, z wy∏àczeniem studiów doktoranckich prowadzonych w uczelniach medycznych z zakresu dyscyplin klinicznych, je˝eli legitymujà si´ dokumentem potwierdzajàcym znajomoÊç j´zyka obcego, w którym prowadzone sà studia, wymienionym w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 28 wrzeÊnia 1999 r. w sprawie sposobu przeprowadzania post´powania kwalifikacyjnego w s∏u˝bie cywilnej (Dz. U. Nr 79, poz. 894, z 2003 r. Nr 96, poz. 875 oraz z 2005 r. Nr 266, poz. 2230), z zastrze˝eniem ust.

2. Dokumentami potwierdzajàcymi znajomoÊç j´zyka obcego sà równie˝ Êwiadectwa, dyplomy lub inne dokumenty potwierdzajàce ukoƒczenie za granicà szko∏y ponadpodstawowej, w której zaj´cia by∏y prowadzone w tym samym j´zyku obcym, w jakim cudzoziemiec b´dzie odbywa∏ studia w Polsce. §
4. Na studia pierwszego stopnia lub jednolite studia magisterskie mogà byç przyjmowani cudzoziemcy z pomini´ciem zasad rekrutacji obowiàzujàcych obywateli polskich, którzy: 1) legitymujà si´ polskim Êwiadectwem dojrza∏oÊci albo zalegalizowanym lub opatrzonym apostille Êwiadectwem lub innym dokumentem uzyskanym za granicà, uprawniajàcym do ubiegania si´ o przyj´cie na studia w uczelniach ka˝dego typu w paƒstwie, w którego systemie dzia∏a∏a instytucja wydajàca Êwiadectwo, uznanym, zgodnie z przepisami w sprawie nostryfikacji Êwiadectw szkolnych i Êwiadectw maturalnych uzyskanych za granicà lub na podstawie umowy mi´dzynarodowej, za równowa˝ny odpowiedniemu polskiemu Êwiadectwu dojrza∏oÊci; 2) wyka˝à wymagane w uczelni przyjmujàcej szczególne predyspozycje do podj´cia studiów na kierunkach wymagajàcych takich predyspozycji.
5. Na studia drugiego stopnia mogà byç przyjmowani cudzoziemcy, którzy legitymujà si´ dyplomem Dziennik Ustaw Nr 190 — 9786 — ukoƒczenia w Polsce studiów pierwszego stopnia albo zalegalizowanym lub opatrzonym apostille dyplomem lub innym dokumentem ukoƒczenia uczelni za granicà uprawniajàcym do podj´cia studiów drugiego stopnia w paƒstwie, w którym zosta∏ wydany, uznanym, zgodnie z przepisami w sprawie nostryfikacji dyplomów ukoƒczenia studiów wy˝szych uzyskanych za granicà lub na podstawie umowy mi´dzynarodowej, za równorz´dny z odpowiednim polskim dyplomem ukoƒczenia studiów pierwszego stopnia, oraz spe∏nià warunki,

ust. 1 pkt

1. §
2. Na studia podyplomowe mogà byç przyjmowani cudzoziemcy, którzy posiadajà dyplom ukoƒczenia studiów pierwszego stopnia, studiów drugiego stopnia lub jednolitych studiów magisterskich uzyskany w Polsce albo zalegalizowany lub opatrzony apostille dyplom lub inny dokument ukoƒczenia studiów pierwszego lub drugiego stopnia albo jednolitych studiów magisterskich za granicà, uznany, zgodnie z przepisami w sprawie nostryfikacji dyplomów ukoƒczenia studiów wy˝szych uzyskanych za granicà lub na podstawie umowy mi´dzynarodowej, za równorz´dny z polskim dyplomem ukoƒczenia studiów pierwszego lub drugiego stopnia albo jednolitych studiów magisterskich. §
3. Na studia doktoranckie mogà byç przyjmowani cudzoziemcy, którzy posiadajà dyplom ukoƒczenia studiów drugiego stopnia lub jednolitych studiów magisterskich uzyskany w Polsce albo zalegalizowany lub opatrzony apostille dyplom lub inny dokument ukoƒczenia studiów za granicà, uznany, zgodnie z przepisami w sprawie nostryfikacji dyplomów ukoƒczenia studiów wy˝szych uzyskanych za granicà lub na podstawie umowy mi´dzynarodowej, za równorz´dny z polskim dyplomem ukoƒczenia studiów drugiego stopnia lub jednolitych studiów magisterskich, a na sta˝ habilitacyjny — cudzoziemcy, którym nadany zosta∏ w Polsce stopieƒ naukowy doktora lub stopieƒ doktora w zakresie sztuki albo którzy posiadajà zalegalizowany lub opatrzony apostille dokument stwierdzajàcy uzyskanie za granicà stopnia doktora, uznanego, zgodnie z przepisami w sprawie nostryfikacji stopni naukowych i stopni w zakresie sztuki uzyskanych za granicà lub na podstawie umowy mi´dzynarodowej, za równorz´dny ze stopniem naukowym doktora lub stopniem doktora w zakresie sztuki nadawanym w Polsce. §
4. W przypadku gdy Êwiadectwa, dyplomy albo inne dokumenty uzyskane za granicà,

