← Polska

Zarządzenie Ministra Komunikacji z dnia 28 czerwca 1966 r. w sprawie norm zużycia paliw płynnych w eksploatacji pojazdów samochodowych.

MONITOR POLSKI DZIENNIK URZĘDOWY POLSKIEJ RZECZYPOSPOLI TEJ LUDGWE) Warszawa, ~nia 13 lipca 1966 r. Nr 33 TRESC: roz.: ZARZĄDZENIE 173 - Ministra Komunikacji z dnia 28 czerwca 1966 r. w sprawie norm pojazdów samochodowych zużycia paliw płynnych w eksploatacji 337 173 ZARZĄDZENIE MINISTRA KOMUNIKACJI z dnia 28 czerwca 1966 r. w sprawie norm zużycia paliw płynnych w eksploatacji pojazdów samochodowych. Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 dekretu z dnia 29 paź­ dziernika 1952 r. o gospodarowaniu artykułami obrotu towarowego i zaopatrzenia (Dz. U. z 1952 r. Nr 44, poz. 301 i z 1956 r. Nr 54, poz. 244) i § 1 ust. 1 zarządzenia Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia 14 grudnia 1956 r. w sprawie przekazania uprawnień do wyda\Vania przepisów o gospodarowaniu pojazdami sa, mochoq owymi, częściami zamiennymi i ogumieniem do tych pojazdów orćiZ ,o normowaniu zużycia materiałów pędnych w eksplo.atacji i obsludze pojazdów samochodowych (Monitor Polski z 1956 r. Nr 105, poz. 1209 i z 1961 r. Nr 80, poz. 334) zarządza się, co następuje: .R o z d z i a ł 1. Zakres stosowania zarządzenia. § 1. 1. Przepisy zarządzenia stosuje się do jednostek gospodarki uspołecznionej eksploatujących pojazdy samochodowe, zwanych dalej w skróceniu "jednostkami". 2. Przepisów zarządzenia nie stosuje się do pojazdów samochodowych jednostek podległych Ministrowi Obrony Narodowej i Ministrowi Spraw Wewnętrznych, z wyjątkiem pojazdów Głównego Urzędu Geodezji i Kartoqrafii, Instytutu Geodezji i Kartografii oraz przedsiębiorstw podległych tym ministrom. § 2. Przepisy zarządzenia dotyczą: wszystkich rodzajów pojazdów samochodowych z silnikami napędzanymi paliwem płynnym, używanych w transporcie drogowym, oraz samochodów specjalnych z takimi silnikami, zwanych dalej w skróceniu "pojazdami", 2) paliw płynnych do silników wymienionych .w pkt 1:

  1. a)niskoprężnych (o zapłonie iskrowym),
  2. b)wysokoprężnych (o zapłonie samoczynnym) zwanych dalej w skróceniu "paliwami". 1) wiące załącznik nr 1 do zarządzenia, zwane dalej w skróceniu "normami podstawowymi".' 2. lenie takiej normy jest ekonomicznie uzasadnione. § 4. 1. Jednostki obowiązane są: 1) Ogólne zasady ustalania norm zużycia paliw. § 3. 1. Ustala się "Normy podstawowe zużycia pali~ plynllych w eksploatacji pojazdów samochodowych", stano- ustalać na podstawie norm podstawowych według zasad określonych w niniejszym zarządzeniu dla eksploatowanych przez siebie pojazdów normy określające najwięk­ paliwa potrzebnego do jazdy w warunkach eksploatacji wraz z rozruchem silnika i manewrowaniem pojazdu -'" jako normy zakła, -dowe zużycia paliwa (§ 6) lub jako normy wyjątkowe , zużycia paliwa (§ 7), 2) przeprowadzać w okresach nie dłuższych niż jeden rok rewizję ustalonych norm (pkt 1). szą dopuszczalną ilość określonych 2. Nadrzędna jednostka organizacyjna może zarządzić w drodze nadzoni z urzędu lub na wniosek wydziału komunikacji prezydium wojewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego z województwa). właściwego ze względu na teren eksploatacji pojazdu, rewizję norm zakładowych zużycia paliwa lub norm wyjątkowych zużycia paliwa niezależnie od rewizji określonej w ust. 1 pkt 2. 3. Rewizja norm, określona w ust. 1 pkt 2 i ust. 2, może przeprowadzana: 1) w sposób przeWIdziany dla ustalania normy zużycia paliwa zakładowej lub wyjątkowej albo 2) na podstawie 'analizy rzeczywistego zużycia paliwa w okresie letnim. być 4. Normy zużycia paliwa zakładowe lub wyjątkowe nana podstawie rzeczywistych warunków eksploatacji : leży ustalać 1) R o z'd z i a ł 2. Dla pojazdów o wyjątkowej, zmienionej lub przesta- rzałej konstrukcji Minister Komunikacji może ustalić odręb­ ną, niż wymienione w ust. 1, normę podstawową, jeżeli usta- dla grup pojazdów eksploatowanych w zbliżonych warunkach i posiadających:
  3. a)jednakowy silnik,
  4. b)jednakowe przełożenie przekładni głównej, cj jednakowy wymiar opon na kołach napędowych,
