Obsah (4)
§ 42§ 13§ 52§ 46Dziennik Ustaw Nr 86 — 5320 — b) broƒ palna krótka powtarzalna, Poz. 578 i 579 h) broƒ palna d∏uga pó∏automatyczna, z wyjàtkiem broni palnej pó∏automatycznej, o której mowa w pkt 1 lit. a; c) broƒ pal
§ 42
pkt 3 i § 43,
- a)dla budowli pi´trzàcych wod´ okresowo przyjmuje si´ poziom wody przy przep∏ywie miarodajnym,
- b)dla budowli hydrotechnicznych znajdujàcych si´ w zasi´gu cofki budowli pi´trzàcej przyjmuje si´ po∏o˝enie zwierciad∏a wody wynikajàce z krzywej cofkowej tej budowli pi´trzàcej, ustalonej dla NPP zbiornika i Êredniego rocznego przep∏ywu wody; 6) maksymalnym poziomie pi´trzenia, zwanym dalej „Max PP” — rozumie si´ przez to najwy˝sze po∏o˝enie zwierciad∏a spi´trzonej wody przy uwzgl´dnieniu sta∏ej rezerwy powodziowej; dla budowli pi´trzàcej niemajàcej pojemnoÊci powodziowej Max PP równy jest NPP;
- b)dynamiczne powsta∏e w wyniku oddzia∏ywaƒ sejsmicznych lub parasejsmicznych,
- c)spowodowane awarià budowli hydrotechnicznej, jej elementów lub niesprawnoÊcià drena˝u,
- d)wywo∏ane nierównomiernym odkszta∏ceniem powierzchni na terenach górniczych, na obszarach wyst´powania zjawisk krasowych oraz zapadania gruntów lessowych,
- e)dynamiczne wywo∏ane ruchem pojazdów, kry i innych przedmiotów p∏ywajàcych,
- f)spowodowane huraganowym wiatrem,
- g)spowodowane nag∏ym obni˝eniem poziomu pi´trzenia; 7) sta∏ej rezerwie powodziowej — rozumie si´ przez to pojemnoÊç zbiornika wodnego zawartà pomi´dzy NPP i Max PP; 16) konstrukcji z betonu s∏abo zbrojonego — rozumie si´ przez to konstrukcj´, w której procent zbrojenia jest mniejszy od minimalnego procentu zbrojenia okreÊlonego w Polskich Normach dotyczàcych projektowania konstrukcji ˝elbetowych, w zale˝noÊci od przyj´tego schematu obliczeniowego konstrukcji; 8) przep∏ywie Êrednim niskim — rozumie si´ przez to wartoÊç Êrednià arytmetycznà obliczonà z minimalnych rocznych przep∏ywów w okreÊlonych latach; 17) substancjach p∏ynnych lub pó∏p∏ynnych — rozumie si´ przez to substancje ciek∏e, pó∏ciek∏e i sta∏e zmieszane z wodà, powsta∏e przy prowadzeniu dzia∏alnoÊci zak∏adów górniczych, elektrowni lub innych zak∏adów przemys∏owych; 9) maksymalnym przep∏ywie budowlanym — rozumie si´ przez to najwi´kszy przep∏yw, który nie powoduje przelania si´ przez koron´ budowli hydrotechnicznych tymczasowych; 10) przep∏ywie dozwolonym — rozumie si´ przez to przep∏yw, który nie powoduje szkód powodziowych na terenach poni˝ej budowli hydrotechnicznej; 11) przep∏ywie nienaruszalnym — rozumie si´ przez to przep∏yw minimalny zapewniajàcy utrzymanie ˝ycia biologicznego w cieku; 12) przep∏ywie miarodajnym, zwanym dalej „przep∏ywem Qm” — rozumie si´ przez to przep∏yw,
§ 42pkt 1 i na podstawie którego projektuje si´ budowle hydrotechniczne; 18) dopuszczalnych warto
Êciach obserwowanych zjawisk — rozumie si´ przez to wartoÊci obserwowanych zjawisk, mieszczàcych si´ w przedziale wartoÊci prognozowanych, których przekroczenie wskazuje na koniecznoÊç pilnego przeprowadzenia analizy przyczyn ich powstania; 19) granicznych wartoÊciach obserwowanych zjawisk — rozumie si´ przez to wartoÊci obserwowanych zjawisk, których przekroczenie grozi katastrofà budowlanà; 20) próbnym obcià˝eniu wodà — rozumie si´ przez to obcià˝enie wodà powsta∏e podczas pierwszego pi´trzenia zbiornika lub budowli. DZIA¸ II Budowle hydrotechniczne 13) przep∏ywie kontrolnym, zwanym dalej „przep∏ywem Qk” — rozumie si´ przez to przep∏yw,
§ 42
pkt 2 i na podstawie którego sprawdza si´ bezpieczeƒstwo budowli w wyjàtkowym uk∏adzie obcià˝eƒ; Ogólne warunki techniczne budowli hydrotechnicznych 14) podstawowym uk∏adzie obcià˝eƒ budowli pi´trzàcej — rozumie si´ przez to obcià˝enia wyst´pujàce przy pe∏nej sprawnoÊci jej urzàdzeƒ i poziomie pi´trzenia przy wezbraniu obliczeniowym o przep∏ywie Qm; §
- Konstrukcje budowli hydrotechnicznych wykonuje si´ z wyrobów i materia∏ów posiadajàcych aprobaty lub zaÊwiadczenia, potwierdzajàce ich jakoÊç oraz zachowanie trwa∏oÊci i cech u˝ytkowych w ustalonym okresie u˝ytkowania. Rozdzia∏ 1 Dziennik Ustaw Nr 86 — 5322 —
- Budowle hydrotechniczne i zwiàzane z nimi urzàdzenia powinny spe∏niaç wymogi w zakresie ochrony przeciwpo˝arowej.
- Elementy budowli hydrotechnicznych mogàce ulegaç uszkodzeniu lub korozji zabezpiecza si´ przed tymi zagro˝eniami i tak konstruuje, aby by∏a mo˝liwa ich konserwacja, naprawa lub wymiana. §
- Budowle pi´trzàce s∏u˝àce do magazynowania i transportowania wody oraz substancji p∏ynnych lub pó∏p∏ynnych zabezpiecza si´ przed przepe∏nieniem przez wzniesienie koron oraz brzegów tych budowli na bezpiecznà wysokoÊç. §
- Budowle, o których mowa w § 5, wyposa˝a si´ w urzàdzenia upustowe, to jest przelewy, spusty i sztolnie lub inne urzàdzenia umo˝liwiajàce bezpieczne odprowadzenie nagromadzonych wód lub substancji p∏ynnych lub pó∏p∏ynnych. Poz. 579 §
- Budowle hydrotechniczne posadawia si´ na pod∏o˝u naturalnym lub wzmocnionym, które pod wp∏ywem obcià˝eƒ konstrukcjà, wodà lub innymi czynnikami nie ulegnie zmianom zagra˝ajàcym bezpieczeƒstwu budowli lub zak∏ócajàcym ich u˝ytkowanie. §
- Budowle hydrotechniczne i ich cz´Êci przekazuje si´ do u˝ytkowania po uzyskaniu pozytywnych wyników próbnego obcià˝enia wodà, przy utrzymaniu NPP lub, jeÊli to mo˝liwe, Max PP.
- Próbne obcià˝enia wodà przeprowadza si´ wed∏ug okreÊlonego w projekcie budowlanym sposobu obcià˝enia oraz zakresu niezb´dnych obserwacji i pomiarów kontrolnych.
- Wymóg próbnego obcià˝enia wodà nie dotyczy sk∏adowisk substancji p∏ynnych i pó∏p∏ynnych oraz budowli przeciwpowodziowych. §
- Kana∏y w nasypach wyposa˝a si´ w bramy awaryjne.
- Dla budowli hydrotechnicznych klasy I i II opracowuje si´ plan ewakuacji ludzi i mienia na wypadek zagro˝enia katastrofà budowlanà.
- Odstàpienie od budowy bramy awaryjnej jest mo˝liwe w przypadku, gdy jest to uzasadnione wzgl´dami technicznymi, ekonomicznymi lub wymaganiami ochrony konserwatorskiej zabytków. §
- Budowla hydrotechniczna mo˝e byç dopuszczona do próbnego obcià˝enia wodà,
§ 13, po stwierdzeniu, ˝e: § 8.
- Ziemne budowle hydrotechniczne, w tym ich pod∏o˝e, powinny byç stateczne w ka˝dych warunkach pracy, a w szczególnoÊci w przyj´tych w projekcie budowlanym warunkach obcià˝eƒ, w ca∏oÊci i elementach takich jak korpus, skarpy, umocnienia, uszczelnienia, warstwy ochronne, drena˝e.
- Ziemne budowle pi´trzàce, takie jak zapory, wa∏y przeciwpowodziowe, obwa∏owania kana∏ów i nadpoziomowych zbiorników gromadzàcych substancje p∏ynne lub pó∏p∏ynne, wykonuje si´ z gruntów naturalnych lub antropogenicznych, w których zawartoÊç sk∏adników podlegajàcych rozk∏adowi lub rozpuszczeniu w wodzie nie zagra˝a trwa∏oÊci i bezpieczeƒstwu zarówno w czasie budowy, jak i podczas u˝ytkowania. §
- Przecinanie ziemnych budowli pi´trzàcych innymi budowlami jest mo˝liwe wy∏àcznie w przypadku zastosowania zabezpieczenia przed filtracjà wzd∏u˝ styków tych budowli z gruntem. §
- Konstrukcje ˝elbetowe i kamienne oraz wykonane z betonu s∏abo zbrojonego budowli hydrotechnicznych powinny spe∏niaç wymagane warunki dotyczàce wytrzyma∏oÊci, ustalonego zakresu odpornoÊci na powstanie rys oraz wodoszczelnoÊci i mrozoodpornoÊci. §
- Pod∏o˝e i przyczó∏ki budowli pi´trzàcej zabezpiecza si´ przed ujemnymi skutkami filtracji, przebiciem hydraulicznym, sufozjà i wypieraniem gruntu, w szczególnoÊci przez stosowanie przes∏on przeciwfiltracyjnych i drena˝y. 1) wszystkie urzàdzenia upustowe budowli hydrotechnicznej z zamkni´ciami i nap´dami gwarantujà swobodne manewrowanie; 2) zapewniony jest dojazd do budowli hydrotechnicznej oraz ∏àcznoÊç telefoniczna i radiowa; 3) dokonano czynnoÊci, o których mowa w § 24 ust. 3; 4) zainstalowano i przekazano do u˝ytku urzàdzenia kontrolno-pomiarowe budowli hydrotechnicznej i przyleg∏ych terenów; 5) przygotowano do zalania i odebrano technicznie teren zalewu; 6) skompletowano pe∏nà dokumentacj´ technicznà i powykonawczà, wraz z instrukcjà u˝ytkowania i instrukcjà próbnego obcià˝enia wodà. Rozdzia∏ 2 Usytuowanie budowli hydrotechnicznych i ich oddzia∏ywanie na Êrodowisko §
- Budowle hydrotechniczne powinny byç usytuowane i projektowane tak, aby: 1) zapewnia∏y zgodnoÊç z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo wymogami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu; 2) zapewnia∏y optymalizacj´ kryteriów gospodarczych, spo∏ecznych i ekologicznych; Dziennik Ustaw Nr 86 — 5323 — 3) ogranicza∏y skutki ewentualnej awarii lub katastrofy budowlanej; 4) harmonizowa∏y z istniejàcym krajobrazem, przy uwzgl´dnieniu regionalnych cech budownictwa oraz wymagaƒ wynikajàcych z przepisów o ochronie zabytków; 5) uwzgl´dnia∏y warunki wynikajàce z badaƒ geologiczno-in˝ynierskich oraz geotechnicznych; 6) zapewnia∏y realizacj´ warunków zawartych w pozwoleniu wodnoprawnym. §
- Brzegom zbiorników wodnych oraz brzegom zabudowanych rzek i kana∏ów zapewnia si´ statecznoÊç, zabezpieczajàc je odpowiednio przed uszkodzeniem przez wod´ lub inne czynniki. §
- Zbocza i brzegi zbiorników wodnych oraz zabudowanych rzek i kana∏ów kszta∏tuje si´ tak, aby umo˝liwia∏y zwierz´tom dost´p do wody; je˝eli utrudnienia dost´pu nie mo˝na uniknàç, buduje si´ odpowiednie dojÊcia do wody. §
- Budowle pi´trzàce przegradzajàce rzek´ wyposa˝a si´ w urzàdzenia zapewniajàce swobodne przedostawanie si´ ryb przez przeszkod´, o ile jest to uzasadnione warunkami lokalnymi, a zbiorniki wodne kszta∏tuje si´ tak, aby pozostawiç ostoje i tarliska dla ryb. §
- Przygotowanie czaszy zbiornika wodnego przed spi´trzeniem powinno odpowiadaç warunkom sanitarnym i u˝ytkowym oraz ochrony Êrodowiska. §
- Ukszta∏towanie zbiornika wodnego powinno ograniczaç mo˝liwoÊç powstawania zatorów lodowych i Êry˝owych oraz zapewniaç zminimalizowanie p∏ycizn i ods∏oni´ç dna w czasie eksploatacji. Poz. 579
- Dolne stanowisko budowli pi´trzàcej zasila si´ przep∏ywem nie mniejszym od przep∏ywu nienaruszalnego. §
- Przep∏yw wi´kszy od dozwolonego dla dolnego stanowiska budowli pi´trzàcej i odcinka rzeki poni˝ej nie powinien przekraczaç aktualnego prognozowanego dop∏ywu do zbiornika; nale˝y okreÊliç obszary potencjalnego zagro˝enia przep∏ywami wi´kszymi od dozwolonego i przewidzieç sposoby ostrzegania mieszkaƒców tego obszaru przed przewidywanym przekroczeniem wartoÊci tego przep∏ywu. §
- Dla ka˝dej budowli pi´trzàcej okreÊla si´ wielkoÊç przep∏ywu nienaruszalnego i dozwolonego poni˝ej budowli.
