Opłata Rok XV. 26 stycznia 1932 roku. Warszawa, Wtorek .1\12 20. pocztowa uiszczona ,ryczałtem . OGł.OSZENIA: PRENUMERATA kwartalDaJ w kralu • • • • 15 złotych; I;a i!ranicII • • • 20 złotych; MONITOR POLSKI N\Uller pojedyńczy 20 groszy. lt.ollte pocztowe ' cłCkow. DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. Nr. 73Q, WYCHODZI CODZIENNIE Z WY JĄ TKIEM NIEDZIEL I • SWIĄ T. Cena za ' wiersz 1 mim. szpalty redakcyjnej po tekście 65 groszy. Cena za wiersz 1 mim. szpalty ogłoszeniowej 60 gr. Tabelaryczne i cyfrowe 95 tlr. Ogłoszenia o ' zagubionych dokumentach ,18 ,groszy za wyraz. Katd~ ogłoszenie naj mnie; 1 złoty. Za , terminowy druk ogłoszeA Wydawnictwo nie odpowiada. Osobom i firmom prywatnym kredytu lia ogłoszenia j prenumeratę Wydawnictwo nie udziela• • Dyrekcja i Administracja Wydawnictwa: Ul. Królewska Nr. 5. Telefon: Centrala P. A. T. - 552-80. Redakcja i ek$pedycja: Ul. Miodowa Nr. 22. T elef. redakcji 644-05. Telef. ekspedycji 625-28. Kasa czynna od ~odz. 8 i ~ół do 1 popoł., w soboty do godz. 12 w pol TRE$C DZIAW URZĘDOWEGO: Z a r z ą d z e n i a ,W l'a: d z N a e z e I n y c h: Poz. 24. Ogłoszenje Państwowej Komisji WyborczeJ z dnia 20 stycZma 1932 r. L. z.2503/32. PoZo 25. UmoWa" ustalająca warunki pracy i płacy dla robotników ' rólnych na terenie województw: IWGwskiego, . stanisławowskie1!o i tarnopolskiego, z wYłączeniem pOwiatów: Tarnobrzeg, Ko.lbuszowa, Niską, Rzeszów, Lań~ut, Przeworsk, Brzo.zów, Jarósław , Sanok, StTzyżów i Krosno.. Art. 2. Umowa niniejsza stanowi w myśl ustawy z dn. l.Vrn. 1919 r. Oz. U.R. P. Nr. 65, poz. 394 i z dnia H.rn. 1921 r. Dz. U. R. P. Nr. 26, poz. 147, podstawę przy zawiera<niu umów indywidualnych. Indywidualne umowy o pracę, zawier~ące warunki dla pracownika mniej kotzystne, niżwarun ki niniejszej umowy, ulegają ,z mocy wymienionych ustaw zastąpieniu przez warunki określone niniejszą umową. Wszelkie indy,widualne umowy, zawie,ra,jące warunki korzystniejsze dla pracownika, wz Je przewiduje niniejsza umowa, obowiązują na czas ich zawarcia. Art. 3. DZIAŁ URZĘDOWY. Rok słuŻ'bowyrozpoczyna się 1 kwietnia, a kończy się 31 marca . roku następnego. Obie strony obowiązuje wypowiedzenie indywidualnej . ~ umowy pracy przed upływem -termio.t.l jej wygaś~ nięcia, a najpóźniej do dnia 31grudn-ia włącznie, OGLOSlE'NIE ustnie wobec dwóch świadków lub pisemnie. Niewypowiedzenie umowy pracy do ' dnia 31 grudnia Państwowej K~ji ' Wyborczej włącznie przedłuża milcząco umowę indywiduaIzcłnia 20 stycznia ,1932 r. L. dz. ~SP3/.32. , ną na rok następny. , Uchylenie s.ię przez 'którą kolwiek ze stron od J?rzyięcia wypowiedzenia , Państwowa Ko~sja , ' W~borcza ~ , mocy umowy pracy umowy tel me przedłuża . . art. 96, 99 , i H5 ot:d. ' wyborczej do Sejmu ogła Art. 4. sza, , że wobec wv~asn1ęcia mandatów poselskich Tadeus~a. Waryńskiego, ' posła z -listy państwowej Pracodawca oboWiązany jest do dni 30 od Nr. 1, Gustawa M1~lęra, pą~ł~ z HsłyNr. 22 vi chwili wstąpieniadopraH ' wy~ćptatO:'YDikowi oktęl!u Nr~ 13 i Ferdynanda Tkaczowa.. posła z li- bezpłatnie . książeczkęobra;phuilkQw~(w~ględnie sty.Nr. 23 w o.J?',gU .Nr,,: , 24,posłami . ~ostają w , w razie od~owy wydania ksłątec~i ,~acić 50 młeJsc~ Tadeusza Waryńsklego - Dr. Mendys , gr~na _żak~o tejte.), żawierai~ lki!C 1f.-ydanyc.h r!C::!k'ł:!o36, t,',~l~,ę'tó~pe~!,ik:,;'~tr , -~.,; Ę:~r,am~?j;~f mu or<łYllarji i peJlsii, orą.z~pis p<1Wierzbnych mu li , inwentarzy; do 'książeczki ' obrachunkow-ej mtiją Gustawa Millera -,- Rosenberg ' Chil-Mordchaj, być wpisywane potrącenia z należnych poborów, ur. w 1900, tkacz, Ł6dź, Młynarska 9; w miejsce jako to: ustawowe opłaty na rzecz Kasy Chorych, Ferdynanda Tkaczowa - Błasżkiewicz Franci- przvnadające na pracownika. za opuszczone dnie, szek, .Iat 40, rolnik, w. Kępa Chotecka, gm. Szcze- za rozmyślnie wyrządzone szkody i t p. Książecz karków, pow. Puławski. ka obrachunkowa ma być jako dowód dla Komisji Rozjemczej, stwierdzający ilość wydanych pobo.Pruewodniczący: rów. Jeden eg~emplarz umowy lIla być przez p,r a(-l 'St. Giżycki. codawcę wydany pracownikom danego forJwarku Członkowie: na ręce ich przedstawiciela. , , (.....:.1 K. Pużak. W raz.iezgubienia książ~cz.ki obrachU1lJ'kowej (-l W; Kosonocki. przez ordynarjusza, służą jako dowód ' 'książki go.(-l,Jan Woinicki. spodarcze pracodawcy. . . ' (-rDr; St. ,Wrona, (Za zgubione lub żniszczone książeczki obra" (-l Mir. Sawieki. chunkowe ma prawo pracodawca potrącić pracownikowi 50 groszy). --:1(:Af'lt. 5. Za~ar~ie indywidualnej umowy z .ordynarjuszem nie może być uzależnione od trzymania Zarządzenia Władz , Naczelnych, przez niego najemnej czeladzi. Żona i inni człon -:0:kowie rodziny pracownika nie mogą ,być pocią gani do żadnych robót . z, tytułu li tylko umowy 25. z samym 'pracownikiem, lecz winni za to ot.rzymać osobne wynagrodzeni'e ustalone ' dla odnośnej kaUMOWA, tegorji pracowników. . Żony ordynarjuszy mogą być godzone tylko ustalająca waiunki pracy i płacy dla robotników rolnych na terenie województw: lwowskieglo, sta- jako dojarki, inni członkowie rcdziny jako dojarki, robotnicy sezonowi, lub sta,li robotnicy dziennisławoWskiego i tarnopolskiego, z wyłąc:zen.i.em ni. Za małoletnich członków ro,d ziny umowę za;' powiatów: Tarnobrzeg, Kolbuszowa, N'tsko, Rze- wiera ordynarjusz.; pełnoletni cdonkowie rodziny szów, Lańc:ut, Przeworsk, Brzozów, Jarosław, Sa.