Dziennik Ustaw Nr 214 — 10693 — Poz. 1574 i 1575 1575 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 17 listopada 2006 r. w sprawie Êrodków przymusu bezpoÊredniego stosowanych przez funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego Na podstawie art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (Dz. U. Nr 104, poz. 708 i Nr 158, poz. 1122) zarzàdza si´, co nast´puje: § 1. Rozporzàdzenie okreÊla rodzaje Êrodków przymusu bezpoÊredniego, przypadki i sposób ich stosowania, a tak˝e sposób dokumentowania przypadków zastosowania Êrodków przymusu bezpoÊredniego przez funkcjonariusza Centralnego Biura Antykorupcyjnego, zwanego dalej „funkcjonariuszem”. § 2. 1. Funkcjonariusz mo˝e stosowaç Êrodki przymusu bezpoÊredniego po bezskutecznym wezwaniu osoby, wobec której Êrodki te mia∏yby byç u˝yte, do zachowania si´ zgodnego z prawem i uprzedzeniu o mo˝liwoÊci zastosowania tych Êrodków. 2. Funkcjonariusz mo˝e odstàpiç od wezwania osoby do zachowania si´ zgodnego z prawem oraz od uprzedzenia o zastosowaniu Êrodków przymusu bezpoÊredniego, je˝eli zw∏oka w zastosowaniu Êrodka przymusu bezpoÊredniego grozi∏aby niebezpieczeƒstwem dla ˝ycia lub zdrowia ludzkiego bàdê mienia. § 3. 1. Funkcjonariusz powinien stosowaç Êrodki przymusu bezpoÊredniego w taki sposób, aby osiàgni´cie podporzàdkowania si´ wydanym na podstawie prawa poleceniom powodowa∏o mo˝liwie najmniejszà dolegliwoÊç dla osoby, wobec której zastosowano Êrodki przymusu bezpoÊredniego. 2. Funkcjonariusz jest obowiàzany odstàpiç od dalszego stosowania Êrodków przymusu bezpoÊredniego, gdy osoba, wobec której u˝yto tych Êrodków, podporzàdkowa∏a si´ wydanym poleceniom. 3. Je˝eli jest to konieczne do osiàgni´cia podporzàdkowania si´ wydanym poleceniom, funkcjonariusz mo˝e stosowaç jednoczeÊnie ró˝ne Êrodki przymusu bezpoÊredniego. § 4. 1. Funkcjonariusz ma prawo stosowaç nast´pujàce rodzaje Êrodków przymusu bezpoÊredniego: 1) si∏´ fizycznà w postaci chwytów obezw∏adniajàcych lub podobnych technik obrony lub ataku; 2) Êrodki i urzàdzenia techniczne, przeznaczone do obezw∏adniania i konwojowania, w postaci: Dziennik Ustaw Nr 214 — 10694 —
- a)kajdanek,
- b)prowadnic,
- c)kaftanów bezpieczeƒstwa, pasów i siatek obezw∏adniajàcych,
- d)paralizatorów elektrycznych; 3) urzàdzenia techniczne przeznaczone do zatrzymywania pojazdów, w postaci kolczatek drogowych i innych przeszkód umo˝liwiajàcych zatrzymanie pojazdu; 4) chemiczne Êrodki przeznaczone do obezw∏adniania osób, w postaci r´cznych miotaczy gazowych lub r´cznych granatów ∏zawiàcych. 2. Wobec kobiet o widocznej cià˝y, osób, których wyglàd wskazuje na wiek do 13 lat, starców oraz osób o widocznym kalectwie stosuje si´ wy∏àcznie chwyty obezw∏adniajàce. § 5. 1. Si∏´ fizycznà stosuje si´ w celu obezw∏adnienia osoby, odparcia czynnej napaÊci albo zmuszenia do wykonania polecenia, o którym mowa w § 3 ust. 1. 2. U˝ywajàc si∏y fizycznej, nie wolno zadawaç uderzeƒ, chyba ˝e funkcjonariusz dzia∏a w obronie koniecznej albo w celu odparcia zamachu na ˝ycie lub zdrowie ludzkie bàdê mienie. § 6. 1. Kajdanki i prowadnice mo˝na stosowaç wobec osób skazanych, tymczasowo aresztowanych lub zatrzymanych w celu udaremnienia ucieczki albo zapobie˝enia czynnej napaÊci lub czynnemu oporowi. 2. Kajdanki i prowadnice stosuje si´: 1) na polecenie sàdu lub prokuratora; 2) wobec osób podejrzanych lub oskar˝onych o pope∏nienie przest´pstwa przeciwko ˝yciu lub zdrowiu albo skazanych za takie przest´pstwo. 