Zarządzenie nr 64 Prezesa Rady Ministrów z dnia 10 sierpnia 1973 r. w sprawie zwiększenia zakresu inwestycji modernizacyjnych w ogólnych rozmiarach in

,, Poz. 211 i 212 440 Monitor Polski Nr 35 211 ZARZĄDZENIE Nr 63 PREZESA RADY MINISTROW z dnia 7 .sierpnia 1973 r. w sprawie przekształcenia Instytutu Przemysłu Drobnego i Rzemiosła w Instytut Ekonomiki Usług Drobnej Wytwórczości. Na podstawie art. 4 ustawy z dnia 17 lutego 1961 r. o instytutach naukowo-badawczych (Dz. U. z 1965 r. Nr 19, poz. 129 i z 1973 r. Nr 12, poz. 89) zarządza się, co nastę­ puje: § 1. Instytut Przemysłu Drobnego i Rzemiosła przekształca się w Instytut Ekonomiki Usług i Drobnej Wytwórczości, w zakresie ekonomiki, organizacji i techniki US[ug oraz drobnej wytwórczości. zakres działania Iristytutu i jego oraz zakres i sposób d z iałania jego organów określa statut nadany przez Ministra Handlu Wewnętrznego i Usług . § 5. Szczegółowy strukturę organizacyjną § 6. Instytut przejmie majątek oraz prawa i zobowią­ zania Instytutu Przemysłu Drobnego i Rzem i osła, utworzonego uchwałą nr 401 Rady Ministrów z dnia 30 maja 1953 r. zwany dalej "Instytutem". § 2. Instytut ma siedzibę w m. st. Warszawie. § 7. Pracownicy Instytutu Przemysłu Drobnego i Rze§ 3. Nadzór nad Instytutem sprawuje Minister Handlu Wewnętrznego i Usług. § 4. Przedmiotem działania Instytutu jest prowadzenie prac naukowo-badawczych, rozwojowych oraz wdrożeń miosła stają się pracownikami Instytutu. § 8. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 15 sierpnia 1973 r. Prezes Rady Ministrów: P. Jaroszewicz 212 ZARZĄDZENIE Nr 64 PREZESA RADY MINISTROW z dnia 10 sierpnia 1973 r. w sprawie zwiększenia zakresu inwestycji modernizacyjnych w ogólnych rozmiarach inwestycji produkcyjnych. Węzłowym problemem wymagającym skutecznego w perspektywie najbliższych lat jest zasadn icze rozszerzenie procesów modernizacyjnych w gospodarce narod owej, a w konsekwencji zwiększenie udziału in westycji modernizacyjnych, zwłaszcza w przemyśle, j ograniczenie do niezbędnych rozmiarów budownictwa kuba tmowego. rozwiązywania W związku z uchwałą nr 38 Rady. Ministrów z dnia 24 lutego 1973 r. w spr a wie wzm ocnienia dyscypliny inwes tyc y jnej or az stosow ania środków ekonomicznych i finansowych u s pr a wniając y ch proces inwestowa nia w jedn os tkach państwowych (Mo nitor Polski Nr 11, poz. 63) oraz w cel u z w i ę ksz en ia efekt ów i pr a widł o wego ks z tałtow a nia polit yki inwes tyc yjnej z ar ządza si ę , co następuje: § 1. 1. Za tw ierdza s i ę kryteria techniczno-ekonomiczne in we stycji mod erni zacy jnych w prz e myśle, s tanowiące załą czni k do nin ie jszego z a rządzenia. 2. Ministrowie nad z o ru j ą cy inwestorów w poszczególnych gałęziach p r zemysłu określą szc ze gółowe zakresy inwestycji modern izacy jnych dla tych gałęzi, opierając się na ramowym zakresie inwestycji modernizacyjnych, stano~ wiącym odrębne wydawnictwo. 3. Kryteria, o których mowa w ust. t, powinny stanowić podstawę do stosowania preferencji w systemie eko- nomiczno-finansowym oraz kwalifikowania inwestycji jako modernizacyjnych w fazie ich programowania, projektowania, planowania,. kredytowania i w ewidencji sprawozda wczo-statystyczne j. § 2. 