§ 3—5, podlegajà uznaniu w trybie nostryfikacji, cudzoziemiec jest zobowiàzany przedstawiç za

Êwiadczenie stwierdzajàce równorz´dnoÊç z odpowiednim polskim Êwiadectwem dojrza∏oÊci, dyplomem ukoƒczenia studiów wy˝szych lub dyplomem nadania stopnia naukowego doktora lub stopnia doktora w zakresie sztuki, w terminie nie d∏u˝szym ni˝ do koƒca pierwszego semestru studiów. § 7. Cudzoziemcy mogà odbywaç studia,

§ 1ust.

1 pkt 1 i 3, w formie studiów stacjonarnych lub niestacjonarnych w jednostkach organizacyjnych, które je prowadzà. Poz. 1406 § 8. 1. Cudzoziemcy,

art. 43 ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. — Prawo o szkolnictwie wy˝szym, zwanej dalej „ustawà”, nieznajàcy j´zyka polskiego na poziomie umo˝liwiajàcym korzystanie z nauki, zakwalifikowani na studia pierwszego stopnia, drugiego stopnia lub jednolite studia magisterskie po uprzednim ukoƒczeniu kursu przygotowawczego do podj´cia nauki w j´zyku polskim, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1, sà kierowani do uczelni w celu odbycia studiów przez dzia∏ajàcych z upowa˝nienia ministra kierowników jednostek, w których odbyli kurs przygotowawczy. 2. Cudzoziemcy,

art. 43 ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy, zakwalifikowani na studia pierwszego stopnia, drugiego stopnia lub jednolite studia magisterskie bez obowiàzku odbycia kursu przygotowawczego, sà kierowani do uczelni w celu odbycia studiów przez Biuro UznawalnoÊci Wykszta∏cenia i Wymiany Mi´dzynarodowej, zwane dalej „Biurem”, utworzone na podstawie odr´bnych przepisów, albo jednostk´ organizacyjnà upowa˝nionà przez odpowiedniego ministra wskazanego w art. 33 ust. 2 ustawy. §

1. Na sta˝e naukowe, artystyczne lub specjalizacyjne, kursy dokszta∏cajàce, w tym kursy j´zyka polskiego, oraz studenckie praktyki zawodowe mogà byç przyjmowani cudzoziemcy posiadajàcy kwalifikacje wymagane przez jednostki prowadzàce te formy kszta∏cenia. §
2. W celu uczestniczenia w badaniach naukowych i pracach rozwojowych mogà byç przyjmowani cudzoziemcy, którzy uczestniczà w takich badaniach lub pracach za granicà i posiadajà kwalifikacje wymagane przez jednostki prowadzàce badania naukowe i prace rozwojowe. §
3. Rektor uczelni niezw∏ocznie informuje ministra oraz odpowiednich ministrów wskazanych w art. 33 ust. 2 ustawy o przyj´ciu cudzoziemców,

art. 43 ust. 3 pkt 2 i 4 ustawy. §

2. Cudzoziemcy b´dàcy stypendystami strony polskiej, zwani dalej „stypendystami”, podejmujàcy studia i szkolenia wymienione w § 1 ust. 1, albo uczestniczàcy w badaniach naukowych i pracach rozwojowych, zwolnieni sà z obowiàzku ponoszenia op∏at za nauk´,

