← Polska

Obwieszczenie Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 1978 r. o wytycznych orzecznictwa dla okręgowych sądów pracy i ubezpieczeń społecznyc

Monitor Polski Nr 26 - czychobjętych planem centralnym (Monitor ,P olski -Nr 32,( poz. 138) wprowadza się następujące zmiany: 1) w § l w nawiasie dodaje się wyrazy: "z .1977 r. Nr 17, poz. 98 1 z 1978 r. Nr 13, poz. 4S", .2) w § 4 ust. l otrzymuje brzmienH!: "l. 'Oprocentowanie naleźy obliczaĆ, stosuj~c stawk., oprocentowania w wysokości sOlo do kwoty funduszu statutowego w części finansującej łrodki trwałe (produkcyjne i nieprodukcyjne), wartości uiematerialn. ~. prawne oraz inne wartości trwałe, wykazane w pra~ widłowej wysokości w sprawó-zda.ni,achfinarisowych, z uwzględnieniem przepisu ust. S.", '

  1. a)ust. t' otrzymuje brzmienie: "L Kwotę obciążenia funduszu płac oblicza się, stosując 20% stawkę do sumy wynagrodzeń 'j - śWiad~ czen z tytułu pr,!cy objętych osobowym i bezosobQwym funduszem płac, łącznie z wynagro~zertiami i świadCzeniami, o któtych mowa w uchwale nr lS1 Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 1 .976 ,r. wsprawie wyn,agrodzen wypłacanych pozaplanowa!lym fundusze'm 'płac- (Monitor ' Polski z 1970 r. Nr 43, poz. 211 oraz z 1978 r. Nr . 15, poz. 50 i Nr 24, poz. 81). Obciązeni u' podleg'ają także wypłaty dokonane z funduszu' h.onorariów · i funduszu ageńcyjno-pro,. wizyjnego.". .' , ,.
  2. b)w ust. 2 pkt I w nawiasie dodaje się ·· wyrazYI "i z 1977 r. Nr 19. poz. 105", c} u'st. 3 otrzymuje brzmienie: ,,3. Kwoty obciążen hindusZ4 . płac podlegajll przekazaniu na dochody budżetowe za okresy: miesiętz­ ne (zaliczkowo). kwartalne (za· kwartały l, II i III) ·troczne:", :" . ./ zaliczkowej wpłaty za mleSlllC grudzieA roku poprzedniego. Kwoty obciążeń..funduszu płac za o~.· sy kwartalne powinny być obliczon. narastajllco od poczlltku roku l przekazywane, do budżetu w terminie do dnia 25 miesiąca następujłlcego po zakończeniu kwartału. Ostateczne (roczne) obliczenie obciążenia funduszu płac, uwzględniajllc. również IV kwartał, powinno być dokonane w terminie określonym wł.ust. 8.", . . -') . w -§ 7 ust. 8 pkt 1 otrzymuje brzmienie: ,,1), za okresymiesięczri. - zaliczkowo w wysO'koścł i/3 kwoty przewidzianej na dany kwartał w pIani. [ocznyo{ lub w wysokości 1/12 kwoty u~talOnej w pla. nie rocznym. jeżeli plan ten nie zawiera podziału l,la kwartały terminie do dnia 28 lego miesiqcli,ia który zaliczka przypada; w rażiegdy planu jeszcze nie sporządzono miesięczne wpłaty powinny być dokonywane w wysokości zaliczkowej wpłaty za miesiąc gn,ldzien roku poprzedniego; w razie zmia.11y w cillgu roku planowanej kwoty 'podatku od funduszu rozwoju bądź. wyjściowej kwoty fundllszu rozwoju - zaliczko' we wpłaty podatku od funduszu rozwoju, poczynając od zaliczki Za pierwsży miesiąc kwartału następujące­ go po kwartale, w którym zmieniono planoWaną kwotę podatku od funduszu rozwoju lub wyjściową kwotę funduszu rozwoju, dokonuje się w wysokości 1/3 kwoty wynikającej z zastosowania wyżej wymienionychzmianl przepisy dotyczące zmiany planowanych wpłat podatku od, funduszu r.ozwoju stosuje się odpowiednio do· przedsiębiorstw zgrupowanych w zjednoczeniach,", w 3) w § S: .. Poz. 92 t 91 219 5) w § 8 ust. 2 pkt l otrzymuje brzmienie: .. l)zaliczko'ĄTo. w wysokości 113 kwoty przewidzianej w plaąie na dany kwarta/ . w. plagie . rocznym lub ,. w wysokości 1/12 kwoty ustalonej. w planie rocznym" jeżeli plan ten nie zawiera podziału na 'kwartały ~. ' w terminie do dnia 20 tego miesiąca, .za który zalicz~ ka . przypada; w razie gdy .plan nie zostanie jeszcze' . sporządzony, miesięczne wpłaty z tego tytułu powinny być . dokonane w wysokości zaliczkowej wpłaty .za miesiąc giudzień roku poprzedniego ..... . ' .•; .• ,.
