Obsah (8)

§ 21§ 4§ 15§ 19§ 26§ 31§ 18§ 23

Dziennik Ustaw Nr 66 — 3698 — Poz. 406 406 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 10 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegó∏owego sposobu i trybu przeprowadzania audytu wewn´trznego Na podstawie art. 57

ust. 1 pkt 1. Udzielone ustnie informacje i wyjaÊnienia powinny byç utrwalone na piÊmie oraz podpisane przez osob´, która ich udzieli∏a lub je z∏o˝y∏a, i przez audytora wewn´trznego albo przez samego audytora wewn´trznego. § 5. Audytor wewn´trzny, prowadzàc audyt wewn´trzny, kieruje si´ wskazówkami zawartymi w standardach audytu wewn´trznego okreÊlonych na podstawie art. 63 ust. 2 ustawy, uwzgl´dniajàc specyfik´ jednostki, w której jest prowadzony audyt wewn´trzny. Dziennik Ustaw Nr 66 — 3699 — Rozdzia∏ 2 Szczegó∏owe warunki planowania audytu wewn´trznego § 6. 1. Audytor wewn´trzny w celu przygotowania planu audytu dokonuje analizy obszarów ryzyka w zakresie dzia∏ania jednostki, w której jest prowadzony audyt wewn´trzny. Proces analizy obszarów ryzyka powinien byç udokumentowany. 2. Audytor wewn´trzny zapewnia w procesie analizy obszarów ryzyka udzia∏ kierownika jednostki, w której prowadzony jest audyt wewn´trzny. 3. W przypadku prowadzenia audytu wewn´trznego na podstawie art. 51 ust. 2—7 i ust. 12 ustawy audytor wewn´trzny zapewnia w procesie analizy obszarów ryzyka udzia∏ wszystkich kierowników jednostek, w których prowadzi audyt wewn´trzny. 4. Przygotowujàc plan audytu, audytor wewn´trzny bierze pod uwag´ w szczególnoÊci: 1) cele i zadania jednostki, w której prowadzony jest audyt wewn´trzny; 2) istotne ryzyka wp∏ywajàce na realizacj´ celów i zadaƒ jednostki, w której prowadzony jest audyt wewn´trzny; 3) istniejàce w jednostce, w której prowadzony jest audyt wewn´trzny, systemy kontroli i zarzàdzania; 4) czynniki ryzyka, w tym w szczególnoÊci:

