Dziennik Ustaw Nr 11 — 541 — 1 2 Poz. 62 i 63 3 10 14 marca 2008 r. o godz. 2400 — zakoƒczenie kampanii wyborczej 11 15 marca 2008 r. — przekazanie przewodniczàcym obwodowych komisji wyborczych spisów

pkt 2; 4) zakres informacji, jakie powinna zawieraç instrukcja obs∏ugi liczników. ——————— 1) Minister Gospodarki kieruje dzia∏em administracji rzàdo- wej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Gospodarki (Dz. U. Nr 216, poz. 1593). 2) Niniejsze rozporzàdzenie zosta∏o notyfikowane Komisji Europejskiej w dniu 20 wrzeÊnia 2007 r., pod numerem 2007/0521/PL, zgodnie z § 4 rozporzàdzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65, poz. 597), które wdra˝a dyrektyw´ 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiajàcà procedur´ udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, z póên. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337). 3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 180, poz. 1494, z 2006 r. Nr 170, poz. 1217 i Nr 249, poz. 1834 oraz z 2007 r. Nr 176, poz. 1238. § 2. 1. Przepisy rozporzàdzenia stosuje si´ do liczników wprowadzonych do obrotu lub u˝ytkowania: 1) na podstawie decyzji zatwierdzenia typu wydanych do dnia 7 stycznia 2007 r.; 2) w wyniku oceny zgodnoÊci. 2. Podczas legalizacji liczników,

ust. 1 pkt 1, klas dok∏adnoÊci 0,5; 1 i 2 stosuje si´ odpowiednio wymagania odpowiadajàce klasom C, B i A. § 3. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o: 1) b∏´dzie wskazania licznika — nale˝y przez to rozumieç b∏àd licznika w warunkach odniesienia; 2) pràdzie bazowym Ib — nale˝y przez to rozumieç wartoÊç pràdu, dla której sà ustalane istotne cechy licznika; 3) pràdzie minimalnym Imin — nale˝y przez to rozumieç wartoÊç pràdu, powy˝ej której b∏àd licznika w warunkach odniesienia nie przekracza b∏´dów granicznych dopuszczalnych; 4) pràdzie maksymalnym Imax — nale˝y przez to rozumieç najwy˝szà wartoÊç pràdu, przy której b∏àd licznika w warunkach odniesienia nie przekracza b∏´dów granicznych dopuszczalnych; 5) wspó∏czynniku zawartoÊci harmonicznych — nale˝y przez to rozumieç stosunek wartoÊci skutecznej harmonicznych, otrzymanej po oddzieleniu przebiegu podstawowego niesinusoidalnej wielkoÊci zmiennej, do wartoÊci skutecznej wielkoÊci niesinusoidalnej, wyra˝ony w procentach; 6) urzàdzeniu wskazujàcym — nale˝y przez to rozumieç cz´Êç licznika prezentujàcà lub rejestrujàcà i prezentujàcà jego wskazania; 7) sta∏ej licznika — nale˝y przez to rozumieç stosunek liczby obrotów wirnika licznika indukcyjnego albo liczby impulsów licznika statycznego do odpowiadajàcej jej energii elektrycznej, wyra˝ony w obrotach albo impulsach na kilowatogodzin´ lub megawatogodzin´ albo w watogodzinach na obrót lub impuls; Dziennik Ustaw Nr 11 — 542 — 8) przek∏adni licznika — nale˝y przez to rozumieç stosunek liczby obrotów wirnika lub liczby impulsów do odpowiadajàcej jej zmiany wskazania urzàdzenia wskazujàcego; 9) warunkach odniesienia — nale˝y przez to rozumieç warunki przewidziane do sprawdzania licznika oraz wzajemnego porównywania wyników pomiarów; 10) znamionowych warunkach u˝ytkowania — nale˝y przez to rozumieç warunki u˝ytkowania licznika, w których jego charakterystyki metrologiczne sà zawarte w okreÊlonych granicach, a b∏´dy wskazaƒ nie przekraczajà b∏´dów granicznych dopuszczalnych. Poz. 63 8) liczba faz i liczba przewodów sieci, do jakiej licznik jest przeznaczony, w postaci napisu o treÊci:

1. a)jednofazowy dwuprzewodowy,
2. b)trójfazowy trójprzewodowy,
3. c)trójfazowy czteroprzewodowy albo
4. d)odpowiedniego symbolu graficznego okreÊlonego w normie PN-EN 62053-52:2006 (U); 9) wartoÊci nominalne napi´cia i cz´stotliwoÊci; 10) wartoÊci pràdu minimalnego, bazowego i maksymalnego; 11) zakres temperatur u˝ytkowania oraz temperatura nominalna, je˝eli jest ró˝na od 23 °C; 12) sta∏a licznika; Rozdzia∏ 2 13) schemat sposobu przy∏àczenia licznika do sieci lub jego numer; Wymagania w zakresie konstrukcji, wykonania, materia∏ów oraz miejsc umieszczania cech legalizacji i zabezpieczajàcych oraz zakres informacji zawartych w instrukcji obs∏ugi liczników 14) znak — je˝eli licznik zosta∏ wykonany w II klasie ochronnoÊci. § 6. 1. Licznik powinien byç instalowany i stosowany zgodnie z instrukcjà obs∏ugi. § 4. Konstrukcja i wykonanie licznika oraz urzàdzeƒ dodatkowych, a tak˝e materia∏y stosowane do ich wytworzenia powinny zapewniç: 2. Instrukcja obs∏ugi licznika powinna zawieraç w szczególnoÊci: 1) wytrzyma∏oÊç i trwa∏oÊç w przewidywanym przez producenta okresie w znamionowych warunkach u˝ytkowania; 2) sk∏ad wyposa˝enia i jego opis; 2) zabezpieczenie licznika w sposób uniemo˝liwiajàcy ingerencj´ do jego wn´trza oraz przypadkowe lub celowe zafa∏szowanie wskazaƒ. § 5. Na liczniku, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 2, powinny byç umieszczone w sposób trwa∏y i czytelny: 1) nazwa lub znak producenta; 2) oznakowanie zgodnoÊci, w rozumieniu art. 5 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodnoÊci (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2087, z póên. zm.4)), dodatkowe oznakowanie metrologiczne oraz numer jednostki notyfikowanej, o której mowa w art. 22 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodnoÊci; 3) numer certyfikatu badania typu WE albo certyfikatu badania projektu WE,

przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodnoÊci; 4) numer fabryczny; jeÊli numer jest umieszczony na tabliczce przymocowanej do obudowy licznika, to powinien równie˝ byç umieszczony na podstawie licznika lub przechowywany w nieulotnej pami´ci licznika; 5) rok produkcji licznika; 6) oznaczenie typu licznika; 7) klasa dok∏adnoÊci licznika; ——————— 4) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 64, poz. 565 i Nr 267, poz. 2258, z 2006 r. Nr 170, poz. 1217, Nr 235, poz. 1700 i Nr 249, poz. 1832 i 1834 oraz z 2007 r. Nr 21, poz. 124 i Nr 192, poz.

