Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansówz dnia 9 grudnia 2016 r.w sprawie egzaminu aktuarialnego 1)Minister Rozwoju i Finansów kieruje działem administracji rządowej - instytucje finansowe, na podst
awie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 września 2016 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju i Finansów (Dz. U. poz. 1595). Spis treści Treść rozporządzenia Rozdział 1 - Przepis ogólny Rozdział 2 - Egzamin Rozdział 3 - Uznanie studiów wyższych oraz uzyskanie zwolnienia z egzaminu Rozdział 4 - Przepis przejściowy i końcowy Załącznik - Zakres obowiązujących tematów egzaminu aktuarialnego Treść rozporządzenia Na podstawie art. 72 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz. U. poz. 1844 oraz z 2016 r. poz. 615 i 1948) zarządza się, co następuje: Rozdział 1 Przepis ogólny §
- Rozporządzenie określa: 1) zakres obowiązujących tematów egzaminu aktuarialnego, zwanego dalej „egzaminem”; 2) sposób i tryb przeprowadzania egzaminu; 3) sposób kontroli przeprowadzenia egzaminu; 4) sposób i tryb uznawania studiów wyższych, o których mowa w art. 70 ust. 5 pkt 4 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, zwanej dalej „ustawą”, oraz cofania tego uznania; 5) sposób i tryb zwalniania kandydata z egzaminu. Rozdział 2 Egzamin §
- Ustala się zakres obowiązujących tematów egzaminu podzielonych na bloki tematyczne, stanowiący załącznik do rozporządzenia.
- Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o zakładzie ubezpieczeń, należy przez to rozumieć również zakład reasekuracji. §
- Egzamin jest przeprowadzany w formie pisemnej i składa się z 9 części podzielonych na dwie sesje egzaminacyjne. Każda z sesji składa się co najmniej z czterech części.
- Poszczególne części egzaminu odpowiadają blokom tematycznym określonym w załączniku do rozporządzenia. Każda część egzaminu składa się z 10 zadań obejmujących dany blok tematyczny oraz trwa 100 minut, z tym że każda z części dotyczących: 1) modelowania oraz zarządzania ryzykiem zakładu ubezpieczeń trwa 120 minut; 2) rachunkowości i sprawozdawczości finansowej w zakładzie ubezpieczeń oraz prawa ubezpieczeniowego i prawa podatkowego składa się z 40 zadań i trwa 60 minut.
- Zadania przyjmują formę testu jednokrotnego wyboru, z wyjątkiem zadań, o których mowa w ust. 2 pkt 1, które wymagają przedstawienia rozwiązania w formie opisowej.
- Sesje egzaminacyjne są przeprowadzane przez 2 dni w odstępie nie dłuższym niż 7 dni. §
- Egzamin przeprowadza się w wydzielonej sali, w warunkach umożliwiających osobom składającym egzamin samodzielne wykonanie pracy, a Komisji Egzaminacyjnej dla Aktuariuszy, zwanej dalej „Komisją”, czuwanie nad zgodnym z przepisami przebiegiem egzaminu. §
- W egzaminie mają prawo uczestniczyć w charakterze obserwatorów osoby upoważnione przez Komisję Nadzoru Finansowego. §
- Egzamin odbywa się co najmniej dwa razy w roku kalendarzowym. §
- Komisja Nadzoru Finansowego zamieszcza na swojej stronie internetowej wykaz zalecanej literatury oraz aktów prawnych odpowiadających zakresowi obowiązujących tematów egzaminu co najmniej na trzy miesiące przed wyznaczonym terminem egzaminu.
- Informacja określająca termin i miejsce egzaminu oraz termin wniesienia opłaty egzaminacyjnej jest zamieszczana na stronie internetowej Komisji Nadzoru Finansowego co najmniej na dwa miesiące przed wyznaczonym terminem egzaminu.
- Informacja, o której mowa w ust. 2, jest przekazywana Polskiej Izbie Ubezpieczeń co najmniej na miesiąc przed wyznaczonym terminem egzaminu. §
- Osoba składająca egzamin ma prawo do zadawania członkom Komisji pytań dotyczących przebiegu egzaminu i zadań egzaminacyjnych, w szczególności nieprecyzyjnych sformułowań w nich użytych. §
- Wejście na salę egzaminacyjną odbywa się za okazaniem dowodu tożsamości.