- Dla budowli pi´trzàcej o wysokoÊci pi´trzenia przekraczajàcej 2,0 m lub tworzàcej pojemnoÊç wi´kszà ni˝ 0,2 mln m3 wody okreÊla si´ przebieg i zasi´g fali wezbraniowej wywo∏anej zniszczeniem lub uszkodzeniem tej budowli.
- Dla dolin i obszarów, na których fala wezbraniowa wywo∏ana zniszczeniem lub uszkodzeniem budowli pi´trzàcej mo˝e spowodowaç zagro˝enie ˝ycia lub straty w Êrodowisku, zabytkach oraz infrastrukturze technicznej, nale˝y: 1) zainstalowaç systemy ostrzegawcze sygnalizujàce niebezpieczeƒstwo wtargni´cia fali wezbraniowej; 2) wykonaç zabezpieczenia chroniàce ludnoÊç, przemys∏ i zabytki; 3) wskazaç drogi ewakuacyjne oraz opracowaç plany dzia∏aƒ w razie katastrofy. Rozdzia∏ 3 Podzia∏ budowli hydrotechnicznych §
- Zamulanie zbiorników wodnych powinno byç ograniczone odpowiednià zabudowà przeciwrumowiskowà zlewni lub zastosowaniem rozwiàzaƒ technicznych ograniczajàcych dop∏yw cia∏ sta∏ych; w projekcie budowlanym nale˝y przewidzieç mo˝liwoÊç usuwania powsta∏ych odk∏adów i sposób ich wykorzystania. §
- Budowle hydrotechniczne dzielà si´ na tymczasowe i sta∏e. §
- Dolne stanowisko budowli pi´trzàcej oraz zwiàzane z nim tereny i urzàdzenia zabezpiecza si´ przed erozjà. 1) budowle, które bez wzgl´du na okres ich u˝ytkowania umo˝liwiajà budow´, renowacj´ lub napraw´ budowli hydrotechnicznych;
- W dolnym stanowisku budowli pi´trzàcej lub elektrowni wodnej nale˝y przewidzieç stabilizacj´ dna kana∏u odp∏ywowego lub rzeki przez budow´ progu o sta∏ym przelewie, budow´ budowli pi´trzàcej po∏o˝onej poni˝ej lub odpowiednie umocnienie koryta: 2) budowle hydrotechniczne, których przewidywany czas u˝ytkowania nie przekracza 5 lat. 1) na pod∏o˝u rozmywalnym — gdy wysokoÊç pi´trzenia przekracza 2 m; 2) na pod∏o˝u nierozmywalnym — gdy wysokoÊç pi´trzenia przekracza 10 m.
- Do tymczasowych budowli hydrotechnicznych zalicza si´:
- Do sta∏ych budowli hydrotechnicznych zalicza si´: 1) budowle hydrotechniczne g∏ówne, od stanu których zale˝y osiàgni´cie zamierzonych efektów technicznych i gospodarczych, a których awaria, uszkodzenie lub okresowe wy∏àczenie mogà powodowaç ograniczenie skutecznoÊci ich dzia∏ania lub zagro˝enie dla terenów i Êrodowiska; Dziennik Ustaw Nr 86 — 5324 — 2) budowle hydrotechniczne drugorz´dne, których awaria, uszkodzenie lub okresowe wy∏àczenie nie powodujà ani zagro˝enia bezpieczeƒstwa budowli hydrotechnicznej g∏ównej lub ograniczenia skutecznoÊci jej dzia∏ania, ani zagro˝enia dla terenów i Êrodowiska. §
- Sta∏e budowle hydrotechniczne zalicza si´ do jednej z czterech klas wa˝noÊci I, II, III, IV. Najwy˝szà klasà wa˝noÊci jest klasa I. Poz. 579 §
- Budowle pi´trzàce ˝elbetowe i kamienne oraz wykonane z betonu s∏abo zbrojonego, posadowione na pod∏o˝u skalnym sprawdza si´ w zakresie: 1) przekroczenia obliczeniowego oporu granicznego pod∏o˝a; 2) poÊlizgu po pod∏o˝u i w pod∏o˝u; 3) obrotu; 1) przep∏ywów obliczeniowych; 4) wystàpienia napr´˝eƒ rozciàgajàcych od strony odwodnej, w poziomie posadowienia, a dla budowli hydrotechnicznych wykonanych z betonu s∏abo zbrojonego i kamiennych — równie˝ w przekrojach powy˝ej poziomu posadowienia; 2) wspó∏czynników przyjmowanych w obliczeniach statycznych; 5) wystàpienia nadmiernych ciÊnieƒ w podstawie budowli hydrotechnicznej oraz w pod∏o˝u; 3) bezpiecznych wzniesieƒ koron budowli hydrotechnicznych, brzegów nad okreÊlonym po∏o˝eniem zwierciad∏a wody i poziomami wtaczania si´ fal; 6) przebiç hydraulicznych w szczelinach pod∏o˝a skalnego i przyczó∏ków; §
- W zale˝noÊci od klasy budowli hydrotechnicznych ró˝nicuje si´ warunki: 4) wyposa˝enia w urzàdzenia kontrolno-pomiarowe; 5) zakresu wymaganych studiów przedprojektowych i projektowych, w tym badaƒ modelowych; 6) wyposa˝enia budowli hydrotechnicznych w urzàdzenia upustowe. §
- Klasy g∏ównych budowli hydrotechnicznych okreÊla si´ na podstawie wskaêników i informacji zawartych w klasyfikacji g∏ównych budowli hydrotechnicznych, stanowiàcej za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia. DZIA¸ III Ocena statecznoÊci budowli hydrotechnicznych 7) noÊnoÊci konstrukcji. §
- Ziemne budowle pi´trzàce sprawdza si´ w zakresie: 1) statecznoÊci skarp wraz z pod∏o˝em; 2) gradientów ciÊnieƒ filtracyjnych i mo˝liwoÊci przebicia lub sufozji; 3) ch∏onnoÊci, wydajnoÊci drena˝y; 4) wartoÊci osiadaƒ korpusu i odkszta∏ceƒ pod∏o˝a budowli hydrotechnicznej; 5) niebezpieczeƒstwa wystàpienia poÊlizgu po pod∏o˝u i w pod∏o˝u; 6) niebezpieczeƒstwa wyparcia s∏abego gruntu spod budowli hydrotechnicznej. §
- Obliczanie statecznoÊci i noÊnoÊci budowli hydrotechnicznych wykonuje si´ wed∏ug metod okreÊlonych w Polskich Normach dotyczàcych tych obliczeƒ. §
- W przypadku wyst´powania w pod∏o˝u i korpusie budowli pi´trzàcej gruntów piaszczystych lub pylastych w stanie luênym, nale˝y sprawdziç mo˝liwoÊç up∏ynnienia tych gruntów w wyniku dzia∏ajàcych obcià˝eƒ. §
- Budowle hydrotechniczne ˝elbetowe i kamienne oraz wykonane z betonu s∏abo zbrojonego posadowione na pod∏o˝u nieskalnym powinny spe∏niaç warunki bezpieczeƒstwa w zakresie: §
- Dla sprawdzenia warunków statecznoÊci wed∏ug I stanu granicznego noÊnoÊci budowli hydrotechnicznej, z wyjàtkiem skarp budowli hydrotechnicznych ziemnych i zboczy, stosuje si´ zale˝noÊç: 1) przekroczenia obliczeniowego oporu granicznego pod∏o˝a gruntowego; γn ⋅ Edest ≤ m Estab 2) poÊlizgu po pod∏o˝u lub w pod∏o˝u; gdzie: 3) przekroczenia dopuszczalnych wartoÊci osiadaƒ i ró˝nicy osiadaƒ oraz przechylenia; Estab — oznacza obliczeniowe oddzia∏ywania stabilizujàce, którymi sà: — obliczeniowy opór graniczny pod∏o˝a gruntowego, — suma rzutów na p∏aszczyzn´ poÊlizgu wszystkich si∏ od obcià˝eƒ obliczeniowych przeciwdzia∏ajàcych przesuni´ciu, wyznaczonych z uwzgl´dnieniem obliczeniowych wartoÊci parametrów geotechnicznych, 4) przebicia hydraulicznego i sufozji gruntu pod∏o˝a i przyczó∏ków; 5) noÊnoÊci konstrukcji; 6) wystàpienia nadmiernych ciÊnieƒ w podstawie budowli hydrotechnicznej oraz w pod∏o˝u. Dziennik Ustaw Nr 86 Edest γn m — 5325 — — moment wszystkich si∏ obliczeniowych przeciwdzia∏ajàcych obrotowi, — sk∏adowa pionowa obcià˝eƒ obliczeniowych w poziomie posadowienia przy sprawdzaniu statecznoÊci na wyp∏yni´cie, — oznacza obliczeniowe oddzia∏ywania destabilizujàce, którymi sà odpowiednio: — obcià˝enia przekazywane przez fundamenty na pod∏o˝e gruntowe, — sk∏adowa styczna wszystkich obcià˝eƒ obliczeniowych mogàcych spowodowaç przesuni´cia budowli hydrotechnicznej w p∏aszczyênie poÊlizgu, — momenty wszystkich si∏ obliczeniowych mogàcych spowodowaç obrót, — sk∏adowa pionowa wartoÊci obliczeniowej wyporu w poziomie posadowienia przy sprawdzaniu statecznoÊci na wyp∏yni´cie, — oznacza wspó∏czynnik konsekwencji zniszczenia, — oznacza wspó∏czynnik korekcyjny.
- Zale˝noÊç okreÊlonà w ust. 1 stosuje si´ przy sprawdzaniu noÊnoÊci pod∏o˝a gruntowego budowli hydrotechnicznej, poÊlizgu budowli hydrotechnicznej po pod∏o˝u lub w pod∏o˝u, obrotu budowli hydrotechnicznej oraz jej wyp∏yni´cia.
