Dziennik Ustaw Nr 209 — 15008 — udzielonej kwoty po˝yczki lub 0,3 % Êrodków uzyskanych z tytu∏u zwi´kszenia kwoty po˝yczki, proporcjonalnie do okresu obowiàzywania w tym roku kalendarzowym umowy o po˝
pkt 3. § 2. Przepisy rozporzàdzenia stosuje si´ do wodomierzy wprowadzonych do obrotu lub u˝ytkowania: 1) na podstawie decyzji zatwierdzenia typu wydanych do dnia 7 stycznia 2007 r.:
- a)dzia∏ajàcych na zasadach mechanicznych, przeznaczonych do wody zimnej,
- b)dzia∏ajàcych na zasadach mechanicznych, przeznaczonych do wody ciep∏ej,
- c)dzia∏ajàcych na zasadach mechanicznych, przeznaczonych do wody goràcej,
- d)dzia∏ajàcych na zasadach elektronicznych, przeznaczonych do wody goràcej,
- e)dzia∏ajàcych na zasadach elektronicznych lub mechanicznych z urzàdzeniami elektronicznymi lub bez, przeznaczonych do wody zimnej,
- f)sprz´˝onych, przeznaczonych do wody zimnej; 2) w wyniku dokonania oceny zgodnoÊci. § 3. Wymagaƒ okreÊlonych w rozporzàdzeniu nie stosuje si´ do wodomierzy do wody goràcej dzia∏ajàcych na zasadach mechanicznych i elektronicznych, wodomierzy dzia∏ajàcych na zasadach elektronicznych lub mechanicznych z urzàdzeniami elektronicznymi do wody zimnej oraz wodomierzy sprz´˝onych do wody zimnej: 1) wyprodukowanych lub wprowadzonych do obrotu w innym paƒstwie cz∏onkowskim Unii Europejskiej albo Republice Turcji, 2) wyprodukowanych w paƒstwie cz∏onkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) — b´dàcym stronà umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym — zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w tych paƒstwach, pod warunkiem ˝e przyrzàdy te spe∏niajà wymagania w stopniu odpowiadajàcym przepisom niniejszego rozporzàdzenia. Dziennik Ustaw Nr 209 — 15009 — § 4. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà: 1) wodomierz — przyrzàd pomiarowy s∏u˝àcy do ciàg∏ego pomiaru obj´toÊci wody przep∏ywajàcej w ca∏kowicie wype∏nionym przewodzie zamkni´tym; 2) wodomierz sprz´˝ony — uk∏ad pomiarowy z∏o˝ony z dwóch wodomierzy o ró˝nych nominalnych strumieniach obj´toÊci oraz z urzàdzenia prze∏àczajàcego, regulujàcego samoczynnie strumieƒ obj´toÊci w obu wodomierzach; 3) strumieƒ obj´toÊci (q, Q) — obj´toÊç wody przep∏ywajàcej przez wodomierz w przyj´tej jednostce czasu; 4) maksymalny strumieƒ obj´toÊci (qs, Qmax) — najwi´kszy strumieƒ obj´toÊci, przy którym wodomierz mo˝e pracowaç w krótkim czasie bez uszkodzenia i przekroczenia b∏´dów granicznych dopuszczalnych oraz wartoÊci maksymalnej straty ciÊnienia; 5) przecià˝eniowy strumieƒ obj´toÊci (Q4) — najwi´kszy strumieƒ obj´toÊci, przy którym wodomierz mo˝e pracowaç w krótkim czasie bez uszkodzenia i przekroczenia b∏´dów granicznych dopuszczalnych; 6) nominalny strumieƒ obj´toÊci (qp, Qn) — strumieƒ obj´toÊci równy