1. a)z∏o˝onoÊç dzia∏alnoÊci prowadzonej przez jednostk´,
2. b)liczb´, rodzaj i wielkoÊç dokonywanych operacji finansowych,
3. c)liczb´ i kwalifikacje zawodowe pracowników,
4. d)zmiany organizacyjne i prawne; Poz. 406 3. Wzór planu audytu okreÊla za∏àcznik do rozporzàdzenia. § 8. 1. Plan audytu podpisuje audytor wewn´trzny, a w przypadku utworzenia w jednostce komórki audytu wewn´trznego audytor wewn´trzny koordynujàcy dzia∏alnoÊç tej komórki, oraz kierownik jednostki, w której jest zatrudniony audytor wewn´trzny. 2. W przypadku prowadzenia audytu wewn´trznego na podstawie art. 51 ust. 2—7 i ust. 12 ustawy audytor wewn´trzny sporzàdza jeden plan audytu. 3. Kopie planu audytu audytor wewn´trzny przekazuje wszystkim kierownikom jednostek, w których prowadzi audyt wewn´trzny. § 9. 1. Je˝eli w trakcie realizacji planu audytu audytor wewn´trzny stwierdzi, ˝e przeprowadzenie wszystkich zaplanowanych zadaƒ audytowych jest niemo˝liwe lub niecelowe, uzgadnia w formie pisemnej z kierownikiem jednostki, w której jest zatrudniony, zakres realizacji planu audytu. 2. W przypadku gdy audytor wewn´trzny prowadzi audyt wewn´trzny na podstawie art. 51 ust. 2—7 i ust. 12 ustawy, informuje kierowników jednostek, w których przeprowadza audyt wewn´trzny, o uzgodnionym zakresie realizacji planu audytu. § 10. 1. W uzasadnionych przypadkach, w szczególnoÊci w przypadku wystàpienia nowych ryzyk lub te˝ zmiany oceny ryzyka, audytor wewn´trzny mo˝e przeprowadziç audyt wewn´trzny poza planem audytu, w uzgodnieniu z kierownikiem jednostki, w której jest zatrudniony. 2. Przepis § 9 ust. 2 stosuje si´ odpowiednio. 3. Je˝eli przeprowadzenie audytu wewn´trznego poza planem audytu stworzy zagro˝enie dla jego realizacji, audytor wewn´trzny zawiadamia o tym na piÊmie kierownika jednostki, w której jest zatrudniony. 5) wyniki wczeÊniej przeprowadzonych audytów lub kontroli; Rozdzia∏ 3 6) uwagi kierownika jednostki, w której jest prowadzony audyt wewn´trzny. Dokumentowanie wyników audytu wewn´trznego § 7. 1. Audytor wewn´trzny, przygotowujàc plan audytu, ustala kolejnoÊç poddania obszarów ryzyka audytowi wewn´trznemu, bioràc pod uwag´ wyniki analizy obszarów ryzyka oraz czynniki organizacyjne, w tym w szczególnoÊci: 1) czas niezb´dny do przeprowadzenia zadaƒ audytowych; § 11. Audytor wewn´trzny dokumentuje wszystkie czynnoÊci i zdarzenia, które majà istotne znaczenie dla ustaleƒ audytu wewn´trznego. § 12. Audytor wewn´trzny prowadzi: 1) bie˝àce akta audytu wewn´trznego, zwane dalej „aktami bie˝àcymi”, w celu dokumentowania przebiegu i wyników audytu wewn´trznego; 4) rezerw´ czasowà na nieprzewidziane dzia∏ania. 2) sta∏e akta audytu wewn´trznego, zwane dalej „aktami sta∏ymi”, w celu gromadzenia informacji dotyczàcych obszarów ryzyka, które mogà byç przedmiotem audytu wewn´trznego. 2. Audytor wewn´trzny, przygotowujàc plan audytu, okreÊla równie˝ obszary ryzyka, które powinny zostaç obj´te audytem wewn´trznym w latach nast´pnych. § 13. 1. Akta bie˝àce zawierajà informacje niezb´dne do sformu∏owania zaleceƒ, które b´dà zawarte w sprawozdaniu z przeprowadzenia audytu wewn´trznego. 2) czas przeznaczony na szkolenie; 3) dost´pne zasoby ludzkie i rzeczowe; Dziennik Ustaw Nr 66 — 3700 — 2. Akta bie˝àce obejmujà w szczególnoÊci: 1) imienne upowa˝nienie do przeprowadzania audytu wewn´trznego; Poz. 406 § 16. 1. W celu realizacji zadania zapewniajàcego audytor wewn´trzny opracowuje program zadania, uwzgl´dniajàc, w obszarze obj´tym zadaniem, w szczególnoÊci: 2) program zadania zapewniajàcego oraz dokumenty zwiàzane z jego przygotowaniem; 1) cele i zadania jednostki; 3) dokumenty,

§ 21

; 3) systemy zarzàdzania ryzykiem i kontroli; 4) dokumenty sporzàdzone przez audytora wewn´trznego oraz dokumenty otrzymane od osób trzecich w trakcie przeprowadzania audytu wewn´trznego; 4) mo˝liwoÊç wprowadzenia usprawnieƒ systemów zarzàdzania i kontroli; 5) informacje i wyjaÊnienia,

§ 4ust.

2, informacje i dokumenty,

§ 15, oraz o

Êwiadczenia,

§ 19; 6) sprawozdanie z przeprowadzenia audytu wewn´trznego; 7) dokumentacj´ dotyczàcà przeprowadzonych czynno

Êci sprawdzajàcych,

§ 26. 3. Dokumenty okre

Êlone w ust. 2 w∏àcza si´ do akt bie˝àcych, w kolejnoÊci wynikajàcej z toku dokonywanych czynnoÊci, numerujàc je i zamieszczajàc na poczàtku ka˝dego tomu akt wykaz materia∏ów zawartych w danym tomie, z podaniem ich numeru oraz nazwy.

