← Polska

Obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 lutego 2025 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Pr

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 17 lutego 2025 r. Poz. 203 O B W IE S ZC ZE N I E M INI S TR A R O D ZI N Y, PR A CY I PO L I TYK I SPO Ł E C ZN E J 1) z dnia 9 lutego 2025 r.

§ 1

pkt 1 rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 20 listopada 2023 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zakładów aktywności zawodowej (Dz. U. poz. 2526), które weszło w życie z dniem 1 grudnia 2023 r.

§ 1pkt 2 lit.

a rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.

§ 1pkt 2 lit.

b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku

  1. Dziennik Ustaw –4– Poz. 203 §
  3. Po utworzeniu zakładu organizator składa do Państwowej Inspekcji Pracy wniosek o stwierdzenie w zakładzie okoliczności, o których mowa w art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy.
  4. Po stwierdzeniu przez Państwową Inspekcję Pracy spełniania okoliczności, o których mowa w art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy, organizator składa do właściwego wojewody wniosek o przyznanie statusu zakładu aktywności zawodowej, wraz z kompletem dokumentów potwierdzających spełnianie przez zakład warunków określonych w art. 29 ust. 1 i 1a ustawy. §
  6. Po otrzymaniu decyzji w sprawie przyznania statusu zakładu aktywności zawodowej organizator składa jej kopię we właściwej jednostce organizacyjnej samorządu województwa, wraz z wnioskiem o uruchomienie środków Funduszu przeznaczonych na dofinansowanie kosztów działania zakładu – zgodnie z umową.
  7. W przypadku odmowy przyznania statusu zakładu aktywności zawodowej organizator zwraca niezwłocznie środki otrzymane z Funduszu – zgodnie z umową. § 6.5) Corocznie do dnia 30 września organizator przedstawia właściwej jednostce organizacyjnej samorządu województwa informację o: 1) przewidywanej liczbie osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, które będą zatrudnione w następnym roku w zakładzie; 2) przewidywanych kosztach działania zakładu w następnym roku, z podziałem na źródła finansowania. §
  8. W ramach kosztów utworzenia zakładu ze środków Funduszu mogą być finansowane: 1) przystosowanie do potrzeb osób niepełnosprawnych pomieszczeń produkcyjnych lub pomieszczeń służących świadczeniu usług oraz pomieszczeń socjalnych i przeznaczonych na rehabilitację; 2) zakup sprzętu rehabilitacyjnego; 3) wyposażenie pomieszczeń socjalnych i przeznaczonych na rehabilitację, pomieszczeń, w których jest prowadzona działalność wytwórcza lub usługowa, oraz przygotowanie stanowisk pracy, w tym zakup maszyn, narzędzi i urządzeń niezbędnych do prowadzenia produkcji lub świadczenia usług; 4) zakup surowców i materiałów potrzebnych do rozpoczęcia działalności wytwórczej lub usługowej; 5) zakup lub wynajem środków transportu. §
  10. W ramach kosztów działania zakładu ze środków Funduszu mogą być finansowane: 1) wynagrodzenia osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, do wysokości 100 % minimalnego wynagrodzenia, proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy określonego w umowie o pracę, stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy, powiększone o dodatek za staż pracy, określony w przepisach o minimalnym wynagrodzeniu za pracę; 2) wynagrodzenia personelu zakładu; 3) dodatkowe wynagrodzenia roczne, odprawy emerytalne, rentowe i pośmiertne oraz nagrody jubileuszowe; 4) należne od pracodawcy składki na ubezpieczenia społeczne, składki na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, naliczane od wynagrodzeń wymienionych w pkt 1 i 2 lub od dodatkowego wynagrodzenia rocznego wymienionego w pkt 3, oraz składki na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy naliczone od wynagrodzeń wymienionych w pkt 2 lub od dodatkowego wynagrodzenia rocznego wymienionego w pkt 3, wypłacanego osobom niezaliczonym do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 6) 4a) wpłaty podstawowe oraz wpłaty dodatkowe do pracowniczych planów kapitałowych finansowanych, w rozumieniu ustawy z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 427), finansowane przez zakład; 5) materiały, energia, usługi materialne i usługi niematerialne; 6) transport i dowóz niepełnosprawnych pracowników zakładu; 7) szkolenia osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności związane z przygotowaniem ich do pracy na otwartym rynku pracy lub z prowadzoną działalnością wytwórczą lub usługową zakładu; 5) 6)

§ 1

pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.