- WartoÊç obliczeniowà obcià˝eƒ, kombinacj´ podstawowà i wyjàtkowà obcià˝eƒ oraz wartoÊci obliczeniowe parametrów wytrzyma∏oÊciowych pod∏o˝a gruntowego, obliczeniowy opór graniczny pod∏o˝a i wartoÊci wspó∏czynnika korekcyjnego ustala si´ w oparciu o Polskie Normy dotyczàce tych wartoÊci.
- Wspó∏czynnik konsekwencji zniszczenia budowli hydrotechnicznej okreÊla za∏àcznik nr 3 do rozporzàdzenia, z wy∏àczeniem budowli hydrotechnicznych na rzekach granicznych, dla których wartoÊç wspó∏czynnika konsekwencji zniszczenia ustala si´ indywidualnie dla ka˝dej budowli, w uzgodnieniu z odpowiednimi s∏u˝bami paƒstwa sàsiedniego. Wspó∏czynnik konsekwencji zniszczenia budowli hydrotechnicznej na wodach granicznych nie mo˝e byç mniejszy ni˝ podany w za∏àczniku nr 3 do rozporzàdzenia.
- W obliczeniach, o których mowa w ust. 1, uwzgl´dnia si´ napr´˝enia efektywne wyznaczane z uwzgl´dnieniem prognozowanych ciÊnieƒ wody w porach gruntów pod∏o˝a. Je˝eli wyniki prognozy ciÊnieƒ wody w porach sà niepewne, zale˝noÊç okreÊlonà w ust. 1 sprawdza si´ zarówno dla warunków pracy bez drena˝u, jak i warunków pracy z drena˝em, przyjmujàc odpowiednio ca∏kowite lub efektywne parametry wytrzyma∏oÊciowe gruntów w pod∏o˝u.
- Dopuszcza si´ stosowanie innych metod obliczeƒ statecznoÊci budowli hydrotechnicznych opartych na rozwiàzaniu równaƒ równowagi. Przy stosowaniu innych metod wspó∏czynnik pewnoÊci powinien spe∏niaç wymagania, o których mowa w § 39 ust.
- Poz. 579 §
- W budowlach hydrotechnicznych wykonanych z betonu s∏abo zbrojonego i kamiennych posadowionych na skale wypadkowe wszystkich si∏ poziomych i pionowych dzia∏ajàcych na budowl´ hydrotechnicznà odniesione do dowolnego przekroju poziomego, w tym do podstawy budowli pi´trzàcej, powinny dla podstawowego uk∏adu obcià˝eƒ mieÊciç si´ w rdzeniu przekroju i spe∏niaç zale˝noÊç ⏐x⏐ ≤ 1/6 b, która eliminuje wyst´powanie napr´˝eƒ rozciàgajàcych w korpusie budowli i jej pod∏o˝u, gdzie: x — oznacza odleg∏oÊç po∏o˝enia wypadkowej od Êrodka przekroju, b — oznacza szerokoÊç przekroju (podstawy). Dla budowli hydrotechnicznych ˝elbetowych powy˝szy warunek powinien byç spe∏niony w poziomie posadowienia.
- W budowlach hydrotechnicznych wykonanych z betonu s∏abo zbrojonego posadowionych na skale, dla wyjàtkowego uk∏adu obcià˝eƒ, dopuszcza si´, aby wypadkowa wszystkich obcià˝eƒ obliczeniowych wysz∏a poza rdzeƒ przekroju, przy spe∏nieniu zale˝noÊci⏐x⏐ ≤ 1/3 b. §
- W przypadku budowli hydrotechnicznych ˝elbetowych, kamiennych oraz wykonanych z betonu s∏abo zbrojonego poddanych obcià˝eniom dynamicznym wywo∏anym przez urzàdzenia zainstalowane w tych budowlach pi´trzàcych, wp∏yw tych obcià˝eƒ nale˝y uwzgl´dniç, przyjmujàc po prawej stronie zale˝noÊci, o której mowa w § 34 ust. 1, dodatkowy wspó∏czynnik równy 0,
- W przypadku budowli pi´trzàcych poddawanych obcià˝eniom sejsmicznym lub parasejsmicznym oddzia∏ywanie tych obcià˝eƒ uwzgl´dnia si´ przez przyj´cie w zale˝noÊci, o której mowa w § 34 ust. 1, dodatkowej si∏y destabilizujàcej, której wielkoÊç okreÊla si´ na podstawie przewidywanych przyspieszeƒ wywo∏anych tymi obcià˝eniami. §
- Gradienty ciÊnieƒ filtracyjnych wyst´pujàce w pod∏o˝u wszystkich budowli hydrotechnicznych oraz w korpusie zapór ziemnych powinny spe∏niaç zale˝noÊç: γi ⋅ i ≤ ikr gdzie: i — oznacza gradient ciÊnieƒ filtracyjnych, ikr — oznacza wartoÊci krytyczne gradientu dla danego gruntu, γi — oznacza wspó∏czynnik pewnoÊci, który niezale˝nie od klasy budowli wynosi: γi = 1,5 dla podstawowego uk∏adu obcià˝eƒ, γi = 1,3 dla wyjàtkowego uk∏adu obcià˝eƒ.
- WartoÊci gradientu ciÊnienia filtracyjnego nale˝y wyznaczyç dla warunków filtracji ustalonej i nieustalonej, wywo∏ywanej wahaniami stanów wody oraz procesami konsolidacji w gruntach spoistych. §
- Obliczenia posadowienia budowli hydrotechnicznych ˝elbetowych, kamiennych oraz wykonanych z betonu s∏abo zbrojonego wed∏ug stanu granicznego Dziennik Ustaw Nr 86 — 5326 — u˝ytkowalnoÊci przeprowadza si´ zgodnie z Polskimi Normami dotyczàcymi tych obliczeƒ. WartoÊci dopuszczalne przemieszczeƒ ustala si´ indywidualnie dla ka˝dej budowli zale˝nie od wymagaƒ stawianych zainstalowanym w budowlach urzàdzeniom, dopuszczalnych ró˝nic przemieszczeƒ sàsiednich budowli oraz ich dopuszczalnych odkszta∏ceƒ. §
- Sprawdzenie statecznoÊci skarp budowli hydrotechnicznych ziemnych oraz zboczy polega na wykazaniu, ˝e jest spe∏niona zale˝noÊç: γp Echdest ≤ Echstab gdzie: Echstab, Echdest — oznaczajà charakterystyczne oddzia∏ywania stabilizujàce i destabilizujàce, — oznacza wspó∏czynnik pewnoÊci γp okreÊlony w ust. 2 i
- WartoÊç wspó∏czynnika pewnoÊci niezale˝nie od klasy budowli hydrotechnicznej wynosi: 1,5 — dla podstawowego uk∏adu obcià˝eƒ, 1,3 — dla wyjàtkowego uk∏adu obcià˝eƒ. Podane wartoÊci wspó∏czynnika pewnoÊci dotyczà obliczeƒ wykonywanych dok∏adnymi metodami, w tym metodami Morgensterna-Price`a, GLE, Spencera, MES, przy przeci´tnym rozpoznaniu pod∏o˝a; w przypadku dok∏adnego rozpoznania budowy pod∏o˝a w uk∏adzie warstw geotechnicznych i przeprowadzenia badaƒ w∏aÊciwoÊci gruntów spoistych w poszczególnych warstwach pod∏o˝a, podane wartoÊci mogà byç zmniejszone do wartoÊci 1,3 dla podstawowego uk∏adu obcià˝eƒ i 1,15 dla wyjàtkowego uk∏adu obcià˝eƒ.
- Dla budowli hydrotechnicznych klasy III i IV dopuszcza si´ wykonywanie obliczeƒ statecznoÊci metodami uproszczonymi, w tym metodà szwedzkà lub metodà du˝ych bry∏; przy zastosowaniu metod uproszczonych wartoÊç wspó∏czynnika pewnoÊci wynosi: 1,3 — dla podstawowego uk∏adu obcià˝eƒ, 1,1 — dla wyjàtkowego uk∏adu obcià˝eƒ.
- Dla budowli hydrotechnicznych klasy I i II parametry wytrzyma∏oÊciowe gruntów spoistych powinny byç wyznaczane na podstawie wyników odpowiednich badaƒ; dla gruntów niespoistych oraz dla gruntów spoistych w budowlach hydrotechnicznych klasy III i IV dopuszcza si´ stosowanie metod korelacyjnych, w tym wyznaczanie tych parametrów na podstawie wyników sondowania statycznego, dynamicznego lub dylatometrycznego.
- WartoÊci charakterystyczne obcià˝eƒ i parametrów geotechnicznych wyznacza si´ wed∏ug metod okreÊlonych w Polskich Normach dotyczàcych tych wartoÊci.
- W przypadku wyst´powania w korpusie lub bezpoÊrednio w pod∏o˝u pod budowlà hydrotechnicznà Poz. 579 gruntów spoistych warunki statecznoÊci tej budowli hydrotechnicznej nale˝y sprawdziç dla dwóch przypadków obliczeniowych: 1) z uwzgl´dnieniem drena˝u — wprowadzajàc do obliczeƒ wyst´pujàce ciÊnienia wody w porach i efektywne parametry wytrzyma∏oÊciowe; 2) bez uwzgl´dnienia drena˝u — wprowadzajàc do obliczeƒ napr´˝enia ca∏kowite i parametry wytrzyma∏oÊciowe wyznaczone w warunkach bez drena˝u. §
- StatecznoÊç zboczy zbiorników sprawdza si´ z uwzgl´dnieniem przewidywanego zakresu wahaƒ poziomów pi´trzenia i pr´dkoÊci zmian poziomu wody. §
- Dla okreÊlenia nadwy˝ek wysokoÊci nasypów ziemnych budowli hydrotechnicznych niezb´dnych dla utrzymania projektowanej rz´dnej korony opracowuje si´ prognoz´ osiadaƒ; dla budowli hydrotechnicznych klasy I i II prognoz´ sporzàdza si´ w oparciu o parametry geotechniczne pod∏o˝a i materia∏u u˝ytego do budowy budowli hydrotechnicznych, okreÊlone na podstawie wyników badaƒ polowych i laboratoryjnych; dla budowli hydrotechnicznych klas ni˝szych parametry geotechniczne mo˝na oznaczyç na podstawie badaƒ polowych okreÊlonych w Polskich Normach dotyczàcych tych badaƒ. DZIA¸ IV Ustalenie obliczeniowych stanów i przep∏ywów wezbraniowych wód §
- ZdolnoÊç przepustowa i sposób u˝ytkowania urzàdzeƒ upustowych w sta∏ych budowlach hydrotechnicznych powinny zapewniaç bezpieczeƒstwo budowli pi´trzàcych w czasie przejÊcia wezbraƒ obliczeniowych, to jest: 1) wezbrania obliczeniowego o przep∏ywie Qm o prawdopodobieƒstwie pojawiania si´ okreÊlonym w za∏àczniku nr 4 do rozporzàdzenia; 2) najwi´kszego wezbrania obliczeniowego o przep∏ywie Qk o prawdopodobieƒstwie pojawiania si´ okreÊlonym w za∏àczniku nr 4 do rozporzàdzenia; 3) najwy˝szego obliczeniowego stanu wody (Hm). §
- Najwy˝szy obliczeniowy stan wody, zwany dalej „Hm”, wyznacza si´ jako najwy˝szy ze stanów obserwowanych lub na podstawie analizy przyczyn powstawania wyjàtkowych stanów wody, takich jak zatory lodowe, cofki wiatrowe. §
- Je˝eli istnieje gwarancja retencjonowania wielkich wód przez zbiornik lub zespó∏ zbiorników, dopuszcza si´ mo˝liwoÊç zmniejszenia przep∏ywów obliczeniowych Qm i Qk o wartoÊci wynikajàce z magazynowania szczytu fali; pojemnoÊcià retencyjnà jest wtedy wielkoÊç sta∏ej rezerwy powodziowej. Dziennik Ustaw Nr 86 — 5327 — §
- Konstrukcja, wymiary i sposób u˝ytkowania tymczasowych budowli pi´trzàcych powinny zapewniaç bezpieczne przeprowadzenie przep∏ywów budowlanych o prawdopodobieƒstwie pojawiania si´ nie wi´kszym ni˝ okreÊlone w za∏àczniku nr 5 do rozporzàdzenia. §
- Maksymalny przep∏yw budowlany okreÊla si´ na podstawie przeprowadzonej analizy nak∏adów na budow´ urzàdzeƒ do przeprowadzania wód i strat mogàcych wyniknàç z ich zbyt ma∏ej zdolnoÊci przepustowej, z uwzgl´dnieniem os∏ony hydrologicznej.