1. Jednostki organizacyjne upowaznlOne do zatwierdzania z a łożeń techniczno-ekonomicznych inwestycji prz e mysłowych, przed podjęciem decyzji o budowie nowego lub kapitalnej rozbudowie istniejącego zakładu są obowiązane rozpatrzyć celowość i efektywność tego rodzaju inwestycji w por ó wn aniu d~J modernizacji istnieją­ cych zakład ó w, Wybór formy inwestowan ia (pomiędzy budovv ą nową, ro z budow ą a mod e rnizacją) powmien b y ć rozstrz ygany na podstawie an a lizy i porówn a wczego rachunku efe k tywności ekonom iczne j, z uwz gl ęd nieniem czynnika czasu. 2. W uzas adnionych wy p adkac h d o in we styc ji modernizacy jnych m o gą być zaliczane ró w n i eż inwe stycje po ł ą­ c zo ne z częś ci ową ro zb ud ow ą istni e j ącyc h zakładów i ob ie któw pr od ukcyjnych, jeż e li spełniają warunki okreś­ lone w kryteriach techniczno-ekonomicznych, załączonych do niniejszego zarządzenia. 3. Do inwestycji modernizacyjnych należy zaliczać inwestycje odtworzeniowe, polegające na zakupie i zainstalowaniu nowych maszyn i urządzeń w zamian zużytych lub przestarzałych technicznie i ekonomicznie, jeśli nowe Monitor Polski Nr 35 - 441 Poz.Zł2 - maszyny i urządzenia produkcyjne i pomocni.cze zapewniają zwiększenie pTodukcji, ol:mrienie kosztów wytwarzania lub unowocześnienie wywbów. narodowych {rad narodowych miast wództwl:. L Zakwalifikowanie inwestycji jako modernizacyjneJ następuje przy zatwierdzaniu w obowiązującym trybie z'a łożeń techniczno-ekonomicznych. inwesty~Ji. 2.. Zobowiązuje Się Ministrów Ko,m unikacji, Zeglugi, Rolnictwa do dos,tosowania kryteriów, o Itłó­ rych mowa w § l ust. l, do specyfiki nadzorowanych resortów. § 3. 2. Decyzja kwalifikująca inwestycje do inwestycji modernizacyjnych powinna uwzględniać zakres rzeczowy inwestycji, rachunek ekonomiczny oraz odjJ{)wiednio skróeony okres kredytowanIa inwestycji w stosunku do inwestycji nowych. ' 1: Wykonanie zarządzenia powierza się zainteresowanym ministrom oraz prezydiom wojewódzkich rad wyłączonych z ~oje­ Łączności i § 5. Zaleca się centralnym prowadzącym działalność związkom przemysłową spółdzielni stosowanie kryte- riów, o których mowa w § l ust.. 1. § '6. Zarządzenie wchodzi w zycie z dniem ogłoszenia . . § 4. Prezes Rady Ministrów: P.. Jawszewicz Załącznik do zarządzenł.a nr 64 Prezesa Rady Ministrów z dnia 10 sierpnia: 1973' r. (poz. 2'f2'». KRYTERIA TECHNICZNO-EKONOMICZNE INWESTYCJI MODERNIZACYJNYCH W' PRZEMYŚLE 1. Wstęp. ' Obecny okres intensywnego rozwoju gospodarki narodowej i towarzyszące jemu jakościowe przemiany w dzie_ dzinie techniki i technologii wytwarzania w przemyśl.e wy, magają kontynuowania na szerszą skalę zap0czątkowanycn procesów modernj.zacyjnych i na tym tle świadomego ksztaltowaIllia polityki inwestycyjnej, ukierunkowania działań oraz zastosowania środków technicznych i ekonomicznych dla jej skutecznej realizacji. nieź. czas trwania danego pnedsięwz.i.ęcia . (zadania) oraz okres zwrotu ponoszonych nakładów z uzyskanych wyników. 