po∏owie maksymalnego strumienia obj´toÊci, przy którym wodomierz mo˝e pracowaç przy przep∏ywie ciàg∏ym lub przerywanym i jego wskazania mieszczà si´ w granicach b∏´dów granicznych dopuszczalnych; 7) ciàg∏y strumieƒ obj´toÊci (Q3) — najwi´kszy strumieƒ obj´toÊci w warunkach znamionowych u˝ytkowania, przy którym wodomierz mo˝e pracowaç przy przep∏ywie ciàg∏ym lub przerywanym i jego wskazania mieszczà si´ w granicach b∏´dów granicznych dopuszczalnych; 8) poÊredni strumieƒ obj´toÊci (qt, Qt, Q2) — strumieƒ obj´toÊci, który dzieli zakres obcià˝eƒ pomiarowych na przedzia∏ górny i dolny zakresu obcià˝eƒ, przy którym b∏àd graniczny dopuszczalny zmienia wartoÊç; 9) minimalny strumieƒ obj´toÊci (qmin, Qmin, Q1) — strumieƒ obj´toÊci, powy˝ej którego wskazania wodomierza nie powinny przekraczaç b∏´dów granicznych dopuszczalnych; 10) strumieƒ obj´toÊci prze∏àczania — strumieƒ obj´toÊci wyst´pujàcy przy:
- a)rosnàcym strumieniu obj´toÊci, gdy w nast´pstwie rozruchu wodomierza g∏ównego strata ciÊnienia w wodomierzu sprz´˝onym maleje raptownie, Poz. 1513
- b)malejàcym strumieniu obj´toÊci, gdy w nast´pstwie zatrzymania si´ wodomierza g∏ównego strata ciÊnienia w wodomierzu sprz´˝onym wzrasta raptownie; 11) zakres obcià˝eƒ pomiarowych wodomierza — zakres strumieni obj´toÊci wodomierza zawarty mi´dzy maksymalnym albo przecià˝eniowym strumieniem obj´toÊci a minimalnym strumieniem obj´toÊci; 12) klasa metrologiczna wodomierza — zakres obcià˝eƒ pomiarowych wodomierza, dla którego wskazania wodomierza mieszczà si´ w granicach w∏aÊciwych b∏´dów granicznych dopuszczalnych; 13) klasa temperaturowa wodomierza — klas´ wodomierza wskazujàcà maksymalnà temperatur´ wody albo zakres temperatur wody, w oznaczeniach poprzedzone literà „T”, dla których jego wskazania mieszczà si´ w granicach b∏´dów granicznych dopuszczalnych; 14) klasa straty ciÊnienia — klas´ wodomierza wskazujàcà maksymalnà strat´ ciÊnienia przy ciàg∏ym strumieniu obj´toÊci, wyra˝onà w kPa, w oznaczeniach poprzedzonà literami „∆P”. Rozdzia∏ 2 Wymagania w zakresie wykonania i charakterystyk metrologicznych wodomierzy zg∏aszanych do legalizacji ponownej po ocenie zgodnoÊci § 5. 1. Na wodomierzu, o którym mowa w § 2 pkt 2, powinny byç umieszczone w sposób trwa∏y i czytelny, oddzielnie albo w jednym miejscu nast´pujàce oznaczenia: 1) nazwa lub znak producenta; 2) oznakowanie zgodnoÊci, w rozumieniu art. 5 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodnoÊci (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2087, z póên. zm.4)), dodatkowe oznaczenie metrologiczne oraz numer jednostki notyfikowanej; 3) znak fabryczny; 4) rok produkcji; 5) numer fabryczny; 6) jedna albo dwie strza∏ki wskazujàce kierunek przep∏ywu; 7) jednostka miary „m3”; 8) maksymalne