Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 19 maja 2009 r. w sprawie metod badania jakości sprężonego gazu ziemnego (CNG)

Mariusz Lachowski 2009.06.04 14:32:55 +02'00' Dziennik Ustaw Nr 84 — 6665 — Poz. 706 706 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI1) z dnia 19 maja 2009 r. Na podstawie art. 26 pkt 4 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakoÊci paliw (Dz. U. Nr 169, poz. 1200, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97) zarzàdza si´, co nast´puje: .p l w sprawie metod badania jakoÊci spr´˝onego gazu ziemnego (CNG)2) §

1. Metody badania jakoÊci spr´˝onego gazu ziemnego (CNG) okreÊla za∏àcznik do rozporzàdzenia. §
2. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. ov Minister Gospodarki: W. Pawlak ——————— 1) Minister Gospodarki kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 rozporzàdzenia Pre- l.g zesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Gospodarki (Dz. U. Nr 216, poz. 1593). 2) Niniejsze rozporzàdzenie zosta∏o notyfikowane Komisji Europejskiej w dniu 3 lutego 2009 r., pod numerem 2009/0072/PL, zgodnie z § 4 rozporzàdzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65, poz. 597), które wdra˝a postanowienia dyrektywy 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiajàcej procedur´ udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, z póên. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337). Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Gospodarki z dnia 19 maja 2009 r. (poz. 706) METODY BADANIA JAKOÂCI SPR¢˚ONEGO GAZU ZIEMNEGO (CNG) i przechodzenia w kwas siarkowy ditlenku siarki, powsta∏ego w rezultacie spalania, w wyniku absorpcji i utleniania w roztworze wodnym nadtlenku wodoru, albo w. rc
3. ZawartoÊç siarkowodoru oznacza si´: 1) metodà potencjometrycznà polegajàcà na absorbowaniu siarkowodoru w roztworze wodnym wodorotlenku potasu, a nast´pnie miareczkowaniu roztworem azotanu (V) srebra do uzyskania punktu koƒcowego, okreÊlonego za pomocà elektrody srebro/siarczek srebra, albo 2) metodà chromatografii gazowej polegajàcej na rozdziale mieszaniny na poszczególne sk∏adniki w fazie gazowej oraz pomiarze zawartoÊci siarkowodoru poprzez porównanie z gazowymi mieszaninami wzorcowymi lub gazami referencyjnymi. ww
5. W przypadku oznaczania zawartoÊci siarkowodoru w sposób okreÊlony w pkt 1 ppkt 1, sposób wykonania oznaczenia, stosowane materia∏y i odczynniki, rodzaj aparatury, sposób pobierania próbek, sposób obliczania oraz precyzj´ metody, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN ISO 6326-
8. W przypadku oznaczania zawartoÊci siarkowodoru w sposób okreÊlony w pkt 1 ppkt 2, sposób wykonania oznaczenia, stosowane materia∏y i odczynniki, rodzaj aparatury, sposób pobierania próbek, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN ISO
10. ZawartoÊç siarki ca∏kowitej oznacza si´: 1) metodà spalania Lingenera polegajàcà na spalaniu zmierzonej obj´toÊci gazu w powietrzu pod ciÊnieniem atmosferycznym w aparaturze szklanej 2) metodà Wickbolda polegajàcà na wprowadzeniu próbki gazowej do p∏omienia tlenowo-wodorowego w celu jej spalenia przy zachowaniu znacznego nadmiaru tlenu, albo 3) metodà chromatografii gazowej polegajàcej na rozdziale mieszaniny na poszczególne sk∏adniki w fazie gazowej oraz pomiarze zawartoÊci zwiàzków siarki poprzez porównanie z gazowymi mieszaninami wzorcowymi oraz obliczeniu zawartoÊci siarki ca∏kowitej na podstawie zmierzonej zawartoÊci poszczególnych zwiàzków siarki.
12. W przypadku oznaczania zawartoÊci siarki w sposób okreÊlony w pkt 2 ppkt 1, w zale˝noÊci od zawartoÊci siarki w badanym gazie, zawartoÊç jonów siarczanowych (VI) w roztworze absorpcyjnym jest oznaczana metodà miareczkowania klasycznego lub turbidymetrycznego.
14. W przypadku oznaczania zawartoÊci siarki w sposób okreÊlony w pkt 2 ppkt 1, sposób wykonania oznaczenia, stosowane materia∏y i odczynniki, rodzaj aparatury, precyzj´ metody, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN ISO 6326-
17. W przypadku oznaczania zawartoÊci siarki w sposób okreÊlony w pkt 2 ppkt 2, sposób wykona- — 6666 —
19. W przypadku oznaczania zawartoÊci siarki w sposób okreÊlony w pkt 2 ppkt 3, sposób wykonania oznaczenia, stosowane materia∏y i odczynniki, rodzaj aparatury, sposób pobierania próbek, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN ISO
21. ZawartoÊç par rt´ci oznacza si´ poprzez pobieranie próbek rt´ci metodà chemisorpcji na jodzie, polegajàcà na przepuszczaniu gazu przez rurk´ szklanà zawierajàcà ˝el krzemionkowy z naniesionym jodem.