  5. d)jednakO_WY dopuszczalny ciężar całkowity, Monitor Ipolski Nr. 33 ~~~~~----~--------------------------- ,- 2) indywidualnie dla poszczególnych pojazdów, jeżeli nie są eksploatowane w zbliżonych warunkach lub nie posiadają jednakowych cech wymienionych W pkt 1. 5. Normy zużycia paliwa zakładowe lub wyjątkowe naw terminie do 30 dni od dnia objęcia pojazdu w posiadanie w celu jego eksploatacji. Do czasu ustalenia t yc h norm stosuje się do pojazdu odpowiednie normy podstawowe. l eży ustalać 6. Normy zużycia paliwa na jazdy próbne po naprawie pojazdu lub silnika określa zakład wykonujący naprawę. § 5. 1. Normy zużycia paliwa zakładowe i wyjątkowe sta'nowią podstawę do obliczania oszczędności paliwa lub przekroczenia normy (przepału). ' 2. Rodzaje paliw dla poszczególnych marek i typów pojazdów należy stosować według instrukcji fabrycznych. R o z d z i a ł 3. , Zasady ustalania norm zużycia paliwa i · wyjątkowych. zakładowych § 6. 1. Norma zakładowa zużycia paliwa, z wyj ą tkiem wypadków określonych w ust. 2 i 5, może być niższa lub r ówna normie podstawowej. 2. Jeżeli ze względu na warunki eksploatacji norma podstawowa okaże się ni e wystarczająca, kierownik jednostki może ustalić normę zakładową zuż y cia paliwa wyżs z ą niż n orm a podstawowa w granicach do 10010, a dla autobusów samochodów samowyład owc zych - do 20%. 3. Norma zakładowa zużycia paliwa może być ustalona: 1) w granicach nie pr zekr ac z ających normy podstawowej (ust. 1) na podstawie:
  6. a)badania zużycia paliwa przeprowadzonego według instrukcji stanowiąc e j załącznik nr 2 do zarządze­ nia lub
  7. b)doświadczenia z eksploatacj i, udokumentowanego ew idenc ją dotychczasowego zużycia paliwa, prowadzoną zgodnie z obowiązującym i przepisami; , 2) w granicach przekraczającyc h normę podstawową (ust. 2 i 6):
  8. a)w transporcie prowad zonym przez przedsiębiorstwa transpo:'tu samochodowego oraz przez zakłady transpor tu samóchodowego i gospodarstwa samochodowe, odpowiadające warunkom ustalonym w § 1 ust. 1 i § 2 zarządzenia Ministra Komunikacji z dnia 20 lipca 1965 r. w sprawie prowadzenia gospodarstwa samocllodowego i zakładu transportu samochodowego oraz technologicznego i specjalizowanego transportu samochodow,ego (Monitor Polski Nr 39, poz. 220) w sposób określony w pkt l,
  9. b)w transporcie innym - tylko w sposób określony w pkt 1 lit. a). • 4. ,Jednostki mogą stosować normy zakładowe zużycia paliwa ustalone zgodnie z przepisa)1li ust. 3 w innej jednostce do pojazdu tego samego typu i eksploatowanego w zbliżo ­ nych warunkach. 5. Normy zakładowe zuż'ycia paliwa, ustalone w sposób w ust. 3 i 4, mogą być stosowane w jednostce t ylko po zatwierdzeniu ich przez kierownika tej jednostki. określony 6. W szczeg ólnych wy~adkach, uzasadnionych warunkami eksploatacjl , wydiiał komunikacji prezydium wojewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego 338 Poz. 173 z województwa) może zezwolić na ustalenie normy zakłado­ wej zużycia paliwa wyższej niż norma podstawowa w granicach do 25010, z zachowaniem przepisów ust. 3 pkt 2. § 7. 1. Jeżeli norma zakładowa zużycia paliwa okaże nie wystarczająca , można ustalić normę wyjątkową zuży­ cia paliwa w r azie: 1) konieczności używania pojazdu C1ęzarowego, specjalnego, ciągnika lub autobusu na krótkich odcinkach nie przekraczających 1000 m między kolejnymi punktami całkow itego lub częściowego naładunku lub rozładunku (w razie zwózki lub rozwó zki), 2) konieczności ciągłego używania niższych biegów na trasach:
  10. a)prowadzących po drogach grząskich, gruntowych nie ulepszonych, błotnistych lub wykopach,
  11. b)górskich o stromych wzniesieniach przekraczają­ cych 5%, 3) używania pojazdu do wywozu drewna z lasu. się 2. Norma wyjątkowa zużycia paliwa może być wyższa norma podstawowa w granicach do 40010, a dla samochodów samowyładowczych - do 60010. niż 3. Norma wyjątkowa zużycia paliwa , może b yć ustalona na podstawie badania zużycia paliwa, przeprawa(lzonego według instrukcji wymienionej w § 6 ust. 3 pkt 1 lit. a). wyłącznie 4. Stosowanie normy wyjątkowej zużycia paliwa wymaga zgody: 1) w odniesieniu do transportu prowadzonego przez jednostki wymienione w § 6 ust. 3 pkt 2 lit:
  12. a)- jednostki nadrz ędne j nad j ednostką eksploatującą, 2) w odniesieniu do transportu innego - wydziału komunikacji prezydium wojewódzkiej rady narodowej (rady narodo wej miasta wyłączonego z województwa) właści· wego ze względu na teren eksploatacji po jazdu, a w razie konieczności pracy pojazdu w kilku województwach (miastach wyłączonych z województw) - właściwego ze wzglęcl,u na siedzibę jednostki. 5. Norma wyjątkowa zużycia paliwa może być stosowana tylko w warunkach eksploatacji, dla których została ustalona. 6. Norma wyjątkowa zużycia paliwa nie może być ustalona dla pojazdów w okresie docierania. § 8. 