1. 1) dane techniczne i charakterystyk´ metrologicznà; 3) opis konstrukcji i dzia∏ania licznika; 4) opis wykonywania pomiarów; 5) szczegó∏owy opis instalacji licznika; 6) opis wersji oraz trybów pracy, je˝eli wynika to z konstrukcji i wykonania licznika; 7) informacje o przyczynach b∏´dów i opis komunikatów o b∏´dach; 8) opis sposobu w∏aÊciwego stosowania licznika; 9) szczegó∏owy opis dopuszczalnych warunków otoczenia i miejsca u˝ytkowania licznika oraz mo˝liwych przeszkód i zaburzeƒ, z uwzgl´dnieniem ich wp∏ywu na wykonywane pomiary. §
2. Cech´ legalizacyjnà i cechy zabezpieczajàce nale˝y na∏o˝yç w miejscach wskazanych przez producenta w sposób zapewniajàcy spe∏nienie wymagania okreÊlonego w § 4 pkt
3. Rozdzia∏ 3 Wymagania w zakresie charakterystyk metrologicznych §
5. B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazaƒ licznika, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1, podczas legalizacji pierwotnej i ponownej, oraz o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 2, podczas legalizacji ponownej, okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia.
6. Je˝eli b∏´dy sà jednakowego znaku dla wszystkich wybranych do sprawdzenia licznika wartoÊci wielkoÊci mierzonej, to ich wartoÊç bezwzgl´dna nie powinna przekraczaç po∏owy wartoÊci b∏´dów granicznych dopuszczalnych wskazaƒ. Dziennik Ustaw Nr 11 — 543 —
7. Ró˝nica mi´dzy wartoÊcià b∏´du wskazaƒ licznika obcià˝onego jednostronnie a wartoÊcià b∏´du wskazaƒ licznika obcià˝onego symetrycznie, przy pràdzie bazowym i wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci, wyra˝ona w procentach, nie mo˝e przekraczaç 2,5 %, 1,5 % i 1 %, odpowiednio dla klas dok∏adnoÊci A, B i C.
8. Bezwzgl´dna wartoÊç ró˝nicy b∏´du wskazania licznika indukcyjnego, wielotaryfowego, z liczyd∏ami mechanicznie obcià˝ajàcymi jego wirnik, wyznaczonego dla poszczególnych taryf, i b∏´du wskazania przy taryfie podstawowej, wyznaczanych przy obcià˝eniu symetrycznym równym 10 % wartoÊci pràdu bazowego i wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci podczas legalizacji nie powinna przekraczaç 0,5 wartoÊci b∏´du granicznego dopuszczalnego w tym punkcie obcià˝enia. §
9. Licznik, przy otwartych torach pràdowych i dowolnym napi´ciu w przedziale: 1) od 80 % do 110 % napi´cia nominalnego — dla licznika indukcyjnego albo 2) od 80 % do 115 % napi´cia nominalnego — dla licznika statycznego — nie powinien wykazywaç biegu ja∏owego przez naliczanie energii. §
10. WartoÊç pràdu rozruchu licznika, okreÊlajàca jego czu∏oÊç, przy obcià˝eniu symetrycznym, napi´ciu nominalnym i wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci, nie powinna przekraczaç wartoÊci okreÊlonych w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia. §
11. Przek∏adnia licznika powinna byç równa wartoÊci sta∏ej licznika, z uwzgl´dnieniem niepewnoÊci wyznaczenia przek∏adni, która nie powinna przekraczaç: 1) ± 2 % — dla licznika klasy dok∏adnoÊci A; 2) ± 1 % — dla licznika klasy dok∏adnoÊci B; 3) ± 0,5 % — dla licznika klasy dok∏adnoÊci C. Rozdzia∏ 4 Szczegó∏owy zakres badaƒ i sprawdzeƒ oraz sposoby i metody ich przeprowadzania §
13. Podczas legalizacji pierwotnej i legalizacji ponownej licznika nale˝y dokonaç: 1) ogl´dzin zewn´trznych licznika; 2) sprawdzeƒ potwierdzajàcych spe∏nienie wymaganej charakterystyki metrologicznej licznika.
14. Podczas ogl´dzin zewn´trznych licznika nale˝y sprawdziç, czy: 1) licznik jest zgodny z decyzjà zatwierdzenia typu, certyfikatem badania typu WE albo certyfikatem badania projektu WE; 2) os∏ona licznika, skrzynka zaciskowa oraz mechanizm licznika nie sà uszkodzone; 3) obudowa i wn´trze licznika sà czyste; 4) po∏àczenia elektryczne licznika sà zgodne ze schematem umieszczonym na os∏onie skrzynki zaciskowej lub tabliczce znamionowej; Poz. 63 5) po∏àczenia os∏ony i skrzynki zaciskowej z podstawà licznika sà szczelne i uniemo˝liwiajà ingerencj´ do wn´trza licznika bez naruszenia cech,

§ 7. 3.

Podczas sprawdzenia licznika nale˝y skontrolowaç: 1) funkcjonowanie mechanizmu licznika; 2) czy obwody napi´ciowe poszczególnych systemów nie majà przerw; 3) czy kierunek wirowania tarczy licznika jest zgodny z oznaczeniami na tabliczce znamionowej — w przypadku licznika indukcyjnego; 4) wytrzyma∏oÊç elektrycznà izolacji licznika — tylko podczas legalizacji pierwotnej; 5) pràd rozruchu licznika; 6) bieg ja∏owy licznika; 7) przek∏adni´ licznika; 8) b∏´dy wskazaƒ licznika w warunkach odniesienia okreÊlonych w za∏àczniku nr 4 do rozporzàdzenia. §