23. Dok∏adnoÊç, precyzj´ metody oraz sposób podawania wyników okreÊla norma PN-EN ISO
25. ZawartoÊç wody oznacza si´: 1) metodà pod wysokim ciÊnieniem, polegajàcà na przepuszczaniu zmierzonej obj´toÊci gazu przez rurk´ absorpcyjnà wype∏nionà tlenkiem fosforu (V), absorbujàcym wod´ zawartà w gazie i tworzeniu si´ kwasu fosforowego (V), a przyrost masy rurki odpowiada masie wody, albo 2) metodà miareczkowà Karla Fischera, polegajàcà na przepuszczaniu próbki o znanej obj´toÊci przez naczyƒko pomiarowe, zawierajàce niewielkà iloÊç roztworu absorbujàcego, który poch∏ania wod´ zawartà w gazie, a która jest nast´pnie oznaczana metodà miareczkowania odczynnikiem Karla Fischera, albo 3) metodà kulometrycznà Karla Fischera, polegajàcà na przepuszczaniu próbki gazu o znanej obj´toÊci przez naczyƒko pomiarowe, w którym woda jest absorbowana przez roztwór anodowy. Jod niezb´dny do oznaczania wody w reakcji Karla Fischera jest wytwarzany kulometrycznie z jodku, a wielkoÊç ∏adunku elektrycznego jest wprost proporcjonalna do masy wytworzonego jodu, a tym samym do masy oznaczanej wody. l.g
27. Rt´ç znajdujàca si´ w postaci rozpuszczonego w wodzie kompleksu oznaczana jest w wyniku redukcji odmierzonej porcji roztworu wodorotlenkiem cyny (II), co prowadzi do utworzenia rt´ci pierwiastkowej, usuwanej nast´pnie z roztworu poprzez przedmuch gazem oboj´tnym, a jej pary sà przenoszone do spektrometru absorpcji atomowej (AAS) z przystawkà do pomiaru metodà zimnych par lub do spektrometru fluorescencji atomowej (AFS). lowego charakteryzujàcego gaz idealny. WartoÊci te sà nast´pnie przeliczane przy u˝yciu wspó∏czynnika korygujàcego na wartoÊci odpowiadajàce gazowi rzeczywistemu. .p l nia oznaczenia, stosowane materia∏y i odczynniki, rodzaj aparatury, sposób pobierania próbki, wielkoÊç próbki, oznaczenie zaabsorbowanej siarki, badanie sprawdzajàce, sposób podawania wyniku, precyzj´ metody, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN
28. Poz. 706 ov Dziennik Ustaw Nr 84 w. rc
30. Sposób wykonania oznaczenia oraz sposób przeprowadzania wzorcowania, stosowane materia∏y i odczynniki, rodzaj aparatury, sposób pobierania próbek, w tym Êrodki bezpieczeƒstwa, sposób obliczenia, precyzj´ metody, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN ISO 6978-
32. IntensywnoÊç zapachu mierzy si´: 1) metodà bezpoÊrednià, polegajàcà na okreÊleniu intensywnoÊci zapachu I mieszaniny gazu z powietrzem, gdy st´˝enie gazu w mieszaninie jest równe st´˝eniu alarmowemu Xga, % (V/V), albo ww 2) metodà profilu wra˝liwoÊci powonienia, polegajàcà na wykonaniu pomiarów najni˝szego st´˝enia gazu ziemnego w mieszaninie z powietrzem (Xg)min, % (V/V), przy którym mieszanina gazu z powietrzem ma zapach ostrzegawczy I=2 i okreÊleniu intensywnoÊci zapachu tej mieszaniny, w oparciu o wczeÊniej sporzàdzony indywidualny profil wra˝liwoÊci powonienia osoby wykonujàcej pomiary.