- zawierają umowę osobiście, o ile jednak ordynarjusz poręczy pisemnie lub ustnie , wobec dwó.M nok, Strzytów i Krosno. świadków dotrzymanie takiej umowy, to odpoZasady ogólne. wi,a da za jejdoŁrzymanie. Jeśli małoletni , lub taki , Art l. pełnoleŁni członek rodziny ordynarjusza, za któUmowa ninieiszaQbowiązuje od dnia l kwiet- rego ordynarjusz pcręczył za dotrzymanie umonia 1932 r. do dnia 31 marca 1933 r. i dotyczy wy, bez ważnej , p1'1Zyczyny - za. jaką uważa się z jednej strony wszystkich 'Pra,~odawców rolnych, ty'lko .12-tygodniowy OKres połogowy (6 tygodni z drugiej strony zatrudnionych przez nich rocz.- przed i 6 ty~odni po połc-~ul, chorobę · stwierdzonych pracowników z normalną zdolnością do pra- ną przez le'k arza, powołanie do służby wo;skowe;, cy, a to następujące kategorje: lub wstąpienie w zwią'zek małżeński - zawartej al fornali, pastuchów i stróżów, umowy o 'pracę nie dotrzyma, m07e pracodawca bl pracowników płci męskiej w wieku poniżej na,Łvchmiast rozwiązać umowę słuibową z ordylat 24, ' narjuszem. cl dziewcząt stajennych, Stosunek wzajemny.
- d)gumiennych, karbowych i polowych, Art. 6. ' el kowali i stelmachów. Inwalidzi, pracujący na równi z pozostałymi Pracodawców oraz ich zastępców obowiązu pracownikami ' z normalną zdolnością d·o pracy je grzeczne Łra'ktowan,ie pra'c owników i ścisłe w rolnictwie, pobiera;ą równe z nimi wynagrodze- przestrzeganie umowy, a zwłaszcza regularne wy,nie tak w gotów('.e, jak i w naturaliach. Inwalidzi płacenie świa·dczeń i płac, przewidzianych umoo. zmnieiszonej zdolności do pracy, oraz. pracowni- wą· . cy fizycznie ułomni mogą być godzeni na niższych Pracowników obowiązu;e grzeczność wobec wa.run'kach. pracodawców i ich zastępców, ścisłe pl1Zestrze.ga, ' ' nie zawartych umów, .oraz pilne i sumie.nne speł nianie obowiązków, dążność do jaknaiwiększej wydajności pracy i stosowanie się do wszyst,k ich zarządzeń pracodawcy lub jego zastępcy, odnaszącychsię do wykonania obowiązków służbo wych, oraz przestneganie wszystkich przepisów porządkowych w obrębie folwarku, iaJko też dbałe i staranne obchodzenie się z powierzonym sobie inwenta.r zem żywym i martwym. Pracownrk <łd powiada wolbec pracodawcy za powierzone sobie , inwentarze żywe i martwe, oraz za wszelkie , szkody wyrządzone źe zlości, swawoli, lub cięż~ kiej niedbałościiprzez siebie, lub któregoś ze swych domowników, według postanowień ustawy cywilnej. ' Pracownicy obowiązani są przy każdej sposobności zapobiegać wszelkiemu naruszeniu własności pracodawcy przez współpracowników lub osoby trzecie. , Art. 7 . Rozwiązanie stosunku służbowego w ciągu .roku może nastąpić na 'z asadzie orzeczenia Komisji Rozjemczej, lub też wyroków Sądów Pań ; stwawych, działających według oIbowiązująceg,o prawodawstwa i według kompetencji. Umowa służbowa może być ta'kże ważnie rozwiązana kazdego czasu za obuStronnem porozumieniem, które iednak 'm usi być zawarte na piś ~ mie lub ustnie w obecności 2"ch świadków. Zatargi wynikłe na tle ttn;lowy o pracę, pomiędzy pracodawcami a robofnikami r~lnymi regu:lują Komisje Rozjemcze. bądź Sądy Państwowe, według kompetencji. Skar.gi ' do, Komisji Rozieinc;zei wnosi się do Inspektoratu' Pracy w 2-ch ,równobrzmią1cych . eg~ęmpląrza.ch, z' ~6'tyc.n ' · jeden ma być dor,:ęcwtiy ij)6zwanemu wrat z we~waniem do jawienia się przed Kdmis;ę Rozjemczą. Do czasu uzyskania właściwego onzeczenia ' lub wyroku nie wolno: 1) pracodawcy wstrzymywać świadczeń. 21 pracowni~owi przerywać pracy ~ , W wYpadkach: wyjątkowo cię*kiego przewinienia mOż'e pracodawca zawiesić 'p rac'owni'ka w pracy i wstrzymać , przed orzeczeniem lub wyrokiem wszystkie świadczenia, w razie jednak wygrania sporu przez robotnika pracodawca winien wydać z;al~głe świadczenia, .' wraz z dodatkiem . miesięcznym 1 % w z:bozu i 2 % w gotówce. Koszta świadków powołanych przez Komisję Rozjemczą oraz ich stratę czasu, 'j ako też stratę czasu pracownika ponosi ta s Łroh.a, !ttóra spór przegrała. O wysokości tych kosztów orzeka KO!lłisja Rozjemcza, wz.ględnie Sąd Państwowy. , U wag a: Za wypadki wyjątkowo <Ciężkiego przewinienia, w których pracodawca może zawie': sić pracownika w pracy, uznaie się między inne mi: al ieżeli ro'hot'ł1ik dO'puszcza się względe~ pni.codawcy, swych przeł,ożonych , . lub względem człon'ków rodziny 'Pracodawcy i przełożonych czynnych zniewag lub . cięZkich obraz, .