  3. d). dodaje się ust. .3a Vł brzIIl!enju: .. 3a' o. Wpłaty obciążeń funduszu płac ża, o~resymie:, . sięcżne ' .powinn y być przekazane w terminie do dnia 25 tego miesiąca. za który zaliczka przypada w wysokości 1/12 k~otYObciążęnia przewidzianej w . planie rocznym. W razie gdy. plan nie~ostał § 2. Zarządzenie wchodzi .w życie z dniem pażdzierje·szcza . _ sporządzony,• .-.\Vplat / obciążenia -fun.dusiu płac na dany rok do czaslI ustalenIa plano\ya-_ uika 1978 r.' Minister Finansów: H •. KiSIel nej kwoty obciążenia - dokonuje. się wysokości _- w OBWIJ:SZCZENIE PIERWSZEGO. PJ.łEZESA SĄDU NAJWY2SZEGO z dnia 7 lipc;il" 1978 r. , o wytycznych orzecznlchya dht o,lcręgowyc:~ } lądów pracy lubezpłeczeit społecznych. · 1, Na podstawie art. 28 ust. 3 ustawy z· dnia · 15 lutego pracy i upezpieczeń społecznych w sprawie wykładni prze1962 r. o Sądzie Najwyżs:zym (Dz. U. z 1962 r. Nr !l, poz. pisów Koci~ksu pracy normujących współdziałanie kierow54, z 1972 r. Nr 23. poz. 166.i z 1974 i. Nr 3~, poz. ,231) nika zakładu pracy z organami związków zawodowych przy rozwiązywatliuumów o pracęfwszGzególności prze-o oraz § 6 uchwały ,Rady Pańsfwaz ·dilia 22 maja 1962 f. W sprawie regulaminu Sądu Ni'.:wyżsiegd{MonitorPolski : pisówarL38, ; art;:42§1.art. ~52 § 3 i 4. art. 53 § 4 i art. 171 § l Kodeksu pracy). Z 1962 r. Nr 45, poz. 210. z 1964 r. Nr 79, poz. 37! i z 1978 r. Tr.eść uchwały zamieszcZona '. jest w załączniku do :inlNr 20. poz; 70), w związku i art. 279 Kodeksupracyogła- " sza:lD uchwałę pełnego składu Izby Pracy i t)bezpieczei't niejszego obWieszczenia. Społecznych. Sądu . NdjwV?Szego zdnia 19 maja 1978. r., ustalającą . wytyszne ofzeCziiićfwcidla" ókręgo\\,ych sądów ~; '~ Monitor Polski Nr 26 ' Poz. 93 ...... 220 - ! i Zał~cznlk do obwleuczenła plerwIzego Prezesa Sądu Najwyższego .. dnia 7 lipcA llł78 r. (poz. 93) •. UCHWAŁA PEŁNEGO SKlADU IZBY PRACY I UBEZPIBCZE~ SPOŁECZNYCH SĄDU NAJWYZSZEGO :I dnia 19 maja 1878 r. \, ~4 Najwyiszy na :podstawie art. 28 ust. 2 ustawy • dma 15 lutego 1962 r. o Sądzie Najwyższym (I>%. U. I 1962 r. Nr li, poz. 54, :I 1972 r. Nr 23, poz. 166 i z 1974 r. Nr 39, poz. 231) uchwalił wytyczn. orzecznictwa dla okrę­ gowych Illdów pracy i ubezpieczeń łipołecznych w sp~awia wykładni przepisów Kodeksu pracy normujących współ­ działani. kierownika zakładu pracy II organami związków zawodowych przy rozwiązywaniu umów o pracę (w szczegóLności przepisów art. 38, art. 42 f l, art. 52 § 3 i 4, art. 63 f 4 i art. 117 f 1 KodeklupracY)1 Praca w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej jest podIta.wowym prawem, obowiązkiem 1 IJlrawll honoru każdego obywatela. . Kodeks pracy chroni trwałośĆ Itosunków pracy, podl1os1 rangę rzetelnej ł uczciwej pracy, zapewnia załogom, . 'W Izczególności poprzez ich organizacje, możliwość współ­ uczestnk.z enia w zarządz-aniu i działalności zakładu pracy. Kierownik socjalistycznego zakładu pracy zgodnie z zaudll Jednoosobowego kierownictwa reprezentuje zakład 'Pracy i nim I z,arządza, m.in. jest uprawniony do nawiązy­ wania i rO'lwiązywania stosunku pracy. Ponieważ o jakości pracy l należytym wykonywaniu zadań 7Jakładu decydują przed. wszystkim kadry, kierownik odpowiada' za właści­ wy ich dobór. Dlatego jego decyzje w sprawach związa­ l1ych z doborem załogi powinny opierać się na obiektywnych przesłank~ch. Kodeks jednocześnie zapewnia związkom zawodowym w kształtowaniu socJalistycznych stosunków pracy oraz reguluje główne formy współdziałania kierowników zakładów pracy z organami tychże /związków. współudział " Ustawowym wyrazem zasady jednoosobowego kierownictwa zakładu pracy, jak również zasady współudziału zwią~ków zawodowych w kształtowaniu socjalistycz~ych stosunków pracy, jest w zakresie rozwiązywania stosunków pracy wprowadzony