Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 maja 2007 r. w sprawie wprowad

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 13 czerwca 2007 r. Nr 104 TREÂå: Poz.: ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW 714 — z dnia 30 maja 2007 r. w sprawie wprowadzenia programów zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a, gruêlicy byd∏a, brucelozy u byd∏a, wÊcieklizny, gàbczastej encefalopatii byd∏a oraz programu zwalczania i kontroli zaka˝eƒ wirusami wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu u drobiu i ptaków dzikich . . . . . . . . . . . . 6753 714 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 30 maja 2007 r. w sprawie wprowadzenia programów zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a, gruêlicy byd∏a, brucelozy u byd∏a, wÊcieklizny, gàbczastej encefalopatii byd∏a oraz programu zwalczania i kontroli zaka˝eƒ wirusami wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu u drobiu i ptaków dzikich Na podstawie art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt (Dz. U. Nr 69, poz. 625, z póên. zm.1)) zarzàdza si´, co nast´puje: § 1. Wprowadza si´ na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej program: 1) zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a (Enzootic bovine leucosis — EBL), który jest okreÊlony w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia; 2) zwalczania gruêlicy byd∏a (Bovine tuberculosis), który jest okreÊlony w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia; 3) zwalczania brucelozy u byd∏a (B. abortus), który jest okreÊlony w za∏àczniku nr 3 do rozporzàdzenia; ——————— 4) zwalczania wÊcieklizny (Rabies), który jest okreÊlony w za∏àczniku nr 4 do rozporzàdzenia; 5) zwalczania gàbczastej encefalopatii byd∏a (Bovine spongiform encephalopathy — BSE), który jest okreÊlony w za∏àczniku nr 5 do rozporzàdzenia; 6) zwalczania i kontroli zaka˝eƒ wirusami wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu u drobiu i ptaków dzikich (Highly patogenic avian influenza — HPAI), który jest okreÊlony w za∏àczniku nr 6 do rozporzàdzenia. § 2. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem og∏oszenia. 1) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 23, poz. 188 i Nr 33, poz. 289 oraz z 2006 r. Nr 17, poz. 127, Nr 144, poz. 1045 i Nr 249, poz. 1830. Prezes Rady Ministrów: J. Kaczyƒski Dziennik Ustaw Nr 104 — 6754 — Poz. 714 Za∏àczniki do rozporzàdzenia Rady Ministrów z dnia 30 maja 2007 r. (poz. 714) Za∏àcznik nr 1 PROGRAM ZWALCZANIA ENZOOTYCZNEJ BIA¸ACZKI BYD¸A (ENZOOTIC BOVINE LEUCOSIS — EBL) 1. Identyfikacja programu Paƒstwo Cz∏onkowskie: Rzeczpospolita Polska Choroba: Enzootyczna bia∏aczka byd∏a Rok wdro˝enia: 2007 Data wys∏ania do Komisji Europejskiej: 31 maja 2006 r. 2. Dane historyczne dotyczàce sytuacji epizootycznej w zakresie enzootycznej bia∏aczki byd∏a Zwalczanie enzootycznej bia∏aczki byd∏a jest prowadzone w Rzeczypospolitej Polskiej od 1979 r. Pierwotnie zwalczanie enzootycznej bia∏aczki byd∏a prowadzono na podstawie rozporzàdzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 sierpnia 1927 r. o zwalczaniu zaraêliwych chorób zwierz´cych (Dz. U. Nr 77, poz. 673, z póên. zm.) oraz rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa z dnia 28 marca 1979 r. w sprawie obowiàzku zg∏aszania oraz zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a (Dz. U. Nr 8, poz. 51), na podstawie którego w § 1 w∏àczono enzootycznà bia∏aczk´ byd∏a do chorób podlegajàcych zwalczaniu, a jej postaç guzowatà do zaraêliwych chorób zwierz´cych podlegajàcych obowiàzkowi zg∏aszania zgodnie z art. 20 rozporzàdzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 sierpnia 1927 r. o zwalczaniu zaraêliwych chorób zwierz´cych. Zgodnie z przepisami powy˝szego rozporzàdzenia zwierz´, u którego podejrzewano bia∏aczk´ guzowatà, powinno byç zabite po uprzednim odosobnieniu i oznakowaniu przez wyci´cie trójkàtnego otworu w lewej ma∏˝owinie usznej, a jego zw∏oki poddane badaniu histopatologicznemu w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a. Je˝eli badanie potwierdzi∏o wystàpienie tej choroby, wojewoda wydawa∏ decyzj´ o uznaniu gospodarstwa za zapowietrzone enzootycznà bia∏aczkà byd∏a. W decyzji tej wojewoda móg∏ nakazaç: 1) poddanie zwierzàt okresowym badaniom w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a; 2) odosobnienie lub zabicie zwierzàt, u których stwierdzono t´ chorob´; 3) oczyszczenie i odka˝enie pomieszczeƒ dla zwierzàt albo zakazaç wyprowadzania byd∏a z gospodarstwa, z wyjàtkiem zwierzàt przeznaczonych do uboju lub kierowanych do izolacji. Za byd∏o zabite przys∏ugiwa∏o odszkodowanie w wysokoÊci wartoÊci rynkowej zwierz´cia. JednoczeÊnie, zgodnie z § 3 powy˝szego rozporzàdzenia, gospodarstwo uznawane by∏o za wolne od enzootycznej bia∏aczki byd∏a, je˝eli: 1) prowadzone by∏y systematyczne badania laboratoryjne, na podstawie których nie wykryto choroby w okresie ostatnich dwóch lat, lub 2) nie wykryto postaci guzowatej enzootycznej bia∏aczki byd∏a w okresie ostatnich pi´ciu lat, a ponadto: 3) w razie uprzedniego uznania gospodarstwa za zapowietrzone, je˝eli zosta∏y spe∏nione nakazy i zakazy okreÊlone w decyzji wojewody, a zwierz´ta nowo wprowadzone do gospodarstwa pochodzi∏y z gospodarstw uznanych za wolne od enzootycznej bia∏aczki byd∏a. Obszar województwa by∏ uznawany za wolny od enzootycznej bia∏aczki byd∏a, je˝eli: 1) w okresie ostatnich 5 lat w pog∏owiu byd∏a wykryto nie wi´cej ni˝ 0,03 promile zwierzàt dotkni´tych bia∏aczkà guzowatà; 2) usuwane by∏y wszystkie zwierz´ta, u których stwierdzono enzootycznà bia∏aczk´ byd∏a w wyniku powszechnych okresowych badaƒ laboratoryjnych; 3) zwierz´ta wprowadzane na teren województwa pochodzi∏y z gospodarstw uznanych za wolne od enzootycznej bia∏aczki byd∏a. Uznanie gospodarstwa lub obszaru województwa za wolne od tej choroby stwierdza∏, zgodnie z powy˝szym rozporzàdzeniem, wojewódzki zak∏ad weterynarii. Wojewoda móg∏ zarzàdziç badanie byd∏a w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a oraz rejestracj´ zwierzàt dotkni´tych tà chorobà na obszarze województwa, okreÊlonych gmin lub gospodarstw oraz wprowadziç ograniczenie lub ca∏kowity zakaz wwozu, wywozu, rozprowadzania byd∏a do chowu i hodowli oraz do innych celów z obszarów lub gospodarstw nieuznanych za wolne od enzootycznej bia∏aczki byd∏a. Wojewodowie korzystali z tych mo˝liwoÊci prawnych, jednak˝e niewystarczajàce Êrodki bud˝etowe przeznaczone na zwalczanie chorób zakaênych zwierzàt nie pozwala∏y na zwalczenie tej choroby na terytorium paƒstwa. Od 1989 r., tj. od wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa, LeÊnictwa i Gospodarki ˚ywnoÊciowej z dnia 3 paêdziernika 1989 r. w sprawie obowiàzku zg∏aszania oraz zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a (Dz. U. Nr 57, poz. 341), na podstawie którego do zaraêliwych chorób zwierz´cych podlegajàcych obowiàzkowi zg∏aszania oraz zwalczania w∏àczono enzootycznà bia∏aczk´ byd∏a, rozpocz´to bardziej intensywne dzia∏ania majàce na celu zwalczenie tej choroby. Przepisy prawa pozwala∏y w tym czasie na wprowadzenie dodatkowych Êrodków Dziennik Ustaw Nr 104 — 6755 — zwalczania, gdy˝ w razie podejrzenia lub stwierdzenia enzootycznej bia∏aczki byd∏a mog∏y zostaç zastosowane nast´pujàce Êrodki: 1) odosobnienie, obserwowanie, rejestrowanie i znakowanie zwierzàt dotkni´tych enzootycznà bia∏aczkà byd∏a; 2) uznanie gospodarstwa lub jego cz´Êci za zamkni´te dla wyprowadzania i wprowadzania do niego zwierzàt chorych, podejrzanych o chorob´ bàdê wra˝liwych na nià oraz okreÊlenie sposobu zu˝ycia surowców ze zwierzàt dotkni´tych enzootycznà bia∏aczkà byd∏a; 3) zakaz obrotu byd∏em dotkni´tym enzootycznà bia∏aczkà byd∏a lub podejrzanym o t´ chorob´ w celach chowu lub hodowli; 4) badanie przez lekarza weterynarii zwierzàt podejrzanych o enzootycznà bia∏aczk´ byd∏a i wra˝liwych na nià oraz wykonywanie sekcji zw∏ok zwierzàt zabitych i pad∏ych; 5) pobieranie próbek cz´Êci narzàdów i krwi zwierzàt w celach rozpoznawczych; 6) zabijanie zwierzàt dotkni´tych enzootycznà bia∏aczkà byd∏a, gdy mo˝na przypuszczaç, ˝e tylko w ten sposób zostanie opanowane rozprzestrzenianie si´ choroby; 7) oczyszczanie i odka˝anie pomieszczeƒ, w których przebywa∏y zwierz´ta dotkni´te enzootycznà bia∏aczkà byd∏a; 8) og∏aszanie informacji o wybuchu i wygaÊni´ciu bia∏aczki. Za byd∏o zabite w wyniku decyzji terenowego organu administracji paƒstwowej o w∏aÊciwoÊci szczególnej do spraw weterynarii stopnia wojewódzkiego posiadaczowi przys∏ugiwa∏o odszkodowanie w wysokoÊci wartoÊci szacunkowej zwierz´cia, pomniejszone o wartoÊç sprzedanego mi´sa. Enzootycznà bia∏aczk´ byd∏a uznawano za wygas∏à i nast´powa∏o uchylenie zastosowanych wymienionych powy˝ej restrykcji, gdy w gospodarstwie lub jego cz´Êci: 1) nie wykryto tej choroby w okresie ostatnich 2 lat; 2) uzyskano dwukrotny ujemny wynik badania serologicznego w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a, którym obj´to ca∏e pog∏owie byd∏a powy˝ej 2. roku ˝ycia, i badania wykonano w okresie ostatnich 12 miesi´cy, a przerwa mi´dzy badaniami nie by∏a mniejsza ni˝ 4 miesiàce; 3) wprowadzane byd∏o pochodzi∏o z gospodarstw, w których nie stwierdzono enzootycznej bia∏aczki byd∏a, a zwierz´ta powy˝ej 2. roku ˝ycia uzyska∏y ujemny wynik badania serologicznego. Dany obszar administracyjny paƒstwa uznawano za wolny od enzootycznej bia∏aczki byd∏a, je˝eli: 1) równoczeÊnie w 99,9 % gospodarstw nie stwierdzono enzootycznej bia∏aczki byd∏a; Poz. 714 2) usuni´to wszystkie zwierz´ta, u których stwierdzono t´ chorob´. Od grudnia 1997 r., to jest od wejÊcia w ˝ycie ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 r. o zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, badaniu zwierzàt rzeênych i mi´sa oraz o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 1999 r. Nr 66, poz. 752, z póên. zm.), prowadzono zwalczanie enzootycznej bia∏aczki byd∏a zgodnie z rozporzàdzeniem Ministra Rolnictwa, LeÊnictwa i Gospodarki ˚ywnoÊciowej z dnia 3 paêdziernika 1989 r. w sprawie obowiàzku zg∏aszania oraz zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a, które w tym czasie nadal obowiàzywa∏o. Do 1998 r. w Polsce obowiàzywa∏ podzia∏ administracyjny na 49 województw. W tym okresie wiele województw uzyska∏o status wolnych od enzootycznej bia∏aczki byd∏a na podstawie wydanych przez wojewodów rozporzàdzeƒ o uzyskaniu statusu wolnego od tej choroby. Od dnia 1 stycznia 1999 r., w wyniku reformy paƒstwa i powstania nowych województw i powiatów, dokonano zmian w podziale administracyjnym i z tego wzgl´du obszar niektórych by∏ych rejonów obj´tych zwalczaniem enzootycznej bia∏aczki byd∏a rozdzielono pomi´dzy nowo powsta∏e powiaty i województwa. Zmiana podzia∏u administracyjnego paƒstwa spowodowa∏a sytuacj´, ˝e w wielu obecnie istniejàcych województwach i powiatach dosz∏o do zmiany odsetka stad wolnych i nie mo˝na go okreÊliç jako wi´kszy ni˝ 99,98 %. W 1999 r. wesz∏o w ˝ycie rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki ˚ywnoÊciowej z dnia 12 paêdziernika 1999 r. w sprawie okreÊlenia rodzaju prób, zakresu badaƒ i sposobu prowadzenia dokumentacji przy badaniach kontrolnych wyst´powania zaka˝eƒ zwierzàt oraz pozosta∏oÊci chemicznych, biologicznych, leków i ska˝eƒ promieniotwórczych w tkankach zwierzàt, mi´sie, Êrodkach spo˝ywczych pochodzenia zwierz´cego i niejadalnych surowcach zwierz´cych (Dz. U. Nr 93, poz. 1080, z póên. zm.), które precyzowa∏o sposób post´powania przy zwalczaniu enzootycznej bia∏aczki byd∏a, a w szczególnoÊci sposób prowadzenia badaƒ kontrolnych w kierunku tej choroby. Zasady te by∏y zgodne z przepisami prawa wspólnotowego. Jednak˝e nale˝y stwierdziç, ˝e do dnia 1 maja 2004 r. gospodarstwa by∏y traktowane jako pojedyncze jednostki epizootyczne, zatem nie prowadzono monitoringu w odniesieniu do stad, tylko w odniesieniu do gospodarstw na danym obszarze. W zale˝noÊci od sytuacji epizootycznej powiatów zwierz´ta do badania typowano w taki sposób, aby: 1) na terenie powiatu, gdzie poziom zaka˝onych zwierzàt nie przekracza∏ 99,8 %, zbadaç 1/3 pog∏owia w gospodarstwach, przy czym powiaty dzielono na mniejsze jednostki — gminy; 2) typowanie w przybli˝eniu odpowiada∏o oko∏o 1/3 liczebnoÊci pog∏owia na danym obszarze. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6756 — W zwiàzku z powy˝szym na obszarach, które otrzyma∏y status wolnych od enzootycznej bia∏aczki byd∏a, prowadzono badania kontrolne zgodnie z przedstawionymi wy˝ej za∏o˝eniami, a w gospodarstwach, w których wystàpi∏o podejrzenie enzootycznej bia∏aczki byd∏a lub stwierdzono wystàpienie tej choroby, prowadzono zwalczanie enzootycznej bia∏aczki byd∏a. Jednak˝e ze wzgl´du na zbyt ma∏à iloÊç Êrodków bud˝etowych, przeznaczonych w szczególnoÊci na wykup byd∏a z dodatnim wynikiem badaƒ w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a, Inspekcja Weterynaryjna nie mog∏a we w∏aÊciwy sposób zwalczaç tej choroby. Po dniu 1 maja 2004 r. w stadach uznanych wczeÊniej za wolne od enzootycznej bia∏aczki byd∏a nadal sà prowadzone badania kontrolne oraz zwalczanie choroby w stadach uznanych za zaka˝one, ze szczególnym naciskiem na wykupienie wszystkich sztuk byd∏a z dodatnimi wynikami w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a. Tabela 1 Poz. 714 Enzootycznà bia∏aczk´ byd∏a zwalcza si´ na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt (Dz. U. Nr 69, poz. 625, z póên. zm.) oraz rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a (Dz. U. Nr 30, poz. 260). Badania kontrolne w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a prowadzi si´ zgodnie z rozporzàdzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 grudnia 2004 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli oraz zakresu badaƒ kontrolnych zaka˝eƒ zwierzàt (Dz. U. Nr 282, poz. 2813 oraz z 2006 r. Nr 44, poz. 315). Od tego czasu rozpocz´to prowadzenie badaƒ monitoringowych w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a w stadach. Liczb´ badaƒ w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a wraz z liczbà dodatnich wyników w latach 1999—2004 ilustrujà tabele 1—3. Dziennik Ustaw Nr 104 Tabela 2 — 6757 — Poz. 714 Dziennik Ustaw Nr 104 Tabela 3 — 6758 — Poz. 714 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6759 — Graficzne odzwierciedlenie tabel 1—3 przedstawiajà wykresy 1—3. Wykres 1 Wykres 2 Poz. 714 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6760 — Poz. 714 Wykres 3 Wi´kszoÊç przypadków enzootycznej bia∏aczki byd∏a jest diagnozowana na etapie przedklinicznym. W tym celu do diagnostyki wykorzystuje si´ metody badania serologicznego. Opisywane w programie wielkoÊci odnoszà si´ do tego etapu przebiegu choroby. enzootycznej bia∏aczki byd∏a program ten b´dzie przedk∏adany Komisji Europejskiej w formie corocznych wniosków. Celem programu jest doprowadzenie do uznania poszczególnych regionów — powiatów za urz´dowo wolne od enzootycznej bia∏aczki byd∏a poprzez doprowadzenie do uzyskania przez minimum 99,8 % stad na ich obszarze statusu stad urz´dowo wolnych od enzootycznej bia∏aczki byd∏a. Celem d∏ugofalowym jest umo˝liwienie uznania terytorium Rzeczypospolitej Polskiej za urz´dowo wolne od tej choroby. Guzowata postaç bia∏aczki byd∏a wyst´puje w Rzeczypospolitej Polskiej bardzo rzadko. W 2004 r. odnotowano 12 potwierdzonych przypadków, natomiast w 2005 r. — 16 przypadków, przede wszystkim w województwach warmiƒsko-mazurskim i kujawsko-pomorskim. Na podstawie danych przedstawionych w ust. 6 pkt 1 mo˝na przyjàç, ˝e obecnie najbardziej satysfakcjonujàca sytuacja w odniesieniu do bia∏aczki jest w województwach: lubelskim, podkarpackim i Êwi´tokrzyskim, a najmniej w województwach: kujawsko-pomorskim, lubuskim, pomorskim, warmiƒsko-mazurskim, wielkopolskim oraz zachodniopomorskim. 