D:~ZIE'INI~ '.' URZĘÓ·OWY P:01SIIE·I: ·RZECZV-PO·SPOLITEI LUDOW'EJ .... Nr. 61 Warszawa, ' dnia 10 sie,r pnia 1963 r. I' , 16 b ZARZĄDZI!N' IA: 3.l-t -.:.. Ministra Handlu Wewnętrznego z 'dnia 31 lip~a 1963 zakładów " r: w sprawie przedmiotu d zia łalności i rOQZdjÓw , . 31·2 .~ Ministra pize'm;słu Chemic~neg~ z dni a 20 lipca 1 963 r. w' sprawie wprowadzenia oboWiązując)ch norm ":... ~ J"~~' gcfStronomiczny ch t' 313 _ ubytków nat uralnych dla niek~rych artykułów chemicznych. . . . . . ' . • • Ministra Komunik acji z dnia 31 lipca 1963 r . w s,prawie emblematu, fla,9i i proporca Polskich Linii Lot. niczych "Lot" • ,_'." ,I:.• " .' . ~;. - .- 497 ·499 503 ,. ~\. '", , . . 311 . / " .. ', " ZARZĄDZENIE MINISTRA HANDLU WEWNĘTRZNEGO ł> • J ,( ' z dnia 31 lipca 1963 r. r.-. w spr~wie przedmiotu dzialalnośc.i l rod.zajó·w: .zaklaq.ów. gastronomicznych~ .,. - ; '.. . . . .. Na pod'!it aw:i e § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia
- a)restauracje, 19 lutego 1949 ·r. w sprawie zakresu działania Mini,tra Hanb) jadłodajnie, . ł:Uiwewnęt rznego ~Dz. U. Nr 10, poZ". 62 z . późn iejszymi
- c)"sam-bary", .zmia,nain,i)' -praz § 21 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów
- d):bary mleczne.. J .. ' • :~~~~~~:t~~]j.~a.,,~.~~,!",~~,:: ~y.~~=~ż~.z~o~~ , ~ .. o/?w~d~el:~e .. ,·_, . ~·:..
- e)\b. a!Y,-'lc-··-w:v·st~n~~:eIl1·i · . .... ; ~ .. :, : ,,}, L;:·::·~ · r.':··· · ·.-'·<:,'-''i~o'j~; . . "J:~tetl~hl.()'rs~,,'~na~w:yofvl-l' ?'~ ' >tzawodowe' ·,·..W::Y]{E'5n.'Yw:.a~4:e· ! ' ",'" >: ,..:.:, >.~ ~"~: , ':._ , :..•.~ < .:' . ' ..:.:, .. /. 'i ; ~." " :",~'t" ~'.''''\:\W " .","(..,,}L"";;e\i•.;>dp.!;; .. ~ . •'" , ~ć '. , '.: •. ' . ' .' . : ' ' ' . ' . ' '. ...,... • • •. ~ . • _ ' . 2) .po.'lOs:,tałe rodtaJęzakla.dów ,' g.a stron·omlcznych: · '. ' . .,' .. > ,·c ... •• ' . "i .~<:ąn:nos€ r. ' lo~yah (ll:a;Z" na, p'm.waazelllę .przęds.lęblOhlw . ', .. , ')' k '" . .'c , , \ '.". <; ... ". , '. ,.'. . . . . ". ": '." .•.... ·.',·,····}";.,tf··; fir,telfl.~jut'''91ł"s,t1'd'n;;·mie'r.ne-gb-1'TŻf.'i · 1ednoSbk.i ·gos-podarki·· ..nł-e '.. ".-;>.-,l! .., .ąw.lą~n.lę, . . ' . ' . ~. ., .. ,.. . , ........ . . r. ;~..:. ;~~:.• -:" •• " . . . . . ' .', (. .' .