34. Zasady i sposób wykonania pomiarów metodami okreÊlonymi w pkt 4 ppkt 1 i 2, dobór i kwalifikacje personelu przeprowadzajàcego pomiary, stosowanà aparatur´ i materia∏y, sposób ustalenia wyniku koƒcowego pomiarów, a tak˝e zasady koƒcowej oceny wyniku pomiarów stopnia intensywnoÊci zapachu okreÊla norma ZN-G-
36. Ciep∏o spalania i liczb´ Wobbego oblicza si´ na podstawie sk∏adu gazu, przy u˝yciu równaƒ, w których dla poszczególnych sk∏adników czàsteczkowych mieszaniny gazów podane termofizyczne wartoÊci parametrów gazu idealnego sà przyjmowane zgodnie z odpowiednim u∏amkiem molowym i które nast´pnie sà dodawane w celu uzyskania Êredniego udzia∏u mo-
38. W przypadku oznaczania zawartoÊci wody w sposób okreÊlony w pkt 6 ppkt 1, sposób wykonania oznaczenia, stosowane materia∏y i odczynniki, rodzaj aparatury, sposób pobierania próbek, sposób obliczania, niepewnoÊç, zakres oznaczania, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN ISO
41. W przypadku oznaczania zawartoÊci wody w sposób okreÊlony w pkt 6 ppkt 2: 1) zasad´ metody okreÊla norma PN-ISO 10101-1; 2) sposób wykonania oznaczenia, stosowane odczynniki oraz rodzaj aparatury, oznaczanie miana Karla Fischera, sposób pobierania próbek, sposób podawania wyników, w tym sposób wykonania obliczeƒ i precyzj´ wyników, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-ISO 10101-
44. W przypadku oznaczania zawartoÊci wody w sposób okreÊlony w pkt 6 ppkt 3: 1) zasad´ metody okreÊla norma PN-ISO 10101-1; 2) sposób wykonania oznaczenia, stosowane odczynniki oraz rodzaj aparatury, sposób pobierania próbek, sposób podawania wyników, precyzj´ wyników, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-ISO 10101-
46. ZawartoÊç wy˝szych w´glowodorów — propanu i butanu — oznacza si´ metodà chromatografii ga- — 6667 —
48. Do okreÊlania dopuszczalnego maksymalnego u∏amka molowego propanu i butanu, wyra˝onego w procentach, zaleca si´ stosowanie za∏àcznika A normy PN-EN ISO
51. Sposób wykonania oznaczenia, procedur´ oznaczania, w tym warunki pracy i wymagania dotyczàce dzia∏ania uk∏adu chromatograficznego, stosowane materia∏y, rodzaj aparatury, sposób obliczenia, precyzj´ i dok∏adnoÊç, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN ISO 6974-
53. ZawartoÊç py∏u o Êrednicy czàstek wi´kszej ni˝ 5 μm nale˝y okreÊliç metodà wagowà, stosujàc filtry umo˝liwiajàce wychwycenie py∏u o okreÊlonej Êrednicy. Prowadzàc oznaczanie, nale˝y pobieraç próbk´ gazu w sposób izokinetyczny.
55. W przypadku oznaczania zawartoÊci tlenu w sposób okreÊlony w pkt 9 ppkt 1, do rozdzielania i wykrywania tlenu stosuje si´ kolumn´ z sitami molekularnymi 13X, po∏àczonà z detektorem cieplno-przewodnoÊciowym (TDC).
57. W przypadku oznaczania zawartoÊci tlenu w sposób okreÊlony w pkt 9 ppkt 1, sposób wykonania oznaczenia, procedur´ oznaczania, w tym warunki pracy i wymagania dotyczàce dzia∏ania uk∏adu chromatograficznego, stosowane materia∏y, rodzaj aparatury, sposób obliczenia, precyzj´ i dok∏adnoÊç, a tak˝e sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN ISO 6974-
58. .p l zowej z zastosowaniem dwóch kolumn chromatograficznych. Do rozdzielania i wykrywania wy˝szych w´glowodorów stosuje si´ kolumn´ z Porapakiem R, po∏àczonà z detektorem cieplno-przewodnoÊciowym (TDC) oraz z nast´pujàcym po nim detektorem p∏omieniowo-jonizacyjnym (FID). Poz. 706
60. W przypadku oznaczania zawartoÊci tlenu w sposób okreÊlony w pkt 9 ppkt 2, do rozdzielania tlenu stosuje si´ kolumn´ PLOT wype∏nionà sitami molekularnymi. ov Dziennik Ustaw Nr 84
62. W przypadku oznaczania zawartoÊci tlenu w sposób okreÊlony w pkt 9 ppkt 2: 2) metodà chromatografii gazowej z zastosowaniem trzech kolumn kapilarnych. 2) sposób sporzàdzania sprawozdania z badania okreÊla norma PN-EN ISO 6974-
63. ww w. rc
64. ZawartoÊç tlenu oznacza si´: l.g 1) metodà chromatografii gazowej z zastosowaniem dwóch kolumn chromatograficznych albo 1) sposób wykonania oznaczenia, procedura oznaczania, w tym warunki pracy i wymagania dotyczàce dzia∏ania uk∏adu chromatograficznego, stosowane materia∏y, rodzaj aparatury, sposób obliczenia oraz precyzj´ okreÊla norma PN-EN ISO 6974-6;