3. Opis programu Program zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a by∏ prowadzony w Rzeczypospolitej Polskiej w 2006 r. ze Êrodków bud˝etu paƒstwa. Natomiast od 2007 r. wprowadza si´ program zwalczania tej choroby wspó∏finansowany ze Êrodków Unii Europejskiej. Programem zostanie obj´tych 16 województw, w których sk∏ad wchodzi 314 powiatów oraz 65 miast na prawach powiatu. Okres trwania programu zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a jest zaplanowany na 3 kolejne lata kalendarzowe, tj. lata 2007—2009. Ze wzgl´du na przewidywanà dynamik´ zmian w zakresie sytuacji epizootycznej dotyczàcej 4. Ârodki przewidziane programem Sposób post´powania w przypadku wystàpienia podejrzenia lub stwierdzenia enzootycznej bia∏aczki byd∏a w stadzie jest okreÊlony w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a oraz w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt (Dz. U. Nr 126, poz. 1058), które wdra˝ajà postanowienia dyrektywy Rady 64/432/EWG z dnia 26 czerwca 1964 r. w sprawie problemów zdrowotnych zwierzàt wp∏ywajàcych na handel wewnàtrzwspólnotowy byd∏em i trzodà chlewnà (Dz. Urz. WE 121 z 29.07.1964, str. 1977; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 1, str. 13). Przepisy wymienionych rozporzàdzeƒ b´dà stanowiç podstaw´ prawnà podejmowanych dzia∏aƒ. Dziennik Ustaw Nr 104 4.1. — 6761 — Poz. 714 Wykaz Êrodków przewidzianych programem Okres trwania programu: rok 2007 ⌧ kontrola ⌧ zwalczanie ⌧ badanie ⌧ badanie ⌧ ubój zwierzàt chorych ⌧ ubój zwierzàt chorych zabijanie zwierzàt chorych zabijanie zwierzàt chorych szczepienie rozszerzenie zabijania lub uboju leczenie niszczenie produktów niszczenie produktów ⌧ monitorowanie lub nadzór inne Êrodki (wymieniç) 4.2. skiej, informuje Komisj´ Europejskà o post´pach w jego realizacji zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w Unii Europejskiej. W∏adza centralna odpowiedzialna za nadzór i koordynacj´ w województwach, na których obszarze program b´dzie realizowany Zgodnie z art. 57 ust. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, organ szczebla centralnego — G∏ówny Lekarz Weterynarii nadzoruje realizacj´ programu zwalczania chorób zakaênych zwierzàt, a poniewa˝ jest on wspó∏finansowany ze Êrodków Unii Europej- 4.3. Wskazanie obszarów geograficznych, na których program b´dzie realizowany Program b´dzie realizowany na ca∏ym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w 16 województwach, w których sk∏ad wchodzi 314 powiatów oraz 65 miast na prawach powiatu. Dziennik Ustaw Nr 104 4.4. — 6762 — Dzia∏ania wdro˝one programem 4.4.1. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do rejestracji stad — gospodarstw Stada — gospodarstwa w Polsce, gdzie sà utrzymywane zwierz´ta gospodarskie, sà zarejestrowane w Centralnej Bazie Danych Systemu Identyfikacji i Rejestracji Zwierzàt prowadzonym przez Agencj´ Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o gospodarstwach, zgodnie z poni˝szymi przepisami: 1) ustawà z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie p∏atnoÊci (Dz. U. z 2004 r. Nr 10, poz. 76, z póên. zm.); 2) ustawà z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierzàt (Dz. U. Nr 91, poz. 872, z póên. zm.); 3) ustawà z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt; 4) rozporzàdzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu danych zamieszczanych w rejestrze zwierzàt gospodarskich oznakowanych (Dz. U. Nr 152, poz. 1605). 4.4.2. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do identyfikacji i rejestracji zwierzàt: 1) ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierzàt; 2) rozporzàdzenie nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 lipca 2000 r. ustanawiajàce system identyfikacji i rejestracji byd∏a dotyczàcy etykietowania wo∏owiny i produktów z wo∏owiny i uchylajàce rozporzàdzenie Rady (WE) nr 820/97 (Dz. Urz. UE L 204 z 11.08.2000, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 30, str. 248); 3) rozporzàdzenie Komisji nr 911/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania rozporzàdzenia (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady w zakresie kolczyków, paszportów i rejestrów gospodarstw (Dz. Urz. UE L 163 z 30.04.2004, str. 65; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 46, str. 242); 4) rozporzàdzenie Komisji nr 494/98 z dnia 27 lutego 1998 r. ustanawiajàce szczegó∏owe przepisy wykonawcze do rozporzàdzenia Rady (WE) nr 820/97 w odniesieniu do stosowania minimalnych sankcji administracyjnych w ramach systemu identyfikacji i rejestracji byd∏a (Dz. Urz. WE L 60 z 28.02.1998, str. 78; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 46, str. 12); 5) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 maja 2004 r. w sprawie sposobu oznakowania byd∏a, owiec i kóz oraz Êwiƒ, okreÊlenia wzorów znaków identyfikacyjnych oraz wymagaƒ i warunków technicznych kolczyków dla zwierzàt gospodarskich (Dz. U. Nr 136, poz. 1455, z póên. zm.); Poz. 714 6) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 lipca 2004 r. w sprawie okreÊlenia wzoru paszportu konia i wzoru paszportu byd∏a (Dz. U. Nr 203, poz. 2083); 7) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 29 lipca 2005 r. w sprawie ksi´gi rejestracji byd∏a, Êwiƒ, owiec lub kóz (Dz. U. Nr 151, poz. 1268 oraz z 2007 r. Nr 18, poz. 106). Byd∏o w Rzeczypospolitej Polskiej podlega obowiàzkowi oznakowania za pomocà pary kolczyków oraz rejestracji w Centralnej Bazie Danych Systemu Identyfikacji i Rejestracji Zwierzàt. Ka˝dy kolczyk zawiera indywidualny numer identyfikacyjny zwierz´cia oraz zakodowane w kodzie kreskowym inne dodatkowe informacje. Posiadacz byd∏a ma obowiàzek zakolczykowaç nowo narodzone ciel´ niezw∏ocznie po urodzeniu i przes∏aç zg∏oszenie o urodzeniu do Centralnej Bazy Danych. Na wykonanie tych czynnoÊci posiadacz zwierz´cia ma 7 dni. Wszystkie sztuki byd∏a zaopatrzone sà w paszporty, które towarzyszà zwierz´tom od urodzenia do Êmierci. Wszystkie zdarzenia takie, jak przemieszczenie z gospodarstwa do gospodarstwa, rzeêni, zak∏adu przetwórczego, padni´cie sà zg∏aszane do Centralnej Bazy Danych. Siedziby stada sà zarejestrowane w Centralnej Bazie Danych, a ka˝da z nich posiada indywidualny numer. W ka˝dym gospodarstwie posiadacz byd∏a prowadzi rejestr stada byd∏a. Wszystkie sztuki byd∏a znajdujàce si´ w gospodarstwie sà wpisane do tego rejestru. Rejestr zawiera informacje dotyczàce daty urodzeƒ, zakupów, sprzeda˝y, padni´ç byd∏a, p∏ci i rasy zwierzàt. Wszystkie wy˝ej wymienione Êrodki sà ustanowione zgodnie z przepisami Unii Europejskiej nie tylko z powodu identyfikacji i rejestracji zwierzàt, ale tak˝e ze wzgl´du na ochron´ zdrowia zwierzàt. Istniejàcy system w przypadku wystàpienia choroby zakaênej mo˝e zostaç u˝yty do Êledzenia przemieszczeƒ zwierzàt. Zastosowanie mo˝liwoÊci wynikajàcych z funkcjonowania Centralnej Bazy Danych pozwoli na skuteczne odtwarzanie historii zwierzàt, a tym samym na Êledzenie potencjalnych dróg zaka˝enia wirusem enzootycznej bia∏aczki byd∏a i potwierdzania dokonywanych przemieszczeƒ ze stad o tym samym lub ró˝nym statusie epizootycznym. Ponadto oznakowanie byd∏a zgodnie z przyj´tym systemem pozwoli na jednoznacznà identyfikacj´ zwierzàt podejrzanych o zaka˝enie oraz zaka˝onych. 4.4.3. Podstawy prawne obowiàzku zg∏aszania chorób zakaênych zwierzàt: Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, enzootyczna bia∏aczka byd∏a podlega obowiàzkowi zwalczania. Zgodnie z art. 42 tej ustawy, w przypadku podejrzenia wystàpienia enzootycznej bia∏aczki Dziennik Ustaw Nr 104 — 6763 — byd∏a posiadacz jest obowiàzany do niezw∏ocznego zawiadomienia o tym organu Inspekcji Weterynaryjnej albo najbli˝szego podmiotu Êwiadczàcego us∏ugi z zakresu medycyny weterynaryjnej, albo wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Ponadto posiadacz jest obowiàzany do: pozostawienia zwierzàt w miejscu ich przebywania i niewprowadzania tam innych zwierzàt, uniemo˝liwienia osobom postronnym dost´pu do pomieszczeƒ lub miejsc, w których znajdujà si´ zwierz´ta podejrzane o zaka˝enie lub chorob´ lub zw∏oki zwierz´ce, wstrzymania si´ od wywo˝enia, wynoszenia i zbywania produktów, w szczególnoÊci mi´sa, zw∏ok zwierz´cych, pasz, wody, Êció∏ki, nawozów naturalnych w rozumieniu przepisów o nawozach i nawo˝eniu i innych przedmiotów znajdujàcych si´ w miejscu, w którym wystàpi∏a choroba, udost´pnienia organom Inspekcji Weterynaryjnej zwierzàt i zw∏ok zwierz´cych do badaƒ i zabiegów weterynaryjnych, a tak˝e udzielania pomocy przy ich wykonywaniu, udzielania organom Inspekcji Weterynaryjnej oraz osobom dzia∏ajàcym w imieniu tych organów wyjaÊnieƒ i podawania informacji, które mogà mieç znaczenie dla wykrycia choroby i êróde∏ zaka˝enia lub zapobiegania jej szerzeniu si´. Tak samo powinny post´powaç wszystkie podmioty oraz osoby majàce kontakt ze zwierz´tami w zwiàzku z wykonywaniem obowiàzków s∏u˝bowych lub zawodowych. Podstawowà zasadà prawodawstwa krajowego, tj. przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, jest obowiàzek zg∏oszenia podejrzenia wystàpienia choroby. W przypadku otrzymania dodatniego wyniku badania zwierz´cia majà zastosowanie wszystkie Êrodki przewidziane w przepisach Unii Europejskiej. Zaka˝one byd∏o, jak równie˝ jego potomstwo sà poddawane ubojowi. Wyjàtek stanowi postaç kliniczna choroby (postaç guzowata), przy której zwierz´ta sà zabijane i ca∏kowicie niszczone. 4.4.4. Ârodki przewidziane w przypadku uzyskania dodatnich wyników badaƒ w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a: Akty prawne: 1) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a; 3) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt. Poz. 714 W przypadku otrzymania dodatniego wyniku badania, w zale˝noÊci od sytuacji, powiatowy lekarz weterynarii podejmuje nast´pujàce dzia∏ania: 1) wyznacza ognisko choroby; 2) powiadamia podmiot skupujàcy mleko o zawieszeniu temu stadu statusu stada urz´dowo wolnego od choroby; 3) zakazuje przemieszczania byd∏a do stada oraz ze stada, chyba ˝e przemieszczenie to jest przeprowadzane w celu dokonania natychmiastowego uboju; 4) zakazuje karmienia mlekiem pochodzàcym od krów, u których stwierdzono chorob´, chyba ˝e:

a)zostanie ono poddane obróbce cieplnej,
b)b´dà nim karmione wy∏àcznie zwierz´ta z tego samego gospodarstwa; 5) zakazuje dostarczania mleka pochodzàcego od krów, u których stwierdzono chorob´, do zak∏adu przetwórczego w celu przetworzenia, chyba ˝e zostanie ono poddane obróbce cieplnej pod jego nadzorem; 6) nakazuje odosobnienie w stadzie zwierzàt, u których stwierdzono chorob´, a nast´pnie:
a)nakazuje wykonanie testów w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a u pozosta∏ych zwierzàt w stadzie w wieku powy˝ej 12. miesiàca ˝ycia,
b)nakazuje przeprowadzenie i odka˝ania: oczyszczania — miejsc dotychczasowego utrzymywania tych zwierzàt, — sprz´tu i narz´dzi u˝ywanych do pozyskiwania i przechowywania mleka od tych zwierzàt, — sprz´tu i narz´dzi u˝ywanych przy utrzymywaniu tych zwierzàt; 7) nakazuje przeprowadzenie odka˝ania nawozu naturalnego; 8) nakazuje zabicie lub ubój zwierzàt, u których stwierdzono chorob´. 4.4.5. Akt prawny stanowiàcy podstaw´ ró˝nicowania statusu stad — rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt. 4.4.6. Procedury kontrolne, w szczególnoÊci zasady przemieszczania zwierzàt nara˝onych na kontakt lub zaka˝enie chorobà, oraz regularne kontrole gospodarstw lub obszarów, których to dotyczy. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6764 — Procedury kontrolne w zaka˝onych stadach i zasady przemieszczania okreÊlajà nast´pujàce przepisy: 1) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a; 3) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt. 4.4.7. Regulacje w zakresie przeprowadzania kontroli choroby, w tym testy. W odniesieniu do kontroli prowadzonej w kierunku wykrywania i nadzoru nad enzootycznà bia∏aczkà byd∏a zgodnie z obowiàzujàcymi przepisami wykorzystuje si´ nast´pujàce metody badawcze: Testy laboratoryjne: 1) test immunoenzymatyczny (ELISA) z serwatkà mleka; 2) test immunoenzymatyczny (ELISA) z krwià; 3) test immunodyfuzji w ˝elu agarowym (AGID). Badania diagnostyczne potwierdzajàce wystàpienie enzootycznej bia∏aczki byd∏a to: 1) badanie histopatologiczne; 2) reakcja polimeryzacji ∏aƒcuchowej (PCR) — wykrywanie kwasu nukleinowego wirusa. Rodzaj badaƒ oraz przypadki, w jakich sà wykonywane, okreÊlajà przepisy: 1) rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie zwalczania enzootycznej bia∏aczki byd∏a; 2) rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt; 3) rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 grudnia 2004 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli oraz zakresu badaƒ kontrolnych zaka˝eƒ zwierzàt. 