MON·ITO.·R·· POLS ·K "I DZIENNIK URZ~DOWVPOLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ Warszawa, .dnia 9 grudnia 1975, r. Nr 37 TRESCI Poz.: Z A RZĄD ZE NIAI Ministra Finansów I dnia 26 listopada 1975 r. w 'prawie szczegółowego zakresu działania banków oraz rodzajów wkładów oszczędnościowych I ~ydawanych na nie dowodów. i 220 - Ministra Finansów z dnia 26 listopada 1975 r. w sprawie wysokości prowizji I opłat pobieranych przez banki oraz ponoszenia opIat od niektórych wpłat na rachunki bankowe 221 - ' Ministra Finansów z dnia 26 listopada 1975 r. w sprawie rozliczeń Narodowego Banku Polskiego z budżetem z zysków bilansowych • 219 - 38i 383 388 219 ZARZĄDZENIE MINISTRA HNANSOW z dnia 26 listopada 1975 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania banków oraz rodzajów wkładów oszczędnościowych l wydawanych na nie dowodów. Na podstawie art. 11 ust. 4, art. 38 ust. 2, art. 50 i art 65 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. - Prawo bankowe (Dz. U. Nr 20, poz. 108) zarządza się, co następuje: § 1. Narodowy Bank Polski, zwany w skrócie "NBP"I
- l)finansuje i kredytuje działalność eksploatacyjną i "in-
- b)Centrali Spółdzielni Ogrodniczych,
- c)Centralnym Związku Rolniczych Spółdzi el ni Produkcyjnych,
- d)Centralnym Związku Kółek Rolniczych. 2. BGZ finansuje polegającą na budownictwie działal jednostek ność inwestycyjną: 1) jednostek i zakładów budżetowych podporządkowa gospodarki uspołecznionej, w tym również jednostek nych Ministrowi Rolnictwa I Ministrowi Le śnictwa i zakładów budżetowych, banków oraz organizacji poi Przemysłu Drzewnego oraz nadzorowanych przez litycznych, społecznych I zawodowych, jeżeli finanso. nich, wanie i kredytowanie tych jednostek bądź prowadze2) organizacji społe cznych dotowanych lub n adzorowanie dla nich rachunków bankowych nie zostało zanych przez Ministra Rolnictwa i Ministra L eśn ictwa s trzeż one do wyłącznej właściwości innych banków, i Przemysłu Drzewnego, 2) udziela' kredytów 'jednostkom gospodarki nie uspo3) banków spółdzielczych. ł ecznione j i ludności oraz prowadzi dla tych jednostek 3. BCZ finansuje działalność przeds iębiorstw prowai ludności rachunki bankowe, jeżeli udzielanie tych kredytów bądź prowadzenie rachunków bankowych " dzonych w ramach działalności gospodarczej organizacji nie zostało zastr zeżo ne do wyłącznej właściwości in- społecznych, o których mowa w ust. 2 pkt 2. nych banków; 4. BCZ prowadzi rachunki bankowe jednostek, o których mowa w ust. 1, i rachunki finansowania inwestycji 3) gromadzi oszczędności pieniężne ludności; 4) udziela kredytów refinansowy ch innym bankom, z wy- jednostek, o których mowa w ust. 2, oraz udziela bankom jątkiem banków spółdzielczych. " spółdzielczym kredytów refinansowych. 5. BCZ prowadzi przy współudziale banków spółdziel § 2. 1. Bank Cospodarki Żywnościowej, zwany w czych sprzedaż państwowych nieruchomości rolnych i dziaskrócie "BGZ." , finansuje i kredytuje "działalność eksploatał e k budowlanych na terenie gmin. c y jną i inw es tycyjną: § 3. 1. Do zakresu działania Banku Handlowego w