- b)'jeżeli robotnik dopuścił się kradzieży, .oszustwa ' lub sprzeniewier2;enia na szkodę pracodawcy lub ja':' ko doz orca i o te.go rodzaju wykroczeniach służ bodawcy nie zawi a d'oonił , el jeżeli mimo poprzednich upomnień połączonych z zagrożenie:m rozwiązania stosunku służbowe~o z ogniem i świa~ iłem nie-ostrożn.ie się obchodzi powierzony mu , in~ wentarz żywy ze swawoli ' lub Ciężkiej niedba~ łości uszkadza, lub .nad nim się 'pastwi, alb<) inną własnoś.ć służbodaw<:y ze złości" swawoli lub cl(>żkiej niedbał~ci uszkadza, wy.rz· ądzaiąc tem służbo dawcy .więkSzą sżkodę,
- d)jeżeli samowolnie i bez usprawiedliwienia ",dnem i przyczynami nie stawi się do pracy dłużei, nilt przez 3 dni z rzę du. lub wńęce; niż , p1'lZez 6 dni w cłą!!u ol-ch po 50" bie nast~puiąćych ,tygodni,
- e);0Źeli swoje obowiaz:\d 5łu 7bowe !!rubo narusza, a Wszczególności. ie'7e11 wobec rozkazów służbo(lawcv.; lub ustanowl0nMo nad służbą dozorcy wystęlp111e z uporczywem nieposłuszeństwem i zuchwałością . A Czas pracy. Art. 8. Rozkład godzin pracy ustala się podług poniżsżej tabeli, przyczem robotnicy fornale maią być zwalniani przed południem o pół godziny wcześniej, aniżeli inne 'kategorie pracowników,a to dla koniecznego obrządku inwentarza. Przyjmuje się czas słoneczny z tern, że za początek pracy z rana i po południu uważa się wyj- 2. MONI:rORPOLSKI. .-:-:-," Dnia 26 stycznia 1932 r. ście z podw6rza, a za keniec;: ze·jście z pola. Po- czątek i kO'niec pracy uznacza' się sygnalem.O i1e pole edległe ' jest więcej, niż 2 .km. od' podwórza, należy rOlb otnika zwolnić z pracy o 10 minut wcze- śri~ej wstesunku doka,źdego kilometra powyżej 2-ch. W razie pilnej potrzeby poniiszy podział pracy może być zmieniony. jednakże tylko w ten spesób, by ogólna ilość gO'nziniostała ta . sama. . Na żądanie pracedawcy. ~ rażie pilnej petrźe by, pra,cownicy są O'bowiąz.ani dQ praJCy poza niżej określonym czaseIJl, lecz za osebnem wynagTodzeniem, wynoszącem 20 gr za gedzinę· Pracownik ebowiązany jest zgłaszać się do pracy .pun'ktualnie w czasie usta. n~ienym przez pra'codawcę, z20dnie z warunkami umewy zbierowej. Za wszelkie opóźnie:niaprzysługuje pracO'dawcy prawe de pO'trąceń takiCh, jakie mapracowriik ustalone za godzjny nadliczbowe. - -- tAnELA. - , cd c:: Ol Miesiąc r5 Praca do "'''0 południa Ol cd m~ .Praca po ~ o ... -CI Ol m Ol <d N._ .. c ...N ..0 południu 1- 1Ił I ą-4.-;- ~ -ci ,!d .. o Ol OJ Po ... ~ lU 'I I Luty 8'-12 1-1 1 ł I ·. 7}-12 21~31 - 7-12 Ił , I 1.30-5.30 I 1-10 lf-20 21-30 Maj t-tO .. " 7-12 1.30 -6.40 - 1.3Ó-7.~ .ł Ił ł 1~ " lł '1:30-7.30 I, 1.30-7.50 '1;30-8.- 1.30:.....7.20 1.3a-:-7.30 11-,20 21-31 6-12 Czerwiec 1'-:'10 '11-20 . 21-30 6--12 ,. 1.30-7.50 ł 1.304.- Lipiec t-lO 11-20 21-31 - · Ug=!:30 ' ", Kwiecień ;I lł-5.- Marzec 1-10 11-20 2 o.. c:: o o.. .'" 0..0 Styczeń 'i cd 6-12 l. : • 2 2.00":':8.30 ' 2.00-8.20 2.00-8.00 6-12 · i 2 ' 2,0()-7.50 2.00-7.30 2.00-1.00 t '. ł Slerpid l-tO 11~20 , 21-31 ., ł Wrzesień 1-10 11-20 21-30 1.30~.40 6-t2 ł lł 7-12 - lł - UO-6.20 1.30...:.6.00 Październik 1-10 11-20 21-31 Listopad , .j -12 Grudzień 8-12 1.30-5.50 1.30-5.20 1.30-4.50 1-1 I 1i I-IIi 1.30-4.50 - I 11.30-3.451 Pewyższy rozkład praJCy nie obowiązuje w stosunku de pastuchów, stróżów n~nych i dozorców, o ile wykonywane przez nich reboty nie przekraczają ich zwykłych obowiązków. Praca rzemieślników folwąrcznych roz:poązy na się na pół godziny przed wyjazdem fornali w pole. . . W dnie ulewne i wyjątkowej niepogedy reboty w polu nie powinny byćwykOOlywane. Art. 9. Obrząd~k inwentarza odbywa siępeza godzi-, nami pracy, bez specjalnej dopłaty. Kelejne dyżury w nocy (noclegi w stajni) obowiązują wszystkich fornali; w dnie świąteczne fornale Oibowiąza ni są do obrządku inwentarza, a kelejne jeden z nich O'bowiązany jest również do dyżurowania w stajni bez specj.alnej dO'płaty. ' Pastuch oraz dziewczęta stajenne są wolne zupełnie od pracy co trzeci dzień świąteczny (w niedziele i święta) . Praca w dnie świąteczne może być wykenywaną tylko w nagłej uO'trzebie, przy sprzęcie Z'bo. ża i siana po' cenie 30 gr za gedzinę. Wstawanie do obrządku inwentarza oraz naszykowania wozów i narzędzi powinnO' mlec miejsce w miesiącach: kwietniu. maju, czerwcu, lipcu, sierpniu i wrze'śniu e godzinie 4-ej rano, a w uozostałych miesi~cach nie wcześnej, iak e godzinie S-ej ranO'. Obrok, siane i t. p: karma dla inwentarza powinna być przygotowana uprzednio, w ~odzinach pracy, w miejscach nato wyznaczonych. . . ., . Nr. 20. Stróże nocni mają codziennie wolny C2;as do zakończenia robót p'l'zedpołudniowych, następnie zaś mogą być zatrudnieni przy robotach kełoin· wentarza, w domu i t. p. W miesiącach od 1 paź dziernika do 31 marca stróż nocny otrzymuje od pracedawcy 'kolŹuch lub inne odpewiednie ciepłe · zie braku odpewiedniego pastwiska, winnipra· cownicy otrzymać zieloną paszę. Na zimę wydaje się Da każdą krowę 6 q. gotowych ziemniaków, lub 9 q. buraków. albo te! 12 q. liści z buraków cukrowych. naleŻyCIe .za· konserwowanych, albo 12 q . wytłoków dołowaokrycie na czas warty. W miesiącach: listopa- . Dych lub 15 l. wywaru dziennie na 1 krewę. Podzie, grudniu i stYlCzniu wolno stróża zatrudniać zatem 8 kg. sieczki , i plew zbożewych dziennie na 1 krewę. . ' pracą tylko połącz-ooąz nO'cnem st'różewaniem. U wag a: Stróż. przyłapanyria spaniu podZamiast wymienionych wyżei dedatków do · cz,a s pełnienia ebowiązków stróżewania. może być sieczki i plew Zlbeżowych, pracodawca może wyukarany za pierwszym razem grzywną w wysoke- dać pracownikowi 14 a. 39 m .~ łąki dwukO'śnej, ści 10 kg. żyta, za drugim ra:zem grzywną w wysowzględnie dwa razy większy ohsząr łąki jednO'kości 30 kg. żyta" za trzecim razem wyd.. leniem. kośnej, albo 5 a. 40 m'. ziemio-brobicnej i wyną wożonej tak, jak podziemnj.(łJki. na każdą krowę. Warunki wynagrodzenia l~ str6ż6w i pastu- O ile pracewnik nie otrzymuje żadneg'o utrzymach6w. nia dla krowy w zimie, winien otrzymać jakO' ekwiwalent siane z 28 a. 78 m. 2 dwukośnej łąki, Płace w. got6wce. względnie z 2 razy większegoebszaru ' łąki jedneArt. 10. kośnej. Słomę na śtiółkę ' dla inwenta1'lZa <'l1rzy. ' Or'dymiz:juszpoJbiera płacę w gO'łówce w Wy- mują pracownicy w miarę petrzeby, lecz tylko soko~Ci 120 zł recznie, płatną kw'artalnie lub mie- . w tym wypadku, . jeżeli 'nawóż przypadana własność prac-odawcy. . , . . sięcznie z dołu, orazordyilarję, wydawaną zgodU w ci ga 1: Jeżeli ' pr.a codawca · . zabrania nie z art. ' 13 ńiniejszeiumowy . kwaritalnie zgóry. Ordynaria winna być 'Wydawaną ordynarj\,lSzQiri trzyma'n ia bydła, lub je'żeli ' pracowriiik owikrowa zginęła, otrzYma pracowrlik · ziurtiast . 'utrzymania vi ' pi~rwszyni " m:iesląwkażdego kwartału. Ordynarjęz.a drugi k,,:rartalmoż e pracodttlWca WydaĆ ' w ciągu 6 miesięcy letnich pO' 3 1., zaś w ciąguID.ii~ w .2 ril Łach 'rów-nych,z kt6rychpierwszaWirina byc ' sięcy zimoWych pó2l. riiezbieranegó mleka dzienwydatia" 1 . lipca.' a druga najpóźniej 15 sierpnia. nie. J eżeH jednak pracownik ' nie korzysta ż ' pra ~ Praoceda'Wca m:6że pracownikewi. z którynl umowa wa trżymania bydła, 'etrzymu1e w . ciągu (, miesię cy letnich ;po '2 i pół 1., 'za5w Ciągu 6 miesIęcy zisłużbOwa została ' rOzw,iąz1ma.Wydać . 113 częŚć 'e rmowych pO' 1 i pół l. niezbieranegO' mleka dzienme : dynarjiia ostatni kwartał ż d,Olu: . U .w a g a 2: RobotIlicy, rpieszkający we .w~a Ordynar;a . . snych budynIkach, anieptr~ymuiący od pracoaawcy laŁem pastwiska, ani też zimą paszy, ani mleka, Art. 11. otrzymywać będą jako ekwiwalent za wyże; wyZboże, wydawane na erdynarię musi być domienione , świadc2!enia: siano. ~ 57 a. 56 m.? łąki bre. :zdrO'we i dobrze oczySzczone. W skład ordy- dwukóśnej, lub z ,d wa razy : większego obszaru. łąki narii wejdzie :2 q. pszenicy . i6 . q: żyta, reszta jednekośnei· · . ,; , ;' . . .: . w zbożu jadalnem. W powiatach, wymienicnych U wa g a 3: . .obie strony obowiązuje stan wart. 13, punkt l. w skład ordynarii wchodzi 3 q. rzeczy, przyjęty przy iawieraniu indywidualnych pszenicy, zresztą. jak p<>wyżej. umów, a zmiany . w ' ciągu ' ro~u, t. j, utrzymanie . Art 12. krowy na ' wydawanie' mJeka.lub odwrotnie. ' są do·,i , Mielenie zboża edbywa się na ' koszt praco- , puszcza.lne poza wypadkami .