2. Modernizacja przemysłu. Przez pojęcie modernizacji przemystu należy rozumieć z reguły szeroki zakres trwale pro.wadzonych p.rzedsięwzięć organiza.c yjno-technicznych,. w kfórych wyniku poziom metod wytwarzania dóbr materialnych będz.ie. ulegał sta,. łelil11:1 wzrostowi odpowiadającemu zmieniającym. się potrzehom i ogólnym wymaganiom rozwoju sp.ołeczno-g· ospo­ darczego. W perspektywie lat 1974-1980 powinien zwiększyć modernizacyjnych w ogólnych rozmiarach inwestycji. Jest to nieodzowne przede wszystkim w przemyśle w celu stworzenia warunków do Charakter i zakres modernizacji są rozne w poszczeintensyfikacji produkcji, ' unowocześman-ia procesów wygólnych grupach przedsiębiorstw, gałęziach wytwórczości twórczych i wdrażania nowych postępowych technologii, (usług). i dziedzinach przemysłu. W przemysłach surowcoszybszego osiągania efektów gospodarczych z panoszonych . wych będą to przede wszystkim procesy mechan'izacji,. nakładów oraz optymalizacji kosztów wytwarzania .. Prze-o zmierzające do. obniżenia robót ciężkich oraz do intensymawia za tym również zarysowująca się w perspektywie fikacji wydobycia, w przemysłach natomIast przetwórtego okresu odmienna. sytuacja demcgraficzna - znacznie czych głównie unowocześnienie procesów technologIczniższy przyrost nowych sił roboczych. nych w podstawowych lub we wszystkich ogniwach procesu w:ytwórczego' z zastosowaniem linii automatycznych, W przeciwieństwie bowiem do inwestycji modernizaduże j mechanizacji itp. cyjnych w czynnych zakładach - budowa od podstaw nowych zakładów i obiektów przemysłowych wymaga z reModernizacja produkcji w istniejących zakładach przeguły dłuższych prac przy gotowa wczych,. poprzedzających mysłowych powinna być dokon ywa na w pierwszym rzę­ decyzję i realizację inwestycji, w zakresie wyboru lokadzie bezinwestycyjnie przez wdrażanie no wyc h, dos konallizacji, przygotowania terenu, dostosowania w znaczni·e szych technologii i metod wytwarzania wyrobów, post ę p większym zakresie czynników infrastrukturalnych (techw organizacji procesów produkcyjnych, tntensyfikację nicznych i socjalnych), dłuższych cykli realizacji i os iąga ­ i racjonalizację poszczególnych faz tego procesu, podnonia projektowanych zdolności wytwórczych, podnosząc w sze nie poziomu produkcji, wprow adwille nowych ulepszokonsek wencji koszty s połeczne inwestycji i eksploatacji. nych konstrukcji, wzorów i asortymentów produkcji, Wychodząc z tych prz esłanek oraz globalnej efektywności usp rawnianie gospodarki materiałowej, wprowadzanie subgospodarczej inwestowanych środków, w każdym wystytutów zastępuj ących deficytowe suro wce i m ateriały padku konieczności wzrostu. zmian strukturalnych i jaoraz inne prz eds.ięwzięcia techniczno-organizacyjne. kościowych produkcji ma teri illne} przed podjęciem decyzji inwestycyjnej należy przeprowadzić badanie z punktu W ramach r ac jona.lnej gospodarki remontowej należy widzenia możliwości alternafywnego osiągnięcia celu gopodarczego w drodze modernizacji (z częściową rozbudoprzyjąć za regułę łącz enie remontów kapit alny ch urządz e ń wą) bądź budowy od podstaw wydziału, zakładu itp. Czynz [ch modernizacją, a w raz ie nieopłacalnOŚCI remontu starych urządzeń - dokonywanie wymiany ty ch urządzeń na nikiem rozstrzygającym powinien być elekt ekonomiczny, oparty na rachunku wynikowym, uwzględniającym r ów- now e, o wyższej sprawności technicznej i ekonomicznej. się zasadniczo udział inwestycji Monitor Polski Nr 35 - 442 W programowaniu, projektowaniu, planowaniu i fin ansowaniu inwestycji n a l e ży zapewn i ć szczeg ólne preferencje inwestycjom mod ernizacyjny m w czynnych z akła ­ dach przemysłowych