1. Przepisy § 6 i § 7 nie dotyczą: 1) samochodów spec jalnych i ciężarowych z nadwoziem specjalizowanym do przewozu określonych rodzajów ła­ dunków (z wyjątkiem samochodów samowyładowczych), w których nie jest możliwe wyrażne odgraniczenie ilości paliwa żużywanego na ja zdę od ilości paliwa zuży­ wanego do nap ę du urządzeń wmontowanych na stale" zarówno w czasie jazdy, jak i w czasie postoju (np. dżwi­ gi, sprężarki, pompy, zamiatarki, polewarko-zmywarki, pługi odśnieżne, samochody asenizacyjne, samochody do be zpylnego fJrzewozu nieczystości), 2) pojazdów w okresie używania ich do innych celów niż transportowe (np. ciągnięcie lub pchanie innych pojazdów toc zą cych się po s-zynach, holowanie barek na rzece lub kanale, układanie kabli itp.). 2. Do samochodów samowyładowczych (ust. 1 pkt 1) za'Iicza się samochody ciężarowe bez względu na rod zaj nadwozia, posiadające urządzenia służące do mechilnicznego wyła­ dunku albo wyładunku i naładunku. 3. Norm y zużycia paliwa dla pojazdów wymieni~Jllych w ust. 1 okr eś la jednostka nadrzędna nad jednostką eksploa- Monitor Polski Nr 33 - 339 tującą jako normy zakład().we zużyc ia paliwa; w wypadkach uzasadnionych warunkami eksploatacji normy te mogą być ustalone jednolicie w ramach resortu. R o z d z i: a ł 4. Zasady stosowania norm zużycia paliw. § 9. 1. Zaclna techniczna ni e sprawność lub usterka pojazdu nie może u zas adniać uznawania przekroczenia norm y za usprawiedliwion e lub stosowania wyższych norm, przewidzianych dla trudniejszych warunków eksp loatacji. Pojazd, przekrac za jący normę zużycia paliwa zakła­ lub wyjątkową z powodu niesprawności lub usterki technicznej, powinien być wycofany z eksploatacji i przy,wrócony do stanu technicznego zapew niającego zużycie paliwaw granicach norm odpowiadających r zeczy wistym warunkom eksploatacji. 2. dową - §lO. 1. Norma_ zakładowa zużycia paliwa może być podw yż szona: jeżeli pojazd ciągnie przyczepę lub inny pojazd; w tym w y padku na każdą ton ę dopuszczalnego ciężaru całko ­ witego ciągnion e j przyczepy (również przyczepy klonicowej) lub p.ojazdu można stosować dodatek do n ormy . w granica ch do 5°1o, je że li pojazd cią gnący pos iada silnik niskoprężny (o zapłonie iskrowym), a w granicach do 3°1o - j eżeli pojazd ciągnący posiada silnik wysokoprężny (o zapłonie samoczynn y m), 2) w granicach do SOfo, jeżeli pojazd:
  13. a)wykonał normę przebiegu międzynaprawczego, a nie został oddany do naprawy głównej, lub
  14. b)znajduje się w okresie docierania. 2. Przepisu ust. 1 pkt 1 nie stosuje się: 1) gdy pojazd ciągnie naczepę, 2) gdy w y sokość ustalonej normy zakładowej .zu życia paliw a dla pojazdu uw zg lędnia już pracę związaną z ciąg­ nięciem przyczepy. 1) 3. 'vV u zasadnionych wypadkach wydział komunikacji prezydium wojewódzkiej rad y narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego z województ
  15. wa)może zezwolić na stosowanie przepisu ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit.
  16. a)równi eż do normy wyjątkowej zużycia paliwa. § 11. Je że li w okresie zimowym (od 1 listopada do 31 marca) warunki atm osferyczne pow odują zwiększe nie zu- · ż yci a paliwa w stosunku do zużycia występ ują ce go ' w okresie le tni m, kierownik jednostki, w zależn oś ci od warunków atmosferycznych. może u z na ć przekroczenie n ormy zużycia paliwa zakładowej lub wyjątkowej ' za usprawiedliwione w granicach do 10% tej normy. § 12. 1. Je że li ciągnik siodłowy jedzie bez naczepy, .normę zu życia paliwa zakładową lub wyjątkową w stosunku do tego ciągnika należy obniżyć o 30%. 2. Przy je ździe szkolnej z uczniami szkolonymi na kierowców na l eży stosować odpowiednią normę podstawową, przy czym każdą uodzinę ja zdy szkoleniowej nal eż y przyjmować za równoważnik wykonanego przebiegu w wys okości do 25 km. 3. Norma zakładowa zuży cia paliwa dla motocykla, uży­ wanego z wózkiem boczny m lub i przycz epą , może być wyż­ sza niż norma podstawowa w granicach do 40°/0. . § 13. 1. J eże li pojazd jest bezpośrednio użyty przy zwal- czaniu klęsk żywiołowych i w związku z tym zachodzi potrzeba przebijania się przez zaspy śnieżne lub przejeżdżania na d ł ugich odcinkach przez tereny zalane wodą w czasie po- - Poz. 173 albo jest używany w innych akcjach ratunkowych na celu niesienie pomocy zagrożonym, zużycie paliwa m oże być nie normowane. wodzi mających 2. W wypadkach wymienionych w ust. 1 rzeczywiste paliwa należy u znać za usprawiedliwione na podstawie protokołu stwierdzającego w odniesieniu do określonej jazdy, że odbyła się bna w warunkach n ie objętych normowaniem; protokół taki powinien zawierać opis warunków, w jakich odbyła się jazda. ' zu ży cie 3. Protokół wymieniony w ust. 2, po zatwierdzeniu przez kierown ika jednostki, powinien być dołączony