4.4.8. Akt prawny stanowiàcy podstaw´ do uzyskania odszkodowaƒ za zabite byd∏o — ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. Zgodnie z przepisami tej ustawy za byd∏o zabite lub poddane ubojowi z nakazu organów Inspekcji Weterynaryjnej albo za zwierz´ta pad∏e w wyniku Poz. 714 zastosowania zabiegów, nakazanych przez te organy przy zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt podlegajàcych obowiàzkowi zwalczania, przys∏uguje odszkodowanie ze Êrodków bud˝etu paƒstwa. Odszkodowanie przys∏uguje w wysokoÊci wartoÊci rynkowej zwierz´cia. WartoÊç rynkowà zwierz´cia okreÊla si´ na podstawie Êredniej z 3 kwot oszacowania przyj´tych przez powiatowego lekarza weterynarii oraz 2 rzeczoznawców wyznaczonych przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) z listy prowadzonej przez powiatowego lekarza weterynarii. W przypadku zwierz´cia poddanego ubojowi, którego mi´so jest zdatne do spo˝ycia przez ludzi, odszkodowanie pomniejsza si´ o kwoty uzyskane ze sprzeda˝y mi´sa i ubocznych produktów zwierz´cych pozyskanych od tego zwierz´cia. Odszkodowanie ze Êrodków bud˝etu paƒstwa przys∏uguje równie˝ za zniszczone, z nakazu organu Inspekcji Weterynaryjnej przy zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt podlegajàcych obowiàzkowi zwalczania, produkty pochodzenia zwierz´cego w rozumieniu przepisów o produktach pochodzenia zwierz´cego, pasze oraz sprz´t, które nie mogà byç poddane odka˝aniu. Odszkodowanie przys∏uguje w wysokoÊci wartoÊci rynkowej zniszczonych produktów pochodzenia zwierz´cego w rozumieniu przepisów o produktach pochodzenia zwierz´cego, pasz oraz sprz´tu, okreÊlonej na podstawie Êredniej z 3 kwot oszacowania przyj´tych przez powiatowego lekarza weterynarii oraz 2 rzeczoznawców wyznaczonych przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) z listy prowadzonej przez powiatowego lekarza weterynarii. Decyzja w sprawie odszkodowania wydana przez powiatowego lekarza weterynarii jest ostateczna. Posiadacz zwierz´cia niezadowolony z tej decyzji mo˝e, w terminie miesiàca od dnia jej dor´czenia, wnieÊç powództwo do sàdu rejonowego. Osobom, którym nie przys∏uguje odszkodowanie, a które przyczyni∏y si´ do szybkiej likwidacji choroby zakaênej, wojewódzki lekarz weterynarii, na wniosek powiatowego lekarza weterynarii, mo˝e przyznaç nagrod´ ze Êrodków bud˝etu paƒstwa. Wyp∏acone odszkodowania nie podlegajà zaj´ciu na pokrycie nale˝noÊci publicznych, je˝eli zostanà wykorzystane na odtworzenie wczeÊniej posiadanego stanu zwierzàt. Podmiotowi, który poniós∏ koszty zwiàzane z zabiciem lub ubojem zwierzàt, transportowaniem zwierzàt lub zw∏ok zwierz´cych albo unieszkodliwieniem zw∏ok zwierz´cych, wykonujàc nakazy Inspekcji Weterynaryjnej, przys∏uguje ze Êrodków bud˝etu paƒstwa zwrot faktycznie poniesionych wydatków. Dziennik Ustaw Nr 104 5. — 6765 — Poz. 714 Wszystkie wy˝ej wymienione wydatki sà ponoszone przez Inspekcj´ Weterynaryjnà. Wynika to z faktu zaliczenia enzootycznej bia∏aczki byd∏a do chorób podlegajàcych obowiàzkowi zwalczania wymienionych w za∏àczniku nr 2 do ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. Przy realizacji programu nie przewiduje si´ kosztów, które mieliby ponosiç posiadacze zwierzàt. Ogólny opis kosztów i korzyÊci Szczegó∏owy katalog wydatków zwiàzanych z realizacjà programu obejmuje w szczególnoÊci wydatki ponoszone na: 1) zakup odczynników, testów i innych materia∏ów do badaƒ laboratoryjnych; 2) zakup produktów leczniczych weterynaryjnych i wyrobów stosowanych w medycynie weterynaryjnej, a tak˝e sprz´tu jednorazowego u˝ytku, niezb´dnych do wykonywania zabiegów profilaktycznych lub diagnostycznych oraz pobierania próbek do badaƒ laboratoryjnych; Do bezpoÊrednich korzyÊci wynikajàcych z realizacji programu nale˝y zaliczyç: 1) eliminacj´ ze stad byd∏a zwierzàt zaka˝onych wirusem enzootycznej bia∏aczki byd∏a; 3) dojazd w celu pobrania próbek oraz dowóz próbek do laboratorium; 2) uzyskanie lub odzyskanie przez stada statusu stada urz´dowo wolnego od enzootycznej bia∏aczki byd∏a; 4) transport zwierzàt do rzeêni w celu wykonania uboju zwiàzanego ze zwalczaniem chorób zakaênych zwierzàt, dokonanie takiego uboju, odka˝anie rzeêni po takim uboju, zastosowanie odpowiednich technologii przetwarzania mi´sa oraz unieszkodliwianie ubocznych produktów zwierz´cych; 3) eliminacj´ wirusa enzootycznej bia∏aczki byd∏a z populacji byd∏a w takim stopniu, który umo˝liwi uzyskanie przez poszczególne regiony na terenie Rzeczypospolitej Polskiej statusu regionów urz´dowo wolnych od enzootycznej bia∏aczki byd∏a; 4) utrzymanie przez regiony statusu regionów urz´dowo wolnych od enzootycznej bia∏aczki byd∏a i docelowe uzyskanie przez Rzeczpospolità Polskà statusu paƒstwa urz´dowo wolnego od enzootycznej bia∏aczki byd∏a. 5) unieszkodliwianie przez wyspecjalizowane podmioty gospodarcze odpadów powsta∏ych przy badaniach laboratoryjnych; 6) odka˝anie przez wyspecjalizowane podmioty gospodarcze pomieszczeƒ, miejsc przebywania i utrzymywania zwierzàt, Êrodków transportu oraz miejsc za∏adunku i miejsc przeprowadzania zwierzàt, zarzàdzone przez powiatowego lekarza weterynarii; Do korzyÊci wynikajàcych poÊrednio z realizacji programu nale˝y zaliczyç: 1) umo˝liwienie posiadaczom stad, w zwiàzku z faktem uzyskania przez stado statusu stada urz´dowo wolnego od enzootycznej bia∏aczki byd∏a, wprowadzania do handlu zwierzàt pochodzàcych z tych stad, a tym samym zwi´kszenie op∏acalnoÊci prowadzonej dzia∏alnoÊci; 7) odszkodowania, zapomogi i nagrody za zwierz´ta zabite lub poddane ubojowi z nakazu powiatowego lekarza weterynarii lub pad∏e z powodu zachorowania na t´ chorob´, odszkodowania za zniszczone z nakazu powiatowego lekarza weterynarii produkty pochodzenia zwierz´cego, pasze i sprz´t, które nie mogà byç poddane odka˝eniu; 2) zmniejszenie iloÊci stad zaka˝onych wirusem enzootycznej bia∏aczki byd∏a, co po osiàgni´ciu poziomu zaka˝eƒ mniejszego ni˝ 0,2 % w skali regionu pozwoli na zmian´ cyklu programu monitoringowego ze 100 % stad badanych corocznie na 100 % stad badanych w okresie 3 lat (oko∏o 33 % stad rocznie) i w efekcie na obni˝enie kosztów prowadzonego monitoringu; 8) wynagrodzenia i dojazdy rzeczoznawców powo∏anych do oszacowania wartoÊci rynkowej zwierzàt, produktów pochodzenia zwierz´cego, pasz i sprz´tu, niezb´dnych do ustalenia wysokoÊci odszkodowaƒ, o których mowa w pkt 7; 3) zmian´ sposobu pobrania próbki poprzez eliminacj´ próbek krwi na rzecz badania próbek zbiorczych mleka — nieinwazyjna metoda pobierania próbek. 9) badania laboratoryjne zlecone do wykonania laboratoriom innym ni˝ zak∏ady higieny weterynaryjnej; 10) wynagrodzenia lekarzy weterynarii i innych osób wyznaczonych przez powiatowego lekarza weterynarii do wykonywania okreÊlonych czynnoÊci zwiàzanych ze zwalczaniem tej choroby, zwrot kosztów dojazdu do miejsca wykonania czynnoÊci oraz u˝ytych produktów leczniczych weterynaryjnych i wyrobów stosowanych w medycynie weterynaryjnej. Szczegó∏owe wyliczenie kosztów zawarto w ust. 8 programu. 6. Dane o rozwoju choroby ostatnich pi´ciu lat w okresie Ze wzgl´du na poprzednio obowiàzujàce zasady prowadzenia i zbierania informacji dotyczàcych monitoringu enzootycznej bia∏aczki byd∏a brak jest danych za okres przed 2004 r., wobec czego sà prezentowane jedynie dane za lata 2004 i 2005. 2004 enzootyczna bia∏aczka byd∏a 2005 enzootyczna bia∏aczka byd∏a Choroba: Rok: Choroba: Gatunek zwierzàt: Stan na dzieƒ: Gatunek zwierzàt: Stan na dzieƒ: Dane dotyczàce stad (jedna tabela /jeden rok/ jeden gatunek) Rok: 6.1. 31 grudnia byd∏o 31 grudnia byd∏o Dziennik Ustaw Nr 104 — 6766 — Poz. 714 2004 enzootyczna bia∏aczka byd∏a 2005 enzootyczna bia∏aczka byd∏a Choroba: Rok: Choroba: Gatunek zwierzàt: Stan na dzieƒ: Gatunek zwierzàt: Stan na dzieƒ: Dane dotyczàce zwierzàt (jedna tabela /jeden rok/ jeden gatunek) Rok: 6.2. byd∏o 31 grudnia byd∏o 31 grudnia Dziennik Ustaw Nr 104 — 6767 — Poz. 714 2004 enzootyczna bia∏aczka byd∏a 2005 enzootyczna bia∏aczka byd∏a Choroba: Rok: Choroba: Gatunek zwierzàt: Stan na dzieƒ: Gatunek zwierzàt: Stan na dzieƒ: Dane dotyczàce nadzoru i testów laboratoryjnych Rok: 6.3. 31 grudnia byd∏o 31 grudnia byd∏o Dziennik Ustaw Nr 104 — 6768 — Poz. 714 2004 2005 Rok: Choroba: Choroba: enzootyczna bia∏aczka byd∏a enzootyczna bia∏aczka byd∏a Dane dotyczàce statusu stad na koniec ka˝dego roku Rok: 6.4. Gatunek zwierzàt: Gatunek zwierzàt: byd∏o byd∏o Stan na dzieƒ: Stan na dzieƒ: 31 grudnia 31 grudnia Dziennik Ustaw Nr 104 — 6769 — Poz. 714 Cele do osiàgni´cia w odniesieniu do badaƒ 7.1. Choroba: enzootyczna bia∏aczka byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Obecnie badania w kierunku enzootycznej bia∏aczki byd∏a w Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadza si´, badajàc próbk´ krwi przy zastosowaniu testu immunoenzymatycznego (ELISA). Margines badaƒ stanowi badanie ∏àczonych próbek mleka oraz test immunodyfuzji w ˝elu agarowym. D∏ugofalowym celem jest uzyskanie znaczàcej poprawy sytuacji epizootycznej w stadach byd∏a i przesuni´cie punktu ci´˝koÊci z badaƒ krwi na badanie mleka. Dzia∏anie takie znajdzie szerokie poparcie wÊród posiadaczy zwierzàt oraz pozwoli na nieinwazyjne pobieranie próbek do badaƒ. Cele do realizacji 7. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6770 — Poz. 714 enzootyczna bia∏aczka byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Osiàgni´cie przez stada statusu stad urz´dowo wolnych od enzootycznej bia∏aczki byd∏a w takiej liczbie lub procencie, które pozwolà na wystàpienie przez Rzeczpospolità Polskà do Komisji Europejskiej o uznanie regionów za urz´dowo wolne od tej choroby. Cele do osiàgni´cia poprzez badanie stad i zwierzàt Choroba: 7.2. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6771 — Poz. 714 enzootyczna bia∏aczka byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Wykrycie, a nast´pnie wyeliminowanie zwierzàt zaka˝onych wirusem enzootycznej bia∏aczki byd∏a. Dzia∏anie to ma na celu zapobie˝enie szerzeniu si´ choroby w stadach i w regionach oraz umo˝liwienie wszcz´cia procedury uzyskania przez stada statusu stad urz´dowo wolnych od enzootycznej bia∏aczki byd∏a. Cele do osiàgni´cia poprzez badanie zwierzàt Choroba: 7.3. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6772 — Poz. 714 enzootyczna bia∏aczka byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Badania stad nieposiadajàcych statusu stad urz´dowo wolnych od enzootycznej bia∏aczki byd∏a Cele kwalifikacji stad i zwierzàt Choroba: 7.4. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6773 — Poz. 714 Wszystkie wartoÊci sà podane bez VAT. Koszt programu obliczono wed∏ug kursu Êredniego euro z dnia 27 kwietnia 2006 r., który wynosi∏ 3,8665 z∏. Szczegó∏owa analiza kosztów programu 2007 z dnia 25 stycznia 2007 r. (Dz. U. Nr 15, poz. 90). (*) Sà to szacunkowe koszty, które zostanà dostosowane do wielkoÊci wydatków przewidzianych na zwalczanie chorób zakaênych zwierzàt w ustawie bud˝etowej na rok 8. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6774 — Poz. 714 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6775 — Poz. 714 Za∏àcznik nr 2 PROGRAM ZWALCZANIA GRUèLICY BYD¸A (BOVINE TUBERCULOSIS) 1. Dane historyczne dotyczàce sytuacji epizootycznej w zakresie gruêlicy byd∏a Skutkiem prowadzonych po 1945 r. dzia∏aƒ by∏o uzyskanie przez poszczególne województwa statusu województwa urz´dowo wolnego od gruêlicy byd∏a. Ostatnie województwo uzyska∏o ten status w 1975 r. Z dniem 1 grudnia 1975 r. terytorium paƒstwa uznano za wolne od gruêlicy byd∏a (komunikat Ministra Rolnictwa z dnia 24 grudnia 1975 r. (nr WETgb-641-8/75) w sprawie uznania obszaru Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej za wolny od gruêlicy byd∏a (Dz. Urz. Min. Rol. z 1976 r. Nr 2, poz. 7)). Dzia∏ania w zakresie zwalczania gruêlicy byd∏a zosta∏y zapoczàtkowane w Rzeczypospolitej Polskiej wraz z wejÊciem w ˝ycie rozporzàdzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 sierpnia 1927 r. o zwalczaniu zaraêliwych chorób zwierz´cych (Dz. U. Nr 77, poz. 673, z póên. zm.). Poni˝sza tabela prezentuje daty uzyskiwania przez poszczególne województwa statusu województwa urz´dowo wolnego od gruêlicy byd∏a (tabela przedstawia status epizootyczny dla poszczególnych województw, odzwierciedlajàc obecnie obowiàzujàcy podzia∏ administracyjny Rzeczypospolitej Polskiej). Identyfikacja programu Paƒstwo Cz∏onkowskie: Rzeczpospolita Polska Choroba: Gruêlica byd∏a Rok wdro˝enia: 2007 Data wys∏ania do Komisji Europejskiej: 31 maja 2006 r. 2. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6776 — Po uznaniu Rzeczypospolitej Polskiej za kraj wolny od gruêlicy byd∏a zapoczàtkowano w 1975 r. badanie byd∏a wed∏ug schematu: 1/3 pog∏owia byd∏a rocznie na terenie ka˝dego województwa, zgodnie z przyj´tym przez Ministra Rolnictwa programem kontroli gruêlicy byd∏a. z wczeÊniejszà regulacjà, polega∏a na okreÊleniu, ˝e badania odbywajà si´ przy zastosowaniu metody tuberkulinizacji Êródskórnej. Od grudnia 2004 r. kwesti´ badaƒ kontrolnych w kierunku gruêlicy byd∏a reguluje rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 grudnia 2004 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli oraz zakresu badaƒ kontrolnych zaka˝eƒ zwierzàt (Dz. U. Nr 282, poz. 2813 oraz z 2006 r. Nr 44, poz. 315). Rozporzàdzenie to stanowi, ˝e w celu kontroli wyst´powania gruêlicy byd∏a corocznie tuberkulinizacjà Êródskórnà obejmuje si´ 1/3 stad byd∏a na obszarze powiatu tak, aby w okresie 3 lat poddaç badaniu wszystkie stada byd∏a znajdujàce si´ na obszarze tego powiatu. Badaniu poddaje si´ byd∏o powy˝ej 6. tygodnia ˝ycia. Zmiana, w porównaniu z wczeÊniejszà regulacjà, polega na okreÊleniu, ˝e badania obejmujà 1/3 stad byd∏a, a nie 1/3 pog∏owia byd∏a na terenie ka˝dego powiatu. Wspomniany program kontroli, aktualizowany w ramach „Rocznych za∏o˝eƒ dla kontroli chorób zakaênych zwierzàt” obowiàzywa∏ do 1999 r., kiedy kwesti´ monitoringu gruêlicy byd∏a uregulowa∏o rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki ˚ywnoÊciowej z dnia 12 paêdziernika 1999 r. w sprawie okreÊlenia rodzaju prób, zakresu badaƒ i sposobu prowadzenia dokumentacji przy badaniach kontrolnych wyst´powania zaka˝eƒ zwierzàt oraz pozosta∏oÊci chemicznych, biologicznych, leków i ska˝eƒ promieniotwórczych w tkankach zwierzàt, mi´sie, Êrodkach spo˝ywczych pochodzenia zwierz´cego i niejadalnych surowcach zwierz´cych (Dz. U. Nr 93, poz. 1080, z póên. zm.). Zgodnie z regulacjà zawartà w wy˝ej wymienionym rozporzàdzeniu w ka˝dym roku nale˝a∏o przeprowadziç badanie testem tuberkulinowym 1/3 pog∏owia byd∏a powy˝ej 6. tygodnia ˝ycia znajdujàcego si´ na terenie ka˝dego powiatu tak, aby w 3 kolejnych latach zbadaç ca∏e pog∏owie byd∏a na terenie powiatu. Nast´pnie kwestia monitoringu gruêlicy byd∏a zosta∏a uregulowana w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 kwietnia 2003 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli, zakresu badaƒ oraz zasady ich finansowania (Dz. U. Nr 62, poz. 571). Zmiana, w porównaniu Zgodnie z wyliczeniami programem zostanie obj´tych 2 032 806 zwierzàt w 268 949 stadach. Bioràc pod uwag´ mo˝liwoÊç wystàpienia stad, w których nie ma zwierzàt (stada puste), przewiduje si´ przebadanie 1 949 636 sztuk byd∏a. Sposób post´powania w przypadku wystàpienia podejrzenia lub stwierdzenia gruêlicy byd∏a reguluje rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2004 r. w sprawie zwalczania gruêlicy byd∏a (Dz. U. Nr 258, poz. 2585). W przypadku podejrzenia choroby powiatowy lekarz weterynarii podejmuje niezw∏ocznie czyn- Poz. 714 3. Opis programu W Rzeczypospolitej Polskiej program kontroli gruêlicy byd∏a jest obecnie prowadzony zgodnie z rozporzàdzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 grudnia 2004 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli oraz zakresu badaƒ kontrolnych zaka˝eƒ zwierzàt. Zgodnie z informacjami przes∏anymi przez Agencj´ Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na wniosek G∏ównego Lekarza Weterynarii stan pog∏owia byd∏a na dzieƒ 14 kwietnia 2006 r. przedstawia si´ nast´pujàco: noÊci majàce na celu potwierdzenie lub wykluczenie choroby. Organ ten przeprowadza dochodzenie epizootyczne, badanie kliniczne zwierzàt lub badanie poubojowe lub sekcj´ zw∏ok, wykonuje test diagnostyczny albo pobiera próby do badaƒ diagnostycznych. Obejmuje stado nadzorem i nak∏ada na nie restrykcj´ w postaci zakazu przemieszczania byd∏a do stada oraz ze stada, z wy∏àczeniem przemieszczania dokonywanego w celu przeprowadzenia natychmiastowego uboju. Sztuki podejrzane o chorob´ zostajà odizolowane od reszty stada. Ponadto powiatowy lekarz weterynarii podejmuje inne niezb´dne czynnoÊci zmierzajàce do zapobie˝enia rozprzestrzenianiu si´ gruêlicy byd∏a. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6777 — W przypadku stwierdzenia gruêlicy (stosownie do art. 51 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt oraz § 5 ust. 3 pkt 3 rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2004 r. w sprawie zwalczania gruêlicy byd∏