przez Kodeks obowiązek współ­ działania, kierownika zakładu pracy z organami związków zawodowych w różnych formach mających zapewnić skuteczną ochronę pracownika zarówno przed nieuzasadni,o nym wypowiedzeniem, jak ! przed rozwiązaniem umowy o~ racę bez wypowiedzenia. z zagwarantowaniem kierowniTcowi zakładu pracy możliwości prawidłowego kształto­ wania polityki kadrowej. · Zg·odność ' z prawem rozwiązań umów o pracę zależy m..!on. od zachowania . przew idzianego w Kodeksie pracy trybu współdziałania kierownika zakładu z qrganami związ­ ku zawodowego. Wł aściwa przeto wykł a dnia i p r awidłowe _ stosowanie przepisów n'ormując'ych tę dziedzinę kodeksową -przez ujednolicenie orzeczni'ctwa p rzyczyni się do skuteczniejszej ochrony trowałości st osunku praay ido ellminowa,nia jednej z przyczyn sporów praco wniczych, w ostatecznym zaś wyniku - .d o umacnia!1 ia socjalistyczllyChltoSul1k6w pracy. 0- Pf7Jednrtotem wytycznych 11\ te przepisy Kodeksu pra- er. które normują tryb współdziałania kierownika zakładu pracy s org<'l!n,aml związków zawodowych przy rozwiązy­ waniuumów o pracę, 1 to w takim zakresie, w jakim wywołały wątpliwości w dotychczasowym orzecznictwie. Mając IZy - powyższe zał.ożenia Izba Pracy ł na uwadze, Ubezpieczeń Sąd Społecznych Najwyż­ ustala, co DUtępuje: I " r z e wf d z i a n e p r z e z K o d e k s p r a e y w s p ó ł­ d II 1 ł II n i e k i e r o wn! k a z a kła d u p r a c y z o r g an a m i z w i Ił z k u z a w o d o w e g o w r a z i e z a m i erzonego rozwił\zania za wypowiedzeniem u m ow y o p r a c ę z a war t e j n a c z a s Ii i e o k r e ś­ lon y (a r t. 38 K o d e k s u p r a c
  4. y)j e s t o b I i g a t (Tryj n e, p o w s z e c h n e l u p r z e d n ! e. a Wprowadzony przez Kodeks pracy tryb wypowiedze- nt:a ' umów o pracę został odmiennie unormowan y w sto.u:nku do umów zawartych na okres próbny, wstępny, na czas wykonanIa określonej pracy i na czas okreśłony, odmiennie zaś w stosunku do umów zawartych na czas nie określony. Przy tych ostatnich umowach wypowiedzenie dokonane przez kierownika zakładu pracy musi być poprzedzone współdziałaniem i organami związku zawodo-' wego. Tryb współdziałania kierownika zakładu pracy z organami związku zawodowego przy wypowiedzeniu umowy o . pracę jest obligatoryjny. Nieza·c howanie tego trybu przez kier'o wnika z·akładu pracy stanowi podstawę do domagania lię przez pracownika uznania wypowiedzenia umowy za bezskuteczne lub przywrócenia go do pracy. zakładowa I , powi.n na mieć możliwość wyraże nia swego stanowiska W sprawie każdorazowego zamier zonego wypowiedzenia pracownikowi umowy .0 pracę i nie może skutecznie zrzec się tego uprawnienia. R ada Cechą charakterystyczną przyjęte,go przez Kodeks tryjest _ o obok obligatoryjności - jego powszechność i uprzedniość. Powsze-chność wyraża się w .tym, że tryb ten jest obligatoryjny w stosunku do wszystkich pracowników zatrudnionych' na podstawie umów o pracę zawartych na cza.s nie określony (poza wyjątkami :przewidzianymi wart. 40 Kodeksu pracy oraz w przepisach Izcz~gólnych), uprzedniość zaś w tym, że musi poprzedzać wypowiedzenie umowy o pracę. Z wymaganiem uprzedniości pozostaje zawsze w kolizji złożenie najpierw pracownikowi p uzez kierownika zakładu pracy wypow iedzenia mu umowy o pracę i późniejsze czy- nawet jednoczesne zwrócenie się d·o rady zakładOwej, chociażby nastąpiło to na pięć dni p rzed datą. którą zakład pracy określił jako początek ustawowego okresu wypowiedzenia. bu współdziałi'1nia ' , 1 Monitor Polski Nr 26 - 221 II POl . 