do dokumentów; na podstawie których dokonano rozliczenia zużytego paliwa . . § 14. W razie wykonywania określonej pracy przewozowej w warunkach powodującyeh z użycie paliwa pr zekraciają ce granice normy zużycia paliwa zakładowej -lub wyjątko­ wej, jaka mO"Le być ustalona zgodnie 'z przepisami § 6 ust. 2 i fi oraz § 7 ust. 2 - takie zużycie paliwa mo-że na wniosek ki erownika' jednostki . uznać za usprawiedliwione: 1) Jedn ostka nadrzędna w odniesieniu do transportu prowadzoriego przez jednostki wymienione w § 6 ust. 3 pkt 2 lit. a), 2) wydział komunikacji prezydium wojewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego z wojew ództwa), właściwy ze względu na m iejsce eksploatacji pojazdu - w odniesieniu do trans.portu innego. R o z d z i a ł 5. Wskaźniki zużycia olejów smarów. § 15. 1. "Wymiany oleju silnikowego i pr ze kładniowego nal eży dokonywać wedlug zasad określonyc h w przepisach o planowo-zapobiegawczej obsłudze techniczne j i naprawie pojazdów samochodowych. 2. Całkowite dopuszczalne zużycie' oleju silnikowego potrzebnego zarówno do bi eżącego uzupełnian i a ubytku w silniku, jak i na okresowe wymiany oleju, nie powinno przekra czać objęto śc iowo: ' 1) 3% zużycia paliwa dla silników nisko p rężnych (o zapło­ nie isk rowym), 2) 4% zużyc ia paliwa dla silników wysokoprężnych (o zaplonie samoczynnym). 3) SOfo zużycia paliwa dla ciągników rolniczych z silnikiem ' , w ysokop r ężny m (o zapłonie samoczynnym). 4) 7% zużycia paliwa dla ciągników rolniczych z silnikiem wysokoprężnym (o zapłonie samoczy nnym), zaopatrzo~ nym W głowicę ż aro·wą. 3. Zuż ycie oleju przekładnioweCjo nie powinno przekra~ czać objętościowo O,80f0 zużycia paliwa w razie eksploatacji pojazdów z silnikami niskoprężnymi (o zapłon ie iskrowym) i 1,2°/0 zużycia paliwa w razie eksploatacji pojazdów z silni- kami wysokopręinymi (o zapłonie samoczy nn ym). 4. Zużyc ie smarów stałych (w k
  17. g)ni e powinno przekr aczać 0.30f0 zużycia paliwa w ra zie eksploatacji poja zdów z silnikami niskoprę żnymi (o zapłonie iskrowym) oraz 0,59/0 zużycia paliwa w razie eksploatacji pojazdów z silnikami wysokoprężnymi (o zapłonie samoczynnym). po przeliczeniu ilości zużyt e go paliwa z litrów na kilogramy. 5. Ustała się wskaźnik zwrotu ' zużytego oleju silnikowego w wysokości co na~mniej 250f0 w s.tosunku do ilości nabywanego oleju silnikowego świeżego. Wska żn ik ten może być odpowiednio zmniejszony przez Minis tra Komunikac ji w razie u zasadnionego znacznego wydłużenia okresów mię- ~ Monitor Polski Nr 33 dzy kolejnymi wymianami oleju, przy równoczesnym obniżeniu wskażnika zużycia oleju silnikowego. 6. W razie dokonywania wymiany oleju silnikowego w punktach ' sprzedaży Centrali Produktów Naftowych nabywca obowią zany jest zw rócić olej zużyty w ilości uzyskanej z opróżnienia układu olejenia. R o z d z i a ł 6. Zasady rozliczania kierowców z pobranego paliwa. § 16. 1. Jednostki obowiązane są bi eżąco wpisywać w kartach drogowych il ość paliwa pobranego przez kierowcę oraz numer kwitu lub rachunku, na podstawie którego pali wo zostało pobrane. 2. Pobranie paliwa kierowca obowiązany jest pokwitować. 3. Rozliczenia kierowcy z pobranego paliwa należy dokonywać raz w mi es iącu. 4. Ro zliczenia kierowcy z pobranego paliwa należy dokonywać przez porównan ie ilości paliwa r zeczywiście zuży­ tego w okresie rozliczeniowym z ilością paliwa, które pojazd powinien był zużyć w tym okresie. 5. W celu ustalenia ilości r zeczyw iście zużytego paliwa w okresie rozliczeniowym należy: 1) ustalić ilość paliwa pozostałego w zbiorniku w chwili dokonywania rozliczenia, 2) ustalić ilość paliwa pobranego przez kierowcę w okresie rozliczeniowym, 3) odnotci,vać U"ość paliwa pozostałego w zbiorniku w chwili dokonywania poprzedniego rozliczenia, 4) zsumować ilości paliwa ustalone zgodnie z pkt 2 i 3 i od' sumy tej odjąć ilość pali wa ustaloną zgodnie z pkt 1. 6. Ilość paliwa, którą pojazd powinien był zużyć w okresie rO,:liczeniowym, powinna b yć obliczona napodstawie ilo ści kilometrów przejechanych w danym okresie oraz zatwierdzonej dla danego pojazdu normy zużyci a paliwa. w wyniku ro zliczenia okaże się, że ilość rzepaliwa jest mniejsza od ilości paliwa, którą pojazd powinien b y ł zużyć w danym okresie (ust. 6), ' różnica tych ilości oznacza oszczędność. Je żeli ilość rzeczywiście zużytego paliwa jest większa od iloś ci , którą pojazd powinien był zużyć, to różnica tyc h ilości oznacza zu życi e paliwa ponad n ormę (pr zep ał). " . 