1. W przypadku wykonywania czynnoÊci doradczych audytor wewn´trzny w∏àcza do akt bie˝àcych dokumenty odpowiednie do rodzaju i charakteru podj´tych czynnoÊci.
2. Kierownik jednostki, w której przeprowadzane jest zadanie audytowe, lub osoba przez niego upowa˝niona ma prawo wglàdu do akt bie˝àcych. §
4. Akta sta∏e obejmujà w szczególnoÊci: 1) wykaz podstawowych aktów normatywnych oraz innych aktów prawnych zwiàzanych z zakresem dzia∏ania jednostki, w której prowadzony jest audyt wewn´trzny, oraz regulujàcych jej funkcjonowanie; 2) wykaz dokumentów zawierajàcych opis systemów zarzàdzania i kontroli, w tym procedur kontroli finansowej; 2) istotne ryzyka; 5) dat´ rozpocz´cia i przewidywany czas trwania zadania.
5. W przypadku przeprowadzania audytu wewn´trznego zleconego audytor wewn´trzny, opracowujàc program zadania, uwzgl´dnia za∏o˝enia,

§ 31. § 17. 1. W programie zadania zapewniajàcego okre

Êla si´ w szczególnoÊci: 1) temat zadania; 2) cele zadania; 3) podmiotowy i przedmiotowy zakres zadania; 4) istotne ryzyka w obszarze obj´tym zadaniem; 5) sposób przeprowadzenia zadania.

1. W uzasadnionych przypadkach audytor wewn´trzny mo˝e w trakcie przeprowadzania zadania zapewniajàcego dokonywaç zmian w jego programie. Zmiany programu powinny byç udokumentowane.
2. W przypadku utworzenia w jednostce komórki audytu wewn´trznego program zadania oraz jego zmiany zatwierdza audytor wewn´trzny koordynujàcy dzia∏alnoÊç tej komórki lub inny wyznaczony przez niego audytor wewn´trzny. §
4. Przyst´pujàc do realizacji zadania zapewniajàcego, audytor wewn´trzny przeprowadza narad´ otwierajàcà z udzia∏em audytorów wewn´trznych uczestniczàcych w zadaniu oraz kierownika komórki audytowanej lub wyznaczonego przez niego pracownika. 4) sprawozdania z wykonania planów audytu;
5. W naradzie otwierajàcej mogà uczestniczyç tak˝e osoby sprawujàce nadzór nad dzia∏alnoÊcià komórki audytowanej, wskazani przez kierownika tej komórki pracownicy w niej zatrudnieni oraz audytor wewn´trzny koordynujàcy dzia∏alnoÊç komórki audytu wewn´trznego. 5) informacje mogàce mieç wp∏yw na przeprowadzanie audytu wewn´trznego, w tym analiz´ obszarów ryzyka.
6. Podczas narady otwierajàcej audytor wewn´trzny przedstawia cel, tematyk´ i za∏o˝enia organizacyjne zadania zapewniajàcego. 3) plany audytu;
7. Akta sta∏e podlegajà aktualizacji. Zadania zapewniajàce
8. Kierownik komórki audytowanej przedstawia informacje dotyczàce jej funkcjonowania oraz uzgadnia z audytorem wewn´trznym sposoby unikania zak∏óceƒ w pracy w trakcie przeprowadzania zadania zapewniajàcego. §
9. Przed rozpocz´ciem zadania zapewniajàcego, na ˝àdanie audytora wewn´trznego kierownik komórki audytowanej przekazuje dokumenty i udziela informacji w zakresie zwiàzanym z zadaniem. §
10. Pracownicy komórki audytowanej majà prawo z∏o˝yç oÊwiadczenia dotyczàce przedmiotu zadania zapewniajàcego. Audytor wewn´trzny w∏àcza te oÊwiadczenia do akt bie˝àcych. Rozdzia∏ 4 Dziennik Ustaw Nr 66 — 3701 — Poz. 406 §
12. Po zakoƒczeniu zadania zapewniajàcego, w celu przedstawienia jego wst´pnych wyników, audytor wewn´trzny przeprowadza narad´ zamykajàcà z udzia∏em kierownika komórki audytowanej.
13. W uzasadnionych przypadkach audytor wewn´trzny mo˝e przekazaç kierownikowi komórki audytowanej tylko te fragmenty sprawozdania, które dotyczà dzia∏alnoÊci kierowanej przez niego komórki.
14. Przepis § 18 ust. 2 stosuje si´ odpowiednio.
15. Kierownik komórki audytowanej mo˝e zg∏osiç na piÊmie w terminie okreÊlonym przez audytora wewn´trznego, nie krótszym ni˝ 7 dni od dnia otrzymania sprawozdania, dodatkowe wyjaÊnienia lub umotywowane zastrze˝enia dotyczàce treÊci sprawozdania. §
17. Audytor wewn´trzny dokumentuje przebieg narad,