- Osoba składająca egzamin potwierdza ten fakt własnoręcznym podpisem na liście obecności.
- Kontrolę nad organizacją i przebiegiem egzaminu wykonuje Komisja. W czasie egzaminu na sali egzaminacyjnej są obecne co najmniej dwie osoby wchodzące w skład Komisji. §
- W czasie sesji egzaminacyjnej osoba składająca egzamin nie powinna opuszczać sali egzaminacyjnej. W uzasadnionych przypadkach może uzyskać zgodę Komisji na opuszczenie sali egzaminacyjnej - po zapewnieniu warunków wykluczających możliwość kontaktowania się z innymi osobami składającymi egzamin.
- Na czas nieobecności w sali egzaminacyjnej osoba składająca egzamin przekazuje pracę egzaminacyjną Komisji, która zaznacza na pracy czas nieobecności osoby składającej egzamin. §
- Komisja ma prawo wykluczyć z egzaminu osobę, która podczas egzaminu korzysta z cudzej pomocy, posługuje się niedozwolonymi przez Komisję materiałami lub urządzeniami, pomaga innym osobom składającym egzamin lub w inny sposób zakłóca przebieg egzaminu.
- Wykluczenie z egzaminu może dotyczyć całości lub części egzaminu obejmującej poszczególne bloki tematyczne. §
- Z przebiegu egzaminu Komisja, w terminie 14 dni od dnia, w którym przeprowadzono egzamin, sporządza protokół zawierający: 1) imiona i nazwiska członków Komisji; 2) imiona i nazwiska osób, o których mowa w § 5; 3) określenie czasu rozpoczęcia i zakończenia egzaminu; 4) opis szczególnych okoliczności, jeśli zaszły w trakcie egzaminu.
- Do protokołu dołącza się: 1) wzorcowe egzemplarze zadań egzaminacyjnych wraz z prawidłowymi odpowiedziami i rozwiązaniami; 2) listę osób składających egzamin; 3) końcowe wyniki.
- Dokumentację związaną z przeprowadzeniem egzaminu Komisja przekazuje do archiwum Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego. §
- Każde zadanie egzaminacyjne jest oceniane według następujących zasad: 1) odpowiedź prawidłowa - 3 punkty; 2) odpowiedź nieprawidłowa - minus 2 punkty; 3) brak odpowiedzi - 0 punktów.
- Za każde prawidłowe rozwiązanie z części egzaminu dotyczących modelowania oraz zarządzania ryzykiem zakładu ubezpieczeń przyznaje się po 2 punkty, a w przypadku jego braku albo nieprawidłowego rozwiązania przyznaje się 0 punktów. §
- Wyłączną podstawę oceny stanowią odpowiedzi udzielone w sposób trwały i czytelny przez osobę składającą egzamin na załączonym do testu formularzu.
- Podstawą oceny części egzaminu dotyczących modelowania oraz zarządzania ryzykiem zakładu ubezpieczeń jest przedstawienie sposobu rozwiązania zawartych w nich zadań. §
- Wynik egzaminu jest pozytywny w przypadku uzyskania co najmniej 13 punktów z każdej części egzaminu, z tym że z części egzaminu dotyczących: 1) modelowania oraz zarządzania ryzykiem zakładu ubezpieczeń - należy uzyskać co najmniej po 10 punktów; 2) rachunkowości i sprawozdawczości finansowej w zakładzie ubezpieczeń oraz prawa ubezpieczeniowego i prawa podatkowego - należy uzyskać co najmniej po 60 punktów. §
- Zaliczanie wszystkich części egzaminu nie może trwać dłużej niż pięć lat. §
- Komisja, w terminie 21 dni od dnia ogłoszenia wyników egzaminu, przekazuje do Komisji Nadzoru Finansowego listę osób, które złożyły egzamin z wynikiem pozytywnym. §
- Wyniki egzaminu są ogłaszane w siedzibie Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego oraz na stronie internetowej Komisji Nadzoru Finansowego.