7. Jeżeli czywiś cie zużytego 8. Ilość kilometrów przejechaną przez pojazd (usL 6) ustala się na podstawie zabezpieczonego i sprawnie dzialającego licznika. Za okres niesprawności licznika lub braku jego zabezpieczenia nie wolno u z nawać oszczędności zużycia paliwa. ' 340 Poz. 173 - 1) kierownicy jednostek organizacyjnych nadrzędn ych - w zakresie nadzoru nad prawidłowym i terminowym ustaleniem norm zużyda paliw oraz właściwym ich sŁo­ sowaniem, obowiązków należy ustalenie norm zużycia paliwa we właściwym terminie, zapoznanie pracowników z tymi normami oraz wstrzymywanie we właściwym czasie eksploatacji pojazdów przekra cza jących normy zużycia paliwa w celu przywróce~ nia t ym poja zdom właściwego stanu technicznego; w szc zegól no ści kierownicy ci są obowiązani do:
  18. a)us talenia normy zużycia paliwa zgodnie z prze pisami zarządzenia,
  19. b)zorganizowania kontroli; umożliwiając e j ujawnienie nadmiernego zużycia paliwa możliwie bezpośrednio po jego powstaniu,
  20. e)niezwło czneg o usunięcia przyczyn przekroczenia normy zużycia paliwa; 2) kierownicy jednostek; do ich 3) kierowcy pojazdów; do ich obowiązków należy w szczególności: eksploatowanie wyłącznie pojazdów b ędą cyc h w stanie sprawności technicznej, ze sprawnie d zi ałającym ' licznikiem kilomefrów (z wyjątkiem wypadku, gdy licznik kilometrów nie jest przewidziany w konstrukc ji pojazdu),
  21. b)niezwłoczne zawiadomienie zwierzchnika o przekroczeniunormy zużycia paliwa oraz o niesprawności działania lic znika kilometrów; jeżeli zwierzchnik, za-o wiadomiony przez kierowcę o przekroczeniu normy zużycia paliwa lub niesprawności d ziała nia licznika 'kilometrów, zleci kierowcy dalszą ek sploatację pojazdu, ponosi 'odpowiedzialność za pa!iwo zużyte ponad normę,
  22. c)rzetelne i zgodne z rzeczywistością zapisywanie w kartach .drogowych przebiegów i czasu eksploatowan ia (pracy) pojazdu,
  23. d)r zp. telne i dokładne wykonywanie pomiaru zużytego paliwa,
  24. a)4) osoby odpowiedzialne w danej jednostce za gospod,arkę samochodową i zaopatrzenie pojazdów w paliwo; do ich obowiązków należy w szczególności:
  25. a)r zetelne i dokładne wykonywanie pomiaru ilości wydanego i zużytego paliwa,
  26. b)dokładne obliczanie zużycia paliwa przypadającego według normy oraz dokładne rozlic zanie kierowcy z pobrane go paliwa. R o z d z i a ł 8. ~ 9. Zabezpieczenie licznika polega na zaopatrzeniu w plomby samego li cznika oraz jego mechanizmu napędowego w sposób uniemożliwiający samowolne manipulowanie tymi mechani zmami. 10. Przepisy ust. 8 i 9 nie mają zastosowania do pojaz- dów, w których konstrukcji nie ' są przewidziane liczniki kilornetrów. Ilość kilometrów przejechanych przez takie pojazdy oblicza sip., przyjmując za każdą god z inę pracy pojaźdu 20 km przebiegu. § 18. ' Dla pojazdów pozostających w eksploatacji w dniu wejścia w życie niniejszego zarządzenia normy zużycia ' paliwa zakładowe lub wyjątkowe, zgodne z przepisami zarzą­ dzenia, powinny b yć ustalone w terminie 2 miesięcy od tej daty. Do czasu ustalenia 'tych norm należy do wymienionych pojazdów stosować normy dotychczasowe. § 19. Traci moc zarządzenie Ministra Komunikacji z dnia 28 sierpnia 1964 r. w sprawie norm zużycia paliw płynnych R o z dz i a ł 7. Osoby zobowiązane do stosowania norm zużycia paliw. Przepisy przejściowe i końcowe. przestrzegania w eksploatacji pojazdów samochodowych (Monitor Polski Nr 60, poz. 282). § 20. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogIoszenia. § 17. Do stosowania i przestrzeqa nia norm zużycia paUWd oraz innych przepisów : zarządzenia obowiązani są: Minister Komunikacji: P. Lewiński Monitor Polski Nr 33 - 341 - Poz. 173 Załączni~ nr l do zarządzenia Ministra Komunikacji z dnia 28 czerwca 1966 r. (poz. 173). ' , NORMY PODSTAWOWE ZUlYCIA PALIW PŁYNNYCH W EKSPLOATACJI POJAZDOW SAMOCHODOWYCH Tablica 1. Normy podstawowe zużycia paliw płynnych dla niektórych pojazdów samochodowych produkcji krajowej. Zużycie Przełoże­ Lp. Typ silnika Rodzaj, marka i typ pojazdu nie przekładni w litrach na 100 km przebiegu pojazdu z silnikiem - -_ ._ . ni~kowysoko- I głównej pręznym 1 Samochody osobowe i sanitarne:
  27. l)FSO-Warszawa (wszystkie typy) 2) FSO-Warszawa (wszystki e typy) M-20 S-21 14 13 M-2O M-2O M-2O M-2O 14 14 14,5 15 Dostawcze samochody ciężarowe oraz pochodne od nich samochoqy sanitarne i autobusy: 2 I 3 pręznym