2. Do sprawdzenia wytrzyma∏oÊci elektrycznej izolacji licznika nale˝y stosowaç urzàdzenie majàce êród∏o napi´cia probierczego o mocy pozornej nie mniejszej ni˝ 500 VA.
3. Sprawdzenie wytrzyma∏oÊci elektrycznej izolacji licznika nale˝y przeprowadzaç przy wartoÊci skutecznej napi´cia probierczego oraz miejscu doprowadzenia tego napi´cia, okreÊlonych w za∏àczniku nr 3 do rozporzàdzenia.
4. Podczas sprawdzenia, o którym mowa w ust. 2, izolacja elektryczna sprawdzanego licznika powinna wytrzymaç przez okres jednej minuty, bez przebicia i przeskoku iskry, napi´cie probiercze sinusoidalne o cz´stotliwoÊci 45 ÷ 65 Hz oraz wartoÊci skutecznej okreÊlonej w za∏àczniku nr 3 do rozporzàdzenia.
5. Napi´cie probiercze powinno byç zwi´kszane p∏ynnie od zera do wartoÊci skutecznej okreÊlonej w za∏àczniku nr 3 do rozporzàdzenia. §
7. Podczas sprawdzania pràdu rozruchu licznika tarcza licznika indukcyjnego powinna wykonaç p∏ynnie co najmniej jeden obrót, a licznik statyczny powinien wyemitowaç co najmniej dwa impulsy.
8. W przypadku licznika indukcyjnego sprawdzenia pràdu rozruchu nale˝y dokonaç podczas obrotu jednego b´benka liczyd∏a.
9. W przypadku licznika indukcyjnego wielotaryfowego sprawdzenia pràdu rozruchu nale˝y dokonaç kolejno przy pracy poszczególnych liczyde∏.
10. W przypadku korzystania z przek∏adników nale˝y zastosowaç przek∏adnik pràdowy o zakresie pomiarowym pozwalajàcym na wykonanie pomiaru z mo˝liwie najwi´kszà dok∏adnoÊcià. Dziennik Ustaw Nr 11 — 544 — §
12. Podczas sprawdzania biegu ja∏owego licznika nale˝y do obwodów napi´ciowych licznika, przy otwartych obwodach pràdowych, przy∏o˝yç kolejno napi´cie równe: 1) 80 % wartoÊci napi´cia nominalnego oraz 2) 110 % wartoÊci napi´cia nominalnego — dla licznika indukcyjnego albo 3) 115 % napi´cia nominalnego — dla licznika statycznego.
13. Podczas sprawdzania, o którym mowa w ust. 1, wirnik licznika indukcyjnego nie powinien wykonaç pe∏nego obrotu; barwny znak na tarczy licznika powinien ustawiç si´ w wyci´ciu tabliczki znamionowej. Poz. 63
14. Je˝eli licznik posiada liczyd∏o mechaniczne, czas sprawdzania przek∏adni licznika przy maksymalnym obcià˝eniu licznika powinien byç tak dobrany, aby: 1) zapewniç odczytanie wskazania zu˝ytej energii z b∏´dem nieprzekraczajàcym b∏´dów granicznych dopuszczalnych licznika w tym punkcie obcià˝enia; 2) ostatni b´benek liczyd∏a wykona∏ co najmniej pó∏ obrotu.
15. Je˝eli licznik posiada wyÊwietlacz elektroniczny, czas sprawdzania przek∏adni licznika przy maksymalnym obcià˝eniu licznika powinien byç tak dobrany, aby b∏àd wskazania zu˝ytej energii, wynikajàcy z rozdzielczoÊci wyÊwietlacza, nie przekracza∏ b∏´dów granicznych dopuszczalnych licznika w tym punkcie obcià˝enia.
16. W przypadku licznika indukcyjnego niskoobrotowego o sta∏ej licznika poni˝ej 500 obrotów na kilowatogodzin´ czas sprawdzania biegu ja∏owego powinien wynosiç co najmniej 10 minut. §
18. B∏´dy wskazaƒ licznika, w zale˝noÊci od rodzaju licznika, nale˝y wyznaczyç w punktach obcià˝enia okreÊlonych w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia.
19. Sprawdzania biegu ja∏owego licznika indukcyjnego powinno si´ dokonywaç przy stanie wskazaƒ liczyd∏a, przy którym obraca si´ tylko jeden b´benek.
20. Je˝eli nie jest mo˝liwe wyznaczenie b∏´dów wskazaƒ licznika w punktach obcià˝enia okreÊlonych w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia, dopuszcza si´ przyj´cie punktów obcià˝enia ró˝niàcych si´ o ± 5 % od tych punktów obcià˝enia.
21. W przypadku indukcyjnego licznika wielotaryfowego sprawdzenia biegu ja∏owego nale˝y dokonaç przy pracy liczyd∏a podstawowego, o ile licznik spe∏nia we wszystkich taryfach wymagania,

§ 11. 3.