dopuszczalne ciÊnienie, jeÊli jest ró˝ne od 1 MPa (10 bar); ——————— 4) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 64, poz. 565 i Nr 267, poz. 2258, z 2006 r. Nr 170, poz. 1217, Nr 235, poz. 1700 i Nr 249, poz. 1832 i 1834 oraz z 2007 r. Nr 21, poz. 124 i Nr 192, poz. 1381. Dziennik Ustaw Nr 209 — 15010 — 9) w przypadku gdy wodomierz mo˝e pracowaç tylko w po∏o˝eniu pionowym — litera „V”, a gdy w poziomym — „H”; 10) wartoÊç liczbowa ciàg∏ego strumienia obj´toÊci; 11) stosunek Q3/Q1, poprzedzony literà „R”; 12) stosunek Q2/Q1, jeÊli jest ró˝ny od 1,6; 13) klasa temperaturowa, jeÊli jest ró˝na od T30; § 9. Wodomierze,
§ 2pkt 2, powinny byç stosowane w nast´pujàcych warunkach: 1) zakres strumieni obj´to
Êci powinien byç nie mniejszy ni˝ minimalny strumieƒ obj´toÊci Q1 i nie wi´kszy ni˝ ciàg∏y strumieƒ obj´toÊci Q3; 2) zakres temperatur wody w zale˝noÊci od klasy temperaturowej wodomierza: 14) klasa straty ciÊnienia, jeÊli jest ró˝na od ∆P 63;
- a)od 0,1 °C do 30 °C albo 15) sygna∏ wyjÊciowy do urzàdzeƒ pomocniczych, jeÊli takie wyst´pujà;
- b)od 30 °C do 90 °C, albo 16) numer certyfikatu badania typu WE albo certyfikatu badania projektu WE,
przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodnoÊci. 2. Na wodomierzach,
§ 2
pkt 2, wyposa˝onych w urzàdzenia elektroniczne, oprócz oznaczeƒ,
ust. 1, powinny byç dodatkowo umieszczone: 1) napi´cie i cz´stotliwoÊç, dla zewn´trznego êród∏a zasilania, albo Poz. 1513 c) od 0,1 °C do 90 °C; 3) zakres ciÊnieƒ wody od 0,3 bar do co najmniej 10 bar; 4) przy okreÊlonych przez producenta wartoÊciach nominalnych êród∏a pràdu przemiennego lub wartoÊciach granicznych êród∏a pràdu sta∏ego. §
- Zakres temperatur wody dla wodomierza do wody zimnej, o którym mowa w § 2 pkt 1 lit. a, mieÊci si´ w granicach od 0 °C do 30 °C. 2) data wymiany baterii, dla wymienialnej baterii. §
- B∏´dy graniczne dopuszczalne przy legalizacji ponownej wodomierzy,
§ 2
pkt 2, wynoszà: 1) ±2 % — w przedziale górnym zakresu obcià˝eƒ (Q2 ≤ Q ≤ Q4), dla wodomierzy do wody o temperaturze od 0,1 °C do 30 °C; 2) ±3 % — w przedziale górnym zakresu obcià˝eƒ (Q2 ≤ Q ≤ Q4), dla wodomierzy do wody o temperaturze od 30 °C do 90 °C; 3) ±5 % — w przedziale dolnym zakresu obcià˝eƒ (Q1 ≤ Q < Q2), niezale˝nie od temperatury wody. §
- Zakres temperatur wody dla wodomierza do wody ciep∏ej, o którym mowa w § 2 pkt 1 lit. b, mieÊci si´ w granicach od 30 °C do 90 °C. §
- Zakres temperatur wody dla wodomierza do wody goràcej: 1) o którym mowa w § 2 pkt 1 lit. c, wynosi: a) od 30 °C do 130 °C albo b) od 30 °C do 180 °C; 2) o którym mowa w § 2 pkt 1 lit. d, wynosi od 30 °C do 180 °C. Rozdzia∏ 3 Wymagania w zakresie warunków w∏aÊciwego stosowania wodomierzy §
- Wodomierze do wody zimnej,
§ 2pkt 1 lit.