• lesowemi tylko w . dawcy w młynie przez niego W'skwzanym, przy- drodze obopólnego porozumienia. " , czem:niewię~~jj ' ńiż .'Połowa ordynarii . na pytel. Uwag a 4: , Jeżeli nadanym folwarku ! ża WiaIIlian za mielenie pracodawca ' może wydać den z pracowników krowy nie trzyma, to . uważa pracowni'kewidodatkewą i,lość żyta,ró:Wną 10% się za dowód, że pracodawca ' krów trzymać nie ustalon:ei crd:y narji. . pozwala . ". . Art. ' 13. '.' ," · 0 p.ł~ 'W stooun!ku rocznym obowiązuje we wszyst.. ..; · Ąrt~)6~ . ::-; i ; .kich niżej wymienienych ' p owia.ta eh następująca :o rdynaria: ' '. : ' '. ' " ,.:: ' : .;, , Or,dynElt}u,$ż . oQtrzyma ',5 t m,~ due~a tw~rd~g.o ,: · 1) W pewiatach: B6brka, Crortków, Dreho- ii 4ln. 3 drzewa «nięk'kiego l'ocznie; . zarpias~ ,1"m/ p . ., bycz, Heredenka. Kołomyja; Kopycżyńce~ Sakal, drewna twardego może pracodawca ' wydać PMemY'śl, Rudki, Sambor. Skałat, Śniatyń, Tarno1 y. m. 3 p. drzewa. miękkiego, 2}l; q. węgla lub pol, Trembowla i Zaleszczyki - 12 qjedną kupę twardych gałęzi; zamiast 1 m 3 • p. dre2) Borszczów. Br9dy.Brzeżany, Buczacz, Gró- wna miękkiego może pracO'dawca wydać 2 q. wę dek Jagiell., Kamionka . Strumiłowa, Mościska, gla, względnie jedną ;kupę miękkich gałęzi. Lw6w. Podhaice. , Przemyślany, Rad~iech6w, RaWymiary kupki mają wynosić: 1 i Km. szer., wa Rilska. Rohatyn~ Stanisławów, Stryi, Tłtima.cz, 1 m. wysokości i 3 m. długości. Gałęzie muszą poZbaraż. Zborów, Złóczów; Z.ółkiew i ŻydaClZów chodzić ze zrębów poprzedniegO' reku kalendarze11 q. . wego i mieć w g1'ubymkońcu5 cm. średnicy. W ra3). Bohorodczany. DOIbr'emil, Dolina. Jawe'r ów, zie wydawania węglaconajmniej 1/3 część należ Kałusz. Ko~ów. Liske. Lubaczów. Nadw6rna, Pe-nego opału winna być wydana w drzewie. czeniżyn, Skele. Stary Sambor i Turka - 10 q. Chrus,t, badylanka i słoma nie megą być wydane iako materiał ,opałowy. wobec czego wydaZiemia pod ziemniaki. nie jakiejkolwiek ilości chrustu, badylanki i sło my nie 7,walnia pracodawcy od wydania pracowni- • Art. 14. kew! opału wedle powyżs,zych nerm. Opał wydaOrdynariusz ' otrzymuje 28 arów 78 metrów je się z~óry kwartalnie lub miesięcznie . Wybór kwadr. pola wynaweżenego i obrohioneRo dwe'r- materiału opałewego przy~ługuje prac-edawcy. skiemi 'końmi pod ziemniaki. Pole, przeznaczone pod ziemriia,k i pewinne być w takiem samem stano- Pracownikom nie wolno sprzedawać O'pału. Pracownikom, mieszka1ącym w mieszkaniach dwo1'wisku, jak pole przeznaczone pod ziemniaki dwerskich niezaberoieczenych riależycie przed zimnem. skie. Sadzenie ziemniaków winno odbywa,ć się wydaie się 1 . 3 • p. drzewa miękkiegO' więcej. w połewie między początkiem a końcem sadzenia ziemniaków dworskich. Przygotowania mechaMieszkania pracowuików. niczne ziemi ped ziemniaki i obróbka ich winny Art.!7 . . być takie, jak ped ziemniaki dworskie. Zastrzega się, że wszystkie ziemniaki pracowOrdynariusz otrzymuje mieszkanie, składają ~ ników powinny być sadzene Qbck siejbie wjednem ce się cenajmniej z 1 izby z podłogą oniz kemery. miej;s'cu. W razie, gdyby pracewni'k nie etrzymał Izby winny być wytynkewane,. a c-O'najritniej dedeputat.u gruntewe~o pod ziemniaki w oikreślonei kładnie wylepiene ze szczelnemi drzwiami i oknapewyżej ilości, ebowiązany będzie pra,c edawc.a dać mi na zawiasach. W oknach mają być całe szypracowni:kewi 30 q. gotowych ziemniaków, a to by. zaś w razie stłuczenia szyby pracownik jest jesienią po wykopaniu. Ziemniaki wydane winny obowiązany wstawić ją w ciągu 2 tygodni. Wa'p na być zdrowe i ąez ziemi. do bielenia dostarcza pracodawca 2 razy do roku Pcnadto robetnicy miesz'kai.ącY' w budynkach w ,e gólne; ilości 5 kg. na mieszkanie. Miesz'k ania 2 dworskich otrzymują 3 a. 60 rit pola obrOlbienego mają być ze szczelnym dachem; tam, gdzie dach i wynawożonego w pebliżu domu pod o~redewi lub piece są pepsute. musząbvć naprawiene w cią znę, zaś pracewnicy mieszkający we własnych gu miesięcy letnich. W majątkach, które wydają budynkach taki sam dodatkowy ebszar w polu n.a epał węgiel, piece muszą być dostosowane ..lo pi'zeznaczonem pod ziemniaki służby. opału węglem. W majątkach. gdzie woda z.a.:i~ka U w a ~ a: O ' ile pele, przeznaczene pod do piwnic i mieszkań pra-cewników, winny być ziemniaki dla ordynariusza, przygotowane zosta- one zabezpieczone w ciągu lata ed wody napłynie w terminie sl'Mnienym, t. j . nO' l-ym czerwca, wowej. . . może 'Pracownik -odm6wić przyjęcia przydziału Prac-odawca i pracownicy winni dbać, ab;? ziemi pod ziemniilki, a domagać się ekwiwalentu O'teczenie mieszkań pracowników byłe hygieniczgotowych ziemniaków. ne. Obewiązuje wyhrukowanie dostępu do studzien. eraz zastąpienie zgniłych cembrzyn nowe. Utrzymanie inwentarza. mi. lub też zapewnienie praoowni'kom w inny speArt. 