- Termin ogłoszenia wyników egzaminu ustala Komisja. §
- Osobie, która złożyła egzamin z wynikiem pozytywnym, Komisja wydaje zaświadczenie o jego złożeniu, w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia wyników egzaminu. §
- Komisja udostępnia osobie składającej egzamin, na jej wniosek złożony nie później niż w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników egzaminu, pracę egzaminacyjną. Udostępnienie następuje nie później niż w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku w obecności co najmniej dwóch osób wchodzących w skład Komisji. §
- Osoba składająca egzamin może odwołać się od wyników egzaminu w terminie 21 dni od dnia ich ogłoszenia.
- Komisja podejmuje uchwałę w sprawie odwołania, o którym mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia Komisji.
- O wyniku odwołania osobę odwołującą się zawiadamia się przesyłką poleconą w rozumieniu art. 3 pkt 22 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2016 r. poz. 1113, 1250, 1823 i 1948), zwaną dalej „przesyłką poleconą”. Rozdział 3 Uznanie studiów wyższych oraz uzyskanie zwolnienia z egzaminu §
- Komisja podejmuje uchwałę w sprawie uznania studiów wyższych, o którym mowa w art. 70 ust. 5 pkt 4 ustawy, w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia wniosku przez jednostkę organizacyjną uczelni.
- Do wniosku dołącza się dokumenty dotyczące programu kształcenia. Komisja może zwrócić się do wnioskodawcy o uzupełnienie dołączonej dokumentacji oraz o przekazanie dodatkowych informacji.
- W przypadku gdy zakres kształcenia studiów wyższych obejmuje częściowy zakres egzaminu, we wniosku, o którym mowa w ust. 1, wykazuje się przedmioty, które zakresem odpowiadają blokom tematycznym egzaminu.
- W terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, Komisja zasięga opinii ogólnopolskich organizacji aktuariuszy co do zgodności studiów wyższych z zakresem egzaminu lub z częściowym zakresem egzaminu.
- W uchwale, o której mowa w ust. 1, Komisja może określić sposób weryfikacji utrzymania przez uczelnię programu kształcenia studiów wyższych na poziomie zgodnym z zakresem egzaminu lub z częściowym zakresem egzaminu.
- Od uchwały, o której mowa w ust. 1, przysługuje wnioskodawcy odwołanie w terminie 30 dni od dnia doręczenia mu uchwały.
- Komisja podejmuje uchwałę w sprawie odwołania, o którym mowa w ust. 6, w terminie 2 miesięcy od dnia jego doręczenia Komisji.
- Uchwały, o których mowa w ust. 1 i 6, doręcza się wnioskodawcy przesyłką poleconą. §
- Komisja podejmuje uchwałę o cofnięciu uznania studiów wyższych, o którym mowa w art. 70 ust. 5 pkt 4 ustawy, jeżeli program kształcenia studiów wyższych nie jest zgodny z zakresem tematów egzaminu lub z częściowym zakresem egzaminu.
- Od uchwały, o której mowa w ust. 1, przysługuje jednostce organizacyjnej uczelni odwołanie w terminie 30 dni od dnia doręczenia jej uchwały.
- Komisja podejmuje uchwałę w sprawie odwołania, o którym mowa w ust. 2, w terminie 2 miesięcy od dnia jego doręczenia Komisji.
- Uchwały, o których mowa w ust. 1 i 3, doręcza się jednostce organizacyjnej uczelni przesyłką poleconą. §
- Do wniosku o zwolnienie z wymogu złożenia egzaminu, o którym mowa w art. 68 ust. 5 ustawy, dołącza się dokumenty potwierdzające ukończenie przez kandydata na aktuariusza studiów wyższych, co do których została podjęta uchwała, o której mowa w § 22 ust. 1, oraz dokumenty potwierdzające, że kandydat na aktuariusza złożył z wynikiem pozytywnym egzaminy na tych studiach przeprowadzone w formie pisemnej.
- Komisja podejmuje uchwałę w sprawie zwolnienia kandydata na aktuariusza z egzaminu w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku.
- Od uchwały, o której mowa w ust. 2, przysługuje kandydatowi na aktuariusza odwołanie w terminie 14 dni od dnia doręczenia mu uchwały.