§ 17, i otrzymujà miesi´czne stypendium w wysoko

Êci: 1) dla studentów oraz uczestników studenckich praktyk zawodowych i kursów przygotowawczych do podj´cia nauki w j´zyku polskim — do 150 % stawki wynagrodzenia zasadniczego, o której mowa w art. 44 ust. 1 pkt 3 ustawy, zwanej dalej „stawkà”; 2) dla uczestników kursów j´zyka i kultury polskiej — do 200 % stawki; 3) dla uczestników badaƒ naukowych i prac rozwojowych, studiów doktoranckich, studiów podyplomowych, sta˝y habilitacyjnych, naukowych, artystycznych, szkoleƒ specjalizacyjnych, medycznych sta˝y podyplomowych i kursów dokszta∏cajàcych — do 250 % stawki; Dziennik Ustaw Nr 190 — 9787 — 4) dla uczestników badaƒ naukowych i prac rozwojowych, studiów podyplomowych, sta˝y naukowych, artystycznych, szkoleƒ specjalizacyjnych, medycznych sta˝y podyplomowych i kursów dokszta∏cajàcych, posiadajàcych stopieƒ odpowiadajàcy polskiemu stopniowi doktora habilitowanego lub zatrudnionych w zagranicznej uczelni na stanowisku profesora — do 300 % stawki.

1. Stypendystom uczestniczàcym w krótkoterminowych sta˝ach naukowych (do 15 dni pobytu) przys∏uguje stypendium wynoszàce dziennie 1/30 kwoty stanowiàcej do 300 % stawki oraz zwrot kosztów zakwaterowania do wysokoÊci 150 % dziennej kwoty stypendium i zwrot kosztów podró˝y po kraju, wynikajàcych z programu sta˝u naukowego. Poz. 1406
2. Cudzoziemiec, któremu nie zosta∏o przyznane stypendium na kolejny rok kszta∏cenia, mo˝e ubiegaç si´ o stypendium po ustaniu przyczyny nieprzyznania stypendium.
3. Wyp∏acanie stypendium mo˝e byç zawieszone, je˝eli stypendysta nie zaliczy∏ w terminie egzaminów przewidzianych tokiem studiów. Wznowienie wyp∏aty stypendium nast´puje w przypadku zaliczenia zaleg∏ych egzaminów przewidzianych tokiem studiów nie póêniej ni˝ w terminie do dnia 30 listopada.
4. Stypendium mo˝e byç cofni´te w przypadku, gdy stypendysta: 1) poda∏ nieprawdziwe informacje, na podstawie których zosta∏o mu przyznane stypendium;
5. Stypendium przyznawane jest na poszczególne lata studiów przez okres nie d∏u˝szy ni˝ okreÊlony przez senat uczelni czas trwania danych studiów lub szkoleƒ. Stypendium mo˝e byç równie˝ przyznane na okres krótszy ni˝ rok akademicki. 2) powtarza wielokrotnie dany semestr lub rok studiów albo nie wywiàzuje si´ z obowiàzków studenta, doktoranta lub uczestnika szkolenia;
6. Studentom b´dàcym stypendystami mo˝e byç przyznany raz w czasie trwania kszta∏cenia w Rzeczypospolitej Polskiej: §
7. Cudzoziemcy wyró˝niajàcy si´ w nauce mogà otrzymaç Êwiadczenia stypendialne, nagrody i wyró˝nienia wyp∏acane ze Êrodków innych ni˝ okreÊlone w art. 94 ust. 1 i 6 ustawy, na zasadach i warunkach obowiàzujàcych w danej uczelni. 1) zasi∏ek na zagospodarowanie na pierwszym roku studiów,

§ 1ust. 1 pkt 1—3, w wysoko

Êci nieprzekraczajàcej 60 % kwoty stypendium; 2) zasi∏ek losowy w wysokoÊci nieprzekraczajàcej 40 % kwoty stypendium.

1. Stypendystom mo˝e byç równie˝ przyznany zasi∏ek w zwiàzku z przygotowaniem pracy dyplomowej lub pracy doktorskiej w wysokoÊci nieprzekraczajàcej 40 % stypendium. §
3. Wnioski cudzoziemców o przyznanie po raz pierwszy stypendium w ramach limitów stypendiów,

art. 43 ust. 9 ustawy, przekazywane sà przez polskie lub akredytowane w Rzeczypospolitej Polskiej przedstawicielstwa dyplomatyczne lub konsularne albo przez upowa˝nione do tego instytucje zagraniczne do Biura lub bezpoÊrednio do odpowiednich ministrów wskazanych w art. 33 ust. 2 ustawy.