a)powiatowy lekarz weterynarii powiadamia paƒstwowego inspektora sanitarnego oraz podmiot skupujàcy mleko. Wyznacza ognisko choroby oraz zakazuje przemieszczania byd∏a do i z chorego stada (dozwolone jest jedynie przemieszczanie w celu natychmiastowego uboju). Mleko chorych zwierzàt mo˝e zostaç wykorzystane jedynie, po odpowiedniej obróbce cieplnej, do skarmiania zwierzàt w danym gospodarstwie. Powiatowy lekarz weterynarii nakazuje oznakowanie i izolacj´ w stadzie chorych sztuk do czasu ich zabicia. Powiatowy lekarz weterynarii podejmuje równie˝ inne czynnoÊci, zgodnie z przepisami rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2004 r. w sprawie zwalczania guêlicy byd∏a. Ognisko choroby uznaje si´ za wygas∏e, je˝eli wszystkie sztuki chore pad∏y lub zosta∏y zabite, przeprowadzone zosta∏o oczyszczanie i odka˝anie, a wyniki dwóch kolejnych testów tuberkulinizacji porównawczej, przeprowadzonych w okreÊlonym czasie u pozosta∏ych sztuk w stadzie, sà ujemne. Pierwszy test przeprowadza si´ nie wczeÊniej ni˝ po up∏ywie 60 dni, drugi zaÊ nie wczeÊniej ni˝ w czwartym i nie póêniej ni˝ w dwunastym miesiàcu od dnia usuni´cia ostatniego chorego zwierz´cia z ogniska. Warunki konieczne do uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne od gruêlicy byd∏a zosta∏y opisane w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania 4. Ârodki przewidziane programem 4.1. Podsumowanie Êrodków przewidzianych programem: Poz. 714 i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt. Program nie wprowadza dodatkowych wymagaƒ co do przemieszczania byd∏a w zwiàzku ze statusami epizootycznymi poszczególnych regionów. Gruêlica byd∏a jest chorobà niepodlegajàcà leczeniu, nie wykonuje si´ tak˝e szczepieƒ przeciwko tej chorobie. Celem d∏ugofalowym jest uznanie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej za urz´dowo wolne od tej choroby. Terytorium Rzeczypospolitej Polskiej b´dzie mog∏o zostaç uznane za urz´dowo wolne od choroby, je˝eli zostanà spe∏nione nast´pujàce warunki: 1) odsetek stad zaka˝onych gruêlicà nie przekroczy∏ w okresie 6 kolejnych lat 0,1 % wszystkich stad byd∏a; 2) przynajmniej 99,9 % stad byd∏a zosta∏o uznanych za urz´dowo wolne w okresie 6 lat; 3) mo˝liwa jest identyfikacja stada pochodzenia i stada przejÊciowego dla ka˝dej sztuki byd∏a; 4) wszystkie zwierz´ta rzeêne z gatunku byd∏o pochodzàce z danego obszaru sà poddawane badaniu poubojowemu; 5) sà przestrzegane przepisy w sprawie zawieszania i uchylania statusu stada urz´dowo wolnego od gruêlicy byd∏a; 6) nie szczepi si´ byd∏a przeciwko gruêlicy oraz nie leczy si´ byd∏a chorego na t´ chorob´; 7) byd∏o wprowadzane na terytorium paƒstwa, do chowu lub hodowli, pochodzi wy∏àcznie z paƒstw lub regionów uznanych za wolne od gruêlicy byd∏a oraz uzyska∏o ujemny wynik w indywidualnym teÊcie tuberkulinizacji. Okres trwania programu: rok 2007 Dzia∏ania podejmowane w zwiàzku z realizacjà programu: ⌧ kontrola ⌧ zwalczanie ⌧ badania ⌧ badania ⌧ ubój zwierzàt z dodatnim wynikiem ⌧ ubój zwierzàt z dodatnim wynikiem ⌧ zabicie zwierzàt z dodatnim wynikiem ⌧ zabicie zwierzàt z dodatnim wynikiem szczepienia rozszerzenie uboju lub zabijania leczenie ⌧ niszczenie produktów ⌧ niszczenie produktów ⌧ kontrola i nadzór inne Êrodki (wymieniç) Dziennik Ustaw Nr 104 4.2. — 6778 — mów okreÊlona zosta∏a w ustawie z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. Nr 33, poz. 287, z póên. zm.) oraz ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. W∏adza centralna odpowiedzialna za nadzór i koordynacj´ w województwach, na których obszarach program b´dzie realizowany Zgodnie z art. 57 ust. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, G∏ówny Lekarz Weterynarii nadzoruje realizacj´ programu zwalczania chorób zakaênych zwierzàt, a poniewa˝ jest on wspó∏finansowany ze Êrodków Unii Europejskiej, informuje Komisj´ Europejskà o post´pach w jego realizacji zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w Unii Europejskiej. OdpowiedzialnoÊç terenowych organów Inspekcji Weterynaryjnej za realizacj´ progra- Poz. 714 4.3. Opis i okreÊlenie obszarów geograficznych i administracyjnych, na których program b´dzie realizowany Program wprowadza si´ na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Programem b´dzie obj´tych 16 województw, w których sk∏ad wchodzi 314 powiatów oraz 65 miast na prawach powiatów. Mapa 1. Podzia∏ administracyjny terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na województwa Najwa˝niejsze krajowe akty prawne w zakresie obj´tym programem dzaje dzia∏alnoÊci dotyczàce zwierzàt i produktów zwierz´cych (Dz. U. Nr 7, poz. 87); 4.4.1. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do rejestracji gospodarstw: 3) ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie p∏atnoÊci. 4.4. 1) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 stycznia 2003 r. w sprawie rejestru podmiotów prowadzàcych niektóre ro- 4.4.2. Akt prawny stanowiàcy podstaw´ do identyfikacji i rejestracji zwierzàt — ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierzàt. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6779 — 4.4.3. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do powiadamiania o gruêlicy byd∏a: 1) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. Zgodnie z ustawà gruêlica byd∏a jest chorobà podlegajàcà obowiàzkowi zwalczania (za∏àcznik nr 2 do ustawy); 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 listopada 2005 r. w sprawie zakresu, sposobu i terminów przekazywania informacji o wyst´powaniu chorób zakaênych zwierzàt podlegajàcych obowiàzkowi zwalczania i rejestracji oraz o wynikach monitorowania chorób odzwierz´cych i odzwierz´cych czynników chorobotwórczych, a tak˝e zwiàzanej z nimi opornoÊci na Êrodki przeciwdrobnoustrojowe (Dz. U. Nr 242, poz. 2045). 4.4.4. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do dzia∏aƒ podejmowanych w przypadku stwierdzenia wystàpienia gruêlicy byd∏a, podejmowanych w celu zwalczania tej choroby: Poz. 714 4.4.7. Akt prawny stanowiàcy podstaw´ do kontroli wyst´powania gruêlicy byd∏a — rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 grudnia 2004 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli oraz zakresu badaƒ kontrolnych zaka˝eƒ zwierzàt. 4.4.8. Akt prawny stanowiàcy podstaw´ odszkodowaƒ dla posiadaczy zwierzàt zabitych z nakazu w∏aÊciwych organów w zwiàzku ze zwalczaniem gruêlicy byd∏a — ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. 5. Ogólny opis kosztów i korzyÊci Zgodnie z rozporzàdzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i wysokoÊci wynagrodzenia za wykonywanie czynnoÊci przez lekarzy weterynarii i inne osoby wyznaczone przez powiatowego lekarza weterynarii (Dz. U. Nr 178, poz. 1837, z póên. zm.), wynagrodzenie za badanie alergiczne (tuberkulinizacj´) wynosi: 1) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt; 1) za pierwszà sztuk´ w stadzie — 15,00 z∏; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2004 r. w sprawie zwalczania gruêlicy byd∏a; 3) powy˝ej 5 sztuk — za ka˝de nast´pne zwierz´ — 6,00 z∏. 3) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 sierpnia 2005 r. w sprawie sposobu i warunków wprowadzania czasowych zakazów opuszczania ogniska choroby zakaênej zwierzàt oraz czasowych ograniczeƒ w ruchu osobowym lub pojazdów (Dz. U. Nr 169, poz. 1423). 4.4.5. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do kwalifikacji zwierzàt i stad na podstawie kryterium wyst´powania lub zagro˝enia wystàpienia gruêlicy byd∏a: 1) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2004 r. w sprawie zwalczania gruêlicy byd∏a; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt. 4.4.6. Procedury kontrolne, a w szczególnoÊci zasady przemieszczania zwierzàt nara˝onych na kontakt lub zaka˝enie gruêlicà byd∏a: 1) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2004 r. w sprawie zwalczania gruêlicy byd∏a; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 sierpnia 2005 r. w sprawie sposobu i warunków wprowadzania czasowych zakazów opuszczania ogniska choroby zakaênej zwierzàt oraz czasowych ograniczeƒ w ruchu osobowym lub pojazdów. 2) od 2 do 5 sztuk — za ka˝de zwierz´ — 7,50 z∏; W celu okreÊlenia kwot wynagrodzenia za przeprowadzenie badaƒ wst´pnie przyj´to na potrzeby programu, ˝e w czasie jego realizacji zostanie przebadanych 268 949 sztuk byd∏a, o których mowa w pkt 1, 517 347 sztuk byd∏a, o których mowa w pkt 2, oraz 1 163 341 sztuk byd∏a, o których mowa w pkt 3. Ca∏kowite koszty zwiàzane z realizacjà programu sà przewidziane na kwot´ 26 761 428 z∏. G∏ównà korzyÊcià z realizacji programu dla w∏aÊcicieli stad oraz podmiotów prowadzàcych obrót byd∏em b´dzie prowadzenie swobodnego handlu byd∏em wewnàtrz Wspólnoty dzi´ki uzyskaniu statusów regionów urz´dowo wolnych. Po uznaniu danego stada i regionu za urz´dowo wolne od gruêlicy byd∏a mo˝liwy b´dzie swobodny handel byd∏em, bez przeszkód o charakterze sanitarnym, co zwi´kszy konkurencyjnoÊç polskich hodowców i producentów byd∏a na rynku unijnym, jak równie˝ na rynkach paƒstw trzecich. Dodatkowà korzyÊcià p∏ynàcà z realizacji programu b´dzie mo˝liwoÊç unikni´cia strat bezpoÊrednich — kosztów wynikajàcych ze zmniejszenia produkcji. W celu utrzymania statusu stada uznanego za urz´dowo wolne od gruêlicy byd∏a wystarczy wykonywaç badania w kierunku tej choroby jedynie co trzy lata. Ponadto w regionach uznanych za urz´dowo wolne b´dzie mo˝na zmniejszyç cz´stotliwoÊç badaƒ po osiàgni´ciu statusu przez dany region. Póêniej b´dzie mo˝liwa dalsza redukcja cz´stoÊci badaƒ, jednak dopiero wtedy, gdy sytuacja epizootyczna w zakresie gruêlicy byd∏a poprawi si´ na ca∏ym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przez co obni˝one zostanà ca∏kowite koszty wykonywanych badaƒ. Dane dotyczàce rozwoju choroby 6.1.1. Rok: 2002 Rok: 2001 Choroba: gruêlica byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Rozwój choroby 6.1. 6.1.1.1. Dane dotyczàce stad Dane o sytuacji epizootycznej w ostatnich latach 6. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6780 — Poz. 714 — 6781 — Poz. 714 Rok: 2004 Rok: 2003 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6782 — Rok: 2005 (*) Zgodnie z zaleceniami Komisji Europejskiej od 2004 r. w sprawozdawczoÊci jako stado z dodatnim wynikiem badaƒ odnotowuje si´ stado, w którym uzyskano dodat- reagujàce zwierz´. (
a)¸àczna liczba stad w regionie ∏àcznie ze stadami kwalifikujàcymi si´ i niekwalifikujàcymi si´ do programu. (
b)Stada co najmniej z jednym zwierz´ciem reagujàcym dodatnio w ramach programu niezale˝nie od liczby przeprowadzonych badaƒ w tym stadzie. (
c)Stada, których status w poprzednim okresie by∏ nieznany, niewolny — ujemny, wolny, urz´dowo wolny lub zawieszony i które majà przynajmniej jedno dodatnio nie by∏o zwierzàt. (**) Jest to liczba stad, w których przeprowadzono kontrole. Natomiast liczba stad, w których przeprowadzono badania, to 229712. Odnotowano 38008 stad, w których ni wynik tuberkulinizacji porównawczej. We wczeÊniejszych latach za dodatni wynik by∏ uwa˝any wynik potwierdzony mikrobiologicznie. Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 Rok: 2002 Rok: 2001 Choroba: gruêlica byd∏a 6.1.1.2. Dane dotyczàce zwierzàt Gatunek zwierzàt: byd∏o Dziennik Ustaw Nr 104 — 6783 — Poz. 714 — 6784 — Rok: 2004 Rok: 2003 Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 Gatunek zwierzàt: byd∏o Opis innych zastosowanych testów: test tuberkulinizacji Êródskórnej pojedynczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej oraz porównawczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej i ptasiej. Opis zastosowanych testów mikrobiologicznych: izolacja Mycobacterium bovis Choroba: gruêlica byd∏a Dane dotyczàce nadzoru i badaƒ laboratoryjnych Rok: 2001 6.2. (
a)¸àczna liczba stad w regionie, ∏àcznie ze stadami kwalifikujàcymi si´ i niekwalifikujàcymi si´ do programu. (
b)Obejmuje zwierz´ta badane indywidualnie i zbiorowo. (