15. sób zdrowej i czystej wody do pIcia. Zbiornik: na Ordynarjusz ma prawo trzymać jedną krowę nawóz nie mo~ą znajdewać się w bliższej edległo z przychówikiem od tel'że de 2 miesięcy. Pra'c odaw- ści, aniżeli 20 m. ed mieszkań służbowych. a pl a- . cel daje latem bezpłatne utrzymanie na wystarcza- cownicy mają skła~ać nawóz ze swych chlewów w przeznaczDnem na t-o mieisc~: W pebliżu mieszjącem pastwisku, takiem, jak i dla bydła dworkań mają z~dować 'się ~słoąięte ustępy . w do· Slki~~oz wyjątki~ sztucznych pastwj~.W _r.a- m '. . ' . ,._ • . , ' , . - ' o ' . . : • Nr. 20. MONITOR POLSKI. - 3. Dnia 26 stycznia 1932 r; 'b statecznej ilości, które pracownicy o'bowiązani są utrzymywać w porząd'ku i czystości. Gdzie jest odpowiednie pomieszczenie w dotychczasowych budynkach, jak również przy mieszkaniach nowowybudowanych, winna być urządzona łaźnia. W innych majątkach, o ile istnieje możliwość, prac.odaw-cy są obowiązani do urządzenia pracownikom kąpieli. Pracownicy są -obowiązani utrzymywać miesz'kanie w porządku, - i odpowiadają za w~zelkie uszkodzenia rozmyślnie wyrządzone. Tr7ymanie inwentarza żywe~o w mieszkaniach jest stanowczo wzbronione. Sublokatorów nie wolno przyjmować bez zgody pracodawcy, któremu przy wprowadzeniu się ma być zameldowany skład rodziny pracownika. Art. 18. Pracodawca obowiąz,any jest dać pracownikowi pomieszczenIe dla bydła we wspólnej czeladne; oborze lub specjalnie na to przeznaczonym budynku, jeżeli zaś pracownik mieszka w budynku dworskim, także pomieszczenie dla 2-ch sztuk trzody chlewnej, na opał i ziemniaki, nadto w razie potrzeby sł'omę do sienników. Ordynarjuszom wolno trzymać kury, jednakże nie więcej, niż 12 sztuk. Pracodawcy, którzy nie dadzą ordynarjuszom, mieszkającym w dworskich budynkach, pomieszczenia dla lr:wdy chlewne';, winni wypłacić odpowiednie odszkodowanie, . niemniejsze, i~k 10 zł za rok. v.'.ninki wynagrodzenia robotników płci męskiej w wieku poniżej lat 24. Art. 19.
- a)Wszyscy ordynarjusze płci męskie; w wieku od ukończonych lat 18 do ukończonego 21 roku życia, otrzymuią pobory, wymienione wart. 10 -18 z nasŁępuiącemi zmianami: zboża o 2 q. mniej, 100 zł pensji rocznej, pola pod ziemniaki 14a. 39 m2 • 4 m. 3 p. opalu, mleka zimą l litr, latem 1 i .pół litra dziennie, albo utrzymanie d1a jednej krowy zimą, albo pastwisko dla tejże krowy latem. bJ Kawalerowie nie będący jedynymi żywi-cie lami rodziny, otrzymuią od ukończonych lat 21 do ,ukończonych 24 lat o 1 q. zboża więcej, niż ordY'narjusze, wymienieni w ,p.
- a)ninielsze.go artykułu, a pensja ich wynosi 120 zł rocznie.
- c)Od ukończ,onel!o 21 roku życia otrzymują wszyscy żonaci oraz kawalerowie. o ile są jedynymi . żywicielami rod~ziny nie zarobkujący,ch i nie po:siadaiących inne~o źródła dochodu, pobory ustalone wart. 10 - 18. U wag a: Posiadanie gruntu w ilości niewiększej, jak 24 a., nie uważa się w tym wypadku za inne źródło dochodu. Warunki wynagrodzenia dziewcząt stajennych. Arl20. Dziewczęta staienne otrzymują 9 q. zboża ordynarji, w czem 2 q. pszenicy, przemiał i 100 z;ł pensji rocznie, ponadto po 2 litry niezbieranedo mleka dziennie i 14 a. 39 m~ ziemi pod ziemnia'ki. U wag a: Dziewczęta stajenne, mieszkające w d,w orskich .mieszkaniach, otrzymują dostateczną ilość opału dla należytego ogrzania mieszkań i ugotowania strawy. Warunki wynagrodzenia gumiennych, karbowych i polowych. Art. 21. Gumienni, karbowi i polowi ot rzymują wyna' grodzenie, unormowane wart. 10 do 18 z następu iącemi zmianami: płaca gotówkowa gumiennych i karbowych 180 zł, polowych 140 zł rocznie. Gumienni i kaI'1bowi otrzymują o 1 q , pszenicy wię.cej, niż fornale, ,praz dcdatek 1 L mleka dziennie ponad pobory;-ustalone wart. 15, a to bez względu na to, czy otrzymują mleko w naturze, czy też utrzymanie dla jednej krowy, jak przewiduje art. 15. Warunki wynagrodzenia rzemieślników. Art. 22.