W liczniku indukcyjnym z liczyd∏ami b´benkowymi pomiaru b∏´dów wskazaƒ licznika powinno si´ dokonywaç przy takim stanie liczyd∏a, aby w czasie pomiaru obraca∏y si´ najwy˝ej dwa b´benki.

1. Podczas sprawdzania, o którym mowa w ust. 1, wyjÊcie kontrolne licznika statycznego nie powinno wytworzyç wi´cej impulsów ni˝ jeden.
2. W celu osiàgni´cia równowagi termicznej przed pomiarem b∏´dów wskazaƒ licznika nale˝y dokonaç pó∏godzinnego obcià˝enia obwodów napi´ciowych licznika napi´ciem nominalnym.
3. Sprawdzanie biegu ja∏owego licznika statycznego nale˝y przeprowadzaç przez okres równy co najmniej Δt:
4. Dok∏adnoÊç wskazaƒ licznika nale˝y sprawdzaç w warunkach odniesienia i przy symetrii napi´ç okreÊlonych w za∏àczniku nr 4 do rozporzàdzenia. 480 x 106 1) Δt ≥ ——————— [min] — dla licznika klasy doC · m · Un . Imax k∏adnoÊci A, §
6. Podczas sprawdzania na licznik powinna byç za∏o˝ona os∏ona. 600 x 106 2) Δt ≥ ——————— [min] — dla licznika klasy doC · m · Un . I max k∏adnoÊci B, gdzie: C — sta∏a licznika, m — liczba elementów pomiarowych, Un — napi´cie nominalne wyra˝one w woltach, Imax — pràd maksymalny wyra˝ony w amperach.
7. Sprawdzanie biegu ja∏owego licznika statycznego klasy C nale˝y przeprowadzaç przez czas dwudziestokrotnie d∏u˝szy ni˝ czas up∏ywajàcy mi´dzy dwoma impulsami, gdy w torach pràdowych p∏ynie pràd o wartoÊci równej pràdowi rozruchu licznika. §
9. Sprawdzenie przek∏adni licznika obejmuje ustalenie z uwzgl´dnieniem niepewnoÊci jej wyznaczenia, czy jej wartoÊç jest zgodna ze sta∏à licznika podanà na tabliczce znamionowej licznika.
10. Je˝eli wynika to z konstrukcji licznika i nie wp∏ynie niekorzystnie na pomiar, dopuszcza si´ przeprowadzenie sprawdzenia b∏´du wskazaƒ bez os∏ony.
11. W przypadku sprawdzania b∏´du wskazaƒ licznika z wykorzystaniem przyrzàdów wskazówkowych pomiary powinny byç wykonywane powy˝ej 1/3 d∏ugoÊci ich podzia∏ki. W przypadku watomierzy zasada ta obowiàzuje, gdy napi´cie oraz pràd sà w fazie. §
13. B∏´dy wskazaƒ licznika wyznacza si´ metodà: 1) mocy i czasu, polegajàcà na obliczeniu czasu trwania N obrotów (impulsów) i porównaniu go z czasem zmierzonym przy znanej, sta∏ej podczas pomiaru, mocy obcià˝enia licznika, albo 2) licznika kontrolnego, polegajàcà na obliczeniu liczby impulsów (obrotów tarczy) licznika kontrolnego Nkn odpowiadajàcych impulsom (obrotom tarczy) licznika badanego i porównaniu jej ze zmierzonà liczbà takich impulsów (obrotów tarczy) licznika kontrolnego Nk. Dziennik Ustaw Nr 11 — 545 — Poz. 63
14. Wyznaczania b∏´dów wskazaƒ licznika dokonuje si´ za pomocà urzàdzenia do sprawdzania licznika energii elektrycznej, które powinno spe∏niaç wymagania okreÊlone w normie PN-IEC 736:
15. §
17. Stosujàc podczas sprawdzania b∏´du wskazaƒ licznika metod´ licznika kontrolnego, b∏´dy wskazaƒ licznika nale˝y obliczyç wed∏ug wzoru: §
18. B∏´dy wskazaƒ licznika indukcyjnego, wyznaczane metodà mocy i czasu, okreÊla si´ przez pomiar czasu t, w którym tarcza przy danym obcià˝eniu mocà P wykonuje N obrotów, nast´pnie wyliczenie wartoÊci nominalnej czasu tn, w którym tarcza licznika powinna wykonaç N obrotów przy obcià˝eniu P, gdyby licznik wskazywa∏ bezb∏´dnie, i obliczeniu b∏´du wskazania wed∏ug wzoru: tn – t δ = ——– · 100 % t Nkn – Nk δ = ———— · 100 % Nk §
19. B∏àd wskazania licznika statycznego, wyznaczany metodà mocy i czasu, okreÊla si´ przez pomiar czasu t, w którym licznik przy danym obcià˝eniu mocà P wyemituje N impulsów, nast´pnie wyliczenie wartoÊci nominalnej czasu tn, w którym licznik powinien wyemitowaç N impulsów przy obcià˝eniu P, gdyby licznik wskazywa∏ bezb∏´dnie, i obliczeniu b∏´du wskazania wed∏ug wzoru, o którym mowa w §
20. §
22. Stosujàc podczas sprawdzania metod´ mocy i czasu, wartoÊç nominalnà czasu tn, oznaczajàcà wartoÊç liczbowà czasu trwania N obrotów lub impulsów wyra˝onà w sekundach, nale˝y wyznaczyç zgodnie z wzorem: 3600 · 103 tn = ——–—— · N C·P gdzie: N — liczba obrotów lub liczba impulsów, C — wartoÊç liczbowa sta∏ej licznika wyra˝onej w obrotach na kilowatogodzin´ lub w impulsach na kilowatogodzin´, P — wartoÊç liczbowa mocy licznika wyra˝onej w watach.