- b)c~klern!e, . . . , ...,., • .' 1J.Sp.oleczp.loReJ .(Dz. U. Nr 49, poz. 241) zarządza si ę, co
- na)h b .. . . ł <~ stępllje' ~ ' I · ' · c er aClarme, • o" . ' .
- d)gary kawowe,
- e)bary ' "coctail" '(cukiernic zeJ, ' ~ § 1: Z;a-rządzenie .okre$la 'przedmiot dzi~ł~Jności, rodza je!
- f)bt\fety, , " t~py i ka.t egorie zakł~dów gastronomicznych oraz wymagag) wlmarnie, nia, 'Jakiiri powinny one · odpowiadać : Za rząd zenie nie doty
- h)piwiarnie. :.' dy s'tołówek pracownjczych i studenckich; - stołówek prowa, 'd zonych przez przedsiębiorstwa państwowe ,;Woj skowa Cen2. Przedmiotem działalności posz.czególnych rodzajów za~. trala H andlowa", "Konsumy'" oraz jednostki podlegle Minikładów gastrono~icznych jest: ~,;o ~tro.wi .Ob.rony Nar'odowej. 1) restauracji .,.:- produkcja i sprzedaż wyrobów k ~linarnych. na po jów, wyrobów c1Jkiernic;zych oraz sprzedaż artyku- . ~~:-;.: § 2. . i. P:(zedmf~teII). działalności .zakładów. gastr onomiczłów spożywczych: restauracj a na terenie wiejskim może ' .',.... : .ny<;h jęs f spr zedaż do ' konsumpcji na miejscu... wyrobów kuliprzybi er~ć nazwę ."gospo dy"; a restauracja: w pociągu ;~ na:rnych, cukierniczych i napojów. >produkcji własnej lub in·nazwę "wagonu. restauracyjnego": Ilych zakładów · oraz "Sp'rzedaż artyk~lł ów spożywczych dos ta r2) j adło dajni ~ produkcja i sprze'd aż wyrobów kuilnarnych cZ~I1Ych zakładom w' tonnie . gotowe j do k'o nsumpcji na ' miejo charak,ter-zepopularnym otaz napojów, wyrobów cu.: s,t:u (np . .napoje a.lkohoj9W~·" . ahłGdz-ą·ce, pieGzyw'O, konserwy, kierniczych i sprzedaż arty~ ~lów spo żywczych; ' · n~ek:tóre owoce i warzywa): zak.łady gastronomiczne mogą ....:·'tówu,ie<ż dokonyw ać. s pn;edązy ' wy.,ro bów kulinarnych i cu3) "sam-baru" ~ pro<lukcja i spr zeda ż lub' tylko sprzedaż ~.· ~ kierniC.zY'Chdo ' ko.nsumpcfi. poza .zakład·em. wyrobów,.kulinarnych o charakterze popularny.m, a tak- ' . . -, , że przyrządiollych na żądanie konsumenta w fego obe,c~ · .' 2, ;;, ~przeclaż napojów; ąlk.oholowycł1 w zakładach gastronośCi, oraz napolów.. 'wyrobów cukierniczyćh, _artykt\ ł6w I .. , nómiqzny;cn. Bd'bywa , się ·ńa"'zetsaClacn okr eś lonych odrębnymi spo żywczych; z wyłącz.en-iem napojów o zawartośc.i alko.J. przeplsaml~ . ~ ,. . holu powyżej 4,5"; ' . . . "'... ;..~§ ~·3. J. Zale±nie ,.Qą zakresu d ziałalności ustala się dwie 4) baru m łecżnego - produkcja i sprzedaż lub tylko sprze'" . ;,... grupy z~k1adów g~stronomic·z nych: daź wyrobów kulinarnych i napojów z mleka, przetworów. mlecznych, produktów zbożowych, owoców i' żiemniaków · ,,~, 1) o ząkhdy sprzedające posiłki typu' obiadowego: -~ • • ' ..... _ _. ł · ' - · r .,' " '- v. ..... . . . " , " ' MonHo:f PolskJ Nr 61 '. ,- .