- Z zastrze˝eniem ust. 3, w przypadku braku analizy, za maksymalny przep∏yw budowlany przyjmuje si´ odpowiednio przep∏yw,
za∏àczniku nr 5 do rozporzàdzenia.
- Je˝eli przewidywany okres budowy przekracza 5 lat, okreÊlone w ust. 2 prawdopodobieƒstwo zmniejsza si´ odpowiednio do 2 % dla gródz ziemnych i do 5 % dla pozosta∏ych gródz. §
- Je˝eli okres u˝ytkowania tymczasowej budowli hydrotechnicznej jest krótszy ni˝ rok, to prawdopodobieƒstwo wyst´powania maksymalnego przep∏ywu budowlanego okreÊla si´ dla tego okresu. §
- Je˝eli istnieje mo˝liwoÊç redukcji maksymalnych przep∏ywów budowlanych przez samoczynnà transformacj´ fali powodziowej, zmniejsza si´ maksymalne przep∏ywy wód o wartoÊç wynikajàcà z obni˝enia wezbrania. DZIA¸ V Bezpieczne wzniesienie budowli hydrotechnicznych ponad poziomy wód i przepuszczanie wód Rozdzia∏ 1 Wymagania ogólne §
- Korony budowli pi´trzàcych, spody konstrukcji mostowych, k∏adek, belek poddêwigowych i innych konstrukcji rozpi´tych nad wodà oraz powierzchnie niezalewane i górne kraw´dzie elementów uszczelniajàcych wznosi si´ ponad charakterystyczne poziomy wody na bezpiecznà wysokoÊç, zwanà dalej „bezpiecznym wzniesieniem budowli”.
- W normalnych warunkach pracy budowli hydrotechnicznej stale pi´trzàcej wod´ nale˝y przyjmowaç Max PP lub poziom wód przy przep∏ywie Qm, uwzgl´dniajàc przep∏yw przez wszystkie budowle upustowe, z zastrze˝eniem § 64 ust.
- W wyjàtkowych warunkach pracy budowli hydrotechnicznej nale˝y przyjmowaç najwy˝szy spoÊród poziomów wód: 1) przy przejÊciu przep∏ywu Qm i nieczynnej cz´Êci urzàdzeƒ upustowych z uwzgl´dnieniem § 68; Poz. 579 2) przy przejÊciu przep∏ywu Qk; 3) przy stanie wody Hm. §
- Dla budowli tymczasowych przyjmuje si´ poziomy wód odpowiadajàcych maksymalnemu przep∏ywowi budowlanemu okreÊlonemu w § 46—
- §
- Bezpieczne wzniesienie budowli musi byç zachowane po uwzgl´dnieniu osiadania budowli hydrotechnicznej i jej pod∏o˝a oraz obni˝enia korony spowodowanego ruchem ko∏owym i drganiami, których przyczynà mo˝e byç praca elektrowni wodnej lub pompowni. Rozdzia∏ 2 Bezpieczne wzniesienie korony sta∏ych budowli hydrotechnicznych §
- Bezpieczne wzniesienie korony sta∏ych budowli hydrotechnicznych nie mo˝e byç mniejsze ni˝ okreÊlone w za∏àczniku nr 6 do rozporzàdzenia. §
- Dla ziemnej budowli hydrotechnicznej, której korona zaopatrzona jest w szczelny parapet, wzniesienie korony budowli,
§ 52, nale˝y liczyç do górnej kraw´dzi tego parapetu.
- Korona ziemnej budowli hydrotechnicznej zaopatrzona w szczelny parapet powinna byç wzniesiona nad Max PP i poziom wód wywo∏any miarodajnym wezbraniem co najmniej o 0,4 m i nie mo˝e byç ni˝sza ni˝ poziom wód w wyjàtkowych warunkach pracy tej budowli.
- Parapet na koronie zapory ziemnej zabezpiecza si´ przed podmywaniem i utratà statecznoÊci przy poziomie wód nieprzekraczajàcym korony parapetu. §
- WysokoÊç pi´trzenia wywo∏anego falowaniem dla ziemnych budowli hydrotechnicznych ustala si´ jako sum´ wysokoÊci pi´trzenia spowodowanego przez wiatr i wysokoÊci wtaczania si´ fali na skarp´ budowli, z zastrze˝eniem ust.
- WysokoÊç pi´trzenia wywo∏anego falowaniem dla budowli hydrotechnicznej o Êcianie pionowej lub zbli˝onej do pionu ustala si´ jako sum´ pi´trzenia spowodowanego przez wiatr i wysokoÊç fali stojàcej.
- Dla wa∏ów przeciwpowodziowych falowanie uwzgl´dnia si´, je˝eli rozstaw wa∏ów jest wi´kszy ni˝ 3 km. §
- Dla zbiorników o d∏ugoÊci do 3 km mo˝na nie uwzgl´dniaç pi´trzenia spowodowanego przez wiatr.
- Wyznaczenie wysokoÊci fali przeprowadza si´ dla pr´dkoÊci wiatru nie mniejszej ni˝: 1) 20 m/s — przy Max PP; 2) 15 m/s — przy przep∏ywie Qm. Dziennik Ustaw Nr 86 — 5328 —
- Wyznaczenie wysokoÊci fali wywo∏anej ruchem statków oblicza si´, dodajàc wysokoÊç fali wywo∏anej ruchem statków do wyznaczonej wysokoÊci fali wywo∏anej przez wiatr o pr´dkoÊci, przy której mo˝e si´ jeszcze odbywaç ruch statków. Rozdzia∏ 3 Bezpieczne wzniesienie górnej kraw´dzi elementów uszczelniajàcych §
- Bezpieczne wzniesienie górnej kraw´dzi elementów uszczelniajàcych budowli ziemnych nad NPP i Max PP nie mo˝e byç mniejsze ni˝ okreÊlone w za∏àczniku nr 7 do rozporzàdzenia. Rozdzia∏ 4 Bezpieczne wzniesienie korony tymczasowych budowli hydrotechnicznych §
- Bezpieczne wzniesienie korony tymczasowych budowli hydrotechnicznych nad poziom wody przy maksymalnym przep∏ywie budowlanym obliczonym z uwzgl´dnieniem § 46—48 wynosi, z zastrze˝eniem ust. 2 i 3, nie mniej ni˝: 1) 0,8 m — gdy przelanie si´ wód przez koron´ tymczasowej budowli hydrotechnicznej zagra˝a jej zniszczeniem; 2) 0,5 m — gdy przelanie si´ wód przez koron´ tymczasowej budowli hydrotechnicznej nie zagra˝a jej zniszczeniem.
- Przy ustalaniu bezpiecznego wzniesienia korony tymczasowych budowli hydrotechnicznych budowanych na rzekach nie uwzgl´dnia si´ falowania.
- Przy ustalaniu bezpiecznego wzniesienia korony tymczasowych budowli hydrotechnicznych budowanych na zbiornikach naturalnych lub sztucznych uwzgl´dnia si´ falowanie, dodajàc do poziomu wód przy maksymalnym przep∏ywie budowlanym, ustalonym z uwzgl´dnieniem § 46—48, wysokoÊç fali ustalonej przy pr´dkoÊci wiatru wynoszàcej 15 m/s. Rozdzia∏ 5 Poz. 579
- Przy konstrukcjach po∏o˝onych nad zbiornikiem wodnym uwzgl´dnia si´ wp∏yw pi´trzeƒ cofkowych.
- Bezpieczne wzniesienie spodu konstrukcji budowli hydrotechnicznych, o których mowa w ust. 1 i 2, zlokalizowanych w korycie rzeki nie mo˝e byç mniejsze ni˝ ustalone w przepisach dotyczàcych mostów na drogach publicznych i szlakach ˝eglownych. Rozdzia∏ 6 Bezpieczne wzniesienie korony obwa∏owaƒ kana∏ów §
- Z uwzgl´dnieniem ust. 2 i 3, bezpieczne wzniesienie korony obwa∏owaƒ kana∏ów nieprowadzàcych wód wezbraniowych powinno byç zgodne z za∏àcznikiem nr 6 do rozporzàdzenia.
- Jako poziom wód odpowiadajàcy przep∏ywowi Qm,
za∏àczniku nr 6 do rozporzàdzenia, przyjmuje si´ wy˝szy z wyznaczonych zgodnie z pkt 1 i 2 poziomów wód: 1) poziom wody, który wystàpi przy nag∏ym unieruchomieniu elektrowni lub pompowni, z uwzgl´dnieniem przed unieruchomieniem pracy z pe∏nà wydajnoÊcià wszystkich zainstalowanych turbin lub pomp, ale bez uwzgl´dnienia pomp rezerwowych; 2) poziom wody, który wystàpi przy pracy pompowni ze wszystkimi zainstalowanymi pompami, ∏àcznie z pompami rezerwowymi.
- Jako poziom wód odpowiadajàcy przep∏ywowi w wyjàtkowych warunkach pracy budowli hydrotechnicznej przyjmuje si´ poziom wody przy nag∏ym zatrzymaniu lub uruchomieniu wszystkich turbin lub pomp, z uwzgl´dnieniem mo˝liwoÊci na∏o˝enia si´ fal, wynik∏ych z szybko po sobie nast´pujàcych operacji ich uruchomienia i zatrzymania. §
- Jako bezpieczne wzniesienie koron obwa∏owaƒ kana∏ów prowadzàcych wody wezbraniowe przyjmuje si´ wartoÊç wy˝szà z ustalonych zgodnie z § 52 albo §
- Bezpieczne wzniesienie konstrukcji budowli hydrotechnicznych znajdujàcych si´ nad wodà Rozdzia∏ 7 §
- Bezpieczne wzniesienie spodu konstrukcji budowli hydrotechnicznych znajdujàcych si´ nad wodà powinno wynosiç co najmniej: Przepuszczanie wód podczas budowy budowli hydrotechnicznych 1) 0,5 m — nad poziomem wody przy Max PP lub poziomie wody przy przep∏ywie Qm, je˝eli w wodzie w czasie wezbraƒ nie ma lodu, kry i innych cia∏ p∏ywajàcych; 2) 0,5 m — nad przewidywanym po∏o˝eniem górnej kraw´dzi lodu i innych cia∏ p∏ywajàcych przy przep∏ywie Qm, je˝eli mo˝e wystàpiç koniecznoÊç przepuszczania lodu i innych cia∏ p∏ywajàcych; 3) 0,2 m — nad zwierciad∏em wody przy przep∏ywie Qk. §
- Podczas budowy budowli hydrotechnicznych nale˝y zapewniç przepuszczanie wód.
- Je˝eli do przepuszczania wód nie wykorzystuje si´ naturalnego koryta cieku lub jego cz´Êci, to znajdujàce si´ w trakcie budowy budowle hydrotechniczne wyposa˝a si´ co najmniej w jedno z urzàdzeƒ do przepuszczania wód, takich jak kana∏ obiegowy, spust lub sztolni´; przy braku takich urzàdzeƒ nale˝y przewidzieç mo˝liwoÊç przepompowywania dop∏ywajàcej wody. Dziennik Ustaw Nr 86 — 5329 — Poz. 579
- Urzàdzenia do przepuszczania wód powinny spe∏niaç nast´pujàce warunki: nia upustowe do przepuszczania wód, z zastrze˝eniem §
- 1) je˝eli podczas przepuszczania maksymalnego przep∏ywu budowlanego mo˝e byç zniszczona b´dàca w budowie sta∏a budowla hydrotechniczna, nale˝y zapewniç bezpieczne przepuszczenie przep∏ywu,
§ 46ust.