93 Przyczyna, o której mowa, powinna być podana razakładowej w sposób skonkretyzowany, nie 09raniczający się do przytoc'z enia ogólnikowego zwrotu bądż dQ powtórzenia wyrażeń ustawowych. Dopiero bowiem skonkretyzowanie przyczyny umożliwia jej sprawdzenie i ocenę, a w następstwie zajęcie przez radę zakładową stanowiska w sprawie zamierzonego rozwiązania . umowy Q dzie P r z e w l d z l a n a war t. 38 § 1 K o d e k s u p r ac y f o r m a p i s e m...n a do t y c z y z a rów n o z a w i ad o m i e n i a r a d y - z ak ł a d o w e j o z a m'i a r z e w yp q w i e d z e n i a p r a c o w n i k o w l u m o w y o p r ac ę, jak i P o d a.n i a p r z y c z y n y u z a s a .d n i a j ą­ c e j r o z w i ą z a. n i e u m o w y. Zgodnie z art. 38 § I Kodeksu pracy o zamiarze wyp o wiedzenia pracownikowi umowy o pracę kierownik zakładu pracy zawiadamia na piśmie radę zakładową, podając przyczynę uzasadniającą rozwiązanie umowy, przy czym usta wowego wymagania formy pisemnej nie może zastąpić ustne powiadomien ie o tym choćby wszystkich członków rady zakładowej. Podanie przyczyn y powinno z reguły nastąpić w piśmie za wiadamiającym radę zakładową o zamiarze wypowiedzenia, może jednak nastąpić również w jakimkolwiek innym piśmie, np. w przedstawionym radzie zakładowej odpisie wniosku skierowan ym do działu kadr o rozwiązanie umowy albo w notatce służb o wej przesłanej do rady zakładowej jako załącznik pisma kierownika zakładu pracy z a wiadam i ającego o zamia rze wypowiedzenia. Fakt i data zawiadomienia na piśmie rady zakładowej () zamia:-ze wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracą m o gą być w razie braku najbardz iej pożądanej formy w postaci pisemnego udokumentowania - dowodzone w p o stępowaniu przed komisją odwoławczą do spraw pracy lub okręgowym sądem pracy i ubezpi e czeń społecznych za pomocą wszelkich dowodów, nie wyłączając dowodu z ze znań ś wiadkó w. III T r y b w s pół d z i a ł a n i a k i e r o w n i k a z ak ł a d u p r a c y z r a d ą z a kła d o w ą j e s t z a c h 0w a n y rów n i e ż w t e d y, g d Y c h o ć j e d n a z p r z yczyn mających uzasadnić rozwiązanie z p r a c o w n i k i e ID u m o w y o p r a c ę p o d a n a r ad z i e z a kła d o w e j b Y ła . r z e c z y w i s t a. K o m is j a o d w o ł a w c z a d o s p r a w p r a c y I u ·b o k r ę­ g o wy sąd pracy i ubezpieczeń społecznych mogą jeżeli tryb współdziałania z radą z a kładową został zachowany rozważyć j n n e o d p o d a n y c h r a d z i e z a k I a d o w e j p r z yc z y n y d l a ~ d o k o n a n j a o c e n y, c z y w y p o w i ed z e n i e b y ł o u z a s a d n i o n e. Artykuł 38 § l Kodeksu p racy zol>owiązuje kierowni'k a zakładu pracy do podania radzie zakładowej przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy. Oczywiście przyczyna musi być rzeczywista. Jeżeli przyczyn takich było wię­ cej, cel współdziałania z radą zakładową przemawia za p rzytoczen iem ich wszystkich. Chodzi bowiem o ustalenie, czy zamie rzone wypowiedzenie jest uzasadnione w okolicz- · no ściach konkretnego przypadku. ta J Podana przez kierownika zakladu pracy przyczyna le żąca u podstaw zamierzonego wypowiedzenia powinna odp o wiadać obiektywnemu stano\vi faktycznemu. T r yb współ­ d z iałania jest zachowany, ch o ćby się okazalo, że rzeczywista przyczyna podana radzie w konkr e tnej sytuacji n ie p rowadzi do uznania, . że wyp o wiedzenie było me r ytoryc znie uzasadnione. - pracę· , Zakres kognicjl organu rozstrzygającego spór nie jest ograniczon y wyłącznie do podanych przyczyn, organ ten bowiem bierze pod uwagę całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie i dopiero na ich podstaWie ocenia, czy wypowiedzenie było uzasadnione. Zarówno przepisy' Kodeksu pracy, jak i przepisy ustawy z dnia 24 pażdzier­ nika 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczel\ społecznych (Dz. U. z 1974 r. Nr 39, poz. 231 i z 1975 r. Nr 16, poz. 91) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 października 1974 