- ora~ 'I • wyrobów cukierniczych; w barze mlecznym nie można produkować i spr.zedawac wyrobów kulinarnych, w których skład wchodzą. mięso, ryby lub ich 'prze.twory; 5) bar'u z 'w yszynkiem produkcja iśprzedaż lub tylko sprzedaż wyrobów kulinarnych o charakterze popularnym, a także przyrządzonych na żądanie ' konsumenta w jego obecności, oraz napojów, wyrobów cukierniczych i artykułów spo żywczyc h; 6) kawiarni - produkcja i sprzedaż- lub tylko spr zeda ż w szerokim asortymencie wyro bów -cukierniczych orap: pro- ' dukcja i sprzedaż ~apojóW' i niektórych wyrobów kulinąrnych przemaczonych na śniadania i ,pod,y ieczorki oraz s przedaż artykułów spożywczych; 7) cukie~ni - pTl)~ukcja i !Spr zeda ż lub ty lko spr zedaż w ' szer okim asortymencie wyrobów cukier,niczych, prod ukcja i s przeda ż napojów 'o raz , sprzedaż arlykułów spo żyw czy ch; , ' 8) herbaciarni spr zed aż czych; ,pr zj( rządzanie i sprzedaż herbaty oruz wyrobów cukierniczych i artykułów spoż yw, , przyrządzanie i sprzedaż kawy oraz wyrobów ,cukierniczych i artykulów spo żyw 9) barl! kawowego sprzedaż czych; 10) b,a ru "coctail" (cukierniczego) ---' produkcja i spr ze daż w szerokim asortymenc ie cocŁ<:rili mlecznych i owocowych, galaretek, kremów i napojów gorących, z wyłą czeniem kawy naturalnej, sprzedaż wyrobów cuki'erni' czych i artykułów spożywczych; , 11) bufetu produkcja i ,sprzedaż napojów gorących oraz sprzedaż wyrobów garmażeryjnych, wąskiego a sortymc n~ tu dan gorących (bez dodatków) oraz ' artykułów spożywczych; , 12) winiarńi - sprzedaż win i miodów pitnych W szerokim asortymencie oraz dodat~ ów uzupełniających, j'fk pierniki, bis zkopty; , \ ' 13) piwiarni - spr ze daż piwa w szerokim asortymencie oraz dodatków uzu pełni ającyc h, jak zimne zafąski , solanki, sery" gt och s-olony. .... § 4. 1. W restauracjach, -jadłod~jniach, kawiarniach, cu- kierniach i herbaciarniach obowiązuje system obsługi kel,n e rskiej; w uzasadnionyc h przypadkach w jadłodajni ach i kawiarniach może być wprowadzona samoobsługa w cafości lub c zęśc i zakładu. " i 2. ' W ,b arach stosuje się wyłącznie system samoobsługi. 3. VV win.iarniach i piwiarniach stosuje się system sa~ moobslu gi ; w uzasadn ionych przypadkach może b yć wprowadzona obsługa kelnerska w całości lub częsci zakładu. § 5. W zależności od specjal izacj.i w zakresie produkc ji mo żn a tworz~ć różne typy zakładów gastronomicznych, !lp.: 1) restauracje, jadłodajnie i bary rybne ; ml ecznych, 1. Zakłady gastronomiczne, z wyjątkiem barów podlegają tt~ g.orii: zaszeregowaniu do , następującł'ch ~a- 'j<" 1) specjalnej (S) - restauracje (wagony restauracyjne) i 'ka-' wiarnie; 2) pier.ws7.ej (I) - restauracje, kawiarnie, cuki~rnie i he:r-~ /' '" baCJarme; , " 3) drugiej (II) lub trzeciej (III) - restauracje (gospody), ja~ dlodajnie, bary, kawiarnie, cukiernie, herbaciarnie, bu~ fety, winiarnie i piwiarnie. 2. Zaszer egowa nie zakładu gastronomicznego do jedlleV z wymienionych kategorii następuje w zależności od: '