1. Wnioski o przyznanie stypendium na kolejny rok kszta∏cenia cudzoziemcy sk∏adajà za poÊrednictwem uczelni, w których odbywajà kszta∏cenie, nie póêniej ni˝ do dnia 30 listopada.
2. Stypendium mo˝e byç nieprzyznane na kolejny rok kszta∏cenia, je˝eli stypendysta: 1) powtarza semestr lub rok studiów; 2) nie posiada wa˝nej wizy, karty pobytu lub innego dokumentu uprawniajàcego do pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na czas oznaczony; 3) przebywa, w okresie innym ni˝ przerwy mi´dzysemestralne, poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej d∏u˝ej ni˝ miesiàc. 3) zosta∏ ukarany dyscyplinarnie. §
4. Stypendia sà wyp∏acane bezpoÊrednio stypendystom przez jednostki, w których osoby te odbywajà studia i szkolenia,

§ 1ust.

1, uczestniczà w badaniach naukowych i pracach rozwojowych. 2. Ârodki finansowe na stypendia wyp∏acane stypendystom przez jednostki,

ust. 1, refundowane sà uczelniom nadzorowanym przez ministra za poÊrednictwem Biura, z cz´Êci bud˝etu paƒstwa, której jest dysponentem, lub przez odpowiednich ministrów wskazanych w art. 33 ust. 2 ustawy, którzy przyznali stypendia z bud˝etu paƒstwa z cz´Êci b´dàcej w ich dyspozycji. 3. Koszty przeprowadzenia przewodu doktorskiego cudzoziemców,

art. 43 ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy, refundowane sà uczelniom nadzorowanym przez ministra za poÊrednictwem Biura, z cz´Êci bud˝etu paƒstwa, której jest dysponentem, lub przez odpowiednich ministrów wskazanych w art. 33 ust. 2 ustawy, którzy przyznali stypendia, z bud˝etu paƒstwa, z cz´Êci b´dàcej w ich dyspozycji, w wysokoÊci okreÊlonej w odr´bnych przepisach. §

2. Stypendium, o którym mowa w § 12 ust. 1, jest wyp∏acane w miesiàcach, w których odbywajà si´ zaj´cia wynikajàce z toku studiów, nie d∏u˝ej jednak ni˝ przez 10 miesi´cy w ciàgu roku akademickiego. W uzasadnionych przypadkach minister albo odpowiedni ministrowie wskazani w art. 33 ust. 2 ustawy mogà podjàç decyzj´ o wyp∏acaniu stypendium równie˝ w miesiàcach wolnych od zaj´ç.
3. W przypadku uzyskania przez stypendyst´ zezwolenia na przed∏u˝enie okresu kszta∏cenia w Rzeczy- Dziennik Ustaw Nr 190 — 9788 — pospolitej Polskiej minister albo odpowiedni ministrowie wskazani w art. 33 ust. 2 ustawy mogà przyznaç stypendium na pozosta∏y okres kszta∏cenia.
4. Minister albo odpowiedni ministrowie wskazani w art. 33 ust. 2 ustawy mogà przed∏u˝yç wyp∏acanie stypendium równie˝ po zakoƒczeniu kszta∏cenia, przez okres nie d∏u˝szy jednak ni˝ 3 miesiàce. §
6. Cudzoziemcy podejmujàcy studia i szkolenia,

§ 1ust. 1, uczestniczàcy w badaniach naukowych i pracach rozwojowych w uczelniach publicznych na zasadach odp∏atno

Êci lub podejmujàcy studia prowadzone w j´zyku obcym wnoszà, z zastrze˝eniem ust. 2, op∏at´ stanowiàcà rocznie równowartoÊç nie mniej ni˝: Poz. 1406 § 18. 1. Op∏aty,

§ 17

, wnoszone sà na rachunek bankowy albo do kasy jednostki prowadzàcej kszta∏cenie, w przeliczeniu na z∏ote polskie wed∏ug kursu Êredniego euro Narodowego Banku Polskiego w dniu wp∏aty. Op∏aty te sà wnoszone za ca∏y okres nauki, w terminie do dnia rozpocz´cia kszta∏cenia lub przystàpienia do egzaminu.