r. w sprawie komisji rozjemczych oraz komisji odwoławczych do spraw pracy (Dz. U. z 1976 r. Nr 31, poz. 183) nie zawierają w tym względzie ograniczeń. Dlatego też nie ma przeszkód, aby zakład pracy w postępowaniu przed organami rozstrzygającymi spory o roszczenia pracowników ze stosunku pracy powoływał się również na inne przyczyny rzeczywiś­ cie istniejące, a mające uzasadniĆ wypowiedzenie umowy o pracę. Obowiązek współdziałania w zakresie doda.tkowo powołanych przyczyn nie jest wymagany, jeżeli tylk·o tryb współdziałania z radą zakładową został zachowany co najmniej w zakresie jednej rzeczywistej przyczyny. IV U m o t y w 'o w a n e z a s t r z e t e n I a r a d y z II k ł IId o w e j z g ł o s z o n e n a p i ś m i e c z y n I ą o b 11 g 11toiyjnym w razie nlaodstąpienia prze. k i e r o w ni k a z a k ła d u p r a c y o d z a' m I a r u w y .. powiedzenia przedstawienie sprawy przewodniczącemu instancji związkowej b e z p o ś r e d n lon a d r z ę d n e J n a d r a d ą z a ,k ł ad ową. Wypowiedzenie dokonane mimo z a s t r z ... rady zakładowej podtrzymanych prze. przewodniczącego nadrzędnej Instancji z w i ą z k o w e j n i e ID o t e b y ć u z n a n e z t e j p r z y<4 czyny za naruszaj!łce przepisy o wypowla.. d a n l u u m ó wop r a c ą. źeń Kodeks pracy nie zobowiązuje rady zakładowej dQ zawiadomienia kierownik"a zakładu pracy o zajętym stanowisku. Jeżeli jednak rada zakładowa zgłasza zastrzeżeni lic muszą być one dokonane na piśmie I umotywowane. Wy" starczy przesłanie wyciągu z protokołu posiedzenia rady, zakładowej w części zawierającej zastrzeżenia, jak to prz.· widuje pkt 4 rodziału I wytycznych CRZZ z dnia 19 czerw" ca 1975 r. w sprawie zadań instancji zwlllzkowych przy: stosowaniu niektórych przepisów Kodeksu pracy (Biuletyn CRZZ z 1975 r. Nr 11, poz. 65). Zastrzezenia te mają cha~ rakter opiniodaw·czy. W razie zgłoszenia zastrzeżeń ust· nych lub n ie umotywowanych nie powstaje obowiązek podjęcia trybu współdziałania drugiego stopnia. Zast r zeżenia rady zakładowej nie mUSZli byĆ formuło­ wane w postaci kategorycznego sprzeciwu. Wystarczy, jeżeli rada stwierdzi. że zamiar wypowiedzenia umowy budzi ist otne wątpli wo ś ci, ze p racownik p o winien być raczej ~ __0_n_it_o_r_P_o_l_sk_I__N_r__26____________________________~2~2~2______________________________________~Poz. przeniesiony na inne stanowisko, zamiast zwolniony z pracy itp. Zastrzeżenia rady zakładowej mimo ich opiniodawczego charakteru - mają duże praktyczne znaczenie. Nie uszczuplając bowiem kompetencji i odpowiedzialności kierownika zakładu pra cy w zakresie polityki kad r owej, jed1l1Ocześnie zapobiegają zbyt pochopnym, nieuzasadnionym wypowiedzeniom. Tryb współdziałania w za k resie zamierzon ego wypowiedzenia jest dwustopniowy . Kierownik zakładu pracy bowiem, w razie zgłoszen i a przez radę zakładową w ciągu 5 dni od otrzymania zawiadomienia umotywowanych pisemnych zastrzeżeń, jeżeli nie odstępuje od zamiaru wyp owiedzenia umowy, jest zobowiązany zwrócić się do przewodniczącego instancji związkowej bezpośrednio nadrzędnej nad radą zakładową o wyrażenie poglądu w sp rawie zgłoszonych zastrzeżeń. Instancją tą jest według powołanych wytyczn ych CRZZ z dnia 19 czerwca 1975 r. - wojewód zka rada związków zawodowych, a gdy zastrzeżenia do zamierzonego wypowiedzenia zgłosiła rada zakładowa działająca w urzędzie lub instytucji cen tralnej zarząd główny właściwego związku zawodowego. Dopiero po upływie 5 dni od przedstawienia sprawy albo wcześniej, gdy przewodniczący instancji związkowej zajął już stanowisko, kierownik zakła­ du pracy może dokonać wypowiedzenia. Zastrze ż en i a rady, nawet podtrzymane przez przewodniczącego instancji związkowej, nie uniemożliwiają kierownikowi zakładu pracy dokonania wypowiedze