- l)wykończen ia ' wnętrz części handlo'wej - rodzaju podłóg, wyprawy, oklac!#in ścian" armatury ośw1etleniowej, / ta picerki dekoracyjn e j oraz innych elementów dekoracyj--'" nych; , i 2) wyposażenia w m<!ble i stołowiznę; zakłady kalegąrii < "S" i I powinny być wypo~żorie w meble niestandar-, , dowe, a stołowiz na powinna b yć jednolita, 'starannie do ~,',;) brana i w ' miarę możności oznaczona emblematami da- ' neg o zakładu; zakłady kategorii II i III mogą pos~adać meble i stołowiznę standardową; 3) asortymentu wyrobów kulinarnych i artykułów spożyw ,czych; w restauracjach kategorii "S" i I obowiązuj~ , , szeroki wybór potraw Z różnych rodzajów mięs, drobiu, . ryb, jarzy n, z zastosowaniem różnorodnej ' techniki pw- ' ~ dukcji i w restauracjach kategorii II i , III "{Ybór potraw może być odpowiednio mniejszy; w "sarn-barach" ', ~ i barach z 'wyszynkiem asortyment potr'aw może ogranic zać się do ,dwóch lub trzech zup i czterech do p.ięciu~ drugich dań; w kawiarniac:'h kategorii ,,5" " i 1 obów~ą~ zuje szeroki asortyment wyrobów cukierniczych oraz napojów gorących i zimnych, a w kaw,iarniach niższych ' " ' I kategorii asort yment wyrobów cukierniczych 'może byĆ'" odpowi~ dnio zmniejszony; pożądane jest, aby zakłady ' " kategorii "S" i I oprócz trunków krajowych posijlda)y ,., 1 również trunki zagraniczne, szr:zególnie wina; , ,- .~ 4) sposobu obsługi - w restauracjach i jadłodajniach k'ate,.' gorii III i II potraWy mogą być podawane ,; na talerz,$łch, nat omiast w r estau racjach kategorii' I zakąski ' i drugie dania poWinny być podawane na półmisk ach, a zupy w wazach !>ądż w innych naczyniach specjalnie na- ten cel prze.znaczonych; w restauracjach kategorii ' , ~S" ' zi!kąski i drugie dania powinny być podawane na póhn'i - ska ch bądż w spec jalnych naczyniach w zależności ~_', 'j. rodzaju potrawy,- np. nelsonlc.i, patelnie, jarzyniarki; ka;;; j\\Ta, herbata bądż inne napoje gorące w zakładachkate- ,i ,. gorii III i II mogą być podawane 'w f~liżankach łub .· szklankach, natomiast w za~ładach kategorii I i "S" powinny być podaw~ne w specjalnych naczyniach, jalt . maszynki do kawy, dzba~uszki. ',-. ;! t np,: restauracja w ęgi erska, chińska, tatarska,- żydowska ; sp ec jali zujące się w określonym asor.tymenci€ produkcji jednego lub d wu rodzajów potraw, np.: r e stauracje i bQlry produklljące i sprz eda j ąc jed ynie flaki, golonkI, potrawy z rusztu lub rożna. \Vszyscy pracow.v.icy w poszczególnych zakładach powirm:i' " / ;. być jednakowo ub ran i. Jakość, fason oraz kolor ubioru może · :: być zróżnicowany w zal,eżności od kategorii, z tym że w za- i . kładach wyższych kategorii ubiór, powinien być bardzi~j re- " --~ preząn tacyjny. W restauracłachkategorii ',;5" z obsfugą keI- ~' ;' nerską co najmniej 800f0 kelnerów powiimo posiadać kw~ll- J''': fikacj e starszego kelnera, i kelnera; a W restauracjach ' ktate~ , gorii I - 700f0. § 6. W zakładach gastronomicznych może być organi7.o- ' 3. W stosunku do barów mlecznych obowiązują wymagania ustalone dlazakladów kat.egorii III. ' , '. 