- l)przedsiębiorstw państwowych, centralnych zarządów Warszawie S.A. nal eż y finanso~anie i obsługa bankowa i zjednoczeń podl e głych Ministrowi Rolnictwa, przedobrotów z zagranicą, a w szczególności finansowanie si ęb i orstw i jednostek podległych Min istrowi Przemyi obsługa transakcji handlu zagranicznego, uslug związa słu Spożywczego i Skupu oraz gospodarstw rolnych ny ch z tym handlem, finans owanie i kredytowanie krajopodl eg ły c h innym ministrom; 2) jednostek gospodarczych i innych Jednostek organiza- wych pr zeds iębiorstw handlu zagranicznego i przedsię cyjnych wchodzących w skład organizacji gospodar- biorstw świadczących usługi w zakresie obrotów z zagraczej Lasy Państwowe, Zjednoczenia Produkcji L e śnej nicą (w tym równi eż przedsi ę biorstw eksportu wewnętrz "Las", Zj ednoczenia Przemysłu Tartaczn ego i Wyrobów ne go), kontrola bankowa ty ch , przedsiębiorstw, jak rówDrzewnych oraz Centrum Informatyki L e śnictwa i Prze- " ni eż 'z awieranie w tym celu umów i poroz umi eń w kraju i za granicą. mysłu Drzewnego, . podległych Ministrowi Leśnictwa 2. Bank Handlowy w Warszawie S.A. prowadzi rai Przemysłu Drzew nego i nadzorowanych -przez niego, chunki bankowe jednostek, o których mowa w ust. 1, raoraz gospodarstw leśnych podległych in nym ministrom I chunki walutowe ludności oraz udziela kredytów dewizo3) wojewódzkich ośrodków post ępu ro ln iczego; _ 4) związków spółdzielni, spółd z ielni ' i kółek rolniczych wych jednostkom gospodarki uspołecznionej. § 4. Do zakresu działania Banku Polska Kasa Opieki zrzeszonych w:
- a)Centralnym Związku Spółdzielni Mlecz-arskich, S.A. ,należy: westycyjną oraz prowadzi rachunki bankowe Monitor Polski Nr 37 382 1) obsługa dewizowa ludn ości, 2) bankowo-kasowa obsługa przedsiębiorstw eksportu wewnętrznego, 3) realizacja przedsięwzięć z zakresu ekonomiczno-finan- sowej współpracy z Polonią zagraniczną, innych czynnośd bankowych określo nych odrębnymi przepisami. § 5. 1. Banki spółdzielcze udzielają kredytów obrotowych i inwestycyjnych: 1) zespołom rolników indywidualnych, 2) kółkom rolniczym nie prowadzącyin ośrodków rolnych, 3) spółkom wodnym i ich związkom, 4) spółkom do zagospodarowania wspólnot gruntowych, 5) innym zr.z esze niom rolników (zęspołom produkcji ma. teriałów budowlanych, grupom użytkowników maszYn itp.), 6) indywidualnym rolnikom, osobom mającym warunki do prowadzenia niektórych rodzajów produkcji roślin onej lub .zwierzęcej, a ponadto pracownikom zah udnionym w jednostkach związanych z ro~nictwem i le$nic.twem, · 7) jednostkom pozarolniczej gospodarki nie uspołecznio nej, 8) rybakom morskim i osadnikom rybackim, 9) absolwentom średnich szkól zawodowych, szkół pomaturalnych i szkół wyższych, podejmującym pracę w zakładach pracy zaliczonych do działu gospodarki narodowej "Rolnictwo" i "L e śnictwo" . . 2. Poza kredytami, o których mowa w ust. 1, banki spółd zielcze udzielają kredytów: 1) członkom banku spółdzielcz e go na różne potrzeby 4) wykonywanie płatnicze, 2) rolnikom i innym osobom ' zamieszkałym na terenie działania banku spółdzielczego na zakup towarów i usług objętych ratalną sprzedażą, . 3) gotówkowych dla ludności zami e szkałej na terenie działania banku spółdzielczego. § 6. 1. Banki spółdzielcze prowadzą rachunki barkowegłówne dla jednostek i osób wymienionych w § 5 oraz mogą prowadzić rachunki bankowe dla nie wymienionych .w tym przepisie: 1) osób fizycznych zamieszkałych na terenie działania banku spółdzielczego, mających obywatelstwo polskie, 2) jednostek gospodarki nie uspołecznionej, 3) jednostek organizacyjnych organizacji politycznych, spOłecznych i zawodowych mających siedzibę na te. renie działania banku spółdzielczego, z wyłączeniem:
- a)jednostek, których działalność eksploatacyjną finansuje inny bank,
- b)zarządów głównych org~nizacji dotowanych bud- - Poz. 219 prawnych nie będących jednostkami gospodarki uspoŁecz nionej, wynajmujących lokale użytkowe lub mieszkalne w budynkach stanowiących ich wł,'lSność, właściwy jest bank spółdzielczy, na którego terenie działqnia położona jest nieruchomość, niezależnie od miejsca zamieszkania (siedziby) osoby. wynajmującej. § 7. 1. Bank spółdzielczy może prowadzić rachunki pomocnicze dla jednostki. gospodarki uspołecznionej za zgodą banku, w którym otwarty jest rachunek główny danej jednostki. . 2. Bank spółdzielczy otwiera rachunki specjalne dla jednostek gospodarki u społecznione j mających w danym banku spółdzielczym rachunek główny, jeżeli prze pisy szczególne nakładają obowiązek wydzielenia środków pieniężnych lub rozliczeń na odrębnych rachunkach bankowych. § 8.1. Banki spółdzielcze prowadzą obsługę k a sową budżetów gminnych rad narodowych (rad narodowych miasta i gminy) oraz jednostek i zakładów budżetowych obję tych budżetami gminnych rad narodowych (rad narodowych miasta i gminy), jak również mogą prowadzić obsługę kasową budżetów rad narodowych miast, w których nie ma oddziału NBP. 2. Banki spółdzielcze mogą również prowad z ić obsługę rozliczeniową jednostek, o których mowa w ust. 1, i" prowadzić dla tych jednostek rachunki bankowe 'główn e lub pomocniCze. 3. Zasady wykonywania obsługi kasowej i rozliczeniowej określają odrębne przepisy . § 9. 1. Wkłady oszczędnościowe ludności gromadzą oddziały specjalistyczne NBP, zwane dalej powszechnymi kasami oszczędności, oraz banki spółdzielcze. 2. Wkłady oszczędnościowe mogą być płatne na każ de żądanie lub złożone na zadeklarowany okres (terminowe), oprocentowane bądź premiowane ,premiami rzeczowymi lub pieniężnymi. 3. . Na przyjęty wkład oszczędnościowy bank wystawia dokument posiadania wkładu , który może być imienny lub na okaziciela. 4. Forma wkładu oszczędnościowego powinna być w spos ób wyrażny określona w dokumencie posiadania wkła du bądż w umowie o prowadzeniu rachunku wkładów oszcz ędnościowych. § 10. 1. Książeczki oszczędnościowe mogą być umiejsc.owione lub obiegowe. 2. Operacje w książeczkach oszczędnościowych umieJ scowionych mogą być dokonywane wyłącznie w powszechnych kasach oszczędności lub bankach spółdzielczych prowadzących r ~ chunek wkładcy i w upoWażnionych przez nie placówkach \ / lasnych (oddziały, ekspozytury, ajencje), a w żetu Pań?twa, książeczkach obiegowych wystawionych przez: 4) związków wyznaniowych i ich jednostek organizacyj1) powszechne kasy oszczędności we wszystkich nych, powszechnych kasach oszczędności na terenie kraju 5) komitetów utworzonycłl za zgodą właściwych organów i ich placówkach własnych, . administracji państwow e j w celu wykonywania dzia2) banki spółdzielcze - we wszystkich bankach spół łalności o charakterze społecznym, dzielczych na terenie kraju oraz w ich placówkach (od6) jednostek, które zwolnione zostały od obowiązku przedziały, punkty kasowe). prowadzania rozliczeń pieniężnych za pośrednictwem 3. Prezesi NBP i BG! mogą określić warunki wzajemrachunku bankowego, a które uznają potrzebę posiada- nego przyjmowania przez powszechne kasy oszczędności nia takiego rachunku, i banki spółdzielcze wpłat i dokonywania Wypłat z rachun7) osób fizycznych lub osób prawnych nie będących jed- .ków oszczędnościowych. nostkami