§ 1pkt 4 lit.

a rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. Dziennik Ustaw –5– Poz. 203 8) szkolenia personelu zakładu; 9) odpisy na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych lub wypłaty świadczeń urlopowych, dokonywane na podstawie odrębnych przepisów; 10) wymiana zamortyzowanych maszyn, urządzeń i wyposażenia niezbędnych do prowadzenia produkcji lub świadczenia usług; 11) wymiana maszyn i urządzeń w związku:

  1. a)ze zmianą profilu działalności zakładu,
  2. b)z wprowadzeniem ulepszeń technicznych lub technologicznych; 12) inne niezbędne do realizacji rehabilitacji, obsługi i prowadzenia działalności wytwórczej lub usługowej. 2. Do kosztów działalności wytwórczej lub usługowej zakładu realizowanej przez osoby niepełnosprawne zaliczone do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności finansowanych ze sprzedaży wyrobów lub usług zalicza się koszty: 1) wynagrodzenia osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, obliczanego na podstawie ustalonego w procesie negocjacji procentowego wskaźnika minimalnego wynagrodzenia, powiększone o dodatek za staż pracy, określony w przepisach o minimalnym wynagrodzeniu za pracę; 2)7) nagród i premii dla osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, w wysokości do 30 % miesięcznego wynagrodzenia, o którym mowa w pkt 1; 3) należnych od pracodawcy składek na ubezpieczenia społeczne, składek na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, naliczanych od kwot wymienionych w pkt 1 i 2; 3a) wpłat podstawowych oraz wpłat dodatkowych do pracowniczych planów kapitałowych finansowanych przez zakład, od wynagrodzenia osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, o których mowa w pkt 1 i 2; 4)8) materiałów, energii, usług materialnych i usług niematerialnych; 5)8) zakupu oraz naprawy maszyn i urządzeń oraz koniecznej wymiany części maszyn i urządzeń niezbędnych do prowadzenia działalności wytwórczej lub usługowej; 6)9) remontów oraz modernizacji pomieszczeń i budynków służących do prowadzenia działalności wytwórczej lub usługowej; 7)9) inne niezbędne do prowadzenia działalności wytwórczej lub usługowej. § 9. W przypadku zbycia maszyn i urządzeń: 1) zamortyzowanych, 2) zbędnych w związku:
  3. a)ze zmianą profilu działalności zakładu,
  4. b)z wprowadzeniem ulepszeń technicznych lub technologicznych – nabytych ze środków Funduszu organizator przeznacza uzyskane w ten sposób środki na zakup maszyn i urządzeń niezbędnych do dalszego prowadzenia działalności, z zastrzeżeniem § 18. § 10. 1. Środki Funduszu, o których mowa w § 3 ust. 3, są przekazywane na rachunek bankowy organizatora zgodnie z umową, w ratach półrocznych, jednak nie później niż do: 1) 15 dnia miesiąca rozpoczynającego pierwsze półrocze; 2) 5 dnia miesiąca rozpoczynającego drugie półrocze. 2. Organizator: 1) 7) 8) 9) prowadzi wyodrębnioną ewidencję księgową środków otrzymanych z Funduszu na działanie zakładu, w tym kosztów ponoszonych z tych środków, z zastrzeżeniem § 18; Ze zmianą wprowadzoną przez § 1 pkt 4 lit. b tiret pierwsze rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.