1, oraz bezpieczne wzniesienie korony budowli hydrotechnicznej ustalone zgodnie z § 52, uwzgl´dniajàc transformacj´ fali powodziowej przez istniejàcy zbiornik;
- Przy okreÊlaniu warunków przepuszczania przep∏ywu Qm w normalnych warunkach pracy budowli hydrotechnicznej nie uwzgl´dnia si´ liczby spustów, sztolni, lewarów i turbin, którà okreÊla za∏àcznik nr 8 do rozporzàdzenia. 2) je˝eli podczas przepuszczania wezbrania mo˝e byç zniszczona tymczasowa budowla hydrotechniczna, zapewnia si´ bezpieczne przepuszczanie maksymalnego przep∏ywu budowlanego okreÊlonego zgodnie z § 46—48 i bezpieczne wzniesienie korony tej budowli hydrotechnicznej, ustalone zgodnie z § 57, uwzgl´dniajàc transformacj´ fali powodziowej przez istniejàcy zbiornik. §
- Progi wlotów urzàdzeƒ do przepuszczania wody budowlanej umieszcza si´ co najmniej 0,5 m ponad dnem koryta lub specjalnie wykonanego osadnika rumowiska, przed wlotem.
- Wloty do urzàdzeƒ, o których mowa w ust. 1, nale˝y wyposa˝yç w kraty chroniàce przed przedostaniem si´ cia∏ p∏ywajàcych i wleczonych po dnie; konstrukcja krat powinna umo˝liwiaç ich okresowe oczyszczanie. Rozdzia∏ 8 Przepuszczanie wód podczas eksploatacji budowli hydrotechnicznych §
- Budowle hydrotechniczne powinny byç tak zaprojektowane, aby zapewnia∏y: 1) regulowanie przep∏ywu wody zgodnie z wymaganiami u˝ytkowania, ustalonymi w instrukcji u˝ytkowania; 2) bezpieczne przepuszczanie przep∏ywów wezbraniowych z zachowaniem wzniesienia korony budowli hydrotechnicznych ponad poziomy wód wyst´pujàce przy tych przep∏ywach; 3) bezpieczne przepuszczanie lodu. §
- Przep∏ywy wód przez budowle pi´trzàce przepuszcza si´ przez przelewy i spusty, w tym dzia∏ajàce pod ciÊnieniem wód, oraz inne budowle przystosowane do przepuszczania wód.
- ZdolnoÊç przepustowa przelewów w normalnych warunkach eksploatacji powinna wynosiç co najmniej 80 % przep∏ywu Qm; pozosta∏a cz´Êç przep∏ywu mo˝e byç przeprowadzona przez inne urzàdze-
- Przy okreÊlaniu warunków przepuszczania przep∏ywu Qk przyjmuje si´, ˝e czynne sà wszystkie urzàdzenia przystosowane do przeprowadzenia wód wezbraniowych. §
- Przep∏ywy wezbraniowe Qm i Qk wprowadza si´ bezpiecznie przez urzàdzenia upustowe budowli hydrotechnicznej do koryta rzeki lub kana∏u poni˝ej budowli.
- Dopuszcza si´ przepuszczanie cz´Êci przep∏ywu wezbraniowego poza korytem rzeki i urzàdzeniami upustowymi budowli hydrotechnicznej: 1) dla zbiorników wodnych nizinnych o pojemnoÊci ca∏kowitej do 10 mln m3, przez obszar zalewowy, pod warunkiem zabezpieczenia go przed powstaniem nowego koryta rzeki; 2) dla zbiorników wodnych górskich, je˝eli cz´Êç przep∏ywu wezbraniowego, która jest przeprowadzana przez przelewy stokowe, siod∏a terenowe na nieumocnione skaliste zbocza bez koryta odp∏ywowego do rzeki, nie przekracza przep∏ywu wezbraniowego o prawdopodobieƒstwie pojawienia si´ p = 5 %. §
- Stosowanie dzia∏ajàcych pod ciÊnieniem spustów i sztolni jako jedynych urzàdzeƒ do przepuszczenia wód wezbraniowych mo˝liwe jest tylko pod warunkiem, ˝e przep∏ywy te mogà byç w ca∏oÊci przeprowadzone równie˝ awaryjnymi urzàdzeniami do przepuszczania wód, takimi jak kana∏y, ulgi i przelewy awaryjne. §
- W przypadku braku mo˝liwoÊci uzyskania ostrze˝enia o zbli˝ajàcym si´ wezbraniu wód, dajàcego czas na przygotowanie rezerwy w zbiorniku lub otwarcie na czas budowli upustowych, w szczególnoÊci na rzekach o gwa∏townych wezbraniach, nale˝y zapewniç mo˝liwoÊç przeprowadzenia ca∏ego przep∏ywu wezbraniowego przez przelewy dzia∏ajàce samoczynnie. §
- W przypadku awarii jednego z zamkni´ç przelewów przep∏yw Qm przeprowadza si´ przez pozosta∏e prz´s∏a przelewu, a tak˝e przez spusty, sztolnie, lewary i turbiny, w liczbie okreÊlonej w za∏àczniku nr 8 do rozporzàdzenia, oraz przez Êluz´, je˝eli przystosowano jà do przepuszczenia wezbraƒ, przy zachowaniu bezpiecznego wzniesienia korony budowli hydrotechnicznej nie mniejszego ni˝ wymagane w wyjàtkowych warunkach pracy tej budowli. Dziennik Ustaw Nr 86 — 5330 — Poz. 579 §
- Jazy lub przelewy z zamkni´ciami powinny mieç co najmniej trzy prz´s∏a, z zastrze˝eniem ust. 2 i
- kiem posadowienia ich na monolitycznym fundamencie i zapewnienia szczelnoÊci po∏àczeƒ.
- Je˝eli ∏àczne Êwiat∏o prz´se∏ jazów lub przelewów nie przekracza 6,0 m, to liczba prz´se∏ mo˝e byç zmniejszona do dwóch.
- Przewody spustowe i przepusty wa∏owe zabezpiecza si´ przed szkodliwà filtracjà wzd∏u˝ ich Êcian.
- Przy Êwietle jazu nieprzekraczajàcym 3,0 m dopuszcza si´ jedno prz´s∏o. §
- Wloty do spustów zabezpiecza si´ kratami o odpowiednio dobranych przeÊwitach z mo˝liwoÊcià podnoszenia i oczyszczania krat. §
- Rurociàgi i sztolnie odprowadzajàce wody z przelewów wie˝owych powinny zapewniaç bezciÊnieniowy odp∏yw wody wyst´pujàcy przy Max PP, jednak nieprzekraczajàcy 1,5-krotnej wielkoÊci przep∏ywu Qk, z zastrze˝eniem ust.
- §
- Spusty powinny byç co najmniej dwuprzewodowe, z mo˝liwoÊcià wy∏àczenia z pracy jednego przewodu dla przeprowadzenia remontu i przeglàdu, przy zachowaniu sprawnoÊci pozosta∏ych spustów, z zastrze˝eniem ust.
- Dopuszcza si´ stosowanie przewodów ciÊnieniowych pod warunkiem zapewnienia ca∏kowitej szczelnoÊci przewodów.
- Dopuszcza si´ stosowanie spustów jednoprzewodowych, gdy pojemnoÊç ca∏kowita zbiornika obs∏ugiwanego przez ten spust nie przekracza 0,2 mln m3 oraz wysokoÊç pi´trzenia jest ni˝sza od 2,0 m lub gdy istniejà inne urzàdzenia mogàce przejàç funkcj´ spustu. §
- Prz´s∏a jazów i przelewów posadowionych na gruntach rozmywalnych konstruuje si´ tak, aby przy przejÊciu przep∏ywu Qm przez wszystkie czynne prz´s∏a budowli hydrotechnicznej nie wystàpi∏a nadmierna erozja dna koryta odp∏ywowego i aby nie zosta∏ przekroczony na progu przep∏yw jednostkowy w wysokoÊci 30 m3/(s⋅m). §
- Jazy i przelewy powinny byç tak skonstruowane, aby zapewnia∏y pe∏nà zdolnoÊç przepustowà w okresie zimowym.
- Konstrukcja zamkni´ç oraz Êwiat∏o prz´se∏ jazów i przelewów powinna umo˝liwiaç przepuszczanie lodu bez koniecznoÊci ca∏kowitego otwierania ich prz´se∏. §
- Zbiornik wodny wyposa˝a si´ w spusty umo˝liwiajàce ca∏kowite jego opró˝nienie; spusty mo˝na wykorzystywaç do przeprowadzania wód wezbraniowych oraz wód budowlanych.
- Czas opró˝niania zbiornika i nat´˝enie przep∏ywu wód do dolnego stanowiska budowli pi´trzàcych powinny uwzgl´dniaç warunki bezpieczeƒstwa górnego i dolnego stanowiska. §
- Przewody spustowe w ziemnych budowlach pi´trzàcych powinny byç monolityczne — ˝elbetowe lub z betonu s∏abo zbrojonego. Przewody spustowe mogà te˝ byç wykonane jako rurociàgi stalowe, u∏o˝one w prze∏azowych galeriach ˝elbetowych, z zastrze˝eniem ust.
- Dopuszcza si´ do uk∏adania bezpoÊrednio w gruncie nieobetonowanych rur stalowych lub z tworzyw sztucznych przy wysokoÊci pi´trzenia wody nieprzekraczajàcej 2,0 m.
- Dopuszcza si´ stosowanie prefabrykowanych rur ˝elbetowych w przepustach wa∏owych pod warun- §
- Dopuszcza si´ przepuszczanie cz´Êci przep∏ywu wezbraniowego po terenie zalewowym obok jazu lub przelewu, je˝eli nie spowoduje to szkód. §
- Usytuowanie, kszta∏ty i wymiary wlotów do urzàdzeƒ upustowych budowli hydrotechnicznej powinny umo˝liwiaç ∏agodne wprowadzenie do nich wody i ograniczyç zawirowania przep∏ywu wody, w celu unikni´cia zagro˝enia podmyciem tych budowli, budowli sàsiednich i brzegów lub unikni´cia utrudnienia w ruchu statków oraz w doprowadzaniu wody do po∏o˝onych w pobli˝u uj´ç.
- Dla budowli hydrotechnicznych klasy I i II zdolnoÊç przepustowà i kszta∏ty budowli hydrotechnicznych upustowych oraz urzàdzeƒ do rozpraszania energii wodnej sprawdza si´ badaniami modelowymi; nie dotyczy to przepustów wa∏owych. §
- Wloty budowli hydrotechnicznych upustowych, w których mogà si´ zatrzymywaç przedmioty p∏ywajàce lub lód, chroni si´ kratami lub fartuchami lodowymi i izbicami; warunek ten nie dotyczy przelewów wie˝owych o Êrednicy wewn´trznej wi´kszej ni˝ 3,0 m. §
- Budowle hydrotechniczne upustowe zaopatruje si´ w urzàdzenia do rozpraszania energii wodnej oraz umacnia si´ skarpy i dno w celu ochrony budowli i brzegów przed podmyciem zagra˝ajàcym ich statecznoÊci i trwa∏oÊci; urzàdzenia te powinny byç dostosowane do przep∏ywów odpowiadajàcych wielkoÊci przep∏ywu Qk. §
- Kszta∏t powierzchni przelewów dobiera si´ tak, aby nie powstawa∏y na nich podciÊnienia mogàce spowodowaç kawitacj´ lub wykonuje si´ je w taki spo- Dziennik Ustaw Nr 86 — 5331 — sób, aby kawitacja nie powodowa∏a ich niszczenia; w spustach stosuje si´ napowietrzanie lub dodatkowo zmniejszajàce skutki kawitacji — opancerzenie. DZIA¸ VI Urzàdzenia do poboru i przerzutu wód Rozdzia∏ 1 Uj´cia wód §
- Lokalizacja i rozwiàzania techniczne uj´ç wód powierzchniowych powinny uniemo˝liwiaç lub ograniczaç przedostawanie si´ i gromadzenie lodu, Êry˝u i innych cia∏ p∏ywajàcych po powierzchni lub zanurzonych, a tak˝e fauny wodnej i osadów, z zastrze˝eniem ust.