c)Obejmuje tylko zwierz´ta zbadane indywidualnie. nik tuberkulinizacji porównawczej. We wczeÊniejszych latach za dodatni wynik by∏ uwa˝any wynik potwierdzony mikrobiologicznie. (*) Zgodnie z zaleceniami Komisji Europejskiej od 2004 r. w sprawozdawczoÊci jako stado z dodatnim wynikiem odnotowuje si´ stado, w którym uzyskano dodatni wy- Rok: 2005 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6785 — Poz. 714 Choroba: gruêlica byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Choroba: gruêlica byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Opis innych zastosowanych testów: test tuberkulinizacji Êródskórnej pojedynczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej oraz porównawczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej i ptasiej Opis zastosowanych testów mikrobiologicznych: izolacja Mycobacterium bovis Rok: 2003 Opis innych zastosowanych testów: test tuberkulinizacji Êródskórnej pojedynczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej oraz porównawczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej i ptasiej Opis zastosowanych testów mikrobiologicznych: izolacja Mycobacterium bovis Rok: 2002 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6786 — Poz. 714 Choroba: gruêlica byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Choroba: gruêlica byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Opis innych zastosowanych testów: test tuberkulinizacji Êródskórnej pojedynczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej oraz porównawczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej i ptasiej Opis zastosowanych testów mikrobiologicznych: izolacja Mycobacterium bovis Rok: 2005 Opis innych zastosowanych testów: test tuberkulinizacji Êródskórnej pojedynczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej oraz porównawczej z u˝yciem tuberkuliny bydl´cej i ptasiej Opis zastosowanych testów mikrobiologicznych: izolacja Mycobacterium bovis Rok: 2004 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6787 — Poz. 714 Choroba: gruêlica byd∏a Choroba: gruêlica byd∏a Choroba: gruêlica byd∏a Choroba: gruêlica byd∏a Choroba: gruêlica byd∏a Rok: 2002 Rok: 2003 Rok: 2004 Rok: 2005 Dane dotyczàce zaka˝eƒ Rok: 2001 6.3. Gatunek zwierzàt: byd∏o Gatunek zwierzàt: byd∏o Gatunek zwierzàt: byd∏o Gatunek zwierzàt: byd∏o Gatunek zwierzàt: byd∏o Dziennik Ustaw Nr 104 — 6788 — Poz. 714 Gatunek zwierzàt: byd∏o Cele Cele testów diagnostycznych Liczba testów 7. 7.1. 7.1.1. (
a)Status nieznany: brak wyników poprzednich badaƒ. (
b)Niewolne i dodatni wynik ostatniego badania: zbadane, co najmniej z jednym dodatnim wynikiem w ostatnim badaniu. (
c)Niewolne i dodatni wynik ostatniego badania: zbadane, co najmniej z ujemnymi wynikami w ostatnim badaniu, ale nieb´dàce urz´dowo wolne. Choroba: gruêlica byd∏a Dane dotyczàce statusu zwierzàt na koniec roku Rok: 2005 6.4. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6789 — Poz. 714 Choroba: gruêlica byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Cele testowania stad i zwierzàt 7.1.2.1. Cele testowania stad 7.1.2. Szczegó∏owy sposób prowadzenia badaƒ jest zawarty w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2004 r. w sprawie zwalczania gruêlicy byd∏a. Tuberkulinizacj´ pojedynczà i porównawczà wykonuje si´ poprzez Êródskórnà iniekcj´ tuberkuliny bydl´cej lub bydl´cej i ptasiej zgodnie z metodykà badania i standardami dla tuberkuliny zawartymi w za∏àczniku B do dyrektywy Rady 64/432/EWG. — porównawczej. — pojedynczej, W przypadku gruêlicy byd∏a badanie odbywa si´ poprzez prowadzenie testów tuberkulinizacji Êródskórnej: 7.1.1.1. Plany testów Dziennik Ustaw Nr 104 — 6790 — Poz. 714 Choroba: gruêlica byd∏a Cele testowania w zakresie kwalifikacji — 6791 — (
a)Status nieznany: brak wyników poprzednich badaƒ. (
b)Niewolne i dodatni wynik ostatniego badania: zbadane, co najmniej z jednym wynikiem dodatnim w ostatnim badaniu. (
c)Niewolne i dodatni wynik ostatniego badania: zbadane, co najmniej z wynikami ujemnymi w ostatnim badaniu, ale nieb´dàce urz´dowo wolne. 7.2. Choroba: gruêlica byd∏a 7.1.2.2. Cele testowania zwierzàt Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 Wszystkie wartoÊci sà podane bez VAT. Koszt programu obliczono wed∏ug kursu Êredniego euro z dnia 27 kwietnia 2006 r., który wynosi∏ 3,8665 z∏. Szczegó∏owa analiza kosztów programu 2007. (*) Sà to szacunkowe koszty, które zostanà dostosowane do wielkoÊci wydatków przewidzianych na zwalczanie chorób zakaênych zwierzàt w ustawie bud˝etowej na rok 8. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6792 — Poz. 714 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6793 — Poz. 714 Za∏àcznik nr 3 PROGRAM ZWALCZANIA BRUCELOZY U BYD¸A (B. ABORTUS) 1. 7) ∏ódzkie; 8) warszawskie oraz w 1972 r. — gdaƒskie. W gospodarstwach prywatnych zwierz´ta, u których wykryto lub podejrzewano zaka˝enie, by∏y usuwane i z tego tytu∏u by∏o wyp∏acane odszkodowanie. Dotkni´te brucelozà zwierz´ta w gospodarstwach paƒstwowych by∏y zabijane lub wysy∏ane do specjalnych gospodarstw, tzw. izolatorów bangowych. Wszystkie izolatory zosta∏y zlikwidowane w 1975 r. po wejÊciu w ˝ycie w dniu 1 lipca 1975 r. rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa z dnia 16 kwietnia 1975 r. w sprawie obowiàzku zg∏aszania oraz zwalczania brucelozy zwierzàt (Dz. U. Nr 13, poz. 77), zgodnie z którym uznano bruceloz´ byd∏a, Êwiƒ, owiec i kóz za chorob´ podlegajàcà obowiàzkowi zg∏aszania oraz okreÊlono Êrodki stosowane w celu zwalczania tej choroby. W latach 1975—1978 zwalczanie brucelozy by∏o kontynuowane w pozosta∏ych województwach. W tym okresie równie˝ przeprowadzono badania serologiczne, które obejmowa∏y od 5 do 7 milionów sztuk byd∏a rocznie. W efekcie tych badaƒ wykryto bruceloz´ u 31 720 sztuk byd∏a. Nale˝y podkreÊliç, ˝e oko∏o 10 % zabitego byd∏a pochodzi∏o z 42 województw (z ogólnej liczby 49 województw, zgodnie z obowiàzujàcym w tym czasie podzia∏em administracyjnym paƒstwa), a prawie 90 % z terenu 7 województw, z tego g∏ównie z województw: gorzowskiego, olsztyƒskiego, poznaƒskiego, szczeciƒskiego, zielonogórskiego. Z dniem 1 grudnia 1980 r., decyzjà Ministra Rolnictwa (komunikat Ministra Rolnictwa z dnia 3 paêdziernika 1980 r. /nr WETsp-II-4414-15/80/ w sprawie uznania obszaru Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej za wolny od brucelozy byd∏a), terytorium Polski zosta∏o uznane za urz´dowo wolne od brucelozy u byd∏a. Odsetek zaka˝onych zwierzàt wynosi∏ wtedy mniej ni˝ 0,5 %, zaka˝onych gospodarstw zaÊ by∏ mniejszy ni˝ 0,2 %. W tym czasie terytorium Polski spe∏nia∏o warunki zawarte w przepisach unijnych. Identyfikacja programu Paƒstwo Cz∏onkowskie: Rzeczpospolita Polska Choroba: Bruceloza byd∏a (B. abortus) Rok wdro˝enia: 2007 Data wys∏ania do Komisji Europejskiej: 31 maja 2006 r. 2. Dane historyczne dotyczàce sytuacji epizootycznej w zakresie brucelozy u byd∏a Problem brucelozy w Rzeczypospolitej Polskiej by∏ w przewa˝ajàcym stopniu ograniczony do brucelozy u byd∏a. Odnotowano te˝ kilka przypadków wystàpienia zaka˝enia Brucella ovis (zapalenie najàdrzy tryków) oraz brucelozy Êwiƒ (Brucella suis serotyp 2). W latach 1948—1956 jedynie byd∏o pochodzàce z gospodarstw paƒstwowych, w liczbie od 41 do 350 tysi´cy rocznie, by∏o badane w kierunku brucelozy. Odsetek reakcji serologicznych waha∏ si´ w poszczególnych latach od 7,2 do 22,8 % badanego byd∏a. W tym czasie iloÊç zaka˝onych byków si´ga∏a 1,1 do 2,1 %. W okresie pomi´dzy 1956 r. a 1966 r. badano od 350 tysi´cy do miliona sztuk byd∏a rocznie. Bruceloz´ diagnozowano w 2,3 do 5,7 % gospodarstw paƒstwowych oraz od 0,32 do 1,7 % gospodarstw prywatnych. W roku 1966 prawie 12 % sztuk byd∏a w gospodarstwach paƒstwowych by∏o dotkni´tych brucelozà. W latach 1953—1956 prawie 226 tysi´cy sztuk byd∏a zosta∏o zaszczepionych przeciwko brucelozie szczepionkà S19. Szczepienia te kontynuowano do 1966 r., kiedy Departament Weterynarii Ministerstwa Rolnictwa zabroni∏ u˝ywania szczepionek we wschodnich i centralnych województwach. Aby monitorowaç sytuacj´ w prywatnych gospodarstwach w latach 1965 r. i 1967 r. serologiczne badanie byd∏a by∏o przeprowadzane w województwie gdaƒskim, lubelskim i olsztyƒskim oraz w województwach graniczàcych z Czechos∏owacjà (zgodnie z ówczesnym podzia∏em administracyjnym paƒstwa). Wykryto, ˝e iloÊç seroreagentów nie przekracza∏a 0,5 %. Szeroko zakrojone Êrodki kontroli brucelozy u byd∏a rozpocz´to w 1969 r. w województwach wschodnich i centralnych Rzeczypospolitej Polskiej. Po badaniach serologicznych ca∏ego pog∏owia i usuni´ciu sztuk reagujàcych dodatnio uznano do 1971 r. za wolne od brucelozy u byd∏a województwa: 1) bia∏ostockie; 2) lubelskie; 3) rzeszowskie; 4) krakowskie; 5) katowickie; 6) kieleckie; 3. Opis programu W Rzeczypospolitej Polskiej obecnie program kontroli brucelozy u byd∏a jest prowadzony zgodnie z rozporzàdzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 grudnia 2004 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli oraz zakresu badaƒ kontrolnych zaka˝eƒ zwierzàt. Badaniami obj´te jest terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Corocznie próbki sà pobierane w 1/3 stad byd∏a znajdujàcych si´ na obszarze powiatu, dzi´ki czemu w okresie 3 lat badaniu zostanà poddane wszystkie stada byd∏a. Badaniem Dziennik Ustaw Nr 104 — 6794 — Poz. 714 obj´te zostanie byd∏o p∏ci ˝eƒskiej oraz przeznaczone do rozrodu buhaje powy˝ej 12. miesiàca ˝ycia. Dopuszczone b´dzie zarówno pobieranie do badaƒ krwi, jak równie˝ pulowanych prób mleka od krów pochodzàcych z jednego gospodarstwa. Zgodnie z informacjami przes∏anymi przez Agencj´ Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na wniosek G∏ównego Lekarza Weterynarii stan pog∏owia byd∏a na dzieƒ 14 kwietnia 2006 r. przedstawia∏ si´ nast´pujàco: Zgodnie z powy˝szymi danymi, programem zostanie obj´tych 1 632 806 zwierzàt w 268 949 stadach (1/3 z ogólnej liczby stad). Bioràc pod uwag´ mo˝liwoÊç wystàpienia stad pustych, przewiduje si´ przebadanie 1 583 822 sztuk byd∏a. Sposób post´powania w przypadku wystàpienia podejrzenia lub stwierdzenia brucelozy u byd∏a w stadzie jest okreÊlony w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2005 r. w sprawie zwalczania brucelozy (Dz. U. Nr 79, poz. 690). W przypadku podejrzenia wystàpienia tej choroby powiatowy lekarz weterynarii podejmuje niezw∏ocznie czynnoÊci majàce na celu jej potwierdzenie lub wykluczenie. Polegajà one m.in. na: przeprowadzeniu dochodzenia epizootycznego, badania klinicznego zwierzàt, pobraniu prób do badaƒ oraz w razie koniecznoÊci — przeprowadzeniu sekcji zw∏ok lub badania poubojowego zwierzàt. Zwierz´ta podejrzane o zaka˝enie podlegajà odosobnieniu w stadzie. Podejrzane stado zostaje obj´te nadzorem i nak∏ada si´ na nie restrykcje w postaci zakazu przemieszczania zwierzàt ze i do stada (dozwolone jedynie przemieszczanie w celu natychmiastowego uboju). Powiatowy lekarz weterynarii powiadamia tak˝e podmiot skupujàcy mleko o podejrzeniu brucelozy w danym stadzie. W przypadku stwierdzenia brucelozy u byd∏a (stosownie do art. 44 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt oraz § 5 rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2005 r. w sprawie zwalczania brucelozy) powiatowy lekarz weterynarii wyznacza ognisko choroby oraz podejmuje czynnoÊci majàce na celu zapobie˝enie szerzeniu si´ choroby. Powiadamia on paƒstwowego inspektora sanitarnego o stwierdzeniu choroby oraz podmiot skupujàcy mleko o cofni´ciu uznania stada byd∏a za urz´dowo wolne od brucelozy. Nakazuje m.in. zabicie chorych zwierzàt (nie podlegajà one leczeniu), usuni´cie i unieszkodliwienie poronionych p∏odów, ∏o˝ysk oraz martwych zwierzàt, pobranie prób do badaƒ, odka˝anie obornika i gnojowicy oraz oczyszczenie i odka˝enie wszelkich sprz´tów i Êció∏ki, majàcych kontakt z chorymi zwierz´tami. Zakazuje on tak˝e wykorzystywania pastwisk, na których przebywa∏o byd∏o chore na bruceloz´, przez 60 dni od dnia usuni´cia tych zwierzàt z pastwisk. Ognisko uznaje si´ za wygas∏e, gdy wszystkie chore zwierz´ta pad∏y lub zosta∏y zabite, a wyniki badaƒ pozosta∏ych zwierzàt z gatunków wra˝liwych sà ujemne oraz zosta∏o przeprowadzone oczyszczanie i odka˝anie. Program nie wprowadza dodatkowych wymagaƒ co do przemieszczania byd∏a w zwiàzku ze statusami epizootycznymi poszczególnych regionów. Warunki konieczne do uznania stada za urz´dowo wolne od brucelozy u byd∏a zosta∏y okreÊlone w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt. Zgodnie z za∏àcznikiem nr 4 do ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, bruceloza jest chorobà zakaênà podlegajàcà zakazowi szczepieƒ. Celem d∏ugofalowym, nieobj´tym programem, jest uznanie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej za urz´dowo wolne od tej choroby, co b´dzie mog∏o nastàpiç, je˝eli zostanà spe∏nione nast´pujàce warunki: 1) w okresie 3 lat nie zostanie stwierdzone poronienie spowodowane bakteriami Brucella oraz nie zostanà wyizolowane bakterie Brucella abortus, a badaniom diagnostycznym b´dà poddawane zarówno ka˝dy poroniony p∏ód, jak i jego matka; 2) nie zostanà stwierdzone objawy kliniczne brucelozy u byd∏a; 3) co najmniej 99,8 % stad uzyska status stad urz´dowo wolnych od brucelozy u byd∏a w okresie ostatnich 5 lat; 4) powiatowy lekarz weterynarii przeprowadzi badania w ka˝dym przypadku zg∏oszenia poronienia u byd∏a; 5) jest mo˝liwa identyfikacja stada pochodzenia i stada przejÊciowego dla ka˝dej sztuki byd∏a; 6) byd∏o wprowadzane na terytorium paƒstwa, do chowu lub hodowli, pochodzi wy∏àcznie ze stad urz´dowo wolnych od brucelozy byd∏a oraz uzyskuje ujemny wynik testu serologicznego. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6795 — 4. Ârodki przewidziane programem 4.1. Podsumowanie Êrodków przewidzianych programem Poz. 714 Okres trwania programu: rok 2007 Dzia∏ania podejmowane w zwiàzku z realizacjà programu: ⌧ kontrola ⌧ zwalczanie ⌧ badania ⌧ badania ⌧ ubój zwierzàt z dodatnim wynikiem ⌧ ubój zwierzàt z dodatnim wynikiem ⌧ zabicie zwierzàt z dodatnim wynikiem ⌧ zabicie zwierzàt z dodatnim wynikiem szczepienia rozszerzony ubój lub zabijanie leczenie ⌧ niszczenie produktów ⌧ niszczenie produktów ⌧ kontrola i nadzór inne Êrodki (wymieniç) 4.2. W∏adza centralna odpowiedzialna za nadzór i koordynacj´ w województwach, na których obszarach program b´dzie realizowany Zgodnie z art. 57 ust. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych, G∏ówny Lekarz Weterynarii nadzoruje realizacj´ programu zwalczania chorób zakaênych zwierzàt, a poniewa˝ jest on wspó∏finansowany ze Êrodków Unii Europejskiej, informuje Komisj´ Europejskà o post´pach w jego realizacji zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w Unii Europejskiej. 4.3. Opis i okreÊlenie obszarów geograficznych i administracyjnych, na których program b´dzie realizowany Terytorium Rzeczypospolitej Polskiej Mapa 1. Obecny podzia∏ administracyjny terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na województwa Dziennik Ustaw Nr 104 4.4. — 6796 — Akty prawne w zakresie obj´tym programem 4.4.1. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do rejestracji gospodarstw: 1) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt; 2) ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie p∏atnoÊci; 3) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 stycznia 2003 r. w sprawie rejestru podmiotów prowadzàcych niektóre rodzaje dzia∏alnoÊci dotyczàce zwierzàt i produktów zwierz´cych; 4) ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierzàt; 5) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu danych zamieszczanych w rejestrze zwierzàt gospodarskich oznakowanych. 4.4.2. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do identyfikacji i rejestracji zwierzàt: 1) ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierzàt; 2) rozporzàdzenie Komisji nr 911/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania rozporzàdzenia (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady w zakresie kolczyków, paszportów i rejestrów gospodarstw; 3) rozporzàdzenie Komisji nr 494/98 z dnia 27 lutego 1998 r. ustanawiajàce szczegó∏owe przepisy wykonawcze do rozporzàdzenia Rady (WE) nr 820/97 w odniesieniu do stosowania minimalnych sankcji administracyjnych w ramach systemu identyfikacji i rejestracji byd∏a; 4) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 maja 2004 r. w sprawie sposobu oznakowania byd∏a, owiec i kóz oraz Êwiƒ, okreÊlenia wzorów znaków identyfikacyjnych oraz wymagaƒ i warunków technicznych kolczyków dla zwierzàt gospodarskich; 5) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 lipca 2004 r. w sprawie okreÊlenia wzoru paszportu konia i wzoru paszportu byd∏a; 6) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 29 lipca 2005 r. w sprawie ksi´gi rejestracji byd∏a, Êwiƒ, owiec lub kóz. 4.4.3. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do powiadamiania o chorobie: 1) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, zgodnie z którà bruceloza u byd∏a jest chorobà podlegajàcà obowiàzkowi zwalczania (za∏àcznik nr 2 do ustawy); Poz. 714 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 listopada 2005 r. w sprawie zakresu, sposobu i terminów przekazywania informacji o wyst´powaniu chorób zakaênych zwierzàt podlegajàcych obowiàzkowi zwalczania i rejestracji oraz o wynikach monitorowania chorób odzwierz´cych i odzwierz´cych czynników chorobotwórczych, a tak˝e zwiàzanej z nimi opornoÊci na Êrodki przeciwdrobnoustrojowe. 4.4.4. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do podejmowania dzia∏aƒ w przypadku stwierdzenia wystàpienia brucelozy u byd∏a, podejmowanych w celu zwalczania tej choroby: 1) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2005 r. w sprawie zwalczania brucelozy; 3) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt. 4.4.5. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do kwalifikacji zwierzàt i stad na podstawie kryterium wyst´powania lub zagro˝enia wystàpienia brucelozy u byd∏a: 1) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2005 r. w sprawie zwalczania brucelozy; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ weterynaryjnych niezb´dnych do uzyskania i zachowania uznania stada lub gospodarstwa za urz´dowo wolne lub wolne od chorób zakaênych zwierzàt. 4.4.6. Procedury kontrolne, a w szczególnoÊci zasady przemieszczania zwierzàt nara˝onych na kontakt lub zaka˝enie brucelozà u byd∏a okreÊla rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2005 r. w sprawie zwalczania brucelozy. 4.4.7. Akt prawny stanowiàcy podstaw´ do kontroli wyst´powania brucelozy u byd∏a — rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 grudnia 2004 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli oraz zakresu badaƒ kontrolnych zaka˝eƒ zwierzàt. 4.4.8. Akt prawny stanowiàcy podstaw´ do uzyskania odszkodowaƒ dla posiadaczy zwierzàt zabitych z nakazu w∏aÊciwych organów w zwiàzku ze zwalczaniem brucelozy u byd∏a — ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. Dziennik Ustaw Nr 104 5. — 6797 — Ogólny opis kosztów i korzyÊci Zgodnie z rozporzàdzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i wysokoÊci wynagrodzenia za wykonywanie czynnoÊci przez lekarzy weterynarii i inne osoby wyznaczone przez powiatowego lekarza weterynarii, wynagrodzenie za pobranie krwi lub mleka do badaƒ wynosi: 1) za pierwszà sztuk´ w stadzie — 15,00 z∏; 2) od 2 do 5 sztuk — za ka˝de zwierz´ — 4,50 z∏; 3) powy˝ej 5 sztuk — za ka˝de nast´pne zwierz´ — 3,40 z∏. W celu okreÊlenia kwot wynagrodzenia za przeprowadzenie badaƒ wst´pnie przyj´to na potrzeby programu, ˝e w trakcie jego realizacji zostanie przebadanych 268 949 sztuk byd∏a, o których mowa w pkt 1, 479 276 sztuk byd∏a, o których mowa w pkt 2, oraz 835 597 sztuk byd∏a, o których mowa w pkt 3. Ca∏kowity koszt zwiàzany z realizacjà programu wyniesie 18 483 273 z∏. Poz. 714 G∏ównà korzyÊcià z realizacji programu dla w∏aÊcicieli stad oraz podmiotów prowadzàcych obrót byd∏em b´dzie prowadzenie swobodnego handlu byd∏em wewnàtrz Wspólnoty dzi´ki uzyskaniu statusów regionów urz´dowo wolnych. Po uznaniu danego stada i regionu za urz´dowo wolne od brucelozy byd∏a b´dzie mo˝liwy swobodny handel byd∏em, bez przeszkód o charakterze sanitarnym, co zwi´kszy konkurencyjnoÊç polskich hodowców i producentów byd∏a na rynku unijnym, jak równie˝ na rynkach paƒstw trzecich. Dodatkowà korzyÊcià p∏ynàcà z realizacji programu b´dzie mo˝liwoÊç unikni´cia strat bezpoÊrednich — kosztów wynikajàcych ze zmniejszenia produkcji. W celu utrzymania statusu stada uznanego za urz´dowo wolne od brucelozy byd∏a wystarczy wykonywaç badania w kierunku tej choroby jedynie co 3 lata. Ponadto w regionach uznanych za urz´dowo wolne b´dzie mo˝na zmniejszyç cz´stotliwoÊç badaƒ — coroczne jedno badanie wszystkich zwierzàt powy˝ej 24. miesiàca ˝ycia przez pierwsze pi´ç lat po uzyskaniu statusu. Dane dotyczàce rozwoju choroby 6.1.1. Rok: 2002 Rok: 2001 Choroba: bruceloza u byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o Rozwój choroby 6.1. 6.1.1.1. Dane dotyczàce stad Dane dotyczàce sytuacji epizootycznej w ostatnich latach 6. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6798 — Poz. 714 — 6799 — Poz. 714 Rok: 2004 Rok: 2003 Dziennik Ustaw Nr 104 agujàce zwierz´. (
a)¸àczna liczba stad w regionie, ∏àcznie ze stadami kwalifikujàcymi si´ i niekwalifikujàcymi si´ do programu. (
b)Stada co najmniej z jednym zwierz´ciem reagujàcym dodatnio w ramach programu, niezale˝nie od liczby badaƒ przeprowadzonych w tym stadzie. (
c)Stada, których status w poprzednim okresie by∏ nieznany, niewolny — ujemny, wolny, urz´dowo wolny lub zawieszony i które majà przynajmniej jedno dodatnio re- (*) Jest to liczba stad, w których przeprowadzono kontrole. Natomiast liczba stad, w których przeprowadzono badania, to 226576. Odnotowano 37318 stad pustych. Rok: 2005 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6800 — Poz. 714 Rok: 2002 Rok: 2001 Choroba: bruceloza u byd∏a Gatunek zwierzàt: byd∏o 6.1.1.2. Dane dotyczàce zwierzàt Dziennik Ustaw Nr 104 — 6801 — Poz. 714 — 6802 — Rok: 2004 Rok: 2003 Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 (
a)¸àczna liczba stad w regionie, ∏àcznie ze stadami kwalifikujàcymi si´ i niekwalifikujàcymi si´ do programu. (
b)Obejmuje zwierz´ta badane indywidualnie i zbiorowo. (
c)Obejmuje tylko zwierz´ta zbadane indywidualnie. stwowym Instytucie Badawczym w Pu∏awach. (*) W dwóch przypadkach wyst´powanie brucelozy u byd∏a nie zosta∏o potwierdzone badaniem przeprowadzonym w Paƒstwowym Instytucie Weterynaryjnym — Paƒ- Rok: 2005 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6803 — Poz. 714 Rok: 2002 Rok: 2001 6) OAG — odczyn antyglobulinowy. 5) Test ELISA z pojedynczà próbà surowicy; 4) OMA — odczyn mikro- i makroaglutynacji; 3) OWD — odczyn wiàzania dope∏niacza; 2) OKAP — odczyn kwaÊnej aglutynacji p∏ytowej; 1) OA — odczyn aglutynacji próbówkowej; Opis zastosowanych testów serologicznych: Gatunek zwierzàt: byd∏o Dane dotyczàce nadzoru i testów laboratoryjnych 6.2.1. Choroba: bruceloza u byd∏a Dane dotyczàce nadzoru i badaƒ laboratoryjnych 6.2. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6804 — Poz. 714 Instytucie Badawczym w Pu∏awach. — 6805 — (*) W dwóch przypadkach wyst´powanie brucelozy nie zosta∏o potwierdzone badaniem przeprowadzonym w Paƒstwowym Instytucie Weterynaryjnym — Paƒstwowym Rok: 2005 Rok: 2004 Rok: 2003 Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 Rok: 2005 Rok: 2004 Rok: 2003 Rok: 2002 Rok: 2001 Gatunek zwierzàt: byd∏o Dane dotyczàce zaka˝eƒ Choroba: bruceloza u byd∏a 6.3. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6806 — Poz. 714 Gatunek zwierzàt: byd∏o Cele testów diagnostycznych Cele w odniesieniu do testów diagnostycznych 7.1. 7.1.1. 7.1.1.1. Liczba testów Cele 7. (
a)Status nieznany: brak wyników poprzednich badaƒ. (
b)Niewolne i dodatni wynik ostatniego badania: zbadane, co najmniej z jednym dodatnim wynikiem w ostatnim badaniu. (
c)Niewolne i dodatni wynik ostatniego badania: zbadane, co najmniej z ujemnymi wynikami w ostatnim badaniu, ale niemajàce statusu urz´dowo wolnego. Choroba: bruceloza u byd∏a Dane dotyczàce statusu stad na koniec roku 2005 Rok: 2005 6.4. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6807 — Poz. 714 Cele testowania stad i zwierzàt Choroba: bruceloza u byd∏a 7.1.2.1. Cele testowania stad 7.1.2. Szczegó∏owy sposób prowadzenia badaƒ jest zawarty w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2005 r. w sprawie zwalczania brucelozy. 7.1.1.2. Plany testów Dziennik Ustaw Nr 104 — 6808 — Poz. 714 Choroba: bruceloza u byd∏a Cele testowania w zakresie kwalifikacji (
b)Niewolne i dodatni wynik ostatniego badania: zbadane, co najmniej z jednym dodatnim wynikiem w ostatnim badaniu. (
c)Niewolne i dodatni wynik ostatniego badania: zbadane, co najmniej z ujemnymi wynikami w ostatnim badaniu, ale niemajàce statusu urz´dowo wolnego. — 6809 — (
a)Status nieznany: brak wyników poprzednich badaƒ. 7.2. Choroba: bruceloza u byd∏a 7.1.2.2. Cele testowania zwierzàt Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 Wszystkie wartoÊci sà podane bez VAT. Koszt programu obliczono wed∏ug Êredniego kursu euro z dnia 27 kwietnia 2006 r., który wynosi∏ 3,8665 z∏. Szczegó∏owa analiza kosztów programu 2007. — 6810 — (*) Sà to szacunkowe koszty, które zostanà dostosowane do wielkoÊci wydatków przewidzianych na zwalczanie chorób zakaênych zwierzàt w ustawie bud˝etowej na rok 8. Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6811 — Poz. 714 Za∏àcznik nr 4 PROGRAM ZWALCZANIA WÂCIEKLIZNY (RABIES) 1. 2. Identyfikacja programu Paƒstwo Cz∏onkowskie: Rzeczpospolita Polska Choroba: WÊcieklizna Rok wdro˝enia: 2007 Data wys∏ania do Komisji Europejskiej: 31 maja 2006 r. Dane historyczne dotyczàce sytuacji epizootycznej w zakresie wÊcieklizny W okresie mi´dzywojennym i w pierwszych latach po II wojnie Êwiatowej g∏ównym nosicielem wÊcieklizny na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej by∏y psy. Wprowadzenie w 1949 r. obowiàzkowego szczepienia psów przeciwko wÊciekliênie pozwoli∏o na opanowanie problemu wyst´powania choroby w Polsce. Liczba przypadków wÊcieklizny wÊród zwierzàt obni˝y∏a si´ z ponad 3600 w 1946 r. do 73 przypadków w 1956 r. Problem wÊcieklizny ponownie pojawi∏ si´, kiedy zacz´to rejestrowaç coraz wi´cej przypadków tej choroby w Êrodowisku zwierzàt dzikich. W latach 1946—1956 zg∏aszano rocznie od 1 do 6 przypadków wÊcieklizny wÊród zwierzàt dzikich. W 1956 i 1957 r. nie zanotowano ˝adnego przypadku wÊcieklizny u zwierzàt dzikich. W latach nast´pnych by∏ zauwa˝alny wzrost zachorowaƒ wÊród zwierzàt dzikich, a w szczególnoÊci u lisów wolno ˝yjàcych. Pod koniec lat siedemdziesiàtych zachorowania u zwierzàt dzikich przekracza∏y liczb´ zachorowaƒ u zwierzàt domowych. W 1990 r. w Rzeczypospolitej Polskiej stwierdzono 2045 przypadków wÊcieklizny, w tym 1668 przypadków wÊród zwierzàt dzikich (1374 przypadki u lisów wolno ˝yjàcych). Najwi´cej przypadków wÊcieklizny zanotowano w województwach: poznaƒskim

(157), opolskim

(139), koszaliƒskim

(133), szczeciƒskim

(130), bydgoskim

(123), s∏upskim

(103). Nie notowano ich w województwie bialskopodlaskim, a pojedyncze przypadki odnotowano w województwach: lubelskim, ∏om˝yƒskim, ∏ódzkim, przemyskim. W 1991 r. stwierdzono 2287 przypadków wÊcieklizny, w tym 1864 u zwierzàt dzikich, z czego 1513 przypadków u lisów wolno ˝yjàcych. WÊcieklizny nie odnotowano w województwie lubelskim, a pojedyncze przypadki wystàpi∏y w województwach: przemyskim, ∏ódzkim, ∏om˝yƒskim, kroÊnieƒskim. W 1994 r. stwierdzono 2238 przypadków wÊcieklizny u zwierzàt, w tym 1788 u zwierzàt dzikich, z czego 1506 przypadków u lisów wolno ˝yjàcych. W 1995 r. stwierdzono 1973 przypadki wÊcieklizny u zwierzàt, w tym 1528 u zwierzàt dzikich, z czego 1280 przypadków u lisów wolno ˝yjàcych. W 1996 r. stwierdzono 2527 przypadków wÊcieklizny u zwierzàt, w tym 2064 u zwierzàt dzikich, z czego 1779 przypadków u lisów wolno ˝yjàcych. W 1997 r. stwierdzono 1494 przypadki wÊcieklizny u zwierzàt, w tym 1239 u zwierzàt dzikich, z czego 1091 przypadków u lisów wolno ˝yjàcych. Efektem nieustajàcego przeprowadzania szczepieƒ w zachodniej cz´Êci Rzeczypospolitej Polskiej by∏ spadek liczby przypadków wÊcieklizny, a zw∏aszcza niewyst´powanie tej choroby w województwach: zachodniopomorskim, lubuskim i dolnoÊlàskim. W 1998 r. stwierdzono 1329 przypadków u zwierzàt, w tym 1120 przypadków u zwierzàt dzikich, z czego 927 przypadków u lisów wolno ˝yjàcych. W 1999 r. stwierdzono 1148 przypadków u zwierzàt, z czego 721 przypadków u lisów wolno ˝yjàcych. W 2000 r. stwierdzono 2224 przypadki u zwierzàt, z czego 1583 przypadki u lisów wolno ˝yjàcych, a w 2001 r. stwierdzono 2964 przypadki u zwierzàt, z czego 2224 przypadki u lisów wolno ˝yjàcych. W trakcie przeprowadzanych akcji szczepieƒ zaobserwowano zmiany w obszarach wyst´powania wÊcieklizny. Pojawi∏y si´ przypadki zachorowaƒ na wschodnich obszarach Rzeczypospolitej Polskiej, czyli obszarach nieobj´tych do tej pory szczepieniami, oraz wyst´powa∏y pojedyncze przypadki wÊcieklizny na terenach przygranicznych z Republikà Czeskà. Z uwagi na rozprzestrzenianie si´ wÊcieklizny w 1993 r. rozpocz´to akcj´ doustnych szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie. W 2002 r. liczba przypadków wÊcieklizny u zwierzàt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wynios∏a 1119, z czego 1038 przypadków zanotowano u zwierzàt dzikich (w tym 884 u lisów wolno ˝yjàcych). W 2002 r. najwi´kszà liczb´ przypadków wÊcieklizny zwierzàt zanotowano w województwie wielkopolskim — 339 przypadków, jednak, jak wykazujà dane za lata 2003—2005 i okres od stycznia do kwietnia 2006 r., uleg∏a ona nast´pnie znacznemu zmniejszeniu w tym województwie (za∏àczniki nr 1—5 do programu). W 1993 r. stwierdzono 2648 przypadków wÊcieklizny u zwierzàt, w tym 2166 u zwierzàt dzikich, z czego 1803 przypadki u lisów wolno ˝yjàcych. Obecnie najwi´kszym problemem zwiàzanym z wyst´powaniem wÊcieklizny jest granica pó∏nocno-wschodnia i wschodnia Rzeczypospolitej W 1992 r. stwierdzono 3084 przypadki wÊcieklizny, w tym u zwierzàt dzikich 2549, z czego 2079 przypadków u lisów wolno ˝yjàcych. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6812 — Polskiej, gdzie zauwa˝ono pojawienie si´ przypadków wÊcieklizny z terenów Ukrainy oraz Federacji Rosyjskiej (Obwód Kaliningradzki). W zwiàzku z tak gwa∏townie narastajàcym problemem wÊcieklizny wÊród zwierzàt dzikich na prze∏omie 1991 i 1992 r. opracowano za∏o˝enia do programu zwalczania wÊcieklizny w Rzeczypospolitej Polskiej. W pierwszym etapie wyk∏adanie szczepionki mia∏o objàç teren w pasie przygranicznym z Niemcami (Szczecin, Gorzów Wielkopolski, Zielona Góra, Jelenia Góra, Wa∏brzych, Legnica, Opole, Wroc∏aw, Poznaƒ, Pi∏a, Leszno, Koszalin), gdzie wÊcieklizna u lisów wolno ˝yjàcych wystàpi∏a endemicznie i stwierdzano najcz´Êciej przypadki tej choroby. Zaproponowano wyk∏adanie szczepionki 2 razy w roku — wiosnà i jesienià — po 16 dawek (przyn´