nia, mają jednak ten walor, iż powinny skłaniać kierownika zakładu pracy do ponownego rozważenia celowości wypowiedzenia umowy o pratę. Niezachowanie w tym wypadku dwustopniowego trybu współdziałania powoduje, że wypowiedzenie jest niezgodne z prawem, co daje podstawę do orzeczenia o bezskuteczności wypowiedzenia lub do przywrócenia do pracy. v 93 Niezachow ani e formy pisemnej w takich wypadkach nie daje jed nak podstaw do uznan ia , że w y powiedze nie jest niezgodne z wy magan ia mi prawa w rozum ie niu ar l. 46 Kodeksu pracy. VI Oryanem zw i ąz ko wym właściwym do r o z p a t r z e n i a z a m i a r u w y p o w i e d z e n i a u m 0w y o p r a c ę j e s t o d p o w i e d n i o : r a d a z a k ł ad o wal u b d z i a łaj ą c e w jej i m i e n i u p r e z yd i u m, d e l e g a t z w i ą z k o w Y i n a d r z ę d n a i ns t a n c j a z w i ą z k o w a. Kie rownik zil kl adu p racy zaw iad a mia o zamia rze wypowied ze nia um ow y o p ra c ę r adę z a kładową dzi a ł a jącą w zakład z ie prac y, a gdy w danym z ak ładzie nie ma ra dy zakładowej d elegata z wią zkowego (art. 24 § 1 Kodeksu pracy) . Jeżeli za ś w d·a nym z a kładzie pracy nie ma orga nu związko w ego, u p~ awnien i e ra dy z a kładowej wyk onuje właści wa nadrzęd n a instancja związku zawodo w ego (art. 24 § 2 Kod eksu pr acy). Według cytowanych wytycznych CRZZ z dnia 19 nerwca 1975 r. tą właściwą nad r zędną instancją związk ow ą jest w ojewódzka rada związków zawodowych. Zawiadomienie przez kierownika zakładu pracy ract y o zamiarze wypowi.edzenia pracownikowi umowy o pr a cę nie wyczerpuje trybu przewidzianego wart. 38 Kodeksu pracy (por. § 52 statutu Zrzeszenia Związków Zawodowych w brzmieniu nasIanym przez VIII Kongres Związków Zawodowych z dnia 8 grudnia 1976 r. Biuletyn CRZZ z 197':' r. Nr 4, poz. 25) . Również udział członka rady zakładowej, choćby był nim . przewodniczący rady zakład·owej, w posiedzeniu aktywu zakładowego rozpatrującego sprawę zamierzonego rozwiązania . z pracownikiem umowy o pracę nie zwalnja kierownika zakładu od obowiązku zawiadomienia rady zakładowej o zamiarze wypowiedzenia . Pogląd tego zespołu, a także stanowisko wyrażone przez członka rady zakładowej nie mogą bowiem zastąpić stanowiska rady zakładowej. oddział o wej Właściwym organem związku zawodowego do rozpaT r y b w s pół d z l a ł a n i a d r u g i e g o s t o p ni a trzenia zamiaru wypowiedzenia umowy o pracę jest równ I e w y m a g a z a c h o w a n i a o k r e ś lon e j f o r m y. p o Ż Ił d a n e j e s t j e d n a k, a b y z ar ó w n o p rz e d- nież dżiałające w imieniu rady zakładowej prezydium tej stawienie sprawy przez k I e r o w n i k az a k ł a- rady. Prezydium to bowiem jest uprawnione do wyrażenia d u p r z e w o d n i c z ą e ID u i n s t a n c j i z wi ą z k 0- o zastrzeżeń z mocy § 48 ust. 2 statutu Zrzeszenia Związków we j b e z p o ś r e d n i o n a d r z ę d n e j n a d r a 'd ą z a- uwodowych w związku z postanowieniem pkt 1 , rozdziału k ł a d o w ą, jak i w Y P o w I e O d i p r z e w o d n i c z ą c e- I powołanych wytycz.nych CRZZ z dnia 19 czerwca 1975 r. g o % o s t a ł y d o k o n a n e w f o r m i e p l s e m n e j. :. VII Przedstawienie sprawy przez kierownika zakładu pracy przewodniczącemu instancji bezpośrednio nadrzędnej nad r~dą zakładową w razie niepodzielenia zastrzeżeń zgło­ P o s t ę P o w a n i e r a d y z a kła d o we j n l e p o dszonych w terminie przez radę zakładową oraz wypowiedź lega ocenie organów rozpatrujących spory przewodniczącego tej instancji w kwesUi zastrzeżeń rady o r o s z c z e 11 i a p r a c o w n i k ó w z e s t o s li n k u p r azakładowej nie wymagają określanej formy. Pożądane jedc y. Jeż e l i j e d n akr a d a z a kła d o w a p r z e k aIlak jest, aby urówno przedstawienie