§ 18ust. 1 i § 20 ust. 1, w tym mo˝e sporzàdzaç protoko∏y, które zawierajà w szczególno

Êci informacje o celu, przebiegu i wyniku narad. 2. Protoko∏y,

ust. 1, podpisuje prowadzàcy narad´ audytor wewn´trzny oraz kierownik komórki audytowanej albo osoba przez niego wskazana.

1. W razie odmowy podpisania protoko∏u, o którym mowa w ust. 1, przez kierownika komórki audytowanej albo osob´ przez niego wskazanà, audytor wewn´trzny czyni o tym wzmiank´ w protokole.
2. W przypadku okreÊlonym w ust. 3 kierownik komórki audytowanej albo osoba przez niego wskazana powinni niezw∏ocznie uzasadniç na piÊmie przyczyny odmowy podpisania protoko∏u, o którym mowa w ust.
3. §
5. Audytor wewn´trzny sporzàdza sprawozdanie z przeprowadzonego zadania zapewniajàcego, zwane dalej „sprawozdaniem”, w którym przedstawia w sposób jasny, rzetelny i zwi´z∏y ustalenia i zalecenia poczynione w trakcie przeprowadzania zadania.
6. Sprawozdanie zawiera w szczególnoÊci: 1) temat zadania; 2) cele zadania; 3) podmiotowy i przedmiotowy zakres zadania; 4) dat´ jego sporzàdzenia; 5) termin, w którym przeprowadzono zadanie; 6) nazw´ i adres komórki audytowanej; 7) imi´, nazwisko audytora wewn´trznego; 8) podj´te czynnoÊci i zastosowane techniki przeprowadzania zadania; 9) zwi´z∏y opis dzia∏aƒ jednostki w obszarze obj´tym zadaniem; 10) ustalenia stanu faktycznego wraz z okreÊleniem kryteriów dokonania ich oceny; 11) okreÊlenie oraz analiz´ przyczyn uchybieƒ; 12) skutki lub ryzyka wynikajàce z uchybieƒ; 13) zalecenia; 14) opini´ audytora wewn´trznego w sprawie adekwatnoÊci, skutecznoÊci i efektywnoÊci systemu zarzàdzania i kontroli w obszarze obj´tym zadaniem; 15) podpisy audytorów wewn´trznych uczestniczàcych w zadaniu. §
8. Audytor wewn´trzny przekazuje sprawozdanie kierownikowi komórki audytowanej.
9. W razie zg∏oszenia dodatkowych wyjaÊnieƒ lub zastrze˝eƒ,

ust. 3, audytor wewn´trzny dokonuje ich analizy i w miar´ potrzeby podejmuje dodatkowe czynnoÊci wyjaÊniajàce w tym zakresie, a w przypadku stwierdzenia zasadnoÊci cz´Êci albo ca∏oÊci dodatkowych wyjaÊnieƒ lub zastrze˝eƒ — zmienia lub uzupe∏nia odpowiednià cz´Êç albo ca∏oÊç sprawozdania. 5. W razie nieuwzgl´dnienia dodatkowych wyjaÊnieƒ lub zastrze˝eƒ,

ust. 3, w cz´Êci albo w ca∏oÊci, audytor wewn´trzny przekazuje na piÊmie swoje stanowisko wraz z uzasadnieniem kierownikowi komórki audytowanej. 6. Dodatkowe wyjaÊnienia lub zastrze˝enia,

ust. 3, oraz kopi´ stanowiska, o którym mowa w ust. 5, audytor wewn´trzny w∏àcza do akt bie˝àcych. §

2. Audytor wewn´trzny po rozpatrzeniu dodatkowych wyjaÊnieƒ lub zastrze˝eƒ,

§ 23ust.