prze d rozbudową lub bud ow ą nowych zakładów (wydziałów obiektów). Poz. 212 4) niezbędne roboty adaptacyjne (budowl ane) w istnieją­ cych pomi eszczenia ch, w dostoso wa niu do wymagań procesu technologiczno-produkcyjnego przy zastosowaniu nowych urządzeń, agregatów, linii itp ., 5) adaptację lub przebudowę istniejących sieci i instalacji inżyni er skich w dostosowaniu do wymagań i parametrów technicznych nowych urządzeń , 6) wykonanie robót z apew niających ni ezbędne warunki i higieny pracy przy mod ernizac ji podstawowych ogniw procesu produkc y jnego wewnątrz zakładów oraz ochronę środowiska natur al neg·o w warunkach funkcjonowania nowych urządzeń technologicZno-prod ukcy jnych, Pre ferencje te powinny polegać: 1) w programowaniu i projektowaniu na wyborze wa- riantów modernizacyjnych, bezpieczeństwa 2r w planowaniu na zapewnieniu pierwszeństwa przy ustala niu zadań p r zedsiębiorstw planowych i i zjednoczeń, środków realizacji dla 3) w kredytowaniu na stosowaniu niższej (SOfo) stopy procentowej. 3. Inwestycje modernizacyjne. Przez inwestycje modern izacy jne rozumie się przeds ię ­ dokonywdne w czynnych je dnostkach produkcyjnych i usługow yc h, zal icz:lllych do sfery produkcji materialnej (np. przemyśle, budownictwie), jeśli pol egają na: wzi ęcia

1. a)
2. h)
3. c)zas tąpieniu ist ni e j ącego wyposażenia technologicznop rodukcy jnego (i uslugowego) - nowymi urząd zen i a ­ mi i ins talac jami o wyższej sprawności techniczn oeksploatacyjnej, z apew niającymi uzyskanie efektu ekonomicznego w postaci obniżenia kosztów wytwarz a nia, zwiększenia produkcji na jednostkę czasu lub podniesienie jakości i wartości użytkowej wyrobów (nowoczesność, wy ższy standard, trwałoś ć , _ estetyka itp.). uzupełnieniu istnieją cego wyposażenia w nowoczesne linie technologiczne, agregaty, zespoły maszyn i urzą­ dzeń oraz narz ę dzia, zapewniającemu warunki techniczne do intensywnego wzrostu produkcji, rozszerzenia wachlarza wytwarzanych półwyrobów i wyrobów oraz obniżenia ich kosztów jednostkowych w stosunku do poziomu w innych zakładach lub w nie zmienionych warunkach techniczno-organizacyjnych, unowocześnieniu istniejącego zakładu (wydziału) pod wy posażenia technicznego z częściową przebudową bądż adaptacją pomieszczeń produkcyjnych i insta lacji oraz wydziałów pomocniczych zapewniających intensywny rozwój produkcji i optymalizację jej kosztów oraz poprawę warunków bezpieczeństwa i higieny pracy załogi, 7) w wyjątkowych wypadkach rozbudow ę powierzchni obiektów dla zainstalowania nowoczesnych maszyn i urządzeń i poprawy warunków bezpi eczeńst wa i higieny pracy i ochr ony środowiska . Do inwestycji mod e rnizacyjnych zalicza się ró wn ież zakupy i instalowanie nowoczesn ych urz ądzeń informa tycznych (mas zyny cyfrowe itp.). zap ew ni a jąc ych p ostępo ­ wą or g anizację procesów technologiczn yc h oraz optymalizację wykorzystania istn i ejącego potencjału wytwórcze go. 5. Kryteria ekonomIczne podjęcia inwestycji moderni zacyjnych. Inwestycje modernizacyjne w istnieją cyc h zakładach być podejmowane bądż jako inwesty cje własne przedsiębiorstw (ze środków własnych), bąd ż jako inwestycje branżowe (z kredytów bankowych). mogą Inwestycje modernizacyjne - w porównaniu do stanu przed modernizacją - powinny zapewniać jeden lub wię­ cej z niżej wymienionych efektów gospodarczych: intensyfikację produkcji k o s z t ó w w ł a s n y c h p r z e z: unowocześnieniu lub uzupełnieniu urządzeń związa­ nych z ochroną środowiska naturalnego. produkcji jej (oszcz ę dność pracy żywej), względem