- Je˝eli nie da si´ uniknàç gromadzenia osadów i cia∏ p∏ywajàcych przed uj´ciem wody powierzchniowej, nale˝y wyposa˝yç je w urzàdzenia do ich usuwania. §
- Wloty uj´ç wód powierzchniowych powinny byç ukszta∏towane w sposób ograniczajàcy wyst´powanie zawirowaƒ, zasysania powietrza i zaburzeƒ przep∏ywu.
- Korona progu wlotu powinna byç usytuowana na takiej wysokoÊci nad dnem cieku, aby zosta∏o maksymalnie ograniczone wnoszenie do uj´cia wody rumowiska wleczonego; najmniejsze wzniesienie progu wlotu uj´cia wody nad próg upustu lub innego urzàdzenia p∏uczàcego powinno wynosiç 0,3 m. §
- Rurociàgi uj´ç wód powierzchniowych i elektrowni wodnych przecinajàce ziemne budowle pi´trzàce poni˝ej zwierciad∏a wody górnej powinny byç konstruowane zgodnie z warunkami, o których mowa w §
- §
- Górna kraw´dê wlotów do przewodów uj´ç wód dzia∏ajàcych pod ciÊnieniem powinna byç po∏o˝ona na g∏´bokoÊci zabezpieczajàcej przed zasysaniem powietrza, cia∏ p∏ywajàcych, Êry˝u i lodu. Rozdzia∏ 2 Pompownie wód powierzchniowych §
- Pompownie odwadniajàce i przesy∏owe powinny mieç doprowadzonà energi´ elektrycznà z dwóch niezale˝nych êróde∏; drugim êród∏em zasilania mo˝e byç agregat pràdotwórczy.
- Pompownie wyposa˝a si´ w pompy rezerwowe. Pompownie mogà nie byç wyposa˝one w pompy rezerwowe pod warunkiem, ˝e w przypadku awarii lub remontu pomp podstawowych zapewniona jest mo˝liwoÊç przepompowania wody w inny sposób. §
- Podstawy silników elektrycznych pomp odwadniajàcych tereny depresyjne umieszcza si´ powy- Poz. 579 ˝ej maksymalnego poziomu zwierciad∏a wody przyleg∏ego cieku lub zbiornika.
- Je˝eli spe∏nienie wymogu,
ust. 1, nie jest mo˝liwe, stosuje si´ inny sposób zabezpieczenia, wykluczajàcy zatopienie silników.
- Przy u˝yciu pomp zatapialnych nie stosuje si´ wymogów, o których mowa w ust.
- §
- W przypadku awarii rurociàgów pompownie wód i rurociàgi t∏oczàce wod´ do po∏o˝onego wy˝ej zbiornika lub kana∏u powinny byç zabezpieczone przed zatopieniem budynku pompowni i podmyciem podpór rurociàgu przesy∏owego. §
- Rurociàgi pompowni przechodzàce przez ziemne budowle trwale pi´trzàce wod´ powinny spe∏niaç warunki, o których mowa w §
- Rozdzia∏ 3 Urzàdzenia do przerzutu wód §
- Trasy kana∏ów otwartych nale˝y prowadziç w sposób ograniczajàcy iloÊç skrzy˝owaƒ z liniami komunikacyjnymi i z ciekami oraz przejÊç przez osiedla, zak∏ady przemys∏owe, obszary cennych upraw, obszary chronione oraz obszary zagro˝eƒ sanitarnych, a tak˝e tereny osuwiskowe, bagniste, o znacznej przepuszczalnoÊci oraz wymagajàce prowadzenia kana∏u w nasypie.
- Promienie ∏uków trasy kana∏ów nie˝eglownych nie powinny byç mniejsze od 2,5-krotnej szerokoÊci zwierciad∏a wody w kanale, przy najwi´kszym przep∏ywie obliczeniowym. §
- Konstrukcja kana∏ów otwartych powinna zapewniaç wymaganà zdolnoÊç przepustowà, szczelnoÊç, statecznoÊç, trwa∏oÊç, ∏atwoÊç utrzymania i spe∏niaç wymagania ochrony Êrodowiska. §
- Brzegi i skarpy kana∏ów zabezpiecza si´ przed erozjà i sufozjà wywo∏anymi przez wody powierzchniowe i gruntowe. §
- Sztolnie, kana∏y zamkni´te i inne przewody bezciÊnieniowe prowadzàce wod´ powinny byç napowietrzane.
- Przewody ciÊnieniowe prowadzàce wod´ powinny byç napowietrzane i odpowietrzane. §
- Przewody ciÊnieniowe prowadzàce wod´ przystosowuje si´ do przeniesienia uderzeƒ hydraulicznych powstajàcych w warunkach eksploatacji i awarii urzàdzeƒ przesy∏owych.
- Zamkni´cia przewodów ciÊnieniowych nap´dzane elektrycznie wyposa˝a si´ w rezerwowy nap´d r´czny. Dziennik Ustaw Nr 86 — 5332 — §
- Przewody bezciÊnieniowe i ciÊnieniowe prowadzàce wod´, przecinajàce ziemne budowle pi´trzàce powinny spe∏niaç warunki, o których mowa w §
- Poz. 579 1) 0,3 m — dla przelewów na zbiornikach oraz dla jazów na WiÊle, Odrze, Bugu, Narwi, Warcie i Sanie; 2) 0,1 m — dla jazów na pozosta∏ych rzekach. DZIA¸ VII Wyposa˝enie budowli hydrotechnicznych Rozdzia∏ 1
- Dopuszcza si´ umieszczenie górnej kraw´dzi g∏ównych zamkni´ç przelewów i jazów na Max PP, je˝eli konstrukcja zamkni´ç umo˝liwia przelewanie si´ wody i bezpieczne przepuszczanie lodów nad zamkni´ciem. G∏ówne zamkni´cia budowli pi´trzàcych §
- G∏ówne zamkni´cia budowli pi´trzàcych konstruuje si´ tak, aby umo˝liwia∏y manewrowanie nimi w p∏ynàcej wodzie i zapewnia∏y bezpiecznà ich eksploatacj´. §
- SzybkoÊç zamykania i otwierania g∏ównych zamkni´ç budowli pi´trzàcych dostosowuje si´ do przep∏ywu wód niepowodujàcego szkód w dolnym i górnym stanowisku budowli oraz do charakteru wezbraƒ i wymagaƒ eksploatacyjnych. §
- G∏ówne zamkni´cia budowli pi´trzàcych wyposa˝a si´ w materia∏y i urzàdzenia techniczne zapewniajàce ich prawid∏owà eksploatacj´, a w szczególnoÊci przeprowadzanie wezbraƒ w okresie zimowym. §
- G∏ówne zamkni´cia budowli pi´trzàcych wyposa˝a si´ w nap´d elektryczny zasadniczy i rezerwowy. §
- Mechanizmy g∏ównych zamkni´ç budowli pi´trzàcych zabezpiecza si´ przed przypadkowym ich uruchomieniem lub uszkodzeniem.
- Mechanizmy g∏ównych zamkni´ç budowli pi´trzàcych konstruuje si´ tak, aby by∏y one zabezpieczone przed dzia∏aniem czynników atmosferycznych.
- Konstrukcja budowli pi´trzàcych powinna zapewniaç bezpieczny dost´p obs∏ugi technicznej do mechanizmów g∏ównych zamkni´ç w ka˝dych warunkach atmosferycznych i hydrologicznych.
- Mechanizmy g∏ównych zamkni´ç budowli pi´trzàcych wyposa˝a si´ w ograniczniki kraƒcowe, hamulce i wskaêniki ich po∏o˝enia; mechanizmy sterowane zdalnie lub automatycznie wyposa˝a si´ dodatkowo w r´czne sterowanie umo˝liwiajàce ich bezpoÊrednià obs∏ug´.
- Nap´dy g∏ównych zamkni´ç budowli pi´trzàcych klasy I i II zasila si´ z dwóch niezale˝nych êróde∏, dwiema liniami przeprowadzonymi przez tereny niezagro˝one podmyciem, osuwiskami i lawinami. Elektrownia wodna przy stopniu wodnym lub zaporze oraz spalinowy agregat pràdotwórczy mogà stanowiç rezerwowe êród∏o zasilania. §
- Stosowanie ruchomych mechanizmów g∏ównych zamkni´ç budowli pi´trzàcych, przemieszczanych wzd∏u˝ budowli obs∏ugujàcych kolejno ró˝ne prz´s∏a jest dopuszczalne tylko w przypadku braku potrzeby jednoczesnego podnoszenia lub opuszczania tych zamkni´ç.
- Nap´dy g∏ównych zamkni´ç budowli pi´trzàcych klasy III zasila si´ z dwóch niezale˝nych êróde∏; rezerwowym êród∏em zasilania mo˝e byç nap´d r´czny.
- Urzàdzenia upustowe wyposa˝a si´ w co najmniej dwa ruchome mechanizmy g∏ównych zamkni´ç, przy czym jeden mechanizm mo˝e obs∏ugiwaç nie wi´cej ni˝ pi´ç takich zamkni´ç.
- Nap´d zamkni´ç budowli pi´trzàcych klasy IV oraz budowli pi´trzàcych klasy III o wysokoÊci pi´trzenia ni˝szej ni˝ 2,0 m i pojemnoÊci zbiornika mniejszej ni˝ 0,2 mln m3 mo˝na ograniczyç do nap´du r´cznego.
- G∏ówne zamkni´cia budowli pi´trzàcych dzia∏ajàce na zasadzie wykorzystania ró˝nicy ciÊnieƒ wody górnej i dolnej wyposa˝a si´ w urzàdzenia do ich uruchamiania w ka˝dych warunkach. §
- G∏ówne zamkni´cia budowli pi´trzàcych konstruuje si´ tak, aby nie dopuszczaç do drgaƒ zagra˝ajàcych ich trwa∏oÊci, w szczególnoÊci napowietrza si´ przestrzenie pod strumieniami wody przelewajàcymi si´ nad zamkni´ciami i progami. §
- Wzniesienie górnej kraw´dzi g∏ównych zamkni´ç przelewów i jazów nad poziomem maksymalnego pi´trzenia powinno wynosiç nie mniej ni˝:
- Ruchomych mechanizmów g∏ównych zamkni´ç budowli pi´trzàcych nie stosuje si´ w przypadku zastosowania zamkni´ç dzia∏ajàcych automatycznie lub zamkni´ç zdalnie sterowanych. Rozdzia∏ 2 Zamkni´cia awaryjne i remontowe budowli pi´trzàcych §
- Konstrukcja zamkni´ç awaryjnych budowli pi´trzàcych powinna umo˝liwiaç: 1) manewrowanie nimi w p∏ynàcej wodzie; 2) szybkie zatrzymanie przep∏ywu wody w przypadku awarii g∏ównych zamkni´ç; 3) bezpiecznà eksploatacj´. Dziennik Ustaw Nr 86 — 5333 — Poz. 579 §
- Elektrownie wodne wyposa˝a si´ w zamkni´cia awaryjne, a inne budowle pi´trzàce — tylko w przypadku, gdy awaria g∏ównego zamkni´cia spowodowaç mo˝e przekroczenie przep∏ywu dozwolonego poni˝ej budowli. §
- Dno spustu wykonuje si´ ze spadkiem pod∏u˝nym, co najmniej 0,2 % w kierunku wody dolnej.