- Komisja podejmuje uchwałę w sprawie odwołania, o którym mowa w ust. 3, w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia Komisji.
- Uchwały, o których mowa w ust. 2 i 4, doręcza się kandydatowi na aktuariusza przesyłką poleconą. Rozdział 4 Przepis przejściowy i końcowy §
- Do przeprowadzenia egzaminu ogłoszonego przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe.
- Osoby, które zaliczyły co najmniej jeden blok tematyczny egzaminu przed dniem 1 sierpnia 2015 r., mogą składać egzamin na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem 1 sierpnia 2015 r., nie dłużej jednak niż przez dwa lata od zaliczenia pierwszego bloku tematycznego.
- W przypadku gdy osoby, o których mowa w ust. 2, nie zdołały zaliczyć wszystkich bloków tematycznych w okresie dwóch lat od zaliczenia pierwszego bloku, zaliczone bloki tematyczne, które odpowiadają analogicznym blokom tematycznym egzaminu, w rozumieniu niniejszego rozporządzenia, są uznane za części egzaminu zaliczone zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia.
- Osoby, o których mowa w ust. 3, mogą kontynuować zdawanie egzaminu zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia, nie dłużej jednak niż przez pięć lat od zaliczenia pierwszego bloku tematycznego. §
- Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2017 r.2)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2015 r. w sprawie egzaminu aktuarialnego (Dz. U. poz. 700), które traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia zgodnie z art. 484 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz. U. poz. 1844 oraz z 2016 r. poz. 615 i 1948). 1) Minister Rozwoju i Finansów kieruje działem administracji rządowej - instytucje finansowe, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 września 2016 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju i Finansów (Dz. U. poz. 1595). 2) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2015 r. w sprawie egzaminu aktuarialnego (Dz. U. poz. 700), które traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia zgodnie z art. 484 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz. U. poz. 1844 oraz z 2016 r. poz. 615 i 1948). Załącznik - Zakres obowiązujących tematów egzaminu aktuarialnego A. Zakres przedmiotowy
- Matematyka finansowa
- Prawdopodobieństwo i statystyka
- Matematyka ubezpieczeń na życie
- Matematyka pozostałych ubezpieczeń osobowych i majątkowych
- Ekonomia
- Rachunkowość i sprawozdawczość finansowa w zakładzie ubezpieczeń
- Modelowanie
- Zarządzanie ryzykiem zakładu ubezpieczeń
- Prawo ubezpieczeniowe i prawo podatkowe B. Szczegółowy zakres tematów w podziale na bloki tematyczne
- Matematyka finansowa: 1.
- Klasyczna teoria stóp procentowych: oprocentowanie proste, składane i ciągłe, dyskonto 1.
- Ogólne modele przepływów finansowych i wycena wartości przepływów finansowych: rachunek rent, spłata długu, analiza obligacji 1.
- Struktura terminowa stóp procentowych 1.
- Papiery wartościowe i instrumenty pochodne 1.
- Pojęcia rynku wolnego od arbitrażu, strategii replikującej, rynku zupełnego 1.
- Model dwumianowy 1.
- Model Blacka-Scholesa i wycena instrumentów pochodnych akcji (opcje call i put) 1.
- Podstawy rachunku stochastycznego i jego zastosowania do wyceny aktywów i zobowiązań oraz konstrukcji strategii zabezpieczających 1.
- Pojęcia i własności scenariuszy rzeczywistych i neutralnych względem ryzyka, pojęcie deflatora i jego zastosowania 1.
- Modele stochastyczne stóp procentowych (model Vasicka, CIR, LIBOR) 1.
- Wycena instrumentów dłużnych i pochodnych stopy procentowej (obligacje, cap/floor, caplet/floorlet i swapcje).
- Prawdopodobieństwo i statystyka: 2.
- Pojęcie prawdopodobieństwa i jego własności 2.
- Zmienne losowe i ich charakterystyki (dystrybuanty, rozkłady prawdopodobieństwa, momenty, funkcje tworzące momenty), rozkłady jednowymiarowe i wielowymiarowe 2.