4. d)pracochłonności 1) zmniejszenie obniżenie i 2) zmniejszenie zużycia surowców i materiałów, 3) substytucję deficytowych materiałów, 4) zmniejszenie zużycia energii, paliw, wody , 5) 6) zwiększenie stopnia wykorzystania maszyn i urządzeń, zwiększenie ilości wytwarzanych wyrobów lub usług na jednostkę cz asu, 4. Charakter rzeczowy nakJadów na inwestycje modernizacy jne. u n ow ocześ n ien ie w yrobów p r z e z: 1) podniesienie jakości, trwałości i estetyki wyrobów, Inwestycje modernizacyjne mogą obejmować nakłady na: 1) zakup nowe go wyposażenia technologiczno-produkcyjnego (maszyny, urządzenia, środki transportu itp.). zastępującego dotychczasowe, lecz o wyższych parametrach techniczno-eksploatacyjnych, 2) d e montaż i likwidację nych z eksploatacji, 3) niezbędne urządzeń i instalacji wycofa- rob oty montażowe i instalacyjne, związane z podłączeniem nowych urządzeń do instalacji energetycznych i zasilających, 2) zmiany asortymentowe wyrobów dla zw iększe nia ich i konkurencyjności w eksporcie, atrakcyjności p oprawę war u n k ó w pracy i ochr ony ś r o- d o w i s k a n a t u r a l n e g o p r z e z: 1) polepszenie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz warunków sanitarno-socjalnych wew __ ątrz zakładów, 2) zmniejszenie uciążliwości produkcji dla otoczenia. Przed podjęciem decyzji w przedsiębiorstwach i sforwniosków dla jednostek zwierzchnich co do kierunków inwestowania, niezbędne jes t przeprowadzanie mułowaniem Moni to r rolski Nr 35 443 analizy i rachunku ekonomiczne go efektywności i opłacal­ ności rozbudowy lub bud owy n owyc h jednostek gospodarcz yc h (zakładów, wydziałów, obiektów) w porównaniu do inwe stycji modernizacyjnych w czynnych zakładach. Głównym syntetycznym mi e rnikiem efektywności inwest ycji modernizacyjnych w przemyśle pow inien być krótszy okres zwrotu nakładów w porównaniu z rozbudową i budową nowych jednostek , a także przyspieszenie uz yska nia efektów produkcyjnych. Inwestycje modernizacyjne w czynnych zakład ac h, w porównaniu do rozbudowy lub budowy nowych zakł adów , mogą przynosić również dodat kowe efekty społeczne, które - w miarę możliwości - powinny być wzięte pod uwagę w porównawczym rachunku ekono miczne j efektywności, a mi anowicie: 1) oszczędność na inwestycjach infrastrukturalnych w innych dziedzinach gospodarki (drogi, sieci energetyczne, cieplne, wodociągo wo-k analtzacy jne itp.). 2) oszczę dn ość na inwestycjach towarzyszących w zakresi e infrastruktury socjalno-by towe j. Inwestycje moderniz acy jne w przemyśle, w porównaniu do rozbudowy i budownictwa nowego, powinny cha- Poz. 212 i 213 - rakteryzować się rówlllez znacznie mnIejSzym udziałem robót budowlanych, stwarzając w ten sposób warunki do zwolnienia części potencjału wykonawczego oraz zaopatrzenia m ateriałowego na inne cele społeczne i gospodarcze, a przede wszystkim do rozszerzenia budownictwa mieszkaniowego i socjalnego. Rachunek ekonomicznej efektywności inwestycji mode rnizacyjnych nal eży przep ro wadzać zgodnIe z zas ad ami metodycznymi w sprawie kryteriów i metod oceny ekonomicznej efektywności inwestycji. Przyjmuje się, że ustalone dla inwestycji polegających na budowie i kapitalnej rozbudowie maks ym a lne okresy kredytowania (z amortyzacji i części zy sk