- W elektrowniach wodnych o niskim spadzie rol´ zamkni´cia awaryjnego mo˝e spe∏niaç jedno z urzàdzeƒ regulujàcych przep∏yw wody przez turbin´, je˝eli turbina jest zaopatrzona w dwa takie urzàdzenia. §
- Wloty uj´ç wody przeznaczonej do spo˝ycia i na potrzeby przemys∏u oraz wloty wody kierowanej na pompy, turbiny i inne urzàdzenia wyposa˝a si´ w kraty o konstrukcji umo˝liwiajàcej ich oczyszczanie. §
- Zamkni´cia awaryjne mo˝na wykorzystywaç jako zamkni´cia remontowe, przy czym jeden komplet zamkni´ç awaryjnych powinien byç zawsze do dyspozycji u˝ytkownika. §
- Otwory wlotowe uj´ç wody zaopatruje si´ w zamkni´cia remontowe, a gdy przewiduje si´ potrzeb´ regulacji przep∏ywu na wlocie uj´cia wody lub koniecznoÊç szybkiego odci´cia dop∏ywu wody do uj´cia — równie˝ w zamkni´cia g∏ówne i awaryjne. §
- Przepusty, jazy i uj´cia wody wyposa˝a si´ w zamkni´cie remontowe.
- Budowle hydrotechniczne, o których mowa w ust. 1, wyposa˝a si´ w co najmniej po jednym komplecie zamkni´ç remontowych od strony wody górnej na ka˝de pi´ç otworów, a tak˝e od strony wody dolnej, gdy nieodzowne sà one dla umo˝liwienia przeglàdów, konserwacji i remontów. Liczba kompletów zamkni´ç remontowych od wody dolnej odpowiada liczbie zamkni´ç od wody górnej.
- Odcinki przewodów spustowych poni˝ej zamkni´ç powinny byç napowietrzane. Rozdzia∏ 4 Wyposa˝enie budowli hydrotechnicznych w sprz´t, materia∏y i zabezpieczenia §
- Budowle hydrotechniczne wyposa˝a si´ w maszyny, sprz´t, urzàdzenia, Êrodki transportowe i materia∏y niezb´dne do normalnej eksploatacji oraz przeznaczone do u˝ycia w przypadku awarii i dzia∏aƒ przeciwpowodziowych.
- Dopuszcza si´ brak zamkni´ç remontowych w budowlach hydrotechnicznych, o których mowa w ust. 1, o ile remont g∏ównych zamkni´ç lub samej budowli hydrotechnicznej jest bez nich mo˝liwy. §
- Zbiorniki wodne powinny byç wyposa˝one w sprz´t do usuwania przedmiotów p∏ywajàcych pochodzàcych ze zlewni i z czaszy zbiornika. §
- Zamkni´cia remontowe powinny umo˝liwiaç przeprowadzanie napraw i przeglàdów g∏ównych zamkni´ç oraz innych elementów budowli pi´trzàcych przy NPP.
- Zbiorniki wodne nara˝one na powstawanie zatorów lodowych lub Êry˝owych wyposa˝a si´ w sprz´t i Êrodki przeciwdzia∏ajàce powstawaniu zatorów lub przyspieszajàce ich likwidacj´.
- Konstrukcja zamkni´ç remontowych powinna umo˝liwiaç wype∏nianie wodà przestrzeni pomi´dzy zamkni´ciami remontowymi a g∏ównymi zamkni´ciami. §
- Budowle pi´trzàce oddawane do eksploatacji wyposa˝a si´ w zestaw cz´Êci zamiennych wystarczajàcy co najmniej na pierwszy rok eksploatacji. Rozdzia∏ 3 Wyposa˝enie spustów oraz wlotów do spustów i uj´ç wód powierzchniowych §
- Spusty wyposa˝a si´ w zamkni´cia g∏ówne, awaryjne, dla regulacji przep∏ywów oraz zamkni´cia remontowe od strony wody górnej i wody dolnej.
- Spusty budowli hydrotechnicznych klasy IV mogà byç wyposa˝one w jedno zamkni´cie umieszczone od strony wody górnej. Dopuszcza si´ stosowanie jednego zamkni´cia od strony wody dolnej tylko w przypadku, gdy wysokoÊç pi´trzenia nie przekracza 2,0 m, a pojemnoÊç zbiornika wodnego jest mniejsza od 0,2 mln m3 oraz zapewnione jest bezpieczne odprowadzanie przesiàków i przecieków wody z przewodu spustowego. §
- Budowle pi´trzàce i zwiàzane z nimi urzàdzenia techniczne, stanowiàce przeszkod´ dla turystyki wodnej, powinny byç wyposa˝one w urzàdzenia umo˝liwiajàce przeprowadzanie ∏odzi i sprz´tu turystycznego. §
- Budowle hydrotechniczne powinny: 1) byç wyposa˝one w sprz´t ratowniczy, w tym ko∏a i ∏odzie ratunkowe, je˝eli g∏´bokoÊç wody przekracza 1,5 m lub pr´dkoÊç przep∏ywu wody jest wi´ksza od 1,5 m/s; 2) przed urzàdzeniami upustowymi i uj´ciami wody mieç wyznaczonà bojami i tablicami ostrzegawczymi lini´, której przekroczenie stwarza niebezpieczeƒstwo porwania przez pràd wody; dla budowli hydrotechnicznych o pi´trzeniu do 2,0 m dopuszcza si´ stosowanie tylko tablic ostrzegawczych; Dziennik Ustaw Nr 86 — 5334 — 3) na Êcianach odwodnych oraz skarpach o nachyleniu wi´kszym ni˝ 1: 3 mieç rozmieszczone w odst´pach nie wi´kszych ni˝ 100 m drabinki lub schodki, si´gajàce 1,5 m poni˝ej najni˝szego poziomu wody lub do dna; w kana∏ach o szerokoÊci zwierciad∏a wody do 20 m wyposa˝enie mo˝e byç rozmieszczane na przemian po obu brzegach kana∏u; w przypadku braku mo˝liwoÊci umieszczenia drabinek lub schodków Êcian´ lub skarp´ zabezpiecza si´ przed dost´pem osób niepowo∏anych; 4) byç wyposa˝one w zabezpieczone kratami lub siatkami wloty do przewodów podziemnych — syfonów, rurociàgów, uj´ç, których górna kraw´dê po∏o˝ona jest p∏ycej ni˝ 5 m poni˝ej NPP; 5) na poczàtku odcinków kana∏ów nie˝eglownych przy przep∏ywie wody o pr´dkoÊci powy˝ej 1,5 m/s byç wyposa˝one w kraty, siatki, ∏aƒcuchy lub inne urzàdzenia zabezpieczajàce przed porwaniem pràdem wody ludzi, zwierzàt lub ∏odzi, o konstrukcji umo˝liwiajàcej usuwanie zatrzymujàcych si´ na tym wyposa˝eniu zanieczyszczeƒ. Rozdzia∏ 5 Urzàdzenia kontrolno-pomiarowe §
- Budowle hydrotechniczne i ich otoczenie wyposa˝a si´ w urzàdzenia do kontroli stanu technicznego przez ca∏y okres u˝ytkowania, od momentu rozpocz´cia budowy. §
- Budowle hydrotechniczne wyposa˝a si´, w zale˝noÊci od potrzeb, w urzàdzenia kontrolno-pomiarowe umo˝liwiajàce obserwacje i pomiary: 1) przemieszczeƒ i odkszta∏ceƒ budowli hydrotechnicznej, jej pod∏o˝a oraz przyleg∏ego terenu; 2) napr´˝eƒ w konstrukcji budowli hydrotechnicznej; 3) poziomów i ciÊnieƒ wód podziemnych oraz procesów filtracji zachodzàcych w budowli hydrotechnicznej, jej pod∏o˝u i przyczó∏kach; 4) stanów wody górnej i wody dolnej oraz stanu wód na g∏ównych dop∏ywach; 5) zmian dna i brzegów; 6) zjawisk lodowych; Poz. 579
- Budowle pi´trzàce o wysokoÊci pi´trzenia ni˝szej ni˝ 2,0 m i pojemnoÊci zbiornika mniejszej od 0,2 mln m3 nie muszà byç wyposa˝ane w urzàdzenia kontrolno-pomiarowe. §
- Budowle hydrotechniczne klasy I i II wyposa˝a si´ w urzàdzenia kontrolno-pomiarowe przystosowane do automatycznego odczytu oraz zapewniajàce okresowà kontrol´ prawid∏owoÊci wskazaƒ urzàdzeƒ automatycznych za pomocà innych urzàdzeƒ nieautomatycznych, tak aby istnia∏a mo˝liwoÊç porównania wyników obserwacji urzàdzeƒ automatycznych i nieautomatycznych. §
- Urzàdzenia kontrolno-pomiarowe rozmieszcza si´ w oparciu o znajomoÊç zasad pracy elementów budowli hydrotechnicznych.
- Urzàdzenia kontrolno-pomiarowe umieszcza si´ w budowli hydrotechnicznej oraz w jej pod∏o˝u, z zag´szczeniem w strefach wi´kszego zagro˝enia.
- Do stref wi´kszego zagro˝enia zalicza si´: 1) uskoki, wk∏adki s∏abych gruntów lub ska∏ i starorzecza — w pod∏o˝u budowli hydrotechnicznych; 2) strefy koncentracji napr´˝eƒ, po∏àczenia nasypów z elementami betonowymi i przyczó∏kami — w konstrukcjach budowli hydrotechnicznych.
- Po∏o˝enie urzàdzeƒ kontrolno-pomiarowych okreÊla si´ z uwzgl´dnieniem geodezyjnej sieci odniesienia. §
- Na etapie projektowania budowli hydrotechnicznej dla pomiarów dokonywanych z u˝yciem urzàdzeƒ kontrolno-pomiarowych ustala si´: 1) dopuszczalne i graniczne wartoÊci obserwowanych zjawisk i ich dynamik´; 2) cz´stoÊç dokonywania pomiarów; 3) termin aktualizacji instrukcji pomiarowej. DZIA¸ VIII Dojazd, ∏àcznoÊç i pomieszczenia budowli hydrotechnicznych 7) zjawisk meteorologicznych. §
- Do budowli hydrotechnicznej powinny byç doprowadzone drogi dojazdowe. §
- Rodzaj, liczb´ i rozmieszczenie urzàdzeƒ kontrolno-pomiarowych oraz stopieƒ dok∏adnoÊci pomiarów ustala si´ indywidualnie dla ka˝dej budowli hydrotechnicznej w zale˝noÊci od jej klasy oraz konstrukcji i rodzaju pod∏o˝a pod tà budowlà, w taki sposób, aby wyniki obserwacji pomiarów umo˝liwia∏y ocen´ stanu technicznego i bezpieczeƒstwa.
- Drogi dojazdowe dostosowuje si´ do rodzaju Êrodków transportu umo˝liwiajàcych przewóz niezb´dnego sprz´tu i materia∏ów; drogi dojazdowe do zapór bocznych i obwa∏owaƒ przeciwpowodziowych powinny byç budowane wzd∏u˝ tych obiektów lub po ich koronie i posiadaç po∏àczenia z drogami publicznymi — nie rzadziej ni˝ co 4 km. Dziennik Ustaw Nr 86 — 5335 —
- Dla zbiorników wodnych i kana∏ów zapewnia si´ transport wodny, a w razie braku mo˝liwoÊci technicznych zorganizowania transportu wodnego nale˝y zapewniç dojazdy gwarantujàce bezpiecznà eksploatacj´ obiektu. §
- Galerie kontrolno-zastrzykowe i korytarze transportowe powinny mieç wysokoÊç co najmniej 2,2 m oraz szerokoÊç nie mniejszà ni˝ 1,4 m; szerokoÊç galerii kontrolno-zastrzykowych mo˝e byç zmniejszona do 1,2 m, je˝eli w galerii nie przewidziano koryta dla odprowadzenia wód z przecieków.
- Wymiary galerii kontrolno-zastrzykowych powinny umo˝liwiaç transport i prac´ sprz´tu wiertniczego u˝ywanego do wykonywania cementacji pod∏o˝a pod budowlà hydrotechnicznà.