  28. l)FSO "Pick up" (wszystkie typy) 2) "Nysa" (wszystkie typy) 3) FSC "luk" (wszystkie typy) z nadwoziem skrzyniowym 4) FSC "luk" (wszystkie typy) z nadwoziem obudowanym Samochody cjalne: ciężarowe - i pochodne od nich samochody spek ą "Star" typ 20, 21,'25 2) "Star" typ 20, 21, 25 3) "Star" typ 20, 21, 25 4) "Star" typ 20, 21, 25 5) "Star" 25 L 6) "Star" 25 L 7) "Star" 25 z nadwoziem obudowanym (furgon) 8) "Star" 27 9) ; ,Star" 66 10) "Star" C-25/D-60 11) "Star" C-25/D-60 12) "Star" W-14, W-21, W-25 13) "lubr" 4 S-472 ') S-472 ') S-474 S-474 S-472 ') S-474 S-474 S-53 S-47 S-472 ') S-474 ., S-56 27,5 28,5 28 29 30 31 28,5 6,13 , 7,17 6,13 7,17 7,17 7,17 6,13 6,13 7,17 7,17 7,17 - 7,17 7,17 6,13 4,87 29 30 - 35 32 33 29 6,3 - 20,5 .•. - - 33 Autobusy: 1) "SA.N" 27 A i B 2) "SAN" 27 A i B 3) "SAN" 27 A i B 4) "Jelcz" S-472 S-474 S-53 Skoda ') Dotyczy również silników 5-42. U wag a: Normy podstawowe zawarte w tablicy 1 odpowiadają nominalnemu PN-60/5-04000 (Monitor Polski z 1960 r. Nr 6, poz. 32). zużyciu 21 26 paliwa zgodnie z Po lską Normą T a b l i c a 2. Normy podstawowe zużycia paliw płynnych dla pojazdów samochodowych z silnikiem niskop'r~żny m (o zapłonie iskrowym) nie wymienionych w tablicy 1. Lp. Rodzaj pojazdu Norma. w litrach na 100 km Samochody osobowe, sanitarne i pochodne od samochodów osobowych do- . stawcze samochody ciężarowe, jeżeli dopuszczalny . ciężar całkowity tych ostatnich nie przekracza 2,5 t, z silnikiem o pojemności skokowej : 1) do 0,7 l włącznie 2) powyżej 0,7 l do 0,9 l włącznie 3) powyżej 0,9 l do 1,3 l włącznie -4) powyżej 1,3 l do 1.8 l włącznie 5) powyżej 1,8 l dQ. 2,1 l ~ł~czni'l .. 6 8 9 11 12 Monitor Polski Nr 33 Lp. - 342 - Poz. 173 . I l RodzaJ' pOJ' azdu Norma w l il rach na 100 km --t--------!.--6) powy że j 2,I I do 2,9 l włącznie 7) pow y żej 2,9 l do 3,4 l włącznie 8) pow yże j 3,4 l do 4,0 l włącznie 9} powyżej 4,0 l do 5,0 l włącznie !O} powyżej 5,0 l _ 13 15 18 I 2 22 25 Samochody ciężarowe oraz s pecjalne i sanitarne poc"h odne od samochodów ciężaro wy ch, jak r ównież ciągni k i siodlo\ve z naczepą o dopus zcz;'lIn ym cię­ żarze całk owitym: 2,5 t do 3,5 t włącznie z silnikiem o pojemności skokowej: 1 l do 1.8 l włąc z ni e powyżej 1,8 l do 2,5 l włącznie powyżej 2,5 l 2} powyż e j 3,5 t do 5,5 t w ł ącznie z silnikiem o pojemności skokowej:
  29. a)do 2,5 l włącznie
  30. b)powyż e j 2,5 l 3) p owyże j 5,5 t do 8,5 t włą c zni e z silnikiem o pojemn oś ci sk okowej:
  31. a)do 4,5 l wł ą cznie
  32. b)po wyże j 4,5 l 1) po w yż e j
  33. a)
  34. b)
  35. c). 4) 3 powy ż ej po w y że j 13 15 23 18 23 25 33 36 8,5 t Autobusy o dopus zczalnym ci ę żar z e całko w itym: do 3 t włą cz nie 3 t d o 6 t włącznie 3) powy żej 6 t do 8 t w ł ączni e 4) p owyże j 8 t d o 10 t włącznie 5) p owyże j 10 t 14 20 1) 2) -\ powy że j 28 31 36 4 M otocykl e (skutery): z s ilni kiem d w usuwov:ym o po j e mn o ści skokowej: do 100 cm ~ wł ą czn i e
  36. b)p owyże j 100 cm s d o 200 cm s w ł ą cz ni e
  37. c)p o wyże j 200 cm 3 do 250 cm:l wł ą c znie
  38. d)p o wyże j 250 cms 2) z silni k iem c zte rosuwowym o poj e mn oś ci skokowej:
  39. a)d o 250 cm 3 włącznie
  40. b)powyże j 25 0 cm:l do 350 cm 3 włąc z nie
  41. c)powyże j 350 cm s 1)
  42. a)5 si ę C i ą g niki b e nzy no we r olnicze U wa g a d o t a b l i c y 2: Dla pojazdó w o 20"/6. u żyw an e p o s ia d a j ąc y c h 2,5 3 3,5 4 3,5 4 5 n9 rma za kł adow a bez - o g ranic ze ń _ _ _J w transp orcie dro gowym na p ęd na t yln ą (tyl
  43. ne)przedni ą oś - n o r mę po dstawo~vą podwy ż s za T a b l i c a 3. "Normy podstawowe zużycia paliw płynnych dl~ pojazdów samochodowych z silnikiem wysokoprężnym lo zapłonie samoczynnym) nie wymienionych w tablicy l. Lp. Rod zaj pojazdu 1 Sam och ody osobow e , sanitarne i p ochodn e od samochodów osobowy ch dost a wcze s amoc hody ci ę żar o w e , j eże li d opuszc zalny ci ęż ar calkowi ty t y ch os ta tnich nie przek racza 2 t, z silnikiem o poj e mności skok owe j: 1) do 1,3 l w ł ą c z nie 2) po wyże j 1,3 I 2 Samoch ody Norma w litr ac h na 100 km 7 10 ci ęża rowe cięża rowyc h, oraz specjalne i s a n itarne pochodne od samochodów jak również ciągniki siodłowe z naczepą o dopuszczalnym cię­ ża rze c ałk ow itym: 1) do 2,5 t włąc z nie 2) po wyżej 2,5 t do 4 t włącznie 3) pow yże j 4 t do 6 t włącznie 4) powyżej 6 t do 8 t włącznie 10 12 15 19 Monitor Polski Nr 33 - Lp. 343 - Poz. 173 Norma w litrach na 100 km Rodzaj pojazdu 8 t do 10 t włącznie 20 10 t do 12 t włącznie powyżej 12 t do 15 t włącznie 8) powyżej 15 t do 23 t włącznie 9) powyżej 23 t do 32 t włącznie 10) powyżej 32 t 25 5) 6) 7) powyżej powyżej 30 35 40 norma zakładowa , bez ogranic ze ń 3 Ciągniki typu rolniczego używane w transporcie drogow ym: z silnikiem o 'mocy do 20 KM włącznie: jeżeli ciągnik porusza się luzem lub z całkowitym ciężarem ciągnio ­ nym do 2 t włącznie