- a)Rzemieślnicy, nie po.siadający pisemnych kwalifikacyj, 'którzy się wykażą 3-letnią samodzielną pracą i dowodem.. że rzeczywiście pełnią funkcję rzemieślników fkowali, stelmachów), otrzymują o 1 q. pszenicy i 1 q. żyta ordynarji więcej, niż fornale, resztę zaś poborów taką, jak fornale (art. 10 - 18).
- b)Rzemieślnicy (kowale i stelmachowie), którzy wykażą się dyplomem wyzwolin na czeladnika i świadectwem conaimniej 5 -letniej pracy zawodowej po wyzwoleniu, otrzYmują -te same pobory, co fornale (art. 10 do 18). z następującemi zmianami: pensja gotówkowa 240 zł rocznie. ordynurji o 1 q. pszenicy i 1 q. żyta więcej. Rzemieślni' cy ci .maią prawo do trzymania dwóch krów. Jeżeli rzemieślnik trzyma tylko jedną krowę, względnie jeśli nie otrzyma zezwolenia na trzymanie drugiej krowy, otrzymuje wzamian za to 1 litr mleka dziennie. W razie zupełnego żakazu trzymania krów, otrzymuje rzemieślnik w 6-ciu miesiącach zimowych po 4 'litry, a w 6-ciu miesią cach letnich.po 6 litrów mleka niezbieranego dziennie.
- c)Rzemieślnicy (kowale i stelmachowie), którzy wykażą się dyplomem wyzwolin na czeladnika i świadectwem conajmniej lS-letniej pra-cy zawodowej po wyzwoleniu, otrzymui.ą te same pobory, co rzemieślnicy, wymienieni pod
- b)niniejszego artykułu z tą różnicą, że płaca gotówkowa wynosi 300 zł rocznie, zaś ordynaria o 1 q. pszenicy i 2 q. żyta więcej, niż fornale. Pracodawca nie może żądać, by rzemieślnik ze swych poborów opłacał pomocnika. Furmanki. Art. 23. Pracownicy otrzymują w ,r azie potrze1by:
- a)zbiorową furmankę do jednego z naj,bliższych młynów i z młyna; bl do zwózki w dnie powszednie swoich prodttktów rolnych, wyprodukowanych w tymże folw~ku;
- c)po księdza z chrztem, ślu bem i pogrzebem; dl strony zawieraiące umowę stwierdza;ą, że koszta furmanek do doktora, względnie po doktora, lub akuszerkę, nie mogą żadnej ze stron obciążać . .ponieważ obowiązek ten, wedle ustawy ubezpieczniowej. ciąży na Kasach Chorych. Jeżeli jednak w nagłych wY'pad'kach pracownik nie może skądinąd otrzymać furmanki. winien dostarczyć furmankę pracodawca na rachunek Kasy Chorych; el jedną zbiorowę furman'kę na kwartał w dzień świąteczny, wybrany przez pracowników, do na1!bliższego miasteczka'. względ nie stacji kole; owei , o ile odległość tefte wynosi więcej. niż 5 km. Fornalowi. jadącemu w interesie pracowników furmanką w dnie powszednie czy też świą teczne. nie należy się żadne dodatkowe wyna~ro dzenie, jak również za kolejne wyjazdy w dnie świąteczne po lekarza. akuszerkę. do kościoła i t. p. Wyjazdy, noszące wyraźny chara·kter wyiazdów prywa1nych pracodawcy poza godzinami pracy, winny być wynagradzane jako 'praca poza godzinami służoowemi. U wag a: W razie nieuzasadnionej odmowy dania furmanki pracownikom przysługuje tymże prawo żądania zwrotu faktycznych 'kosztów za wynajęcie furmanki. Za uzasadnioną odmowę uważa się wyjątkową niemożność gospodarcza dania furmanki w dniu przez pracownika wytbranym Lub niezgł,oszenie zapotrze.bowania furmanki na 24 godziny naprzód. Strawn,e i inne dodatki. Art. 24. Pracownikowi wysłanemu w drogę poza obręb majątku w interesie pra.codawcy na dłużej, niż pół dnia, należy się odpowiednie utrzymanie w naturze, lub strawne ,za każdą pełną dobę 2 zł, z.aś ieżeli wyjaz.d trwa mnie'i, niż pół doby, 40 gr za śniadanie lub wieczerzę, a 80 gr za obiad. Nadto w razie konieczności najęcia nocle~u należy się pracownikowi zwrot rzeczywistych wydatlków, poniesionych skutkiem najęcia noclegu. W drodz,e ~odziny pracy nie obowiązują. Pracodawca jest obowiązany dać pracownikowi płócienną bluzę siania s~ucznych nawozów, zaś do siania nawozów gryzących, t. j. azotniaku i wapna, dostarczyć ochraniaczy na oczy. Do siania nawozów gry.zących .nie mogą .być uży wane kobieŁy. Przy siewie nawozów gryzących należy się pracownikowi do.,fata ,po 40 gr dziennie. zaś pr:zy siewie innych nawozów po 20 gr dziennie. do Dnie ś\\iąteczne, dnie opuszczone i urlopy. Art. 25. Za dnie świąteczne uważa się na,stępujące ustawą oznaczone święta rzymsko-katolickie i narodowe: Nowy Rok, Trzech Króli, Oczyszczenie Narśw. M. P. (2.II.), 2-gi dzień Wielkiej Nocy, 3 mai, WniebowS'tąpienie Pańskie, 2-gi dzień Zielonych Świąt, Boże Ciało, św. Piotra i Pawła, Wniebowzięcie Najśw. M. P. (15 sierpnia), Wszystkich Świętych, Niepokalane Poczęcie N. M. P. (8.XII.I, pierwszy i drugi dzień Bożego Narodzenia, - razem 14 doL O ile na podstawie obowiązujących zwycza,jów miejscowych obchodzone są prócz wymienionych wyżej świąt jeszcze inne