23. W przypadku sprawdzania licznika przek∏adnikowego przy obliczeniach powinno si´ uwzgl´dniç wartoÊci C i P dotyczàce tej samej strony przek∏adników. §
25. Podczas sprawdzania b∏´du wskazaƒ licznika metodà mocy i czasu powinno si´ stosowaç urzàdzenie do pomiaru czasu, sterowane przez urzàdzenie z g∏owicà fotoelektrycznà lub przez elektryczne wyjÊcie impulsowe licznika.
26. Przy sprawdzaniu b∏´du wskazaƒ licznika klasy dok∏adnoÊci A i B dopuszcza si´ wykonanie pomiarów czasu urzàdzeniem do pomiaru czasu sterowanym r´cznie. W takim wypadku czas pomiaru nie mo˝e byç krótszy ni˝ 50 sekund. §
28. W przypadku licznika statycznego, sprawdzanego metodà mocy i czasu, przy wyborze liczby impulsów N powinno si´ uwzgl´dniaç zalecenia producenta, a w razie ich braku nale˝y przyjàç N ≥ 10 impulsów.
29. Podczas sprawdzania b∏´du wskazaƒ licznika metodà mocy i czasu nale˝y zapewniç sta∏oÊç obcià˝enia licznika w czasie trwania pomiaru. gdzie: Nk — zmierzona liczba impulsów (obrotów tarczy) licznika kontrolnego, Nkn — liczba impulsów (obrotów tarczy) licznika kontrolnego, obliczona wed∏ug wzoru: Ck · Uwk · Iwk Nkn = —————— · N Cb · Ub · Ib gdzie: N — wybrana liczba impulsów (obrotów tarczy) licznika badanego, Ck — wartoÊç sta∏ej licznika kontrolnego wyra˝ona w obrotach na kilowatogodzin´ lub w impulsach na kilowatogodzin´, Uwk — wartoÊç napi´cia na wejÊciu licznika kontrolnego wyra˝ona w woltach, Iwk — wartoÊç nat´˝enia pràdu na wejÊciu licznika kontrolnego wyra˝ona w amperach, Cb — wartoÊç sta∏ej licznika badanego wyra˝ona w obrotach na kilowatogodzin´ lub w impulsach na kilowatogodzin´, Ub — wartoÊç napi´cia na wejÊciu licznika badanego wyra˝ona w woltach, Ib — wartoÊç nat´˝enia pràdu na wejÊciu licznika badanego wyra˝ona w amperach.
30. W przypadku licznika statycznego przy wyborze liczby impulsów N powinno si´ uwzgl´dniaç zalecenia producenta, a w razie ich braku nale˝y przyjàç N ≥ 10 impulsów. Rozdzia∏ 5 Przepis koƒcowy §
31. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia.5) Minister Gospodarki: W. Pawlak ——————— 5) Niniejsze rozporzàdzenie by∏o poprzedzone rozporzàdzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagaƒ metrologicznych, którym powinny odpowiadaç liczniki energii elektrycznej czynnej pràdu przemiennego, klasy dok∏adnoÊci 0,2; 0,5; 1 i 2 (Dz. U. Nr 35, poz. 315), które utraci∏o moc z dniem 1 stycznia 2008 r. na podstawie art. 12 pkt 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o systemie zgodnoÊci oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 249, poz. 1834). Dziennik Ustaw Nr 11 — 546 — Poz. 63 Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Gospodarki z dnia 7 stycznia 2008 r. (poz. 63) Za∏àcznik nr 1 B¸¢DY GRANICZNE DOPUSZCZALNE WSKAZA¡ LICZNIKA W ZALE˚NOÂCI OD RODZAJU LICZNIKA ORAZ PUNKTY OBCIÑ˚ENIA LICZNIKA
32. B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazaƒ oraz punkty obcià˝enia licznika indukcyjnego okreÊla poni˝sza tabela. B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazaƒ licznika wyra˝one w % dla klas dok∏adnoÊci Punkt obcià˝enia Rodzaj licznika i obcià˝enia Liczniki jednofazowe Liczniki trójfazowe obcià˝one symetrycznie Liczniki trójfazowe przy obcià˝eniu tylko jednej fazy pràd obcià˝enia wspó∏czynnik mocy cos ϕ C B A 21) 22) 0,1 Ib 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 ± 3,0 Ib 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 ± 2,5 Ib 0,5 (indukcyjny) ± 0,8 ± 1,0 ± 2,0 ± 2,5 Imax 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 ± 2,5 0,1 Ib 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 ± 2,5 0,5 Ib3) 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 — 0,5 Ib3) 0,5 (indukcyjny) ± 0,8 ± 1,0 ± 2,0 — Ib 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 ± 2,5 Ib 0,5 (indukcyjny) ± 0,8 ± 1,0 ± 2,0 ± 2,5 Imax 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 ± 2,5 Ib 1 ± 1,5 ± 2,0 ± 3,0 ± 3,5 Ib 0,5 (indukcyjny) ± 1,5 ± 2,0 ± 3,0 ± 3,5 1) Dotyczy liczników do pomiarów poÊrednich i pó∏poÊrednich,