§ 1pkt 4 lit.

b tiret drugie rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. Dodany przez § 1 pkt 4 lit. b tiret trzecie rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. Dziennik Ustaw –6– Poz. 203 2) przekazuje właściwej jednostce organizacyjnej samorządu województwa informację o wydatkowanych środkach Funduszu oraz środkach uzyskanych z innych źródeł, w okresach kwartalnych, nie później niż do 5 dnia miesiąca rozpoczynającego następny kwartał, na formularzu uzgodnionym w umowie; 3) składa we właściwej jednostce organizacyjnej samorządu województwa:

  1. a)rozliczenie rocznego wykorzystania środków Funduszu, wraz z jego merytorycznym uzasadnieniem,
  2. b)informacje o wydatkowanych wszystkich środkach wykorzystanych na działanie zakładu w danym roku, z uwzględnieniem środków Funduszu oraz środków z pozostałych źródeł – w terminie do dnia 15 marca roku następującego po roku, za który składa się rozliczenie; 4) udostępnia na żądanie właściwej jednostki organizacyjnej samorządu województwa do wglądu roczne sprawozdanie finansowe, z zastrzeżeniem § 18. 3. Po zatwierdzeniu rozliczenia rocznego wykorzystania środków Funduszu właściwa jednostka organizacyjna samorządu województwa może dokonać korekty wysokości środków na rok następny. § 11.10) Czas pracy osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności wynosi co najmniej 0,5 wymiaru czasu pracy określonego w art. 15 ustawy. § 12. 1.11) Zajęcia rehabilitacyjne osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności organizuje się na podstawie indywidualnych programów rehabilitacji zawodowej i społecznej. 2. W zajęciach rehabilitacyjnych mogą uczestniczyć także osoby niepełnosprawne zaliczone do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności wchodzące w skład personelu zakładu. 3.12) Zajęcia rehabilitacyjne odbywają się na wniosek osoby niepełnosprawnej zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na podstawie indywidualnego programu rehabilitacji zawodowej i społecznej poza czasem pracy tej osoby i trwają od 30 do 120 minut dziennie. § 13. 1. Kierownik zakładu tworzy zespół programowy spośród personelu zakładu. 2. W skład zespołu programowego kierownik zakładu może powołać specjalistów niebędących pracownikami zakładu, w szczególności: 1) doradcę zawodowego, 2) psychologa, 3) trenera pracy – zlecając im zadania, o których mowa w ust. 3 i 5–8. 3. Zespół programowy opracowuje, a kierownik zakładu zatwierdza, indywidualne programy rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności służące osiągnięciu optymalnego poziomu uczestnictwa tych osób w życiu społecznym i zawodowym, określające w szczególności: 1) diagnozę sytuacji społecznej i zawodowej osoby niepełnosprawnej zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 2) cel indywidualnego programu rehabilitacji i spodziewane efekty jego realizacji; 3)13) rodzaj planowanych działań, w tym zajęć rehabilitacyjnych, i harmonogram ich realizacji; 4) terminy oceny postępów w realizacji indywidualnego programu rehabilitacji; 5) osoby odpowiedzialne za realizację indywidualnego programu rehabilitacji. 4. Indywidualne programy rehabilitacji zawodowej i społecznej są opracowywane z udziałem osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, których te programy dotyczą. 5. W uzasadnionych przypadkach zespół programowy opracowuje indywidualne programy rehabilitacji zawodowej i społecznej dla wchodzących w skład personelu zakładu osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności.

§ 1

pkt 5 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.

§ 1pkt 6 lit.

a rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2; wszedł w życie z dniem 1 marca 2024 r. 12)

§ 1pkt 6 lit.

b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2; wszedł w życie z dniem 1 marca 2024 r. 13)

§ 1pkt 7 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.