sprawy przez kierow- 'Z a ł a s woj e s t a n o w i s k o w s p r a w i e w y p 0nika zakładu pracy, jak i wypowiedt przewodniczącego wie d z e ni a u m o w y o p r a c ę k i er o w n I k o w i były d·okonane w formie pisemnej, głównie ze względu na z a kła d u p r a c y,d o P u s z c z a l n e j e s t b a d a D i e, m.ogiłce powstać w razie sporu trudności dowodowe i zwią­ c z y z'o s t a ł o o n o w y r a ż o n e p r z e z w łaś E: i w Y z/filą ' z reguły z postępowaniem dowodowym konieczność o r g a n z w i ą z k o w y. Oclrywaniaod zajęć osób zajmujących odpowiedzialn~o staIlowlska w zakładzie pracy, co musiałoby z kolei opociągać Kodeks pracy nie wymaga od rady- zakładowej wyU lobą ń!epottzebne koszty społeC7Jle. W dotychczasowej ratnego ustosunkowania się do każdego zawiadomienia praktyce zasadnie przeto stosuje się fo-rmę pisemną w roz- kierownika zakładu pracy o zamierzonym wypowiedzeniu ~atanychwypadkach. ' umowy o pracę, lecz zakreśla termin, w ; którym może ona c . Monitor Polski Nr 26 - rgłosić' swoje zastrzeżenia, ja k również ustanaw ia tych ' zastrzeżeń i wymaganie ich umotywowania. f orm ę Poz. 93 223 :W praktyce zdarzają się wypadki. że rada zakładowa za wiadamia zaklad pracy o braku zastrzeżeń, W tej sytuaci i uznać należy, że kierownik zakładu pracy może doko. Określ-Ony wart. 38 Kodeksu pracy tryb współd z iała ­ na ć wypowiedzenia bez wyczeki wania na upływ wskaza· nia obowiązuje zakład pracy, który też ponosi kon sek- nego wyżej te rminu S-dniowego. Osiągnięty bowiem ~ wencję jego naruszenia (art. 46 Kodeksu pracy). Nie jes t stał cel" dla którego termin ten zosrał ustanowiony, miajednak zgodne z powyższymi przepisami obcią ż enie z a k ła ­ now ic ie . umożliwienie radzie zakładowej ustasunkowania du pracy konsekwencjami nieprawidłowego p o st ę powa ni a s ię do zamie rzonego wypawiedzenia umawy o p r acę. Takie rady zakładowej. Dla stwierdzenia przez organ roZstrzy- też rozwiązan i e przyj ę te została wart. 38 § 4 Kodeksu gający spór o bezskuteczności wypowiedzenia lub o przypracy, gdy w związku z z·astrzeżeniami zgłoszanymi przez wrócenie do pracy, czy zachowany został tryb p rzew idzi a - - r a dę zakładową kie rownik zakładu Rracy przedstawił sprany w a·rt. 38 Kodeksu pracy, wystarczy ustalenie, że kie- w(~ wypowiedzenia przewodniczącemu instancji związko­ rownik zakładu pracy dop e łnił obowiązków wskazany ch w ej bezpośrednio nadr z ędnej nad radą zakładawą, który w tym przepisie. Przepisy Kodeksu pracy n ie uzależniają w terminie S-d n iowym od przedstawiema mu sprawy zajął bowiem skuteczności dokonanego wypowiedzenia od s tan owisko w kwestii zastrzeżell rady zakładawej, stwierdzenia, że organy związkowe należycie rozpatrzyły zawiadomienie ki e rownika zakładu pracy o zamiarze wy-o Przed wyczerpaniem trybu akreślonego wa rt. 38 Kopowiedzenia. Jeżeli kierownik p r awidłowo zawiadomił rad(~ d eksu pracy zakład pracy nie m o że dokonać wypowiedzezakładową o zamiarze wypowiedzenia pracownikowi umonia pracawnik o wi umowy o pracę. Tateż nie sanuje wywy o p r acę, a postępowanie rady zakładowej dotknięte pow iedzenia naruszającego pawyższy tryb okoliczność, że było wadliwością, to wyp owiedzenie nie może być z tej rada , zakładowa po takim wadliwym wypowiedzeniu nie 'p rzyczyny uznane za dokonane z naruszeniem obowiąz u ­ zglosHa do niego zastrzeże!'