5. u)dla poszczególnych gałęzi (grup) przemysłu powinny być niższe (przeciętnie) co najmniej o 40% w raZ Ie realizacjI inwestycji modernizac y jn yc h. Wynika to z faktu, ze dla obliczenIa maksymalnych okresów kredytowania rozbudowy i budownictwa nowego przyj ę to średnią okresów amortyzacji obiektów budowlanych (znacznie dłuższych) i okresów amortyzacji m aszy n i urządzeń (znaczn Ie krótszych) . Stąd też dla inwestycji mod ern izacy jnych, poleqających głów­ nie na inw estowa niu w maszyny i urządz e nia, a nie w obiekty budowlane, średnI okres amortyzacji będZIe znacznie krótszy, a tym samym krótszy pOWI n ien być róWn ie ż okres kredytowania inwestycji. 213 ZARZĄDZENIE PRZEWODNICZĄCEGO KOMISJI·· PLANOW ANIA PRZY R)\J)ZIE MINISTROW . i MINISTRA FJNANSOW z dnia 7 sierpnia 1973 r. w sprawie ustalenia maksymalnych okresów kredytowania inwestycji. Na podstawie § 58a ust. 1 uchwały nr 74 Rady Ministrów z dnia 10 marca 1972 r. w sprawie zasad finansowania inwestycji i remontów w jednostkach państwowych (Monitor Polski Nr 23, poz. 132 i Nr 57, poz. 305) oraz § 8 ust. 2 uchwały nr 329 Rady Min istrów z dnia 22 grudnia 1972 r: w spra wie wprowadzania kompleksowych zasad ekonomiczno-flllansowych w niektórych jednostkach i organiza c ja ch gospodarczych zarząd za się, co następuje : § 1. 1. Ustala się maksymal ne okresy kredytowania inwestycji, określone w z a łącznIku do zarządzellla . 2. Przez okres kredytowania rOZL1mie się okres od daty przyznania kredytu do terminu jego całkowitej spłaty. Okres kredytowania obejmuje cykl realizacji inwestycji, okres osiągama projektowanych zdolności produkcyjnych oraz część okresu eksploatacji, w której n as tępuje splata zaciągniętego kredytu. § 2. 1. Maksymalne okresy kredytowania okr eś lone w kolumnie 3 załącznika dotyczą kredytów bankowych udzielanych na finansowanie inw estycji branżowych realizowanych przez przedsiębiorstwa przemysłowe i budowlano-montażowe objęte planowaniem centralnym oraz inwestycji kredytowanych .jednostek i organizacji gospodar- czych wprowadzających kompleksowe zasady ekonomiczno-finansowego polegJjących na nowych zakładów i wydziałów produkcyjnych. systemu budowie 2. Maksymalne okresy kredytowania określone w kolumnie 4 załącznika d)tyczą kredytów bankowych udzielanych na finansowanie inwestycji realizowanych przez przedsiębiorstwa przemysłowe objęte planowaniem centralnym - polegających na modern izacji istniejących zakładów i wydZiałów produkcyjnych. W uzasadnionych wypadkach bank udzielający kredytu może przy j ąć dłuż­ szy okres ich kredytowania. § 3. Dla zad a ń inwestycyjnych nie związanych z budownictwem, a polegających na zakupie indywidualnych maszyn i urządzeń, maksymalny okres kredytowania ustala się na 5 lat. W uzasadnionych wypadkach bank udzielający kredytu może przyjąć dłuższy okres ich kredytowania. § 4. Zarządzenie Przewodniczący wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. Komisji Planowania przy Radzie Ministrów: w z. K. Secolllsld Minister Finansów: S. Jędrychowski