2) restauracje, jadłodajnie i bary jarskie; 3) restauracje i jadłodajnie dietetyczne; 4)' zakłady s pecj a lizu j ące s ię w kucliniach narodowych, jak 5) zakłady ./ § 7. wana działalność t OZl'ywkow a, jak ' koncerty, występyestra dowe, dansingi itp., oraz - mogą być udostępnione kon,s ume ntom szafy grające, gry tow arzyskie i 'zręcznościowe oraz cZ,a ~opisma. § 8. 1. W zakresie Iozwiązaniii funkcjonalnego, ilości l ' i wielkości pomies7-czeńo oraz wy kończenia ' budowlilllegou. ,!t kłady gastronomiczne, z wyjątkiem wagonów restauraCYF' -, ; ., r -, .r, l " 499 Monitor Polski Nr 61 3. We wszystkich rod zajach zakładów qr ząc1ze nia sanitarne powinny b yć oddzielne dla personelu' ora z' dl ą., konsumentów. Przez ur ządz~ni a sanitarne dla kon sume ntów w restauracjach ' dworcpwych rozumie 'Się urząd ze nia dostę p ne dla ogólu podróżnych. Bufety, bary mleczne, kawowe i "coctall" (bary cukiernicze) mogą posiadać urzą dzenia sanitarne ty lko. dla personel u. , nych, powińny odpowiadać wymaganiom ustalonym dla po .. {,,- szczeg,ólnych rodzajów zakładów w normatywach technicznych prb jektowania. . , 2. W zakładach gastronomicznych lokalizowanych w std" _ ,tym budownictwie lub adaptowanych mogą być w wyj:ątko~ · wych przypadkach dopuszczone pewne odstępstwa od wy~~cznych np rmatywów technicznych prpjektowania, przy za. Fhowaniu następującyc~ warunków: 4. Typowa nie zak ładów okr eś lonych w ust. 2 pkt 1 r .2 do kooperacji z zakładami określonymi w ust. 2 pkt 3 po'winno się . odbywać przy: wspóludziale terenowo wlaściwego inspektora sanitarnego. · '~
- l)restauracja kategorii. "S" lub I powinna posiadać co naj mnie j pomieszczenie na hol (z wyjątkiem restauracji dworcowych), salę konsumentów, kuchnię, przygotowalnię, zmywalńię naczyń stołowych, magazyn produktów 'J. suchych, magazyn ziemniaków i warzyvI, magazyn napojów, urządzenia chłodnicze, UJ"ządzenia sanitarne; ,2) ,restauracja, jadłodajnia, bar z wyszynkiem, "sam-bar" kategorU II i III oraz bar mleczny powinny pO,siadać co , :. ,najmniej pomieszczenia na salę konsumentów, kuchnię, _ zmywalnię naczyń stołowych, magazyn produktów su,cnych, magazyn ziemniaków i warzyw, ur ządzeni a chl::Jdnicze 'I urządzenia s'a.n itarne oraz , wyd~ieloną powierzc~ 5. W zakł adach kategorii III w wyjątkowych przypadkach i po uzyskaniu ' zezwolenia wlaSciwej słu żby zdrowia można urz ądz ić zmywalnię naczyn stołowych na powierzchni wydzielone j z pomieszczenia o Innym prze znaczeniu . .. ZaszeregowanIa zakładów gastronomicznych do wymienionych w § 7· dokonują organy administracji handlu prezydiów powiatowych (miejskich, dzie lnicowycb) iad narodowych. ' , § 9. • h - ntę f Poz. 311 i 312 > 1. ; kate ~Jori i 2. Kat egorię zakładll. prowadzonego przez jednostkę gospodarki nie uspołecznionej określa się 'w zezwoleniu na prowadzenie zakładu gastronomicznego. pa przygotowalnię; 3) restauracja, jadłodajnia, ' bar z wyszynkiem, " sB)TI-bar" lub bar mleczny - p'rowadzące wyiącznie spr zedaż wy- , robów