3, przekazuje kierownikowi jednostki, w której jest przeprowadzane zadanie zapewniajàce, oraz kierownikowi komórki audytowanej po jednym egzemplarzu sprawozdania. Przepis § 23 ust. 2 stosuje si´ odpowiednio.

1. Kierownik komórki audytowanej w terminie 14 dni od dnia otrzymania sprawozdania mo˝e zg∏osiç na piÊmie kierownikowi jednostki, w której przeprowadzane jest zadanie zapewniajàce, swoje stanowisko wobec przedstawionego sprawozdania. §
3. Kierownik komórki audytowanej w przypadku uznania, ˝e zalecenia zawarte w sprawozdaniu sà zasadne, wyznacza osoby odpowiedzialne za ich realizacj´ oraz ustala termin ich realizacji, powiadamiajàc o tym pisemnie audytora wewn´trznego oraz kierownika jednostki, w której przeprowadzane jest zadanie, w terminie 14 dni od dnia otrzymania sprawozdania.
4. W przypadku odmowy realizacji zaleceƒ kierownik komórki audytowanej powiadamia pisemnie audytora wewn´trznego oraz kierownika jednostki, w której przeprowadzane jest zadanie, o przyczynach odmowy, w terminie okreÊlonym w ust.
6. W przypadku gdy kierownik komórki audytowanej nie dokona czynnoÊci wymienionych w ust. 1 albo odmówi realizacji zaleceƒ, decyzj´ o realizacji zaleceƒ podejmuje kierownik jednostki, w której jest przeprowadzane zadanie, który wyznacza osoby odpowiedzialne za realizacj´ zaleceƒ i ustala termin ich realizacji, powiadamiajàc o tym pisemnie audytora wewn´trznego. Dziennik Ustaw Nr 66 — 3702 — §
8. Audytor wewn´trzny mo˝e przeprowadziç czynnoÊci sprawdzajàce, dokonujàc oceny dzia∏aƒ jednostki, w której przeprowadzone by∏o zadnie zapewniajàce, podj´tych w celu realizacji zaleceƒ.
9. Dokonujàc oceny, o której mowa w ust. 1, audytor wewn´trzny uwzgl´dnia w szczególnoÊci ocen´ ryzyka wyst´pujàcego w obszarze dzia∏alnoÊci jednostki obj´tym zadaniem zapewniajàcym.
10. Ustalenia poczynione w trakcie czynnoÊci sprawdzajàcych audytor wewn´trzny zamieszcza w notatce informacyjnej.
11. Notatk´ informacyjnà, o której mowa w ust. 3, audytor wewn´trzny przekazuje kierownikowi jednostki oraz kierownikowi komórki, w której by∏y przeprowadzane czynnoÊci sprawdzajàce. Rozdzia∏ 5 CzynnoÊci doradcze §
13. Audytor wewn´trzny mo˝e wykonywaç czynnoÊci doradcze na wniosek kierownika jednostki, w której jest zatrudniony, lub z w∏asnej inicjatywy w zakresie z nim uzgodnionym.
14. Audytor wewn´trzny prowadzàcy audyt wewn´trzny na podstawie art. 51 ust. 2—7 i ust. 12 ustawy mo˝e wykonywaç czynnoÊci doradcze na wniosek kierownika jednostki, w której prowadzi audyt wewn´trzny, za zgodà kierownika jednostki, w której jest zatrudniony. §
16. Audytor wewn´trzny mo˝e odmówiç wykonywania czynnoÊci doradczych, je˝eli uzna, ˝e zakres lub cel tych czynnoÊci nie jest zgodny z celami audytu wewn´trznego. W szczególnoÊci audytor wewn´trzny nie powinien podejmowaç czynnoÊci doradczych, których wykonywanie prowadzi∏oby do przyj´cia przez niego zadaƒ lub uprawnieƒ wchodzàcych w zakres zarzàdzania jednostkà, w której prowadzony jest audyt wewn´trzny.
17. O odmowie wykonania czynnoÊci doradczych i jej przyczynach audytor wewn´trzny zawiadamia pisemnie kierownika jednostki wnioskujàcego o wykonanie czynnoÊci doradczych oraz kierownika jednostki, w której jest zatrudniony.
18. W przypadku odmowy wykonania czynnoÊci doradczych przez audytora wewn´trznego kierownik jednostki, w której audytor wewn´trzny jest zatrudniony, mo˝e wydaç pisemne polecenie ich wykonania. Poz. 406 §
19. Sposób wykonania i dokumentowania czynnoÊci doradczych oraz forma i zawartoÊç sprawozdania z ich wykonania powinny byç odpowiednie do rodzaju i charakteru dzia∏aƒ podj´tych przez audytora wewn´trznego. Rozdzia∏ 6 Audyt wewn´trzny zlecony §
20. Audytor wewn´trzny przeprowadza audyt wewn´trzny zlecony zgodnie z za∏o˝eniami lub programem przekazanymi przez Ministra Finansów albo, w przypadku Êrodków,