10) 11) Dziennik Ustaw –7– Poz. 203

  1. Zespół programowy dokonuje okresowo, nie rzadziej niż raz do roku, oceny efektów rehabilitacji, w tym sprawności zawodowej i społecznej, osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, a także w miarę potrzeb modyfikuje indywidualne programy rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz określa możliwości i formy dalszej rehabilitacji po zakończeniu realizacji tych programów.
  2. W stosunku do osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, które osiągnęły wystarczający poziom sprawności społecznej i zawodowej, kierownik zakładu z udziałem zespołu programowego oraz tych osób dokonuje oceny możliwości i opracowuje plan zatrudnienia ich u innego pracodawcy.
  3. Na podstawie planu, o którym mowa w ust. 7, kierownik zakładu wspiera osobę niepełnosprawną zaliczoną do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności w poszukiwaniu odpowiedniego miejsca pracy, współpracując w tym zakresie z właściwym dla jej miejsca zamieszkania powiatowym urzędem pracy. §
  4. 1.14) Zakładowy fundusz aktywności tworzy się ze środków, o których mowa w art. 31 ust. 4 i art. 33b ust. 1 ustawy oraz art. 38 ust. 2 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163), oraz z odsetek od środków zgromadzonych na rachunku zakładowego funduszu aktywności.
  5. Środki zakładowego funduszu aktywności są gromadzone na wyodrębnionym rachunku bankowym i ewidencjonowane przez organizatora, z zastrzeżeniem §
  6. §
  8. Ze środków zakładowego funduszu aktywności mogą być finansowane wydatki związane z: 1) usprawnianiem i dodatkowym oprzyrządowaniem stanowisk pracy, wspomagającym samodzielne funkcjonowanie w zakładzie osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 2) poprawą warunków pracy i rehabilitacji osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 2a)15) pokryciem kosztów zakupu i eksploatacji środka transportu przeznaczonego do dowozu i transportu osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 2b)15) pokryciem kosztów zakupu usług w zakresie dowozu i transportu osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 3) poprawą warunków socjalnych oraz higieniczno-sanitarnych; 4) zakupem sprzętu i wyposażenia pomagającego osobie niepełnosprawnej zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności w samodzielnym życiu i uczestnictwie w życiu społecznym w lokalnym środowisku; 5) pomocą w przygotowaniu osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności do pracy poza zakładem i wyrównaniem ich szans w nowym miejscu pracy; 6) dokształcaniem, przekwalifikowaniem i szkoleniem osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 7) pomocą w przygotowaniu, budowie, remoncie i wyposażeniu indywidualnych i zbiorowych form mieszkalnictwa chronionego dla osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, które nie znajdują oparcia we własnej rodzinie lub które usamodzielniają się; 8) rekreacją i uczestnictwem osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności w życiu kulturalnym; 9) pomocą w zaspokajaniu innych potrzeb socjalnych lub związanych z rehabilitacją społeczną osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 10) zakupem i naprawą indywidualnego sprzętu rehabilitacyjnego, wyrobów medycznych, w tym przedmiotów ortopedycznych oraz środków pomocniczych, urządzeń i narzędzi technicznych niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych osobom niepełnosprawnym zaliczonym do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 11) zakupem leków i innych niezbędnych środków medycznych dla osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności; 12) wykonywaniem przez osoby niebędące pracownikami zakładu usług świadczenia pomocy udzielanej w godzinach pracy osobom niepełnosprawnym zaliczonym do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, w wykonywaniu czynności samoobsługowych lub higieniczno-sanitarnych, niemożliwych lub trudnych do samodzielnego wykonania przez te osoby; 14) 15)

§ 1pkt 8 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.