e, powinny byç stosowane w nast´pujàcych warunkach: § 7. Wodomierz powinien byç zainstalowany tak, aby w normalnych warunkach pracy by∏ ca∏kowicie wype∏niony wodà. 1) zakres strumieni obj´toÊci powinien byç nie mniejszy ni˝ minimalny strumieƒ obj´toÊci Q1 i nie wi´kszy ni˝ ciàg∏y strumieƒ obj´toÊci Q3; § 8. 1. Je˝eli na dok∏adnoÊç pomiaru obj´toÊci wody przep∏ywajàcej przez wodomierz mogà mieç wp∏yw zanieczyszczenia znajdujàce si´ w wodzie, wówczas wodomierz powinien byç wyposa˝ony w sito lub w instalacji wodociàgowej powinien byç filtr na wlocie lub w przewodzie dop∏ywowym. 2) zakres temperatur wody — od 0,3 °C do 30 °C; 2. Je˝eli na dok∏adnoÊç wskazaƒ wodomierza mogà mieç wp∏yw zak∏ócenia przep∏ywu wyst´pujàce przed lub za wodomierzem, spowodowane w szczególnoÊci obecnoÊcià kolanek, zaworów lub pomp, instalacja wodociàgowa powinna byç wyposa˝ona w proste odcinki rurociàgu, z prostownicà strumienia lub bez niej, przed wodomierzem lub za nim, o takich d∏ugoÊciach, aby b∏´dy wskazaƒ wodomierza mieÊci∏y si´ w zakresie b∏´dów granicznych dopuszczalnych. 5) zakres wilgotnoÊci otoczenia — od 0 % do 100 %, z wy∏àczeniem zdalnych urzàdzeƒ wskazujàcych, dla których zakres wilgotnoÊci otoczenia powinien byç zawarty w granicach od 0 % do 93 %. 3) zakres ciÊnieƒ wody — od 0,03 MPa (0,3 bar) do wartoÊci górnego granicznego ciÊnienia wody; 4) zakres temperatur otoczenia — od +5 °C do +55 °C; § 14. 1. Dla wodomierzy sprz´˝onych wartoÊç strumienia obj´toÊci zwykle wyst´pujàcego w instalacji nie powinna byç zbli˝ona do wartoÊci strumieni obj´toÊci w zakresie prze∏àczania. Dziennik Ustaw Nr 209 — 15011 — 2. W pozosta∏ym zakresie do wodomierzy sprz´˝onych majà zastosowanie wymagania dotyczàce warunków w∏aÊciwego stosowania okreÊlone dla wodomierzy do wody zimnej. § 15. B∏´dy graniczne dopuszczalne wodomierzy w u˝ytkowaniu sà równe dwukrotnej wartoÊci b∏´dów granicznych dopuszczalnych. Rozdzia∏ 4 Szczegó∏owy zakres i metody przeprowadzania sprawdzeƒ wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej wodomierzy § 16. Podczas legalizacji pierwotnej i legalizacji ponownej wodomierza nale˝y dokonaç: 1) ogl´dzin wodomierza, podczas których sprawdza si´ zgodnoÊç oznaczeƒ, wymiarów i miejsc umieszczenia cechy legalizacji lub cech zabezpieczajàcych; 2) sprawdzenia majàcego na celu stwierdzenie, czy wodomierz odpowiada wymaganiom pod wzgl´dem jego w∏aÊciwoÊci metrologicznych. § 17. Podczas sprawdzenia przy legalizacji pierwotnej wodomierza, o którym mowa w § 2 pkt 1 lit. a: 1) któremu zosta∏ nadany znak zatwierdzenia typu EWG, nale˝y:
- a)okreÊliç strat´ ciÊnienia, która powinna byç mniejsza ni˝ wartoÊç podana w decyzji zatwierdzenia typu,