  44. b)jeżeli ciągnik porusza się z całkowitym ciężarem ciągnionym powyżej 2 t 2) z silnikiem o mocy powyżej 20 KM:
  45. a)jeżeli ciągnik porusza się luzem lub z całkowitym ciężarem ciągnio ­ nym do 3 t włącznie
  46. b)jeżeli ciągnik porusza się z całkowitym ciężarem ciągnionym powyżej 3 t 3) ciągnik "Ursus" 45 i "Lanz-Buldog", wyposa.żony w silnik z głowicą 1)
  47. a)13 17 13 24 żarową: jeżeli ciągnik porusza się luzem lub z calkowitym ciężarem ciągnio­ nym do 2 t włącznie
  48. b)jeżeli ciągnik porusza się z całkowitym ciężarem ciągnionym: powyżej 2 t do 5 t w łączn ie powyżej 5 t do 10 t w ł ącznie powyżej 10 t II) Ciągniki 4 37 40 52 typu samochodowego (balastowe) ze sprzęgłem dyszlowym.: z silnikiem o mocy do 80 KM włącznie: porusza się luzem lub z całkowitym ciężarem ciągnio­ nym do 3 t włącznie
  49. b)jeżeli ciągnik porusza się z całkowitym ciężarem , ciągnionym powyżej 3 t 2) ciągnik i silnikiem o mocy powyżej 80 KM do 125 KM włącznie:
  50. a)jeżeli ciągnik porusza się luzem lub z całkowitym ciężarem ciągniunym do 5 twlącznie -,
  51. b)jeżeli ciągnik porusza się z całk~itym ciężarem ciągnionym powyżej 5 t 3) ciągnik z silnikiem o moc y powyżej 125 KM 1) 33 ciągnik
  52. a)jeżeli ciągnik 27 34 37 59 norma zakładowa bez ogranic zeń Autobusy o dopuszczalnym ciężarze całkowitym: 5 12 14 1) do 3 t włącznie 2) powyżej 3 t do 6 t włącznie 3) powyżej 6 t do 9 t włącznie 4) powyżej 9 t do 11 t włącznie 5) powy że j 11 t do 14 t włącznie 6) pow yże j 7) powyżej El 23 28 30 40 14 t do 19 t włącznie 19 t u wag a d o t a b l i c y 3 lp. 3 pkt 3: nia Dl a ciągników "Ursu s" 45 j "Lan z-~ u ld{)g" w cz,asie prac y silnika na postoju bez obciąże­ za normę zakładową wżycia paliwa 1,9 litra na jedną godzinę pracy silnika. U wag a d o t a b l i c y 3: Dla pojazdów p osiad ających na pęd na tylną (tylne) i pr zednią oś n ormę poost<l.WDWą podw yżs za się o 20"/0. należy pr zy jm o wać Załącznik nr L: do zarządze nia Ministra Komunikacii z dnia 28 czerwca 1966 r. (poz. 173). INSTRUKCJA O PRZEPROWADZANIU BADANIA Z UŻYCIA PALIWA I Zasady ogólne. § 1. 1. Badania ' znżycia paliwa, zwane dalej w skróce- niu "badaniem", należy przeprowadzać: 1) w celu ustalenia lub rewizji normy zużycia paliwa zakładowej albo wyjątkowej, 2) w razie zgłoszenia przez kierowcę prz ekroc zenia normy zużycia paliwa zakładowej lub wyjątkowej (przepału) . 2. Badanie (ust. 1) przeprowadza w obecności zaintere- sDwa nego -kierowcy k omisja powołana przez kierownika jednost k i. W skład komisji wc h odzą: 1) pracownik jednostki posiadający kwalifikacje w zakresie techniki samochodowej, 2) doświadczony kierowca nie zainteresowany bezpośred­ nio danym poJa zdem, 3) przedstawiciel rady zakłado we j (w miarę możliwości techniczny s pęojalista samochodowy). ~ __0_n_it_o_ r_PoJ~1_ci_N_r~3~3~__________----------------~--~3~4~4------____________________________________~P_o_z_._l_7_3 3. W razie braku specjalistów wymienionych w ust. 2 pkt 1 i 2 można powołać rzeczoznawcę, który dokona badania (ust. 1) w obecności zainteresowanego kierowcy oraz przedstawiciela rady zakładowej. 4. Komisja lub rzeczoznawca (ust. 3) ustala wynik badania w protokole, który powinien zawierać w szczególności następujące dane: 1) imiona i nazwiska osób przeprowadzających badanie, 2) datę prz prowadzenia badania oraz jego cel, 3) rodzaj, markę, typ i numer rejestracyjny badanego pojazdu, 4) stwierdzenie technicznej sprawności pojazdu, jeżeli celem badania jest ustalenie normy zużycia paliwa zakła­ dowej lub wyjątkowej, 5) określenie trasy, na której przeprowadzono badanie, jej długość i stan nawierzchni (sucha, mokra), 6) temperaturę powietrza, przy której przeprowadzono badanie, 7) rodzaj urządzenia zastosowanego do pomiaru zużycia paliwa, 8) ilość zużytego paliwa w litrach oraz w przeliczeniu na 100 km przebiegu, 9) wnioski, 10) podpisy członków komisji (rzeczoznawcy). 5. W wypadku wymienionym w ust. 1 pkt 2 komisja (rzeczoznawca) ustala przyczynę przekroczenia normy zuży­ cia paliwa zakładowej lub wyjątko'",ej oraz stawia wniosek co do sposobu usunięcia tej przyczyny. Warunki techniczne. § 2. 1. Jeż.eli badanie wymaga przeprowadzenia jazdy próbnej, należy wykonywać ją na drodze: 1) możliwie poziomej, 2) o nawierzchni ulepszonej (asfalt, beton, kostka), możli­ wie rÓwnej, nie zabłoconej i nie pokrytej smegiem. 2. Do badań wykonywanych w wypadku wymienionym w § 1 ust. l pkt 1 należy: 1) używać całkowicie sprawnych pojazdów po okresie docierania, 2) wyznaczać trasy, na których norma zakładowa lub wyjątkowa zużycia paliwa będzie miała zastosowanie. 