- Klasyczne i bayesowskie metody estymacji i ich własności 2.
- Korelacja i analiza regresji 2.
- Testowanie hipotez statystycznych 2.
- Przedziały ufności 2.
- Podstawy teorii procesów stochastycznych (łańcuchy Markowa, procesy Markowa, proces Poissona, ruch Browna).
- Matematyka ubezpieczeń na życie: 3.
- Pojęcia prawdopodobieństwa śmierci, przeżycia, dalszego trwania życia, natężenia zgonów 3.
- Modele wielostanowe 3.
- Przepływy finansowe w ubezpieczeniach na życie, ubezpieczeniach na dożycie i rentach 3.
- Tablice trwania życia 3.
- Metody estymacji i wygładzania współczynników zgonów i prawdopodobieństw przejść w modelach wielostanowych 3.
- Metody estymacji rozkładu trwania życia, estymatory Nelsona-Aalena i Kaplana-Meiera 3.
- Kalkulacja składek ubezpieczeniowych w modelach ciągłych i dyskretnych dla różnych rodzajów ubezpieczeń na życie 3.
- Kalkulacja rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w modelach ciągłych i dyskretnych dla różnych rodzajów ubezpieczeń na życie 3.
- Plany emerytalne.
- Matematyka pozostałych ubezpieczeń osobowych i majątkowych: 4.
- Modele ryzyka indywidualnego i kolektywnego 4.
- Kalkulacja składek ubezpieczeniowych i miar ryzyka w modelach ryzyka indywidualnego i kolektywnego 4.
- System bonus-malus 4.
- Kalkulacja rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, trójkąty szkód i metoda chain-ladder 4.
- Rozkłady częstości i wysokości szkody, rozkłady złożone i mieszane 4.
- Teoria zaufania 4.
- Teoria ruiny.
- Ekonomia: 5.
- Pojęcia popytu i podaży, równowagi rynku, elastyczności 5.
- Działanie i organizacja przedsiębiorstwa - przychody, koszty, zyski, straty 5.
- Podstawy teorii produkcji - funkcje produkcji i kosztów w krótkim i długim okresie, optima techniczne i ekonomiczne 5.
- Konkurencja doskonała, monopol, monopson, oligopol 5.
- Rynki czynników wytwórczych - praca i kapitał 5.
- Teoria użyteczności i preferencje konsumenta 5.
- Ryzyko i podejmowanie decyzji w warunkach ryzyka 5.
- Keynesowski model popytowej strony gospodarki, Keynesowski model konsumpcji i dochodu 5.
- Podaż w długim okresie - model klasyczny 5.
- Instytucje mające wpływ na równowagę na rynkach dóbr i usług oraz pieniądza i aktywów finansowych 5.
- Finanse publiczne 5.
- Model popytowej strony gospodarki z udziałem rządu: polityka fiskalna, model IS-LM 5.
- Pieniądz, inflacja, stopa procentowa 5.
- Bank centralny i polityka pieniężna.
- Rachunkowość i sprawozdawczość finansowa w zakładzie ubezpieczeń: 6.
- Nadrzędne zasady rachunkowości 6.
- Rachunkowość finansowa zakładów ubezpieczeń według ustawy o rachunkowości i międzynarodowych standardów rachunkowości (MSR): 6.2.
- Wycena początkowa i bilansowa poszczególnych składników aktywów i pasywów 6.2.
- Ujęcie przychodów i kosztów 6.2.
- Ujęcie w księgach rachunkowych zdarzeń gospodarczych związanych z działalnością zakładu ubezpieczeń 6.2.
- Ustalanie wyniku finansowego 6.
- Ogólne zasady sporządzania rocznych i śródrocznych jednostkowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych zakładów ubezpieczeń według ustawy o rachunkowości i MSR 6.
- Rachunkowość i sprawozdawczość finansowa zakładów ubezpieczeń dla celów wypłacalności 6.
- Zasady sporządzania sprawozdania o wypłacalności i kondycji finansowej zakładu ubezpieczeń 6.
- Dodatkowe sprawozdanie finansowe i statystyczne zakładu ubezpieczeń zawierające dane specyficzne (niepodlegające harmonizacji w Unii Europejskiej) oraz do celów statystyki publicznej i Narodowego Banku Polskiego.