t)na km2. Wyk∏adanie szczepionki mia∏o byç przeprowadzane r´cznie. Stopniowo akcja mia∏a byç rozszerzana o kolejne województwa w kierunku wschodnim. Wraz z wyk∏adaniem szczepionki mia∏a byç prowadzona kontrola szczepieƒ okreÊlajàca wskaênik przyj´cia szczepionki przez lisy wolno ˝yjàce oraz wskaênik nabytej odpornoÊci. Jednak w 1992 r. zmieniono sposób rozrzucania szczepionki z r´cznego na wyrzucanie z samolotów, a liczb´ województw obj´tych szczepieniem zmniejszono z 12 do 6. Zrezygnowano z nast´pujàcych województw: opolskiego, wroc∏awskiego, leszczyƒskiego, pilskiego, poznaƒskiego, koszaliƒskiego. Ostatecznie Rzeczpospolita Polska rozpocz´∏a program szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie w 1993 r. W 1994 r. obszar szczepieƒ zosta∏ powi´kszony o 6 województw (koszaliƒskie, s∏upskie, pilskie, katowickie, bielsko-bialskie, skierniewickie). W 1995 r. obszar szczepieƒ zosta∏ powi´kszony o 10 województw (gdaƒskie, bydgoskie, koniƒskie, leszczyƒskie, poznaƒskie, kaliskie, wroc∏awskie, opolskie, cz´stochowskie, warszawskie). W 1996 r. obszar szczepieƒ zosta∏ powi´kszony o 4 województwa (kroÊnieƒskie, nowosàdeckie, elblàskie, piotrkowskie). W 1997 r. obszar szczepieƒ zosta∏ powi´kszony o województwo krakowskie. W 1998 r. obszar szczepieƒ zosta∏ powi´kszony o 5 województw (tarnowskie, sieradzkie, radomskie, ∏ódzkie, lubelskie — 1 gmina). W 1999 r. zosta∏ zmieniony podzia∏ administracyjny paƒstwa z 49 województw na 16 województw i wówczas szczepieniami obj´to ca∏kowicie województwa: dolnoÊlàskie, lubuskie, Poz. 714 zachodniopomorskie, wielkopolskie, Êlàskie, pomorskie, opolskie, ma∏opolskie, natomiast cz´Êciowo województwa: kujawsko-pomorskie, lubelskie, ∏ódzkie, warmiƒsko-mazurskie, mazowieckie, podkarpackie. Natomiast w województwach: podlaskim i Êwi´tokrzyskim nie prowadzono szczepieƒ. W 2000 r. obszar szczepieƒ nie uleg∏ zmianie. W wyniku gwa∏townego wzrostu zachorowaƒ zwierzàt na wÊcieklizn´ na terenach, gdzie nie prowadzono szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie, oraz na granicy „obszaru szczepionego” z „obszarem nieszczepionym” w 2001 r. wprowadzono zmodernizowany program szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie, gdzie zrezygnowano w akcji wiosennej ze szczepieƒ na terenach zachodnich Rzeczypospolitej Polskiej, na których od d∏u˝szego czasu nie odnotowywano przypadków wÊcieklizny u zwierzàt. Obszar obj´ty szczepieniami to: 1) powiat wa∏ecki w województwie zachodniopomorskim; 2) powiaty: dzier˝oniowski, zàbkowicki i k∏odzki w województwie dolnoÊlàskim; 3) województwo pomorskie, z wyjàtkiem powiatów: s∏upskiego, l´borskiego i bytomskiego; 4) województwa: warmiƒsko-mazurskie, kujawsko-pomorskie, wielkopolskie, ma∏opolskie, opolskie, Êlàskie, ∏ódzkie, Êwi´tokrzyskie; 5) powiaty: warszawski zachodni, gostyƒski, sochaczewski, ˝yrardowski, grodziski, pruszkowski, piaseczyƒski, grójecki, bia∏obrzeski, przysucki, radomski, szyd∏owiecki, zwoleƒski, lipski, kozienicki, sierpecki, p∏oƒski, nowodworski, ciechanowski, m∏awski, ˝uromiƒski, przasnyski, ostro∏´cki, makowski, legionowski i pu∏tuski w województwie mazowieckim; 6) gmina Janowiec i cz´Êç gminy Pu∏awy w województwie lubelskim; 7) powiaty: bieszczadzki, brzozowski, d´bicki, jasielski, kolbuszowski, kroÊnieƒski, ∏aƒcucki, mielecki, ropczycki, rzeszowski, sanocki, strzy˝owski i tarnobrzeski w ca∏oÊci oraz powiaty: jaros∏awski, le˝ajski, ni˝aƒski, przemyski, przeworski i stalowowolski w cz´Êci na po∏udnie od linii rzeki San w województwie podkarpackim. Natomiast w akcji jesiennej 2001 r. szczepieniami obj´to wi´kszà cz´Êç terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poza województwem podlaskim, cz´Êcià województw: lubelskiego i podkarpackiego. Od 2002 r. akcja szczepieƒ obejmuje ca∏e terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6813 — Poz. 714 Wyniki badaƒ monitoringowych akcji szczepieƒ (*) Na podstawie wst´pnych wyników badaƒ. TC — tetracykliny (marker) RFFIT — rapid fluorescent focus inhibition test 3. Opis programu Zgodnie z ustawà z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, wÊcieklizna nale˝y do chorób zakaênych zwierzàt podlegajàcych obowiàzkowi zwalczania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (za∏àcznik nr 2 do ustawy). Psy powy˝ej 3. miesiàca ˝ycia przebywajàce na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz lisy wolno ˝yjàce na obszarach okreÊlonych przez ministra w∏aÊciwego do spraw rolnictwa, zgodnie z art. 56 tej ustawy, podlegajà obowiàzkowemu szczepieniu ochronnemu przeciwko wÊciekliênie. Na podstawie rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 czerwca 2004 r. w sprawie szczegó∏owych warunków i sposobu przeprowadzania ochronnych szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie (Dz. U. Nr 142, poz. 1509) szczepienia ochronne lisów wolno ˝yjàcych przeprowadza wojewódzki lekarz weterynarii. Zgodnie z tym rozporzàdzeniem szczepionka jest rozrzucana z samolotu lub wyk∏adana r´cznie dwa razy w roku kalendarzowym na obszarach lasów oraz we wszystkich miejscach bytowania lisów wolno ˝yjàcych. Szczepionka mo˝e byç podana raz w roku, je˝eli na obszarze województwa i na obszarach województw graniczàcych z tym województwem nie stwierdzono przypadków wystàpienia wÊcieklizny w okresie dwóch kolejnych lat. Natomiast szczepieƒ ochronnych nie przeprowadza si´, je˝eli na obszarze województwa i na obszarach województw graniczàcych z tym województwem nie stwierdzono wÊcieklizny w okresie trzech kolejnych lat. Liczba dawek szczepionki zale˝y od stopnia zalesienia i ukszta∏towania terenu, populacji zwierzàt dzikich oraz przyj´tego sposobu podania szczepionki, ale nie powinna byç mniejsza ni˝ 20 dawek na 1 km2 powierzchni. Badania monitoringowe (RFFIT, TC), wykonywane w celu okreÊlenia efektywnoÊci doustnych szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie, przeprowadza si´ na podstawie rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 grudnia 2004 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli oraz zakresu badaƒ kontrolnych zaka˝eƒ zwierzàt. Zgodnie z tym rozporzàdzeniem w celu kontroli wÊcieklizny pobiera si´ do badaƒ tkank´ mózgowà, surowic´ i ˝uchw´ od 8 lisów wolno ˝yjàcych odstrzelonych na ka˝dych 100 km2 obszaru, na którym lisy wolno ˝yjàce zosta∏y obj´te szczepieniem ochronnym przeciwko wÊciekliênie. Natomiast w celu izolacji i okreÊlenia szczepu wirusa wÊcieklizny do badaƒ przesy∏a si´ tkank´ mózgowà lisów wolno ˝yjàcych, u których w badaniu laboratoryjnym potwierdzono wÊcieklizn´. Diagnostyka i metody badaƒ laboratoryjnych Rutynowa diagnostyka wÊcieklizny dla wszystkich gatunków zwierzàt jest prowadzona w 16 zak∏adach higieny weterynaryjnej (ZHW) oraz w Krajowym Laboratorium Referencyjnym w Pu∏awach (Zak∏ad Wirusologii Paƒstwowego Dziennik Ustaw Nr 104 — 6814 — Poz. 714 4.2. W∏adza centralna odpowiedzialna za nadzór i koordynacj´ w województwach, na których obszarze program b´dzie realizowany Instytutu Weterynaryjnego — Paƒstwowego Instytutu Badawczego w Pu∏awach) przy u˝yciu nastepujàcych rodzajów badaƒ: 1) immunofluorescencja odcisków mózgowych z monowalentnym koniugatem antynukleokapsydowym; 2) izolacja wirusa na myszach; 3) izolacja wirusa na kulturach komórkowych neuroblastomy; 4) genotypizacja izolatów wirusa wÊcieklizny (tylko w Krajowym Laboratorium Referencyjnym); 5) badanie serologiczne — test seroneutralizacji (rapid fluorescent focus inhibition test — RFFIT). Natomiast badania monitoringowe w celu sprawdzenia skutecznoÊci szczepienia lisów wolno ˝yjàcych wykonujà 3 zak∏ady higieny weterynaryjnej (ZHW w Bydgoszczy, ZHW w Ostro∏´ce i ZHW w Opolu) nast´pujàcymi metodami: 1) immunofluorescencja odcisków mózgowych — badanie w kierunku wÊcieklizny; 2) szlify kostne ˝uchwy — badanie na obecnoÊç markera (TC — tetracyklin); 3) test seroneutralizacji (RFFIT) — okreÊlenie miana przeciwcia∏ wirusa wÊcieklizny w surowicy (skrzep z serca lub p∏yn z klatki piersiowej); 4) zbieranie i analizowanie danych epidemiologicznych na temat zdiagnozowanych przypadków wÊcieklizny w obszarze obj´tym szczepieniem. 4. Dzia∏ania przewidziane programem 4.1. Podsumowanie dzia∏aƒ Okres trwania programu: rok 2007 ⌧ kontrola ⌧ zwalczanie ⌧ badania laboratoryjne ⌧ badania laboratoryjne ⌧ szczepienie ⌧ monitoring Zgodnie z art. 57 ust. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, G∏ówny Lekarz Weterynarii nadzoruje realizacj´ programu zwalczania chorób zakaênych zwierzàt, a poniewa˝ jest on wspó∏finansowany ze Êrodków Unii Europejskiej, informuje Komisj´ Europejskà o post´pach w jego realizacji zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w Unii Europejskiej. Organem odpowiedzialnym za nadzór i koordynacj´ dzia∏aƒ zapewniajàcych realizacj´ programu monitoringu i zwalczania wÊcieklizny jest na poziomie centralnym G∏ówny Lekarz Weterynarii. Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 czerwca 2004 r. w sprawie szczegó∏owych warunków i sposobu przeprowadzania ochronnych szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie, szczepienia ochronne lisów wolno ˝yjàcych przeprowadzajà wojewódzcy lekarze weterynarii. Rutynowa diagnostyka wÊcieklizny jest przeprowadzona przez 16 zak∏adów higieny weterynaryjnej, tzn.: ZHW we Wroc∏awiu, ZHW w Bydgoszczy, ZHW w Lublinie, ZHW w Gorzowie Wielkopolskim, ZHW w ¸odzi, ZHW w Krakowie, ZHW w Warszawie, ZHW w Opolu, ZHW w KroÊnie, ZHW w Bia∏ymstoku, ZHW w Gdaƒsku, ZHW w Katowicach, ZHW w Kielcach, ZHW w Olsztynie, ZHW w Poznaniu i ZHW w Szczecinie. Natomiast monitoring efektywnoÊci doustnych szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie wykonujà jedynie ZHW w Bydgoszczy, ZHW w Ostro∏´ce i ZHW w Opolu. Rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 paêdziernika 2004 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych w∏aÊciwych dla poszczególnych rodzajów i kierunków badaƒ (Dz. U. Nr 251, poz. 2513) wyznaczy∏o jako Krajowe Laboratorium Referencyjne dla wÊcieklizny Zak∏ad Wirusologii Paƒstwowego Instytutu Weterynaryjnego — Paƒstwowego Instytutu Badawczego w Pu∏awach. Dziennik Ustaw Nr 104 4.3. — 6815 — Poz. 714 Opis i okreÊlenie obszarów geograficznych i administracyjnych, na których program b´dzie realizowany Terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 4.4. Dzia∏ania wdro˝one programem 4.4.1. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do powiadomienia o chorobie: Zgodnie z ustawà z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, wÊcieklizna nale˝y do chorób zakaênych zwierzàt podlegajàcych obowiàzkowi zwalczania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (za∏àcznik nr 2 do ustawy). 4.4.2. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do dzia∏aƒ w przypadku uzyskania dodatnich wyników badaƒ: 1) przepisy rozdzia∏u 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 stycznia 2005 r. w sprawie zwalczania wÊcieklizny (Dz. U. Nr 13, poz. 103). 4.4.3. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do kwalifikacji zwierzàt i stad: Zgodnie z art. 56 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, wszystkie lisy wolno ˝yjàce na terenach okreÊlonych w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 czerwca 2004 r. w sprawie szczegó∏owych warunków i sposobu przeprowadzania ochronnych szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie podlegajà szczepieniu, zgodnie ze szczegó∏owymi warunkami i sposobem okreÊlonymi w tym rozporzàdzeniu. 4.4.4. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do kontroli choroby, w tym testy i szczepienia: 1) art. 56 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt; 2) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 czerwca 2004 r. w sprawie szczegó∏owych warunków i sposobu przeprowadzania ochronnych szczepieƒ lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie; 3) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 grudnia 2004 r. w sprawie okreÊlenia jednostek chorobowych, sposobu prowadzenia kontroli oraz zakresu badaƒ kontrolnych zaka˝eƒ zwierzàt; 4) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 stycznia 2005 r. w sprawie zwalczania wÊcieklizny. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6816 — Techniczny opis badaƒ i analiz u˝ywanych do diagnostyki wÊcieklizny i nadzoru nad programem szczepieƒ 1) Badania serologiczne: Test seroneutralizacji (rapid fluorescent focus inhibition test — RFFIT) zgodnie z podr´cznikiem OIE (rozdzia∏ 2.2.5 B.2.
b)— wykonywany przez ZHW w Opolu, Ostro∏´ce i Bydgoszczy, wyznaczone do przeprowadzania badaƒ monitoringowych okreÊlajàcych efektywnoÊç szczepieƒ doustnych lisów wolno ˝yjàcych przeciwko wÊciekliênie, oraz Krajowe Laboratorium Referencyjne dla wÊcieklizny w Pu∏awach, na podstawie:
a)instrukcji G∏ównego Lekarza Weterynarii nr GIWz.II.400/W-77/2004 z dnia 24 listopada 2004 r. w sprawie okreÊlania poziomu przeciwcia∏ metodà RFFIT,
b)instrukcji G∏ównego Lekarza Weterynarii nr GIWz.II.400/W-75/2004 z dnia 24 listopada 2004 r. w sprawie pobierania materia∏u do badaƒ monitoringowych okreÊlajàcych efektywnoÊç szczepieƒ doustnych lisów wolno ˝yjàcych. 2) Badania wirusologiczne i immunochemiczne:
a)immunofluorescencja odcisków mózgowych z monowalentnym koniugatem antynukleokapsydowym (fluorescent antibody test — FAT) zgodnie z podr´cznikiem OIE (rozdzia∏ 2.2.5 B.1.c.
i)— rutynowy test w kierunku wÊcieklizny wykonywany przez 16 zak∏adów higieny weterynaryjnej,
b)ró˝nicowanie szczepów wirusa wÊcieklizny — badanie wykonywane jedynie przez Krajowe Laboratorium Referencyjne dla wÊcieklizny w Pu∏awach zgodnie z instrukcjà G∏ównego Lekarza Weterynarii nr GIWz.II.400/W-76/2004 z dnia 24 listopada 2004 r. w sprawie ró˝nicowania szczepów wirusa wÊcieklizny,
c)izolacja wirusa: — izolacja wirusa na myszach — zgodnie z podr´cznikiem OIE (rozdzia∏ 2.2.5 B.1.c.
i)wykonywana przez 16 zak∏adów higieny weterynaryjnej zgodnie z instrukcjà G∏ównego Lekarza Weterynarii nr GIWz.II.400/W-74/2004 z dnia 24 listopada 2004 r. w sprawie izolacji wirusa wÊcieklizny w hodowli komórek mysiej neuroblastomy, Poz. 714 — izolacja wirusa wÊcieklizny w hodowli komórek mysiej neuroblastomy zgodnie z podr´cznikiem OIE (rozdzia∏ 2.2.5 B.1.c.