3. Szybkość pojazdu podczas badania nie powinna przekraczać 2 13 największej szybkości możliwej do rozwinięcia przez dany pojazd na biegu bezpośrednim, o ile warunki drogowe nie wymagają stosowania niższego biegu, nie przekraczając jednak szybkości określonej' przepisami o ruchu na drogach publicznych dla danej trasy lub rodzaju pojazdu. . 4. Przed rozpoczęciem badania należy ustalić prawidłowość wskazań licznika kilometrów pojazdu przeznaczonego do badania. Ewentualny błąd licznika określa wskażnik, który otrzymuje się przez podzielenie odległości rzeczywistej przez odległość odmierzoną przez licznik na prostym odcin~ ku drogi. \Vskaźnik ten może być mniejszy lub większy od 1,0, a jeżeli jest równy 1,0, oznacza to, że wskazania licznika możliwie właściwej bezwietrznej i przy temperaturze umiarkowanej, dla danego okresu. Długość trasy badania. § 4. 1. Długością trasy badania jest cała odległość przejechana ' przez pojazd od rozpoczęcia do ,zakończenia badania, łącznie z dojazdami od miejsca postoju pojazdu do wybranego do badań odcinka drogi i z powrotem do miejsca postoju pojazdu. 2. Wy trany do badaJl odcinek drogi powinien posiadać długość co najmniej 20 km. 3. Przy wykonywaniu badania wybrany odcinek drogi należy przejechać w obu kierunkach; w ten sposób odległość jazdy na \vybranym odcinku powinna wynosić co najmnie} 2 X 20 = 40 km, nie licząc długości dojazdów. 4. Jeżeli badanie wykonywane jest przy zastosowaniu urządzel1 pomiarowych, długość trasy, na której przeprowddza się badanie, może być o polowę mniejsza niż wymieniona w ust. 2 i 3. Obciążenie pojazdu. § 5. Podczas wykonywania badania pojazd przeznaczony do przewozu osób powinien być obciążony w granicach 3ft ciężaru odpowiadającego dopuszczalnej do przewozu liczbie osób, wpisanej w dowodzie rejestracyjnym, a pojazd przeznaczony do przewozu ładunków - połową ciężaru odpowiadają­ cego jego ładowności, wpisanej w dowodzie rejestracyjnym. Kolejność czynności badania. 1. Badanie rozpoczyna się w miejscu postoju pojazdu przeznaczonego do badania. 2. W miejscu postoju należy: 1) ustalić stan licznika kilometrów, 2) obciążyć pojazd (§ 5), 3) ustalić stan paliwa w zbiorniku lub w zbiorniczku pomiarowym, 4) rozgrzać silnik (zużycie paliwa na rozgrzanie silnika wlicza się do pomiaru), 5) manewrować pojazdem w sposób najbardziej racjonalny, aby nie spowodować nienormalnie dużego zużycia paliwa na wykonanie manewrów przy wyjeździe. 3. Na trasie badania należy: 1) jechać z możliwie jednakową umiarkowaną szybkością (§ 2 ust. 3), 2) nie tracić czasu przy ewentualnej zmianie kierunku jazdy. 4. Po przebyciu trasy badania należy: 1) ustalić stan licznika kilometrów, 2) ustalić iloś'ć zużytego paliwa w litrach, zaokrąglając do pół litra, 3) wyniki badania wpisać do protokołu badania zużycia paliwa. § 6. Ustalenie wyników badania. są bezbłędne. § 7. 1. W celu ustalenia zużycia paliwa przypadającego 5. Pomiar ilości paliwa zużywanego podczas badania nana 100 km przebiegu należy podzielić ilość zużytego paliwa leźy wykonywać przez zastosowanie urządzeń pomiarowych. w czasie badania przez rzeczywistą długość przejechanej droWyjątkowo dopuszcza się pomiar ilości żużytego paliwa me- , gi w kilometrach i iloraz pomnożyć przez 100. todą pełnego zbiornika. W tym wypadku pomiar należy wy2. Jeżeli zużycie paliwa przypadające na 100 km okakonywać ż największą starannością przez dokładny pomiar że się wyższe niż odpowiednia norma podstawowa gdy ceuzupełnionego paliwa za pomocą listwy zaopatrzonej w polem badania jest ustalenie normy zakładowej zllżycia palidziałkę po ustawieniu pojazdu poziomo według poziomnicy. wa - lub wyższe niż norma zużycia paliwa zakładowa albo wyjątkowa gdy celem badania jest sprawdzenie przepału, Okres wykonywania badań. badanie należy powtórzyć po usunięciu przyczyn nadmierne§ 3. 1. Badania podejmowane w celu ustalenia normy go zużycia. Jeżeli celem badania jest ustalenie normy zakła­ zakładowej lub wyjątkowej zużycia paliwa ńależy wykonydowej zużycia paliwa, wówczas - w razie posiad<inia innego wać w zasad7ie w okresie od 1 kwietnia do 1 października. pojazdu tego samego typu - pożądane jest wykonanie po2. Wszelkie badania należy wykonywać przy pogodzie wtórnego , badania przy uźyciu innego pojazdu. Tłoczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Zakładach Craficznych "Tamka". Zakl. nr l. \Varszawa, ul. Tamka 3. Zam. 1138. Cena 1,60 zł

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.