§ 2ust. 1 pkt 1 rozporzàdzenia. 2) Dotyczy liczników do pomiarów bezpo

Êrednich,

§ 2ust. 1 pkt 1 rozporzàdzenia. 3) Dodatkowy punkt kontrolny do pomiarów dla liczników do pomiarów po

Êrednich i pó∏poÊrednich. Dziennik Ustaw Nr 11 — 547 — Poz. 63

1. B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazaƒ oraz punkty obcià˝enia licznika statycznego okreÊla poni˝sza tabela. B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazaƒ licznika wyra˝one w % dla klas dok∏adnoÊci Punkt obcià˝enia Rodzaj licznika i obcià˝enia Liczniki jednofazowe Liczniki trójfazowe obcià˝one symetrycznie Liczniki trójfazowe przy obcià˝eniu tylko jednej fazy pràd obcià˝enia wspó∏czynnik mocy cos ϕ C B A 0,1 Ib 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 Ib 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 Ib 0,5 (indukcyjny) ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 Imax 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 0,1 Ib 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 0,5 Ib1) 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 0,5 Ib1) 0,5 (indukcyjny) ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 Ib 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 Ib 0,5 (indukcyjny) ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 Imax 1 ± 0,5 ± 1,0 ± 2,0 Ib 1 ± 1,0 ± 2,0 ± 3,0 Ib 0,5 (indukcyjny) ± 1,0 ± 2,0 ± 3,0 1) Dodatkowy punkt kontrolny dla liczników do pomiarów poÊrednich i pó∏poÊrednich. Dziennik Ustaw Nr 11 — 548 — Poz. 63 Za∏àcznik nr 2 WARTOÂå PRÑDU ROZRUCHU LICZNIKA WartoÊç pràdu rozruchu w zale˝noÊci od rodzaju licznika i klasy dok∏adnoÊci wyra˝ona w % wartoÊci pràdu bazowego Rodzaj licznika C B A Statyczny 0,4 0,4 0,5 Indukcyjny, jednotaryfowy bez dodatkowych urzàdzeƒ obcià˝ajàcych mechanicznie ruch obrotowy wirnika 0,4 0,4 0,5 Indukcyjny z dodatkowymi urzàdzeniami obcià˝ajàcymi mechanicznie ruch obrotowy wirnika (np. liczyd∏o wielotaryfowe, urzàdzenie do blokady ruchu wstecznego itp.) 0,4 0,4 0,5 Za∏àcznik nr 3 WARTOÂå SKUTECZNA NAPI¢CIA PROBIERCZEGO ORAZ MIEJSCE DOPROWADZENIA TEGO NAPI¢CIA WartoÊç skuteczna napi´cia probierczego Miejsce doprowadzenia napi´cia probierczego 2 kV Mi´dzy zwartymi ze sobà wszystkimi torami pràdowymi i napi´ciowymi, a tak˝e torami pomocniczymi, których napi´cie nominalne przekracza 40 V, a metalowà obudowà licznika*. Podczas tego badania tory pomocnicze, których napi´cie nominalne nie przekracza 40 V, powinny byç po∏àczone z obudowà licznika. 600 V Mi´dzy roz∏àczonymi torami pràdowymi i napi´ciowymi licznika, które w normalnej eksploatacji sà ze sobà po∏àczone (tylko liczniki indukcyjne). 