- b)wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla co najmniej trzech strumieni obj´toÊci z zakresów: — od 0,9 Qmax do Qmax, — od Qt do 1,1 Qt, — od Qmin do 1,1 Qmin, — wodà o temperaturze (20 ± 10) °C; 2) w pozosta∏ych przypadkach nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla co najmniej trzech strumieni obj´toÊci z zakresów:
- a)od Qn (
- qp)do 1,1 Qn (
- qp)albo od 0,9 qs do qs,
- b)od Qt (
- qt)do 1,1 Qt (qt),
- c)od Qmin (qmin) do 1,1 Qmin (qmin) — wodà o temperaturze (20 ± 10) °C. § 18. Podczas sprawdzenia przy legalizacji pierwotnej wodomierza, o którym mowa w § 2 pkt 1 lit. b: 1) któremu zosta∏ nadany znak zatwierdzenia typu EWG, nale˝y:
- a)sprawdziç wytrzyma∏oÊç na ciÊnienie, w szczególnoÊci przy u˝yciu wody zimnej, przy czym wodomierz powinien wytrzymaç bez przecieków i bez sàczenia si´ wody przez korpus ciÊnienie statyczne 1,6 razy wi´ksze od górnego ciÊnienia granicznego zadanego przez 1 minut´,
- b)wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla co najmniej trzech strumieni obj´toÊci z zakresów: Poz. 1513 — od 0,9 Qmax do Qmax, — od Qt do 1,1 Qt, — od Qmin do 1,1 Qmin — wodà o temperaturze (50 ± 5) °C, chyba ˝e w decyzji zatwierdzenia typu dopuszczona zosta∏a mo˝liwoÊç sprawdzenia wodomierza podczas legalizacji wodà zimnà; wówczas sprawdzenie nale˝y wykonaç wodà o temperaturze (20 ± 10) °C, stosujàc wartoÊç b∏´dów granicznych dopuszczalnych okreÊlonych dla wodomierzy do wody zimnej; 2) w pozosta∏ych przypadkach nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla co najmniej trzech strumieni obj´toÊci z zakresów:
- a)od Qn (
- qp)do 1,1 Qn (
- qp)albo od 0,9 qs do qs,
- b)od Qt (
- qt)do 1,1 Qt (qt),
- c)od Qmin (qmin) do 1,1 Qmin (qmin), — wodà o temperaturze (50 ± 5) °C, chyba ˝e w decyzji zatwierdzenia typu dopuszczona zosta∏a mo˝liwoÊç sprawdzenia wodomierza podczas legalizacji wodà zimnà; wówczas sprawdzenie nale˝y wykonaç wodà o temperaturze (20 ± 10) °C, stosujàc wartoÊç b∏´dów granicznych dopuszczalnych okreÊlonych dla wodomierzy do wody zimnej. § 19. Podczas sprawdzenia przy legalizacji pierwotnej i ponownej wodomierza, o którym mowa w § 2 pkt 1 lit. c i d, nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazania wodomierza dla co najmniej trzech strumieni obj´toÊci z zakresów: 1) od Qn (
- qp)do 1,1 Qn (
- qp)albo od 0,9 qs do qs, 2) od Qt (
- qt)do 1,1 Qt (qt), 3) od Qmin (qmin) do 1,1 Qmin (qmin) — wodà o temperaturze (50 ± 5) °C, chyba ˝e w decyzji zatwierdzenia typu dopuszczona zosta∏a mo˝liwoÊç sprawdzenia wodomierza podczas legalizacji wodà zimnà; wówczas sprawdzenie nale˝y wykonaç wodà o temperaturze (20 ± 10) °C, stosujàc wartoÊç b∏´dów granicznych dopuszczalnych okreÊlonych dla wodomierzy do wody zimnej. § 20. 