1. Je˝eli okres nauki podejmowanej przez cudzoziemca trwa krócej ni˝ rok akademicki, op∏ata naliczana jest proporcjonalnie do faktycznego czasu trwania nauki. 1) na studiach pierwszego lub drugiego stopnia albo jednolitych studiach magisterskich — 2 000 euro;
2. W uzasadnionych przypadkach kierownik jednostki prowadzàcej kszta∏cenie mo˝e przed∏u˝yç termin wniesienia op∏aty lub wyraziç zgod´ na wniesienie op∏at w ratach, odr´bnie za ka˝dy rok akademicki lub semestr nauki. 2) na studiach doktoranckich i studiach podyplomowych, medycznych sta˝ach podyplomowych, sta˝ach naukowych i artystycznych, szkoleniach specjalizacyjnych i sta˝ach habilitacyjnych — 3 000 euro;
3. Od op∏at wniesionych po up∏ywie terminu pobiera si´ ustawowe odsetki. W przypadku zalegania z op∏atami przez okres d∏u˝szy ni˝ trzy miesiàce nast´puje skreÊlenie z listy uczestników kszta∏cenia. 3) na kursach dokszta∏cajàcych i studenckich praktykach zawodowych — 3 000 euro;
4. Op∏aty za nauk´ nie podlegajà zwrotowi, z zastrze˝eniem ust.
5. 4) za udzia∏ w kursie j´zykowym, w tym kursie przygotowawczym do podj´cia nauki w j´zyku polskim — 2 000 euro; 5) w placówkach naukowych Polskiej Akademii Nauk, jednostkach badawczo-rozwojowych i jednostkach organizacyjnych posiadajàcych status jednostki badawczo-rozwojowej oraz Polskiej Akademii Umiej´tnoÊci — wysokoÊç op∏aty ustalonej dla danej formy kszta∏cenia w uczelni.
6. Op∏aty,

ust. 1, nie mogà byç ni˝sze ni˝ planowany koszt kszta∏cenia, z zastrze˝eniem ust. 3. 3. WysokoÊç op∏at,

ust. 1, ustala kierownik jednostki prowadzàcej kszta∏cenie. Osoby pochodzenia polskiego podejmujàce nauk´ na warunkach odp∏atnoÊci wnoszà op∏aty obni˝one o 30 %. 4. Cudzoziemcy przyjmowani na studia, studia doktoranckie i studia podyplomowe w uczelniach publicznych na zasadach odp∏atnoÊci wnoszà w pierwszym roku nauki op∏aty,

ust. 1, podwy˝szone o równowartoÊç 200 euro, niezale˝nie od liczby podj´tych kierunków studiów. 5. Cudzoziemcy,

ust. 1, wnoszà op∏at´ za: 1) przeprowadzenie przewodu doktorskiego poza studiami doktoranckimi — w wysokoÊci stanowiàcej równowartoÊç 2 000 euro; 2) przeprowadzenie przewodu habilitacyjnego bez odbycia sta˝u habilitacyjnego — w wysokoÊci stanowiàcej równowartoÊç 3 000 euro.

1. Op∏aty za nauk´ podlegajà zwrotowi za okres niepobierania nauki, je˝eli cudzoziemiec otrzyma∏ urlop lub zrezygnowa∏ z nauki z powodów zdrowotnych potwierdzonych zaÊwiadczeniem lekarskim albo z innych wa˝nych, udokumentowanych przyczyn losowych. §
2. W przypadku trudnej sytuacji materialnej cudzoziemca lub w przypadku podj´cia przez niego nauki na drugim kierunku studiów lub kszta∏cenia w innej formie na warunkach odp∏atnoÊci kierownik jednostki prowadzàcej kszta∏cenie, na wniosek zainteresowanego, mo˝e obni˝yç op∏at´, o której mowa w § 17, lub zwolniç z niej ca∏kowicie. §
3. Cudzoziemcy pobierajàcy nauk´ na podstawie dotychczas obowiàzujàcych przepisów zachowujà prawo do przyznanych Êwiadczeƒ oraz ponoszà op∏aty w wysokoÊci okreÊlonej w dotychczasowych przepisach do koƒca okresu nauki przewidzianego dla danej formy kszta∏cenia. §
4. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 24 kwietnia 2002 r. w sprawie podejmowania i odbywania studiów przez cudzoziemców oraz ich uczestniczenia w badaniach naukowych i szkoleniach (Dz. U. Nr 69, poz. 634). §
5. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. Minister Nauki i Szkolnictwa Wy˝szego: M. Seweryƒski