- Galerie i korytarze transportowe powinny mieç szerokoÊç wi´kszà o 0,3 m od szerokoÊci najwi´kszego transportowanego elementu; je˝eli przewidziano ruch pieszy obok przemieszczanych lub umiejscowionych przedmiotów, szerokoÊç t´ nale˝y zwi´kszyç jednostronnie o 1,0 m. Poz. 579 go zbiorniki wodne wyposa˝a si´ w miejsca i urzàdzenia prze∏adunkowe dla sprz´tu i materia∏ów. §
- Sta∏e budowle pi´trzàce wyposa˝a si´ w urzàdzenia zapewniajàce ∏àcznoÊç wewn´trznà i zewn´trznà.
- Budowle klasy I i II wyposa˝a si´ w ∏àcznoÊç za pomocà co najmniej dwóch niezale˝nych systemów; budowle te powinny byç wyposa˝one w ∏àcznoÊç ze stacjami pomiarowymi w zlewni i jednostkami sprawujàcymi os∏on´ hydrologicznà dla uzyskania prognoz dop∏ywów.
- Budowle hydrotechniczne, o których mowa w ust. 1 i 2, wyposa˝a si´ w urzàdzenia zapewniajàce ∏àcznoÊç z w∏aÊciwymi s∏u˝bami odpowiedzialnymi za ochron´ przed powodzià. §
- W budowlach hydrotechnicznych pomieszczenia dla mechanizmów i innych urzàdzeƒ wyposa˝a si´ w: 1) grawitacyjnà lub mechanicznà wentylacj´; 2) oÊwietlenie; §
- Korytarze transportowe, galerie kontrolno-zastrzykowe, szyby, pochylnie transportowe i komunikacyjne wewnàtrz budowli hydrotechnicznych lub w jej pod∏o˝u powinny spe∏niaç warunki bezpieczeƒstwa i higieny pracy, a w szczególnoÊci powinny byç zaopatrzone w: 3) oznakowanie drogi ewakuacyjnej; 1) grawitacyjnà lub mechanicznà wentylacj´; 6) sprz´t i urzàdzenia przeciwpo˝arowe; 2) grawitacyjne lub pompowe odwodnienie z pompami rezerwowymi, które mo˝na uruchomiç w przypadku zalania galerii; 7) oznakowania informujàce o dopuszczalnych obcià˝eniach na stropy i inne elementy; 3) oÊwietlenie elektryczne; 4) schody, tak˝e w sytuacji, gdy przewidziano transport pionowy wewnàtrz budowli pi´trzàcej. 4) odwodnienie grawitacyjne lub pompowe, z pompami rezerwowymi; 5) zabezpieczenia przed mrozem; 8) urzàdzenia umo˝liwiajàce transport i podnoszenie cz´Êci maszyn lub urzàdzeƒ. DZIA¸ IX Przepisy przejÊciowe i koƒcowe §
- W∏azy, otwory i zag∏´bienia w budowli hydrotechnicznej powinny byç zabezpieczone pokrywami lub barierami. §
- W budowli hydrotechnicznej transport pionowy sprz´tu i urzàdzeƒ mo˝e si´ odbywaç schodami, szybami lub pochylniami za pomocà wózków i dêwigów z nap´dem elektrycznym. §
- Na terenie budowli hydrotechnicznej umieszcza si´ tablice kierunkowe, tablice okreÊlajàce dopuszczalne obcià˝enie i maksymalne gabaryty transportowanych przedmiotów oraz znaki drogowe. §
- Zbiorniki wodne mogà posiadaç przystaƒ z nabrze˝em lub pochylnià do podnoszenia i wodowania ∏odzi inspekcyjnych i taboru eksploatacyjnego; w przypadku wykorzystania ich do transportu wodne- §
- Do budowli hydrotechnicznych, wobec których przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia zosta∏a wydana decyzja o pozwoleniu na budow´ lub zosta∏ z∏o˝ony wniosek o wydanie takiej decyzji, stosuje si´ przepisy dotychczasowe. §
- Traci moc rozporzàdzenie Ministra Ochrony Ârodowiska, Zasobów Naturalnych i LeÊnictwa z dnia 20 grudnia 1996 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadaç obiekty budowlane gospodarki wodnej i ich usytuowanie (Dz. U. z 1997 r. Nr 21, poz. 111). §
- Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 30 dni od dnia og∏oszenia. Minister Ârodowiska: J. Szyszko Dziennik Ustaw Nr 86 — 5336 — Poz. 579 Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Ârodowiska z dnia 20 kwietnia 2007 r. (poz. 579) Za∏àcznik nr 1 WYKAZ POLSKICH NORM PRZYWO¸ANYCH W ROZPORZÑDZENIU PN-82/B-02000 Obcià˝enia budowli — Zasady ustalania wartoÊci PN-82/B-02001 Obcià˝enia budowli — Obcià˝enia sta∏e PN-82/B-02003 Podstawowe obcià˝enia technologiczne i monta˝owe PN-80/B-02010/Az1:2006 Obcià˝enia w obliczeniach statycznych — Obcià˝enie Êniegiem PN-77/B-02011 Obcià˝enia w obliczeniach statycznych — Obcià˝enie wiatrem PN-88/B-02014 Obcià˝enia budowli — Obcià˝enie gruntem PN-86/B-02015 Obcià˝enia budowli — Obcià˝enie temperaturà PN-86/B-02480 Grunty budowlane. OkreÊlenia, symbole, podzia∏ i opis gruntów PN-76/B-03001 Konstrukcje i pod∏o˝a budowli — Ogólne zasady obliczeƒ PN-83/B-03010 Âciany oporowe — Obliczenia statyczne i projektowanie PN-81/B-03020 Grunty budowlane — Posadowienie bezpoÊrednie budowli — Obliczenia statyczne i projektowanie PN-88/B-04481 Grunty budowlane. Badania próbek gruntu PN-B-02479:1998 Geotechnika — Dokumentowanie geotechniczne. Zasady ogólne PN-B-02481:1998 Geotechnika. Terminologia podstawowa, symbole literowe i jednostki miar PN-B-03203:2000 Konstrukcje stalowe — Zamkni´cia hydrotechniczne — Projektowanie i wykonanie PN-B-03264: 2002/Ap1:2004 Konstrukcje betonowe, ˝elbetowe i spr´˝one — Obliczenia statyczne i projektowanie PN-B-04452:2002 Geotechnika. Badania polowe PN-B-06050:1999 Geotechnika — Roboty ziemne — Wymagania ogólne PN-EN 12063:2001 Wykonawstwo specjalnych robót geotechnicznych — Âcianki szczelne PN-EN 1537:2002 Wykonawstwo specjalnych robót geotechnicznych — Kotwy gruntowe PN-EN 1538:2002 Wykonawstwo specjalnych robót geotechnicznych — Âciany szczelinowe KLASYFIKACJA G¸ÓWNYCH BUDOWLI HYDROTECHNICZNYCH Za∏àcznik nr 2 Dziennik Ustaw Nr 86 — 5337 — Poz. 579 1) Klas´ budowli drugorz´dnej przyjmuje si´ o jeden stopieƒ ni˝szà od ostatecznie ustalonej klasy budowli g∏ównej. 2) Gdy budowla g∏ówna zaliczona jest do klasy IV, równie˝ budowl´ drugorz´dnà zalicza si´ do tej klasy. 3) Tymczasowych budowli hydrotechnicznych nie zalicza si´ do poszczególnych klas, z wyjàtkiem przypadków, gdy ich zniszczenie mo˝e wywo∏aç nast´pstwa o charakterze katastrofalnym dla miast i osiedli oraz placu budowy realizowanych budowli g∏ównych klas I i II. 4) Tymczasowà budowl´, w sytuacji okreÊlonej w pkt 3, zalicza si´ do klasy nie wy˝szej ni˝ III. 5) Budowle pi´trzàce o wysokoÊci pi´trzenia nieprzekraczajàcej 2,0 m i gromadzàce wod´ w iloÊci poni˝ej 0,2 mln m3 nie podlegajà klasyfikacji wed∏ug niniejszego za∏àcznika pod warunkiem, ˝e ich zniszczenie nie zagra˝a terenom zabudowanym. 6) Budowle wymienione w pkt 5 powinny spe∏niaç warunki techniczne dla budowli klasy IV. 7) Klasa budowli powinna byç ustalona w projekcie budowlanym zatwierdzanym przez w∏aÊciwy organ administracji architektoniczno-budowlanej. 8) Budowle hydrotechniczne nale˝y zaliczaç do klasy najwy˝szej spoÊród klas ustalonych na podstawie poszczególnych wskaêników. 9) Budowle hydrotechniczne okresowo pi´trzàce wod´ przeznaczone do ochrony przeciwpowodziowej nale˝y klasyfikowaç wy∏àcznie wed∏ug lp.
- 10) Budowle hydrotechniczne wymienione w lp. 3 nie mogà byç zaliczone do klasy ni˝szej ni˝ I, je˝eli ich zniszczenie mo˝e mieç katastrofalne skutki dla aglomeracji i zabytków oraz zak∏adów przemys∏owych o podstawowym znaczeniu dla gospodarki. Ustalonà III i IV klas´ budowli hydrotechnicznej nale˝y podnieÊç o jeden stopieƒ wa˝noÊci, gdy jej zniszczenie mo˝e zagroziç terenom zamieszka∏ym lub terenom intensywnych upraw rolnych. ObjaÊnienia: Dziennik Ustaw Nr 86 — 5338 — Poz. 579 Dziennik Ustaw Nr 86 — 5339 — Poz. 579 Za∏àcznik nr 3 WSPÓ¸CZYNNIKI KONSEKWENCJI ZNISZCZENIA BUDOWLI HYDROTECHNICZNEJ (Z WY¸ÑCZENIEM SKARP I ZBOCZY) Za∏àcznik nr 4 PRAWDOPODOBIE¡STWO POJAWIANIA SI¢ PRZEP¸YWÓW MIARODAJNYCH I KONTROLNYCH DLA STA¸YCH BUDOWLI HYDROTECHNICZNYCH ObjaÊnienia: 1) Dla obwa∏owaƒ chroniàcych wy∏àcznie u˝ytki zielone i zaliczanych w oparciu o za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia do klasy IV, dopuszcza si´ jako wod´ miarodajnà Qm o prawdopodobieƒstwie p = 10 %, a jako wod´ kontrolnà — Qk o prawdopodobieƒstwie p = 5 %. 2) Wyznaczenie Qm i Qk nast´puje przez przyj´cie prawdopodobieƒstwa tych przep∏ywów dla sta∏ych budowli pi´trzàcych wed∏ug niniejszego za∏àcznika w zale˝noÊci od klasy budowli, z zastrze˝eniem pkt
- 3) Obliczenie Qk,
pkt 2, dla rzek i potoków na terenach górskich i podgórskich nale˝y przeprowadziç przez dodanie do Qk, okreÊlonego w niniejszym za∏àczniku, Êredniego b∏´du oszacowania tej wartoÊci δ, przy tα = 1 i poziomie ufnoÊci równym 0,84; do wymiarowania budowli za Qk nale˝y przyjàç przep∏yw równy (1+ δ) Qk. Za∏àcznik nr 5 PRAWDOPODOBIE¡STWO POJAWIANIA SI¢ MAKSYMALNYCH PRZEP¸YWÓW BUDOWLANYCH DLA TYMCZASOWYCH BUDOWLI HYDROTECHNICZNYCH Dziennik Ustaw Nr 86 — 5340 — Poz. 579 Za∏àcznik nr 6 BEZPIECZNE WZNIESIENIE KORONY STA¸YCH BUDOWLI HYDROTECHNICZNYCH Za∏àcznik nr 7 WZNIESIENIE GÓRNEJ KRAW¢DZI USZCZELNIE¡ BUDOWLI ZIEMNYCH ObjaÊnienie: Dla wa∏ów przeciwpowodziowych górna kraw´dê uszczelnieƒ nie powinna byç ni˝sza ni˝ poziom wód przy Qk. Za∏àcznik nr 8 LICZBA SPUSTÓW, SZTOLNI, LEWARÓW I TURBIN, KTÓRYCH NIE NALE˚Y UWZGL¢DNIAå PRZY OKREÂLANIU WARUNKÓW PRZEPUSZCZENIA PRZEP¸YWU MIARODAJNEGO