- Modelowanie: 7.
- Modele zależności 7.
- Kapitałowy wymóg wypłacalności, VaR i inne miary ryzyka 7.
- Efekt dywersyfikacji i metody agregacji 7.
- Wybór modelu 7.
- Kalibracja 7.
- Walidacja 7.
- Analiza wrażliwości i testy stresu 7.
- Założenia i ograniczenia modeli i metod statystycznych/probabilistycznych 7.
- Zaawansowane modele statystyczne 7.
- Metody symulacyjne 7.
- Metody aproksymacji.
- Zarządzanie ryzykiem zakładu ubezpieczeń: 8.
- Podstawowe metody i procesy zarządzania ryzykiem w zakładzie ubezpieczeń, funkcja aktuarialna i funkcja zarządzania ryzykiem 8.
- Zarządzanie kapitałem, źródła finansowania działalności zakładu ubezpieczeń, apetyt na ryzyko, miary ryzyka (RAROC, RORAC) 8.
- Testy zyskowności w ubezpieczeniach na życie i w ubezpieczeniach majątkowych 8.
- System Wypłacalność II - minimalny wymóg kapitałowy, kapitałowy wymóg wypłacalności, formuła standardowa i modele wewnętrzne 8.
- Rodzaje ryzyk w działalności ubezpieczeniowej 8.
- Monitorowanie założeń modeli aktuarialnych i ekspozycji na ryzyko 8.
- Metody redukcji ekspozycji na ryzyko, metody i instrumenty transferu ryzyka 8.
- Reasekuracja jako metoda zarządzania ryzykiem 8.
- Taryfy aktuarialne w ubezpieczeniach majątkowych i w ubezpieczeniach na życie, czynniki ryzyka 8.
- Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów wypłacalności, najlepsze oszacowanie, margines ryzyka i rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów rachunkowości 8.
- Teoria wyboru portfela Markowitza 8.
- Model CAPM 8.
- Analiza decyzji inwestycyjnych, wewnętrzna stopa zwrotu, koszt kapitału, miary efektywności portfela inwestycyjnego 8.
- Zastosowania instrumentów pochodnych akcji i stóp procentowych w ubezpieczeniach 8.
- Zarządzanie aktywami i pasywami i strategie zabezpieczające: miary czasu trwania (duration) i wypukłości (convexity), immunizacja, parametry greckie, strategie delta/gamma hedging.
- Prawo ubezpieczeniowe i prawo podatkowe: 9.
- Przepisy prawa dotyczące ubezpieczeń gospodarczych oraz działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej: 9.1.
- Umowa ubezpieczenia 9.1.
- Wykonywanie działalności przez zakład ubezpieczeń w formie spółki akcyjnej, towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych lub spółki europejskiej 9.1.
- System zarządzania w zakładzie ubezpieczeń 9.1.
- Połączenie zakładów ubezpieczeń, przeniesienie umów ubezpieczenia i umów reasekuracji 9.1.
- Postępowanie naprawcze i likwidacja zakładów ubezpieczeń 9.1.
- Ubezpieczenia obowiązkowe 9.1.
- Ubezpieczenia majątkowe 9.1.
- Ubezpieczenia osobowe 9.1.
- Przepisy ogólne dotyczące odszkodowań i odpowiedzialności cywilnej 9.
- Przepisy prawa dotyczące nadzoru nad rynkiem ubezpieczeniowym: 9.2.
- Zasady sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego 9.2.
- Nadzór nad zakładami ubezpieczeń w grupach 9.2.
- Nadzór finansowy nad działalnością zakładów ubezpieczeń 9.
- Zagadnienia z zakresu prawa podatkowego: 9.3.
- Opodatkowanie składek i świadczeń ubezpieczeniowych 9.3.
- Opodatkowanie zakładów ubezpieczeń 9.
- Rekomendacje i wytyczne Komisji Nadzoru Finansowego, standardy wydane przez Polskie Stowarzyszenie Aktuariuszy i kodeks etyki Polskiego Stowarzyszenia Aktuariuszy. Pokaż całość