1. Podczas sprawdzenia przy legalizacji pierwotnej i ponownej wodomierza, o którym mowa w § 2 pkt 1 lit. e, nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla co najmniej trzech strumieni obj´toÊci z zakresów: 1) od Q1 do 1,1 Q1, 2) od Q2 do 1,1 Q2, 3) od 0,9 Q3 do Q3 — wodà o temperaturze (20 ± 10) °C, z zastrze˝eniem ust. 2. 2. W zale˝noÊci od kszta∏tu krzywej b∏´dów wodomierza mogà byç przyj´te inne strumienie obj´toÊci, okreÊlone w decyzji zatwierdzenia typu. Dziennik Ustaw Nr 209 — 15012 — § 21. 1. Podczas sprawdzenia przy legalizacji pierwotnej i ponownej wodomierza sprz´˝onego, w przypadku gdy: 1) wodomierz g∏ówny i boczny zosta∏y sprawdzone oddzielnie, zgodnie z wymaganiami,
§ 17pkt 1 albo pkt 2, nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla nast´pujàcych warto
Êci strumienia obj´toÊci:
- a)Qt1 (qt1) — jeÊli Qt (
- qt)= Qt2 (qt2) albo
- b)Qmin1 (qmin1) — jeÊli Qt (
- qt)= Qt1 (qt1),
- c)Qf (
- qf)— wodà o temperaturze (20 ± 10) °C; 2) sprawdzono tylko wodomierz boczny, zgodnie z wymaganiami,
§ 17pkt 1 albo pkt 2, nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla nast´pujàcych warto
Êci strumienia obj´toÊci:
- a)od 0,9 Qmax (
- qs)do Qmax (
- qs)albo od Qn (
- qp)do 1,1 Qn (qp),
- b)od Qt1 (qt1) do 1,1 Qt1 (qt1),
- c)od Qmin (qmin) do 1,1 Qmin (qmin) — jeÊli Qt (
- qt)= Qt1 (qt1),
- d)Qf (qf),
- e)Qh (
- qh)— wodà o temperaturze (20 ± 10) °C, gdzie: Qf (
- qf)— oznacza strumieƒ obj´toÊci w zakresie prze∏àczania, o wartoÊci mniejszej od wartoÊci strumienia obj´toÊci prze∏àczania, przy rosnàcej wartoÊci strumienia obj´toÊci; Qh (
- qh)— oznacza strumieƒ obj´toÊci w zakresie prze∏àczania, o wartoÊci wi´kszej od wartoÊci strumienia obj´toÊci prze∏àczania, przy malejàcej wartoÊci strumienia obj´toÊci. 2. WartoÊci strumieni obj´toÊci Qf (
- qf)i Qh (
- qh)nie powinny ró˝niç si´ o 10 % lub 600 l/h od wartoÊci strumienia obj´toÊci prze∏àczania. Je˝eli podczas sprawdzania nie mo˝na uzyskaç wartoÊci strumienia obj´toÊci w okreÊlonych w tych punktach granicach z powodu zbyt niskiego ciÊnienia zasilania, badania nale˝y wykonaç przy strumieniu obj´toÊci o wartoÊci mo˝liwie najbli˝szej wartoÊci strumienia obj´toÊci prze∏àczania. 3. Oznaczenia strumieni obj´toÊci wodomierzy pojedynczych powinny byç uzupe∏nione indeksami: 1 — w przypadku wodomierza g∏ównego i 2 — w przypadku wodomierza bocznego. § 22. Podczas sprawdzenia przy legalizacji ponownej wodomierzy,
§ 2pkt 1 lit. a, nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla co najmniej trzech strumieni obj´to
Êci z zakresów: Poz. 1513 1) od Qn (
- qp)do 1,1 Qn (
- qp)albo od 0,9 qs do qs, 2) od Qt (
- qt)do 1,1 Qt (qt), 3) od Qmin (qmin) do 1,1 Qmin (qmin) — wodà o temperaturze (20 ± 10) °C. § 23. Podczas sprawdzenia przy legalizacji ponownej wodomierzy,
§ 2pkt 1 lit. b, nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla co najmniej trzech strumieni obj´to
Êci z zakresów: 1) od Qn (
- qp)do 1,1 Qn (