3. Prowadnic´ mo˝na stosowaç wobec osób, których wyglàd wskazuje na wiek poni˝ej 17 lat, w przypadkach, o których mowa w ust. 1. 4. Kajdanek nie stosuje si´ wobec osób, których wyglàd wskazuje na wiek poni˝ej 17 lat, z wyjàtkiem nieletnich, których wyglàd wskazuje na wiek powy˝ej 15 lat, podejrzanych o pope∏nienie przest´pstwa przeciwko ˝yciu lub zdrowiu. 5. Kajdanki zak∏ada si´ na r´ce trzymane z przodu, a osobie, która zachowuje si´ agresywnie — na r´ce trzymane z ty∏u. 6. Prowadnice zak∏ada si´ w ten sposób, ˝e jeden z chwytów prowadnicy zak∏ada si´ na r´k´ nieletniego, a drugi chwyt funkcjonariusz zak∏ada sobie na r´k´ lub trzyma w r´ku. 7. Kajdanki i prowadnice zdejmuje si´ niezw∏ocznie po wprowadzeniu osób, wobec których je zastosowano, do pomieszczeƒ s∏u˝bowych zabezpieczonych przed mo˝liwoÊcià ucieczki, aresztów lub na sal´ rozpraw, chyba ˝e sàd zarzàdzi inaczej. Poz. 1575 § 7. 1. Kaftan bezpieczeƒstwa, pasy lub siatk´ obezw∏adniajàcà stosuje si´ wobec osób, które swoim zachowaniem stwarzajà niebezpieczeƒstwo dla ˝ycia lub zdrowia ludzkiego, a tak˝e mienia, je˝eli jednoczeÊnie bezpoÊrednio jest zagro˝one ˝ycie, zdrowie lub wolnoÊç cz∏owieka, a zastosowanie innych Êrodków przymusu jest niemo˝liwe albo okaza∏o si´ bezskuteczne. 2. Siatk´ obezw∏adniajàcà mo˝na stosowaç tak˝e: 1) w poÊcigu za osobà podejrzanà o pope∏nienie przest´pstwa; 2) w celu udaremnienia ucieczki osoby skazanej, tymczasowo aresztowanej lub zatrzymanej. 3. Kaftan bezpieczeƒstwa, pasy lub siatk´ obezw∏adniajàcà zdejmuje si´ niezw∏ocznie, je˝eli usta∏y przyczyny stanowiàce podstaw´ ich za∏o˝enia. § 8. Stosowanie Êrodków przymusu bezpoÊredniego, o których mowa w § 6 i 7, nie mo˝e powodowaç nadmiernego ucisku na ˝uchw´ i szyj´, klatk´ piersiowà i jam´ brzusznà, utrudniaç oddychania i tamowaç obiegu krwi. § 9. 1. Stosowanie kolczatek drogowych i innych przeszkód umo˝liwiajàcych zatrzymanie pojazdu odbywa si´ z udzia∏em Policji. 2. W celu uzyskania pomocy Policji o zamiarze zastosowania kolczatki drogowej albo innej przeszkody umo˝liwiajàcej zatrzymanie pojazdu mechanicznego lub innego Êrodka przewozowego nale˝y zawiadomiç najbli˝szà jednostk´ Policji, na której terenie ma zostaç zastosowany ten Êrodek przymusu. 3. Kolczatka drogowa lub inne przeszkody umo˝liwiajàce zatrzymanie pojazdu mechanicznego mogà byç stosowane w przypadku, gdy osoba prowadzàca pojazd nie zatrzyma∏a si´ pomimo sygna∏u do zatrzymania, wydanego w sposób zrozumia∏y i widoczny dla kierowcy zatrzymywanego pojazdu przez umundurowanego funkcjonariusza Policji znajdujàcego si´ w pobli˝u oznakowanego pojazdu s∏u˝bowego. 4. Kolczatki drogowej nie stosuje si´ do zatrzymania pojazdów jednoÊladowych. 5. Zastosowanie kolczatki drogowej lub innej przeszkody nale˝y poprzedziç wstrzymaniem ruchu drogowego w obu kierunkach na odleg∏oÊç nie mniejszà ni˝ 100 m od kolczatki lub innej przeszkody oraz sygna∏em zatrzymania podanym przez umundurowanego funkcjonariusza Policji znajdujàcego si´ w pobli˝u oznakowanego pojazdu s∏u˝bowego. 6. Je˝eli ze wzgl´du na okolicznoÊci faktyczne zachodzi potrzeba natychmiastowego zatrzymania pojazdu mechanicznego lub innego Êrodka przewozowego, a zawiadomienie, o którym mowa w ust. 2, jest niemo˝liwe, nale˝y: Dziennik Ustaw Nr 214 — 10695 — 1) stosowaç tryb post´powania okreÊlony w ust. 3; 2) niezw∏ocznie po ustàpieniu przyczyny zawiadomiç jednostk´ Policji, o której mowa w ust. 2. 