gospodarki uspołecznionej, wynajmujących 4. Operacje w książeczkach oszczędnościowych mogą l okale użytkowe lub mieszkalne w budynkach sta- być również dokonywane za pośrednictwem urz ę dów pocznowiących ich własność w zakresie wplywów towych na warunkach, które ustali potozumienie zawarte z czynszu. z państwowym przedsiębiorstwem Polska Poczta, Telegraf 2. Do prowadzenia ,rachunków bankowych głównych i Telefon przez NBP w stosunku do książeczek wystawiadla jednostek gospodarki uspołecznionej właściwy jest bank nych przez powszechne kasy oszczędności i przez BG! w spółdzi elczy , na którego terenie działania znajduje się siestosunku do ksiąźeczek wystawionych przez banki spół ~ziba jednostki, a do rachunków osób fizycznych lub osób · dzielcze. z Monitor Polski Nr 37 - Poz. 219 i 220 383 ,,--~--------------------------------------------- , 5. Warunki przyjmowania wpłat i dokonywania wypłat z rach unków oszcz(;dnośclOw,yc:
- l),za pomocą ks,i ążeczek ,oszczędnościow ych obiegowych oraz ' wy?okosć łącznej. sumy dzi en nych wypłat określa dla książeczek wystawionych prz,e z po wszechne kasy oszczędności - Prezes NBP, wystawionych przez banki spółdzielcze ~ Prezes BGZ W uzgodni eni u z Prezesem NBP. a wk 1adó'!V na książeczkach osoba fizyczna mająca obywatelstwo polskie oraz' krajowa organizacja polityczna, sp o ł e czna i zawodowa uprawniona do lokowania wolnych środk ów pieniężnych na ksi1jżeczkach oszcz ę dnOŚCiowych zgodnie z odr ę bnymi przepisami. § 11. 1. Posi adacze m osz czędn o ś ciowych może być 2. Os oba fizyczna nie b ędąca obywate lem polskim, a m ająca pełną zd o lność do czynnoś.ci prawnych, m o że być posi a dacze m wkładów na książeczkach oszczędnościowych powszec hn ych kas oszczędności, j eżeli zamieszk uje. i jest za trudnIona w Polsce na podstawie umowy o pracę lub wykonuj e z a jęcia zarobkowe' na podstawie uprawnienia wydan eg o jej przez właściwy organ administracji państwo w e j i złoży w tej spra wie odpowiednie oświadczenie. W pozostałych wypadkach wymagane jest zezwolenie dewizowe. § 12. 1. Rodzaje książeczek oszczędnościowych powszechnych kas oszczędności na posiadane' wkłady oszczęd no ści ow e okr eś la Prezes NBP, a ' rodzaje innych wkładów oszczędnościowych i dokumentów stanowiących dowód posiadania wkładu w powszechnych kasach oszczędności Minister Finansów. 2. Przepisy o wkładach oszczędno'ściowych mają zastosowani e do prowadzonych przez powszechne kasy oszczęd no ści i banki spółdzielcze rachunków oszczędnościowo-roz liczenio wy ch. Zasady prow a dzenia tych rachunków w powszech nych kasach oszczędności ustala Prezes NBP, a w bankach sp ó łdzielczych - Prezes BGZ w porozumieniu z Prezesem NBP. 3. Ba nki spółdzielcze i ich placówki mogą prowadzić rachunki i wystawiać imienne książeczki oszczędnościowe na n astępu ją ce rodzaje wkładów oszczędnościowych: 1) wkłady oszczę dnościowe płatne na każde ' żądanie (umi e jscowione i obi eg owe ); 2) wkłady oszczędnościowe terminowe ,na zadeklarowany z góry okres, 3) wkł a dy oszczędnościowe ce lowe na budownictwo lub na zakup ciągników w trybie przedpłat, 4) wkł ady oszczędnościowe premiowane premiami rzeczowymi; rodzaje prowadzonych wkładów premiowych u stala Prezes BGZ za zgodą Ministra Finansów. , ,, -" - " ~~ ' 4. Wprowadzenie w bankach spółdzielczych innych niż wymienione 'w ust. 3 rodzajów wkładów oszczędnoścl.Owych ustala Prezes BGZ za zgodą