dnie świąteczne, albo ;eżeli przy pracownikach inne~o obrządku obchodzone są święta w innych dniach, względ nie w większej liczbie, przysługuje .p racodawcy prawo zaliczenia wszystkich tego rodzaju dni świą tecznych. których liczba przekracza wykazaną n-ormę, do dni należnego pracownikowi płatnego urlopu. A Pracodawcy przysługuje jedna'k również prawo domagania się wykonywania pracy w dniach świąt zniesionych, zaś do pracowników, nie stosuiacych się do tego żądania, stosować potrącenia przewidziane w razie samowolnego i nieuzasadnione~o ważnemi przyczynami opuszczenia dnia roboczel!o. Pracownik otrzymuje w każdym kwartale 2 dni płatnego urlopu 'w dnie nieświąteezn~. Wy- bór dni urlopu odlbywa się w porozumieniu z pra codawcą lub jego zastępcą; pracownik w razie odmówienia mu urlo{l'Uotrzymuie ~a każdy dzień niewykorzystanego urloT>iI wynagrodzenie ana" logiczne do potrąceń, ustalonych w ustęoie piątym niniejszego artykułu. Odchodzącemu robotnikowi należy się 6 dni wolnych od pracy na wyszukanie posady bez potrąceń świadczeń. W razie samow<tlnego i nieusprawiedliwionego wailnemi przyczynami opuszczenia dnia robo,czego przez ordynarjusza, przysługuje pracodawcy prawo potrącenia za każdy opuszczony dzień od 1 kwietnia do 31 października 20 kg. żyta, zaś w czasie od 1 listopada do 31 marca - 10 kg. 4 żyta. Za ważną przyczynę, usprawiedliwia;ąi:ą Oipuszczenie dnia roboczego, uważa się między innemi stwierdzoną przez lekarza obłożną chorobą pracownika, zgłoszone poprzednio pracodawcy wezwanie ze strony władz lub zgłoszone u pracodawcy i uzasadnione pójście do lekarza. Zapomogi na wypadek śmierci. Art. 26. Na wypadek śmierci pracownika otrzymuje jego wna i dzieci przez pół roku wolne mieszkanie, a po:oory za 1 kwartał. O ile ziemniaki zostaną zasadrone przed śmiercią pracownika, zbiór ich przypada na własność rodziny zmarłego. Ubezpieczenie. Art. 27. Opłaty ubezpieczeniowe mają być uskutecznione zgodnie z obowiązującemi przepisami. Pracodawcy mają prawo potrącić pracownikom świad czenia tylko za ten czas, przez który pracownicy mają prawo do zasiłku z Kasy Chorych, lub innei ubezpieczeniowej instytucji. w wysokości, na jaką sumę robotnicy :rosta,li ubezpieczeni. W razie nieszczęśliwego wypadku WInIen jest pracodawca zgłosić wY'padek u kompetentnej władzy w sp()I;ób us,tawą przepisany, podając wysokość zarobków zgodnie z umową zbiorową; w razie niezgłoszenia wypadku. odpowiada pracodawca za wszystkie wyniikłe stąd szkody dla pracownika. Odnośnie do gospodarstw. któ.re w myśl ustawy nie są objęte przymusein ubezpieczenia w Kasach Chorych, mają w tazie choroby .pracowOoika zastosowanie odnośne postanowienia obowiązujących w tym wypadku ustaw {§ 1156austr. kodeksu cywilnego). Art. 28. Pracodawcom nie wolno przy 'końcu roku służbowego zwalniać li tylko z tytułu starczei niezdolności do pracy tych pracowników. 'k tórzy na dobro tego pracodawcy, lub danej majętności przepracowali pełnych 35 lat, lub najmniej 25 lat. lecz w tym ostatnim wypadku tylko wówczas, gdy przekr,oczyli 60 lat życia. Pracodawcy mogą jednak pracowniików, wymienionych powyżej w ustępie 1-szym, przenieść do czasu ustawowego rozwiąza nia tej sprawy na emeryturę z powodu starczej niezdolności do pracy, która to emerytura winna zapewnić emerytowanemu 40 96 normalnych poborów, o ile przepracował conajmniej 25 lat i przekroczył 60 lat życia, zaś 50 96 normalnych poborów, o ile przepracował pełnych 3S lat. Za lata służby liczy się lata od ukończone~o 18-go roku życia. Zamiana świadczeń•. Art. 29. Umowa niniejsza nie uprawnia do ,obniżenia istniejący.ch warunków wynagrodzenia. P.racodawca nie może samowolnie zamieniać ustalonych powyższą umową świadczeń na inne . Zamiana świadczeń na inne równowartościowe dopuszczalna jest tylko za obopólną ugodą, zawartą pisemnie lub wOibec 2-ch świadków. O ile porozumienie nie nastąpi, może pracooawca żądać ustalenia przez Komisję Rozjemczą warunków zamiany 'Pewnych świadczeń na inne. Zamiana świadczeń dokonana bez zJ!ody oracowni'ka, względnie bez orzeczenia Komisji Roz1emczej, ;esot nieważna. Lwów, dnia 5 grudnia 1931 r. Przewodniczący: (-) Inż. Stanislaw Zwoliński, Inspektor Pracy 42 O'bwoou we Lw-ow1e. Za Związek Ziemian Wschodnich Województw Małopolski: (-) Inż. Lucjan Turnau, (-) Jan Pragiowski. Za Związek MałO!polSkich Rolników! (-) Dr. Karol Halpern, (-l Dr. Leopold Wahrsager, (-) Emil Kime[man. Za Związek Robotników Rolnych i Leśnycll Z. Z. P.: (-J Roman Tyszka, (-) Władysław Ungar, (-) K. Olej nik.