- qp)albo od 0,9 qs do qs, 2) od Qt (
- qt)do 1,1 Qt (qt), 3) od Qmin (qmin) do 1,1 Qmin (qmin) — wodà o temperaturze (50 ± 5) °C, chyba ˝e w decyzji zatwierdzenia typu dopuszczono mo˝liwoÊç sprawdzenia wodomierza podczas legalizacji wodà zimnà; wówczas sprawdzenie nale˝y wykonaç wodà o temperaturze (20 ± 10) °C, stosujàc wartoÊç b∏´dów granicznych dopuszczalnych okreÊlonych dla wodomierzy do wody zimnej. § 24. 1. Podczas sprawdzenia przy legalizacji ponownej wodomierzy,
§ 2pkt 2, nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla co najmniej trzech strumieni obj´to
Êci z zakresów: 1) od Q1 do 1,1 Q1; 2) od Q2 do 1,1 Q2; 3) od 0,9 Q3 do Q
- W przypadku sprawdzenia wodomierzy sprz´˝onych, je˝eli: 1) wodomierz g∏ówny i boczny zosta∏y sprawdzone oddzielnie, zgodnie z wymaganiami,
ust. 1, nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla nast´pujàcych wartoÊci strumienia obj´toÊci:
- a)Q21— jeÊli Q2 = Q22 albo
- b)Q11— jeÊli Q2 = Q21,
- c)od 1,05 Qx2 do 1,15 Qx2 — wodà o temperaturze (20 ± 10) °C, z zastrze˝eniem ust. 3, gdzie Qx2 jest to strumieƒ obj´toÊci prze∏àczania przy rosnàcej wartoÊci strumienia obj´toÊci; 2) sprawdzono tylko wodomierz boczny, zgodnie z wymaganiami,
ust. 1, nale˝y wyznaczyç b∏´dy wskazaƒ wodomierza dla nast´pujàcych wartoÊci strumienia obj´toÊci:
- a)od 0,9 Q3 do Q3,
- b)Q21 — jeÊli Q2 = Q22 albo
- c)Q11 — jeÊli Q2 = Q21,
- d)od 1,05 Qx2 do 1,15 Qx2 — z zastrze˝eniem ust. 3. 3. Dodatkowo przeprowadza si´ sprawdzenie przy innych wartoÊciach strumieni obj´toÊci, je˝eli zosta∏y one ustalone w certyfikacie badania typu WE albo certyfikacie badania projektu WE. Dziennik Ustaw Nr 209 — 15013 — Poz. 1513 4. Sprawdzenia,
ust. 1, nale˝y wykonywaç, z zastrze˝eniem ust. 5, wodà o temperaturze z przedzia∏u: 2. Podczas legalizacji wodomierze powinny byç sprawdzane na stanowiskach pomiarowych umo˝liwiajàcych spe∏nienie nast´pujàcych wymagaƒ: 1) (20 ± 10) °C — w przypadku wodomierzy o klasach temperaturowych T30 i T50; 1) maksymalna niepewnoÊç rozszerzona pomiaru temperatury wody, przy wspó∏czynniku rozszerzenia k = 2, nie powinna przekraczaç ±1 °C; 2) (50 ± 5) °C — w przypadku wodomierzy o pozosta∏ych klasach temperaturowych. 5. Dodatkowo przeprowadza si´ sprawdzenie wodà o innej temperaturze, jeÊli zosta∏a ona ustalona w certyfikacie badania typu WE albo certyfikacie badania projektu WE. § 25. 1. Podczas legalizacji pierwotnej i ponownej wodomierzy: 1) sprawdzenie powinno byç przeprowadzane w nast´pujàcych warunkach:
- a)temperatura otoczenia — od 15 °C do 25 °C,
- b)wilgotnoÊç wzgl´dna — od 45 % do 75 %,
- c)ciÊnienie atmosferyczne — od 86 kPa do 106 kPa (od 0,86 bar do 1,06 bar),
- d)podczas pojedynczego pomiaru temperatura otoczenia nie powinna zmieniaç si´ wi´cej ni˝ o 5 °C, a wilgotnoÊç wzgl´dna nie powinna zmieniaç si´ wi´cej ni˝ o 10 %,