art. 5 ust. 3 ustawy, przez Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej. § 32. Kierownik jednostki, w której jest przeprowadzany audyt wewn´trzny zlecony, przekazuje Ministrowi Finansów albo — w przypadku Êrodków,

art. 5 ust. 3 ustawy — Generalnemu Inspektorowi Kontroli Skarbowej sprawozdanie z przeprowadzonego audytu wewn´trznego zleconego lub inne informacje istotne ze wzgl´du na realizacj´ celu audytu wewn´trznego zleconego, w terminie okreÊlonym w za∏o˝eniach lub programie,

§ 31. § 33.

1. W celu przeprowadzenia audytu wewn´trznego zleconego kierownik jednostki, w której jest przeprowadzany audyt wewn´trzny zlecony, oraz audytor wewn´trzny wspó∏pracuje z pracownikami urz´du obs∏ugujàcego Ministra Finansów albo — w przypadku Êrodków,

art. 5 ust. 3 ustawy — Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej.

1. Wspó∏praca, o której mowa w ust. 1, polega w szczególnoÊci na: 1) przekazywaniu dokumentów, w tym dokumentów w wersji elektronicznej, z zachowaniem przepisów o tajemnicy ustawowo chronionej; 2) udzielaniu informacji i wyjaÊnieƒ; 3) przekazywaniu niezb´dnych odpisów i kserokopii dokumentów. §
2. W zakresie nieuregulowanym w niniejszym rozdziale stosuje si´ odpowiednio przepisy niniejszego rozporzàdzenia. Rozdzia∏ 7 Przepisy przejÊciowe i koƒcowe §
4. W wyniku czynnoÊci doradczych audytor wewn´trzny przedstawia opinie lub wnioski dotyczàce usprawnienia funkcjonowania jednostki, w której przeprowadzany jest audyt wewn´trzny. §
5. Do zadaƒ audytowych rozpocz´tych i niezakoƒczonych przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia oraz do planu audytu na rok 2008 sporzàdzanego po dniu wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia stosuje si´ przepisy dotychczasowe.
6. Audytor wewn´trzny mo˝e z w∏asnej inicjatywy sk∏adaç kierownikowi komórki audytowanej lub kierownikowi jednostki, w której przeprowadzany jest audyt wewn´trzny, wnioski majàce na celu usprawnienie funkcjonowania tej komórki lub jednostki. §
7. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Finansów z dnia 24 czerwca 2006 r. w sprawie szczegó∏owego sposobu i trybu przeprowadzania audytu wewn´trznego (Dz. U. Nr 112, poz. 765).
8. Kierownik komórki audytowanej i kierownik jednostki, w której przeprowadzany jest audyt wewn´trzny, nie sà zwiàzani wnioskami i opiniami,

ust. 1 i

1. §
2. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem 1 maja 2008 r. Minister Finansów: J. Vincent-Rostowski WZÓR Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Finansów z dnia 10 kwietnia 2008 r. (poz. 406) Dziennik Ustaw Nr 66 — 3703 — Poz. 406 Dziennik Ustaw Nr 66 — 3704 — Poz. 406 Dziennik Ustaw Nr 66 — 3705 — Poz. 406