Dodany przez § 1 pkt 9 lit. a tiret pierwsze rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. Dziennik Ustaw –8– Poz. 203 12a)16) wykonywaniem przez osoby niebędące pracownikami zakładu usług świadczenia pomocy w dotarciu do pracy i powrocie z pracy udzielanej osobom niepełnosprawnym zaliczonym do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, w przypadku gdy w związku z niepełnosprawnością wymagają one pomocy innej osoby; 13) wypłatą wynagrodzeń specjalistom niebędącym pracownikami, o których mowa w § 13 ust. 2, w związku z opracowaniem i realizacją indywidualnych programów rehabilitacji zawodowej i społecznej; 14)17) świadczeniem pomocy asystentów w rekreacji i uczestnictwie osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności w życiu kulturalnym; 15) odpłatnością za niefinansowany ze środków publicznych pobyt i leczenie osoby niepełnosprawnej w szczególności w: szpitalach, sanatoriach, placówkach rehabilitacyjno-szkoleniowych, zakładach opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych; 16) odpłatnością za pobyt na:

  1. a)turnusach rehabilitacyjnych wraz z opiekunem – jeżeli lekarz zaleci uczestnictwo opiekuna na turnusie rehabilitacyjnym,
  2. b)wczasach lub wypoczynku zorganizowanym w innych formach; 17) odpłatnością za przejazd w obie strony osób niepełnosprawnych do podmiotów wymienionych w pkt 15 albo do innych miejsc, w których organizowane są turnusy rehabilitacyjne, wczasy lub inne formy wypoczynku, o których mowa w pkt 16. 2. Pomoc, o której mowa w ust. 1 pkt 4 i 6–11, może być udzielana w formie pomocy bezzwrotnej lub w formie nieoprocentowanej pożyczki oraz zakupów bezpośrednich. 3. Na wniosek osoby niepełnosprawnej zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności pożyczka może zostać umorzona, jeżeli zostanie wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem. 4.18) Wysokość miesięcznego wynagrodzenia osoby wykonującej usługi świadczenia pomocy, o których mowa w ust. 1 pkt 12 oraz 12a, stanowi iloczyn 20 % wysokości minimalnego wynagrodzenia i liczby pracowników objętych tą pomocą w miesiącu. 5. Maksymalna wysokość miesięcznego wynagrodzenia, o którym mowa w ust. 4, nie może przekraczać 100 % wysokości minimalnego wynagrodzenia. 6. Maksymalna wysokość wynagrodzenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 13, w miesiącu – nie może przekraczać przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim kwartale od pierwszego dnia następnego miesiąca po ogłoszeniu przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w formie komunikatu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1631 i 1674). § 16. 1. Organizator opracowuje i zatwierdza regulamin zakładowego funduszu aktywności określający w szczególności tryb i zasady przeznaczania środków tego funduszu na wydatki, o których mowa w § 15. 2.19) Środki zakładowego funduszu aktywności przeznaczone na wydatki, o których mowa w § 15 ust. 1 pkt 2–3, nie mogą przekraczać 75 % rocznych wpływów tego funduszu w roku poprzednim. 3. Wydatki, o których mowa w § 15 ust. 1 pkt 4 i 6–9, mogą być ponoszone w związku z opracowywaniem, realizacją i modyfikacją indywidualnych programów rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, oraz realizacją planu zatrudnienia u nowego pracodawcy. § 17. Wydatki, o których mowa w § 15, powinny być dokonywane w sposób celowy i oszczędny, z uwzględnieniem optymalnego doboru metod i środków realizacji w stosunku do zakładanych efektów. § 18. Jeżeli organizatorem jest gmina lub powiat, przepisy § 9, § 10 ust. 2 pkt 1 i 4 oraz § 14 ust. 2 stosuje się do jednostki organizacyjnej bezpośrednio realizującej zadania ze środków Funduszu. § 19. Traci moc rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 grudnia 2007 r. w sprawie zakładów aktywności zawodowej (Dz. U. poz. 1776). § 20. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie miesiąca od dnia ogłoszenia 20). Dodany przez § 1 pkt 9 lit. a tiret drugie rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.

§ 1pkt 9 lit.

a tiret trzecie rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 18)

§ 1pkt 9 lit.

b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 19)

§ 1pkt 10 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.

20) Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 24 lipca 2012 r. 16) 17)

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.