Ministra Finansów. § 13.. Powszechne kasy oszczędności mogą przy pomocy nauczycieli organizować szkolne kasy oszczędności w szkoła ch znajdujących się na tere nie miast, a , banki spółdzielcze spółdzielcze szkolne ka sy oszcz ę dności w szkołach zn a jdujących się na terenach gmin (miast i gmin) objętych zakresem działania , tych banków. § 14. Jeżeli stosownie do przepisów niniejszeg o zar zą dzenia lub przepisów szczególnych kredyt może być udzlelony przez NBP lub bank spółdzielczy, prawo wyboru: przysługuje osobie (j ednostce) ubiegającej się o udzielenie (uedytu, z tym żez kredytu nie można korzystać j e dnocześ nie' w NBP i banku spółdzielczym. § 15. 1. Tracą moc: 1) zarządzenie Ministra Finansów z dnia 3 paźd z iernika 1963 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Powszechnej Kasy Oszczędności (Monitor Polski z 1963 r. Nr 78, poż. 384, z 1969 r. Nr 50, poz. 383 i z 1974 r. Nr 3, poz. 19), 2) zarządzenie Ministra Finansów z dnia 27 listopada 1969 r. w sprawie właściwości banków w zakresie fin ansowania działalności eksploatacyjnej i inwestycyjnej (Monitor Polski z 1969r. Nr 50, poz. 382 i z 1974 r. Nr 6, poz. 47), 3) zarządzenie Ministra Finansów z dnia 5 września 1974 r. w sprawie zakresu działania spółdz ie lni oszc zędności o wo-pożyczkowych (Monitor Polski Nr 32, poz. 190). 2. Pozostają w mocy zarządzenia Ministra Finansów dotyczące Powszechnej Kasy Oszczędności i spółdzielni oszczędnościowo-pożyczkowych co 'do: 1) wkładów oszczędnościowych, warunków ich prowadzenia i wysokości oprocentowania (waru.nków , premiowania), jak również rodzajów dokumentów stwierdzających posiadanie wkładu oszczędnościowego, 2) warunków udzielania kredytów i wysokości ich oprocentowania, 3) zasad wykonywania obsługi kasowej i rozliczeniowej jednostek i zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych, środków specjalnych i funduszów, 4) rodzajów prowadzonych rachunków bankowych i wykonywanych czynności bankowych oraz innych czynności zleconych, z tym że przepisy tych zarządz eń dotyczą odpowiednio NBP oraz banków spółdzielczych. § 16. Z arządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. Minister Finansów: H. Kisiel .. 220 ZARZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 26 listopada 1975 r. w sprawie wysokości prowizji ł opłat pobieranych przez banki oraz ponoszenia opIat od niektórych wpłat na rachunki bankowe. Na podstawie art. 91 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 25 listopada 197(} r. - Prawo budżetowe (Dz. U. Nr 29, poz. 244) i art. 8' ust. 4 \)stawy z dnia 12 czerwca 1975 'T. Prawo bankowe (Dz. U. Nr 20, poz. 108) zarządza się, co nastę puje: § 1. Wprowadza się taryfy prowjzji i opłat pobieran ych przez banki za czynności bankowe: ' 1) w obrocie krajowym, stanowiącą załącznik nr 1 do zarządzenia, 2) w zakresie' obrotu wartościami dewizowymi, stanowią cą załącznik nr 2 do zarządzenia. § 2. 1. Nie pobiera s.ię prowizji i opłat: 1) od wpłat dokonywanych na rachu nek bankowy przez posiadacza rachunku lub w ,jego imieniu w bankach prowadzących , ten rachunek oraz w ich oddziałal::h (ekspozyturach, ajencjach, punktach kasowych), z wyjątkiem wpłat utargów sklepowych; 2) od wpłat dokonywanych w bank a ch i ich oddziałach (ekspozyturach, ajencjach, punktach kasowych) na rachunki bankowe d ochodów budż e towych: - wydziałów finansDwych urzędów wojewódzkicą (miast stopnia wojewódzkiego),