- e)napi´cie zasilania — od 0,95 Unom do 1,05 Unom, o ile ma to zastosowanie,
- f)cz´stotliwoÊç zasilania — od 0,98 fnom do 1,02 fnom, o ile ma to zastosowanie; 2) wartoÊç ciÊnienia na wyjÊciu wodomierza nie powinna byç ni˝sza ni˝ 0,03 MPa (0,3 bar); ciÊnienie w instalacji powinno byç wystarczajàce, aby zapobiec kawitacji; 3) zmiana temperatury wody podczas pojedynczego pomiaru nie powinna przekraczaç 5 °C; 4) zmiana wartoÊci strumienia obj´toÊci Q podczas pojedynczego pomiaru nie powinna przekraczaç:
- a)±2,5 % wartoÊci Êredniej dla (Q1 ≤ Q < Q2) albo (Qmin ≤ Q < Qt), albo (qmin ≤ q < qt),
- b)±5 % wartoÊci Êredniej dla (Q2 ≤ Q < Q4) albo (Qt ≤ Q < Qmax), albo (qt ≤ q < qs); 5) wodomierze mogà byç sprawdzane szeregowo, pod warunkiem ˝e brak jest wzajemnego oddzia∏ywania pomi´dzy wodomierzami; 6) w przypadku gdy wszystkie b∏´dy wskazaƒ majà ten sam znak, wodomierz nale˝y wyregulowaç w taki sposób, aby przynajmniej jeden z b∏´dów nie przekracza∏ po∏owy b∏´du granicznego dopuszczalnego. 2) maksymalna niepewnoÊç rozszerzona pomiaru ciÊnienia wody i pomiaru straty ciÊnienia, przy wspó∏czynniku rozszerzenia k = 2, nie powinna przekraczaç ±5 % wartoÊci mierzonej; 3) maksymalna niepewnoÊç rozszerzona wyznaczenia wartoÊci poprawnej obj´toÊci wody przep∏ywajàcej przez wodomierz podczas sprawdzania wodomierzy, przy wspó∏czynniku rozszerzenia k = 2, nie powinna przekraczaç 1/5 w∏aÊciwego b∏´du granicznego dopuszczalnego podczas sprawdzania wodà zimnà i ciep∏à; 4) maksymalna niepewnoÊç rozszerzona odczytu obj´toÊci wody wskazywanej przez wodomierz podczas pojedynczego pomiaru, przy wspó∏czynniku rozszerzenia k = 2, nie powinna przekraczaç ±0,5 % wartoÊci mierzonej obj´toÊci. 3. Podczas legalizacji wodomierze powinny byç sprawdzane na stanowiskach pomiarowych, w których stosuje si´ metod´ sprawdzenia „z ruchomym startem i stopem”, gdzie przed rozpocz´ciem pomiaru i po jego zakoƒczeniu woda dop∏ywa do wzorca pomiarowego i przep∏ywa przez sprawdzany wodomierz ˝àdanym strumieniem obj´toÊci. 4. W przypadku legalizacji wodomierzy,
§ 2
pkt 1, dzia∏ajàcych na zasadach mechanicznych i elektronicznych, i w § 2 pkt 2, dzia∏ajàcych na zasadach mechanicznych, zamiast metody, o której mowa w ust. 3, mo˝na stosowaç metod´ sprawdzania „z zatrzymanym startem i stopem”, gdzie do chwili rozpocz´cia pomiaru i po jego zakoƒczeniu woda nie dop∏ywa do przyrzàdu wzorcowego i nie przep∏ywa przez sprawdzany wodomierz. Rozdzia∏ 5 Przepisy koƒcowe §
- Traci moc rozporzàdzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej z dnia 20 lutego 2004 r. w sprawie wymagaƒ metrologicznych, którym powinny odpowiadaç wodomierze (Dz. U. Nr 40, poz. 360). §
- Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. Minister Gospodarki: P.G. Woêniak