4 kV Mi´dzy zwartymi ze sobà wszystkimi torami pràdowymi i napi´ciowymi, a tak˝e torami pomocniczymi, których napi´cie nominalne przekracza 40 V, a obudowà licznika w izolacji II klasy ochronnoÊci. * Gdy obudowa licznika wykonana jest ca∏kowicie lub cz´Êciowo z materia∏u izolacyjnego, drugi biegun stano- wi p∏yta metalowa, na której opiera si´ podstawa licznika. Dziennik Ustaw Nr 11 — 549 — Poz. 63 Za∏àcznik nr 4 WARUNKI ODNIESIENIA LICZNIKÓW ORAZ SYMETRIA NAPI¢å
2. Warunki odniesienia w zakresie: temperatury otoczenia, pozycji pracy, napi´cia oraz cz´stotliwoÊci, przewidziane do sprawdzania liczników, okreÊla poni˝sza tabela. Dopuszczalne odchylenie od wartoÊci odniesienia WielkoÊç wp∏ywajàca Temperatura otoczenia WartoÊç odniesienia 23 °C liczniki statyczne klas dok∏adnoÊci liczniki indukcyjne klas dok∏adnoÊci C B A C B A ± 2 °C ± 2 °C ± 2 °C ± 1 °C ± 2 °C ± 2 °C Pozycja pracy pionowa nie ma istotnego wp∏ywu ± 0,5° ± 0,5° ± 0,5° Napi´cie nominalne ± 1,0 % ± 1,0 % ± 1,0 % ± 0,5 % ± 1,0 % ± 1,0 % Cz´stotliwoÊç nominalna ± 0,3 % ± 0,3 % ± 0,5 % ± 0,2 % ± 0,3 % ± 0,5 %
3. WartoÊç indukcji zewn´trznego pola magnetycznego nie powinna przekraczaç: c) ± 0,3 % — dla liczników indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci A. 1) 0,05 mT — dla liczników statycznych klasy dok∏adnoÊci C;
4. ZawartoÊç harmonicznych w napi´ciu i pràdzie nie powinna przekraczaç: 2) wartoÊci powodujàcej b∏àd dodatkowy wskazaƒ licznika: 1) 2 % — dla liczników klasy dok∏adnoÊci C; a) ± 0,2 % — dla liczników statycznych klasy dok∏adnoÊci C, b) ± 0,2 % — dla liczników statycznych klasy dok∏adnoÊci A i B oraz dla liczników indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci B, 2) 3 % — dla liczników klasy dok∏adnoÊci B; 3) 5 % — dla liczników indukcyjnych bezpoÊrednich klasy dok∏adnoÊci A.
5. Symetri´ napi´ç i pràdów dla liczników trójfazowych okreÊla poni˝sza tabela. Liczniki trójfazowe liczniki statyczne klas dok∏adnoÊci Symetria napi´ç i pràdów liczniki indukcyjne klas dok∏adnoÊci C B A C B A WartoÊci poszczególnych napi´ç fazowych lub przewodowych nie powinny ró˝niç si´ od wartoÊci Êredniej odpowiednich napi´ç o wi´cej ni˝ ±1% ±1% ±1% ± 0,5 % ±1% ± 1,5 % WartoÊci pràdów w poszczególnych przewodach nie powinny ró˝niç si´ od Êredniej wartoÊci tych pràdów o wi´cej ni˝ ±2% ±2% ±2% ±2% ±2% ±2% Przesuni´cia fazowe poszczególnych pràdów wzgl´dem odpowiednich napi´ç fazowych, niezale˝nie od wspó∏czynnika mocy, nie powinny ró˝niç si´ mi´dzy sobà o wi´cej ni˝ 2° 2° 2° 2° 2° 2°