7. W przypadku blokowania przejazdu oznakowanym pojazdem s∏u˝bowym Policji z w∏àczonymi sygna∏ami Êwietlnymi mo˝na odstàpiç od wstrzymania ruchu drogowego. § 10. 1. Paralizator elektryczny mo˝na stosowaç, je˝eli zastosowanie innych Êrodków przymusu bezpoÊredniego jest niemo˝liwe lub okaza∏o si´ bezskuteczne, w przypadkach: 1) obezw∏adniania osoby niepodporzàdkowujàcej si´ wezwaniu do natychmiastowego porzucenia niebezpiecznego narz´dzia; 2) odparcia czynnej napaÊci lub pokonania czynnego oporu; 3) zatrzymania osoby albo udaremnienia ucieczki osoby skazanej, tymczasowo aresztowanej bàdê zatrzymanej z powodu podejrzenia o pope∏nienie przest´pstwa lub wykroczenia; 4) przeciwdzia∏ania niszczeniu mienia; 5) obezw∏adniania agresywnych lub niebezpiecznych zwierzàt. 2. Przy stosowaniu paralizatora elektrycznego nale˝y zachowaç ostro˝noÊç, uwzgl´dniajàc jego w∏aÊciwoÊci mogàce stanowiç zagro˝enie dla ˝ycia i zdrowia ludzkiego. § 11. 1. Chemiczne Êrodki obezw∏adniajàce mo˝na stosowaç w przypadkach: 1) odpierania czynnej napaÊci; 2) pokonywania czynnego lub biernego oporu; 3) poÊcigu za osobà podejrzanà o pope∏nienie przest´pstwa; 4) udaremnienia ucieczki osoby skazanej, tymczasowo aresztowanej lub zatrzymanej; 5) przeciwdzia∏ania niszczeniu mienia. 2. Przy stosowaniu chemicznych Êrodków obezw∏adniajàcych nale˝y zachowaç ostro˝noÊç, uwzgl´dniajàc ich w∏aÊciwoÊci mogàce stanowiç zagro˝enie dla zdrowia ludzkiego. § 12. 1. Je˝eli wskutek zastosowania Êrodka przymusu bezpoÊredniego nastàpi∏o zranienie osoby, funkcjonariusz jest obowiàzany natychmiast udzieliç tej osobie pierwszej pomocy, a w razie potrzeby zapewniç pomoc lekarskà. 2. Pomoc lekarskà zapewnia si´ zawsze kobiecie ci´˝arnej, wobec której u˝yto Êrodka przymusu bezpoÊredniego. Poz. 1575 3. Funkcjonariusz mo˝e odstàpiç od obowiàzku, o którym mowa w ust. 1, w przypadku, gdy zostanie zapewnione udzielenie pomocy przez inne w∏aÊciwe podmioty, które sà obowiàzane do udzielania pomocy zranionej osobie. 4. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, oraz gdy w wyniku zastosowania Êrodka przymusu nastàpi∏a Êmierç osoby albo szkoda w mieniu, funkcjonariusz jest obowiàzany do: 1) zabezpieczenia Êladów na miejscu zdarzenia i niedopuszczenia na to miejsce osób postronnych; 2) w miar´ mo˝liwoÊci, ustalenia Êwiadków zdarzenia; 3) powiadomienia o zdarzeniu bezpoÊredniego prze∏o˝onego. 5. Je˝eli w wyniku zastosowania Êrodka przymusu bezpoÊredniego nastàpi∏a Êmierç lub zranienie osoby, bezpoÊredni prze∏o˝ony jest obowiàzany niezw∏ocznie spowodowaç zabezpieczenie Êladów i dowodów zwiàzanych z zastosowaniem Êrodka przymusu bezpoÊredniego, a tak˝e zawiadomiç o tym wy˝szego prze∏o˝onego oraz w∏aÊciwego miejscowo prokuratora. § 13. 1. Fakt zastosowania Êrodka przymusu bezpoÊredniego funkcjonariusz dokumentuje w notatce, którà przedstawia bezpoÊredniemu prze∏o˝onemu. 2. Notatka, o której mowa w ust. 1, powinna zawieraç w szczególnoÊci: 1) wskazanie stanowiska s∏u˝bowego, imienia i nazwiska funkcjonariusza; 2) okreÊlenie czasu i miejsca zastosowania Êrodka przymusu bezpoÊredniego; 3) dane osoby, wobec której zastosowano Êrodek przymusu bezpoÊredniego; 4) powody i rodzaj zastosowanego Êrodka przymusu bezpoÊredniego; 5) opis dzia∏aƒ funkcjonariusza poprzedzajàcych zastosowanie Êrodka przymusu bezpoÊredniego; 6) okreÊlenie skutków zastosowania Êrodków przymusu bezpoÊredniego; 7) dane dotyczàce ewentualnych Êwiadków zdarzenia; 8) podpis funkcjonariusza. § 14. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. Prezes Rady Ministrów: J. Kaczyƒski