kulinarnych dostarcZanych z innych zakładów § 10. W okresie fi miesięcy od dnia weJscla W życie Za'pow'inny. posiadać co najmniej pomieszc7enia na salę rząd ze nia organy do spraw handlu prezydiów powiatowych konsumentów, zmywalnię naczyń stołowych, magazyn (miejskich, dzie lnicow ych) rad narodowych dokonają weryproduktów suchych, urząd zenia chłodnic ze i urząd ·t. e nia fIkacji wszystkich zakładów gastronomicznych, i stn i ejący t:: h simitarne oraz miejsce na kuchenkę podręczną lub ' inne w dniu' wejścia w ży cie zarządzenia i ustalą d la ka'żdego. urządzenia umożliwiające podgrzewan.ie potraw; -z nich na tej podstawie rodzaj i kategorię zgodnie z przepikawiarnia, cukiernia, herbaciarnia powinny posiadDć co sami zarządzenia . najmniej pomieszczenia na salę konsumentów, . urZildze§ 11. Traci moc zarządzenie Ministra Handlu Wewnętrz nia do zmywania natzyń, stołowyc;h, magazyn produktów nego z dn ia fi lutego 1959 r. w sprawie przedmiotu działania suchych, urz ądzenia ~an~tarl}e; i rod zajów zakładów gastronomicznych (Monitor Polski Nr 11, bufet, bar kawowy ' lub "coctail" (bar cukierniczy), winiąrnia, piwiarnia powinny posiadać co najmniej pomieszczenia · na salę konsumentów, magazyn napojów, urządZenia (l'o zmywania naczyń stołowy ch, urząd z enia sanitarne .. • poz. 76).' § 12. Z a rząd zenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłos ze nia. Minister Handlu Wewnętrznego: M. Lesz " 3)2 , ' ZARZĄDZENIE MINISTRA 'I PRZEMYSŁU CHEMICZNEGO --... dnia 20 Ii ~ a 1963 r. w sprawie wprowadzeniA obowiązujących norm ubytkównaturalilych dła niektórych ' artykułów chemicznych, Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 dekretu z dnia 29 paź'-,. _dziemika 1952. r. o gospodarowaniu artykułami obrotu to w .'ł- ', ' l'owego i zaopatr,zerua (Dz. U. z 1952 r. Nr 44, poz. 301 . i ,,'z -19'56' if'. Nr 54, poz. ' 244) oraz§ 1 ust. 1 za riądzeni a Pr 7.~ wodnicz,ąceg,o Pań,stwowej Komisji Planowania Gospodarcze'/ : go ·z d,!ia 29 li'stopada 1955 r. w spra wie przekazania uprJ wnień do us talania norm ubytków naturaln ych oraz tryb u "pracowania, stosowania i kontroli tych norm (Monitor Polo. .... śki NI 127, poz. 1630) zarządza się, co na.stępuje: > Wpr~wad.za· się obowiązujące .§ ' 1. 1. jako normy . ub ytnaturalnych w cZasie prząchowywania w magazyntlch 'wydawania z magazynów niektórych artykułów chemicz.~ rir ch. ' '\:. . ~ów: ,t., s..'\:...J. \- ~. , ... '/ ,.' 2, W ykaz art yk ułów or az wysokość norm ustala załącl:~ nik do :l:arządzenia. § 2. Traci mo~ zaląc7.l1ik do zarządzenia Ministra PrzeCh emicznego z dnia 21 kwietnia 1954 r. w sprawie wprowadzenia obowią zujących norm uby tków naturalnych ~Ia nie których ' art ykuląw chemicznych (Monitor Pol3ki Nr A-44, poz. 632) w części dot yczące j norm ubytków nat uli· ralnyc.h w maga.zynie. mysłu § 3. Zarząd ze nie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia~ Minister Pr z emysłu Chemicznego: w z. B. raban c.