ii)wykonywana jedynie przez Krajowe Laboratorium Referencyjne dla wÊcieklizny w Pu∏awach. 3) Inne stosowane badania: szlify kostne ˝uchwy — badanie na obecnoÊç markera (TC — tetracyklin) — wykonywane przez 5 zak∏adów higieny weterynaryjnej (Opole, Ostro∏´ka, Bydgoszcz, Krosno i Poznaƒ) wyznaczonych do przeprowadzania testów monitoringowych w celu okreÊlenia poziomu podj´cia szczepionki przez lisy wolno ˝yjàce oraz Krajowe Laboratorium Referencyjne dla wÊcieklizny w Pu∏awach zgodnie z instrukcjà G∏ównego Lekarza Weterynarii nr GIWz.II.400/W-78/2004 z dnia 24 listopada 2004 r. w sprawie wykrywania tetracykliny w szlifach kostnych. 4) Stosowane szczepionki: zgodne z wytycznymi OIE, WHO oraz standardami UE (raport Komitetu Naukowego ds. Zdrowia Zwierzàt i Ochrony Zwierzàt przyj´ty w dniu 23 paêdziernika 2002 r.) dopuszczone do stosowania w Rzeczypospolitej Polskiej zgodnie z odr´bnymi przepisami krajowymi. 5) Monitoring szczepieƒ: W celu monitorowania szczepieƒ w Rzeczypospolitej Polskiej sà przeprowadzane nast´pujàce badania:
a)badanie na obecnoÊç markera (TC — tetracyklin) w celu okreÊlenia poziomu podj´cia szczepionki przez lisy wolno ˝yjàce; wykonywane przez 3 wyznaczone zak∏ady higieny weterynaryjnej (Bydgoszcz, Ostro∏´ka i Opole),
b)test seroneutralizacji (RFFIT) w celu okreÊlenia poziomu uodpornienia lisów wolno ˝yjàcych, a tym samym efektywnoÊci szczepieƒ doustnych; wykonywany przez 5 wyznaczonych zak∏adów higieny weterynaryjnej (Krosno, Poznaƒ, Bydgoszcz, Ostro∏´ka i Opole),
c)ró˝nicowanie szczepów wirusa wÊcieklizny w celu rozró˝nienia terenowych szczepów wirusa od szczepów szczepionkowych, wykonywane przez Krajowe Laboratorium Referencyjne dla wÊcieklizny w Pu∏awach. Dane dotyczàce nadzoru i badaƒ laboratoryjnych 6.1. (
a)Liczba próbek przebadanych, wszystkie zakwestionowane. (
b)Liczba próbek z dodatnim wynikiem, wszystkie zakwestionowane. (*) Liczba próbek przes∏anych do badaƒ. Rok: 2003 Opis innych u˝ytych testów: szlify koÊci ˝uchwy — badanie na obecnoÊç markera (TC — tetracyklin) Opis u˝ytych testów wirusologicznych: immunofluorescencja odcisków mózgowych — rutynowe badanie w kierunku wÊcieklizny Opis u˝ytych testów serologicznych: badanie serologiczne — test seroneutralizacji — RFFIT (okreÊlenie miana przeciwcia∏ wirusa wÊcieklizny w surowicy (skrzep krwi z serca lub p∏yn z klatki piersiowej)) Gatunek zwierzàt/kategoria: lisy wolno ˝yjàce Dane epidemiologiczne dotyczàce rozwoju choroby w ostatnich 5 latach 6. Choroba: wÊcieklizna Ogólny opis kosztów i korzyÊci: jest zawarty w ust. 8 5. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6817 — Poz. 714 (
a)Liczba próbek przebadanych, wszystkie zakwestionowane. (
b)Liczba próbek z dodatnim wynikiem, wszystkie zakwestionowane. — 6818 — (*) Na podstawie wst´pnych wyników badaƒ. Rok: 2005 (
a)Liczba próbek przebadanych, wszystkie zakwestionowane. (
b)Liczba próbek z dodatnim wynikiem, wszystkie zakwestionowane. (*) Liczba próbek przes∏anych do badaƒ. Rok: 2004 Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 Choroba: wÊcieklizna Rok: 2004 Choroba: wÊcieklizna Choroba: wÊcieklizna Rok: 2003 Rok: 2004 Choroba: wÊcieklizna Rok: 2003 Gatunek zwierzàt: inne gatunki wra˝liwe Gatunek zwierzàt: lisy wolno ˝yjàce Gatunek zwierzàt: inne gatunki wra˝liwe Gatunek zwierzàt: lisy wolno ˝yjàce 6.2. Dane o przypadkach (jedna tabela/rok/choroba/gatunek) Dziennik Ustaw Nr 104 — 6819 — Poz. 714 Choroba: wÊcieklizna Rok: 2005 Gatunek zwierzàt: inne gatunki wra˝liwe Gatunek zwierzàt: lisy wolno ˝yjàce Choroba: wÊcieklizna Gatunek zwierzàt: inne gatunki wra˝liwe Rok: 2006 (od 01.01.2006 r. do 30.04.2006 r.) Rok: 2006 (od 01.01.2006 r. do 30.04.2006 r.) Choroba: wÊcieklizna Rok: 2005 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6820 — Poz. 714 Gatunek zwierzàt: lisy wolno ˝yjàce (
a)Za standardowà metod´ szacowania uwa˝a si´ zabità zwierzyn´. JeÊli zastosowano innà metod´, nale˝y jà opisaç. Metoda obliczania populacji(a): statystyki myÊliwskie, wskaênik nocnego liczenia, liczenie lisich jam Szacunki liczebnoÊci populacji zwierzàt dzikich 6.4.1. Rok: 2003 Dane o zwierz´tach dzikich 6.4. Opis stosowanych szczepieƒ, dzia∏aƒ terapeutycznych lub innych: Wiosenna i jesienna akcja szczepieƒ w 2007 r. obejmie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (powierzchnia obj´ta szczepieniem — 281 746 km2). Obie akcje b´dà prowadzone na tych samych zasadach co w latach poprzednich. Planuje si´ wy∏o˝enie co najmniej 20 dawek szczepionki na km2, w sumie w 2007 r. zostanie wy∏o˝onych 11 269 876 dawek szczepionki. Choroba: wÊcieklizna Dane o programach szczepieƒ lub leczenia Rok: 2006 6.3. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6821 — Poz. 714 Metoda obliczania populacji(a): statystyki myÊliwskie, wskaênik nocnego liczenia, liczenie lisich jam Metoda obliczania populacji(a): statystyki myÊliwskie, wskaênik nocnego liczenia, liczenie lisich jam (
a)Za standardowà metod´ szacowania uwa˝a si´ zabità zwierzyn´. JeÊli zastosowano innà metod´, nale˝y jà opisaç. Rok: 2005 (
a)Za standardowà metod´ szacowania uwa˝a si´ zabità zwierzyn´. JeÊli zastosowano innà metod´, nale˝y jà opisaç. Rok: 2004 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6822 — Poz. 714 Gatunek zwierzàt: lisy wolno ˝yjàce Opis innych testów u˝ytych: szlify koÊci ˝uchwy — badanie na obecnoÊç markera (TC — tetracyklin) Opis u˝ytych testów mikrobiologicznych i wirusologicznych: immunofluorescencja odcisków mózgowych — rutynowe badanie w kierunku wÊcieklizny Opis u˝ytych testów serologicznych: badanie serologiczne — test RFFIT (okreÊlenie miana przeciwcia∏ wirusa wÊcieklizny w surowicy — skrzep krwi z serca lub p∏yn z klatki piersiowej) Choroba: wÊcieklizna Monitoring zwierzàt dzikich — 6823 — (*) Liczba próbek wys∏anych do badaƒ. Rok: 2004 (*) Liczba próbek wys∏anych do badaƒ. Rok: 2003 6.4.2. Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 Rok: 2006 Choroba: wÊcieklizna Gatunek zwierzàt: lisy wolno ˝yjàce 6.4.3. Dane dotyczàce szczepienia zwierzàt dzikich (*) Na podstawie wst´pnych wyników badaƒ. Rok: 2005 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6824 — Poz. 714 Cele zwiàzane z badaniami laboratoryjnymi 7.1. Choroba: wÊcieklizna Gatunek zwierzàt: lisy wolno ˝yjàce 7.1.1. Liczba i rodzaj badaƒ Cele 7. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6825 — Poz. 714 7.1.2. Plany testów Dziennik Ustaw Nr 104 — 6826 — Poz. 714 Wszystkie wartoÊci sà podane bez VAT. Koszt programu obliczono wed∏ug kursu Êredniego euro z dnia 27 kwietnia 2006 r., który wynosi∏ 3,8665 z∏. Szczegó∏owa analiza kosztów programu 2007. (*) Sà to szacunkowe koszty, które zostanà dostosowane do wielkoÊci wydatków przewidzianych na zwalczanie chorób zakaênych zwierzàt w ustawie bud˝etowej na rok — 6827 — Koszt jednostkowy zakupu 1 dawki szczepionki = 2,14 z∏ / 3,8665 z∏ = 0,55 euro; Koszt jednostkowy dystrybucji 1 dawki szczepionki = 0,90 z∏ / 3,8665 z∏ = 0,23 euro 1 euro = 3,8665 z∏ 8. Dziennik Ustaw Nr 104 Poz. 714 Za∏àcznik nr 1 Za∏àczniki do programu zwalczania wÊcieklizny (Rabies) Dziennik Ustaw Nr 104 — 6828 — Poz. 714 Za∏àcznik nr 2 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6829 — Poz. 714 Za∏àcznik nr 3 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6830 — Poz. 714 Za∏àcznik nr 4 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6831 — Poz. 714 Za∏àcznik nr 5 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6832 — Poz. 714 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6833 — Poz. 714 Za∏àcznik nr 5 PROGRAM ZWALCZANIA GÑBCZASTEJ ENCEFALOPATII BYD¸A (BOVINE SPONGIFORM ENCEPHALOPATHY — BSE) 1. Identyfikacja programu Paƒstwo Cz∏onkowskie: Rzeczpospolita Polska Choroba: Gàbczasta encefalopatia byd∏a Rok wdro˝enia: 2007 Data wys∏ania do Komisji Europejskiej: 31 maja 2006 r. Monitoring BSE, zgodny z wymaganiami Unii Europejskiej, rozpoczà∏ si´ w Rzeczypospolitej Polskiej w listopadzie 2001 r. W pierwszych dwóch miesiàcach monitoringu zbadano 30 309 sztuk byd∏a. Odpowiednio w 2002 r. zosta∏y zbadane 286 592 sztuki, w 2003 r. — 455 413, w 2004 r. — 481 116 i w 2005 r. — 515 976 sztuk byd∏a. 2. Dane dotyczàce gicznej choroby Dane z podzia∏em na grupy obj´te monitoringiem sà przedstawione w tabeli 2.1. sytuacji epidemiolo- Tabela 2.1 Ponadto w ramach kontynuowanego programu monitoringu od stycznia do koƒca marca 2006 r. zosta∏o przebadanych 115 929 sztuk byd∏a. Dane dotyczàce tego okresu ilustruje tabela 2.2. Tabela 2.2 Dziennik Ustaw Nr 104 — 6834 — Pierwszy przypadek BSE wykryto w drugim roku prowadzenia monitoringu (2002 r.). W tym te˝ roku ogólna liczba wykrytych przypadków wynios∏a 4. W 2003 r. wykryto 5 dalszych przypadków. W 2004 r. obserwowano dalszy wzrost Tabela 2.3 Poz. 714 liczby przypadków. Do koƒca 2004 r. wykryto 11 przypadków BSE, natomiast w 2005 r. wykryto ogó∏em 20 przypadków BSE. Zestawienie wyst´powania przypadków BSE z podzia∏em na lata oraz województwa przedstawia tabela 2.3. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6835 — Poz. 714 Najwi´kszà liczb´ przypadków wykryto w ramach tzw. „aktywnego nadzoru” w grupie zdrowego byd∏a kierowanego do uboju. W ramach tzw. „nadzoru pasywnego” wykryto zaledwie kilka przypadków BSE. Poszczególne grupy, w których stwierdzono przypadki BSE, przedstawia tabela 2.4. Dziennik Ustaw Nr 104 — 6836 — Poz. 714 Tabela 2.4 Wszystkie sztuki byd∏a, u których wykryto BSE, by∏y polskiego pochodzenia. Dochodzenie epizootyczne prowadzone w celu wyjaÊnienia dróg zaka˝eƒ wskazywa∏o, ˝e najbardziej prawdopodobnà drogà by∏o zaka˝enie przez spo˝ycie paszy zawierajàcej bia∏ko pochodzàce od ssaków lub preparatów mlekozast´pczych zawierajàcych t∏uszcz zwierz´cy. dencji wzrostowej. Wprowadzenie programu monitoringu zgodnego z wytycznymi Unii Europejskiej pozwoli∏o na wykrycie zwierzàt zaka˝onych. Od 2002 r. liczba tych przypadków systematycznie roÊnie i przedstawia si´ nast´pujàco: w okresie od 2002 r. do 2003 r. wzrost wynosi∏ 25 %, od 2003 r. do 2004 r. — 120 %, od 2004 r. do 2005 r. — 82 %. W ostatnich 4 latach sytuacja w zakresie BSE podlega∏a zmianom, przy utrzymujàcej si´ ten- Tendencj´ wzrostowà liczby przypadków BSE w latach 2002—2005 ilustruje wykres 2.1. Wykres 2.1 Bioràc pod uwag´ wiek krów, u których stwierdzono BSE, mo˝na zauwa˝yç, ˝e najwy˝szà liczb´ przypadków zaobserwowano u byd∏a urodzonego po 1996 r. oraz przed 2001 r. Najwi´cej przypadków zawiera∏o si´ w grupie krów od 5. do 9. roku ˝ycia, przy czym zw∏aszcza u zwierzàt majàcych 7 i 8 lat ˝ycia. 3. Opis programu Celem realizacji programu jest wykrycie ka˝dego przypadku BSE w populacji byd∏a w Rzeczy- pospolitej Polskiej, gdy˝ zapobiega ono przedostaniu si´ czynnika TSE do ∏aƒcucha pokarmowego ludzi i zwierzàt. Ârodki zapobiegawcze oraz zwalczanie polegajà na usuwaniu zwierzàt ze stad, w których stwierdzono przypadki BSE, poddawaniu ubojowi kohorty oraz potomstwa, aktywnym nadzorze nad grupà byd∏a powy˝ej 30. miesiàca ˝ycia przeznaczonego do uboju w celu spo˝ycia przez ludzi, byd∏a pad∏ego oraz innych grup ryzyka byd∏a powy˝ej 24. miesiàca ˝ycia, Dziennik Ustaw Nr 104 — 6837 — zgodnie z rozporzàdzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady nr 999/2001 z dnia 22 maja 2001 r. ustanawiajàcym zasady dotyczàce zapobiegania, kontroli i zwalczania niektó4. Ârodki przewidziane programem 4.1. Wykaz Êrodków przewidzianych programem: Poz. 714 rych przenoÊnych gàbczastych encefalopatii (Dz. Urz. WE L 147 z 31.05.2001, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 32, str. 289). Okres trwania programu: rok 2007 ⌧ kontrola ⌧ zwalczanie ⌧ badanie ⌧ badanie ubój zwierzàt chorych ubój zwierzàt chorych ⌧ zabijanie zwierzàt chorych ⌧ zabijanie zwierzàt chorych szczepienie ⌧ rozszerzenie zabijania lub uboju leczenie ⌧ niszczenie produktów ⌧ niszczenie produktów ⌧ monitorowanie lub nadzór inne Êrodki (wymieniç) 4.2. wa˝ jest on wspó∏finansowany ze Êrodków Unii Europejskiej, informuje Komisj´ Europejskà o post´pach w jego realizacji zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w Unii Europejskiej. W∏adza centralna odpowiedzialna za nadzór i koordynacj´ w województwach, na których obszarze program b´dzie realizowany Zgodnie z art. 57 ust. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt, organ szczebla centralnego — G∏ówny Lekarz Weterynarii nadzoruje realizacj´ programu zwalczania chorób zakaênych zwierzàt, a ponie- 4.3. Wskazanie obszarów geograficznych, na których program b´dzie realizowany Terytorium Rzeczypospolitej Polskiej Dziennik Ustaw Nr 104 4.4. — 6838 — Ârodki podejmowane w trakcie trwania programu 4.4.1. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do rejestracji gospodarstw: Gospodarstwa w Rzeczypospolitej Polskiej, gdzie sà utrzymywane zwierz´ta gospodarskie, sà rejestrowane w Centralnej Bazie Danych Systemu Identyfikacji i Rejestracji Zwierzàt, zgodnie z poni˝szymi przepisami: 1) ustawà z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie p∏atnoÊci, ustawà z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierzàt; 2) ustawà z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. Wymienione powy˝ej akty prawne okreÊlajà szczegó∏owe zasady dotyczàce identyfikacji i rejestracji zwierzàt, gospodarstw oraz osób zajmujàcych si´ utrzymywaniem zwierzàt gospodarskich. Akty prawne stanowiàce podstaw´ do rejestracji zwierzàt: Identyfikacja i rejestracja byd∏a w Rzeczypospolitej Polskiej jest prowadzona zgodnie z nast´pujàcymi przepisami: 1) ustawà z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierzàt; Poz. 714 po urodzeniu i przes∏aç zg∏oszenie o urodzeniu do Centralnej Bazy Danych. Na wykonanie tych czynnoÊci posiadacz zwierz´cia ma 7 dni. Wszystkie sztuki byd∏a sà zaopatrzone w paszporty, które towarzyszà zwierz´tom od urodzenia do Êmierci. Wszystkie zdarzenia takie, jak przemieszczenie z gospodarstwa do gospodarstwa, rzeêni, zak∏adu przetwórczego, padni´cia sà zg∏aszane do Centralnej Bazy Danych. Siedziby stada sà zarejestrowane w Centralnej Bazie Danych i ka˝da z nich posiada indywidualny numer. W ka˝dym gospodarstwie posiadacz byd∏a prowadzi rejestr stada byd∏a. Wszystkie sztuki byd∏a znajdujàce si´ w gospodarstwie sà wpisane do tego rejestru. Rejestr zawiera informacje dotyczàce daty urodzeƒ, zakupu, sprzeda˝y, padni´ç byd∏a, p∏ci i rasy zwierzàt. Wszystkie wy˝ej wymienione Êrodki sà ustanowione zgodnie z przepisami Unii Europejskiej nie tylko w celu identyfikacji i rejestracji zwierzàt, ale tak˝e ze wzgl´du na ochron´ zdrowia zwierzàt. Istniejàcy system w przypadku wystàpienia choroby zakaênej mo˝e zostaç u˝yty do Êledzenia przemieszczeƒ zwierzàt. 4.4.2. Akt prawny stanowiàcy podstaw´ obowiàzku zg∏aszania chorób zakaênych zwierzàt — ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. 4.4.3. Akty prawne okreÊlajàce Êrodki przewidziane w odniesieniu do przypadków z dodatnim wynikiem badaƒ: 2) rozporzàdzeniem (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 lipca 2000 r. ustanawiajàcym system identyfikacji i rejestracji byd∏a dotyczàcy etykietowania wo∏owiny i produktów z wo∏owiny oraz uchylajàcym rozporzàdzenie Rady (WE) nr 820/97 (Dz. Urz. WE L 204 z 11.08.2000, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 30, str. 248); 1) rozporzàdzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 999/2001 z dnia 22 maja 2001 r. ustanawiajàce zasady dotyczàce zapobiegania, kontroli i zwalczania niektórych przenoÊnych gàbczastych encefalopatii; 3) rozporzàdzeniem Komisji nr 911/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania rozporzàdzenia (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady w zakresie kolczyków, paszportów i rejestrów gospodarstw; W przypadku otrzymania dodatniego wyniku badania w zale˝noÊci od sytuacji sà podejmowane nast´pujàce Êrodki: 4) rozporzàdzeniem Komisji nr 494/98 z dnia 27 lutego 1998 r. ustanawiajàcym szczegó∏owe przepisy wykonawcze do rozporzàdzenia Rady (WE) nr 820/97 w odniesieniu do stosowania minimalnych sankcji administracyjnych w ramach systemu identyfikacji i rejestracji byd∏a. Byd∏o w Rzeczypospolitej Polskiej podlega obowiàzkowi oznakowania za pomocà pary kolczyków oraz podlega rejestracji w Centralnej Bazie Danych. Ka˝dy kolczyk zawiera indywidualny numer identyfikacyjny zwierz´cia oraz zakodowane w kodzie kreskowym inne dodatkowe informacje. Posiadacz byd∏a ma obowiàzek zakolczykowaç nowo narodzone ciel´ niezw∏ocznie 2) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. 1) ca∏kowicie niszczy si´ wszystkie cz´Êci tuszy:
a)zaka˝onego zwierz´cia, b)

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 maja 2007 r. w sprawie wprowadzenia programów zwalczania enzootycznej białaczki bydła, gruźlicy bydła, brucelo