!. jących przepisów. stwierdzenia wynikają z zasady, że badanie prawidłowości i merytorycznej zasadności czynności orga~ . nów związkowych zastrzeż· one jest instancjom związko­ wym. Zasada ta , e doznaje wyjątku wówczas, gdy organ związkowy milczy. Tylko gdy od stanowiska rady zakła­ dowej zależy ocena prawidłowości postępowania kierow-nitka zakładu pracy w zakresie rozwiązania umowy o pracę z pracownikiem (np. w razie wypowiedzenia przed upły­ wem 5-dniowego terminu z arL 38 § 2 Kodeksu pracy w sytuacji p~zewidzianej ' w tezie VIII, w razie zaniechani.a . przez kierownika zakładu pracy przedstawienia ·s prawy zgodnie z · art. 38· §3 Kodeks'u pracy przewodniczącemu nadrzędnej instancji związkowej, wobec tego, że zastrzeżenie do z-amierzonego wypowiedzenia zgłosił ·niewłaściwy org/IJn związkowy) - może w raz'i e sporu okazać się konie<:zne badanie, czy stanowisko to wyrażone zostało przez właściwy organ związkowy. IX Powyższe Orga'n y' rozstrzygające spory o roszczenia pracownize stosunku pracy będą mogły - w razie stwierdzenia nieprawidłowości postępowania organów związkowych - informować o tym właściwe nadrzędne instancje związ­ ikowe. 'kó~ VIII w y p o w i e d z e n i e u m o w y o p r a c ę d o k o n an e p r z e z z a k I a d p r ae y p r z e .d u p ł Y w e m 5 d n i o d o t r z y m a n i a p rz e z radę :z a k l a d o w ą P i s e mnego zawiadomienia kierownika zakladu pracy o z ,amiarze wypowiedzeniaprac .own i 'k o w i u m o w y o p r a c ę n a r u s z a t r y b ok re ś­ lon y war t. 38 K o d e k s, u p r a c y, c h Y b a że p r z e d u P ł Y w e m t e g o o k r e s u ra,d a z a k I a d 0wa p o w i a d o m.! k i e r o w n i k a z a kła d u p ra c y~ iż nie z g łasza zastrzeżeń d o za mi e r z o n e g o w y p ow i e d z e n i a. Kierownik zakładu pracy powinien stanowiska rady zakładowej p r z e z o k r e s, w ik t ó r y m w z w Y kły m t o k u c z y n n o ś c i 'in o g ł o o n o d o j ś ć d o n i e g o, p r z y zachowaniu dla rady zakładowej S-dniaw e g o t e r m i n u n a z g ł o s z e ·n i e z a s t r z e żeń. oczekiwać Pięciodniowy termin z art. 38 § 2 Kodeksu pracy na przez radę zakładową umotywowanych zastrzeżeń zaczyna biec ,..dopiero od daty otrzymania przez radą zakłado ~ zawiadomienia o zamiarze wypawiedzenia pracownikowi umowy o pracę. zgłoszenie Termin zgłoszenia przez radę zakładową umotywowanych zastrzeżeń w ciągu 5 dni. liczony ad dnia następ;1e­ go po otrzymaniu przez radę zawiadomienia (art. 'III § 2 Kodeksu pracy w związku z art. 300 Kodeksu pracy), koń­ czy się z upływem piątego dnia od tej daty. Pięciodniowy termin ustanowiony został w tym celu, aby rada mogła wykonać swój obowiązek w ,sposób realny, a kierownik. zakładu pracy mógł podjąć decyzję o wypowiedzeniu pracownikowi umowy 'o pracę bez niepotrzebnej zwłoki. Okres wyczekiwania obejmuje więc czas niezhędny do d Q ręczenia radzie zakładowej zawiadomienia o zamiarze wypawiedzenia, czas niezbędny do ewentualnego przesla- , nia stanowiska rady zakładowej kierownikowi zakladu pracy oraz pelne S dni, jakie powinna mieć do swej dyspozycji radaza,kładowa w celu zajęcia stanowiska co do zamierzonego wypowiedzenia i przekazania (wysIania) o nim za Wiad()lliienia. W razie niezgłoszenia zastrzeżeń przez radęzak-ładową o.., . WY' PQ wj ,e d , ~e .
  5. n)e . ; PI a c:; ,.0 w ni k oo w i ,.U m 0W' y w terminie określonym wart. 38 § 2 Kodeksu pracykie- o fl ["a c, ę-l .e · s.t ;. z. go, d,.n.eJ z a ,f, t.38~ KQd e ~s ~ p [ac y. r-ownik-zakładu pracy może · wypowiedzieć pracownikowi gdy p i. sm·o. o wyp~w;.i e d z . e,~·r u .z..os,t.jiJ o w,y s}ll~ , UR;lowę' O' . pracę. , Wcz,eśniej&ze ,wwo.w4edzenie,''{}-ok-onane. ·n .e p. La co. w IJ Lk o wi p Q' u p Ly.wi .ę t ~ r ,In i n u p [.ze~ przed 'upływem 5-dniowego : terminu, . narusza , w zasadzie wf dzi a n e 'go . w ·1l r t., 38§ 2 · K o d e,k. s u -p' [ 'ac y, a . , tryb określonyw; arl. 38 Kodeksu pracy. wczeŚniej tylko wówczas; gdy oprzed • upł, y'~ Monitor Polski Nr 26 224 szenia przez radę zakładową zastrzeżeń co d()zamierzom~­ go wypowiedzenia umowy - zmienia swą decyzję i lIdmiast wypowiedzenia definitywnego dokonuje wypowiedzenia wa,r unk6w pracy lub płacy, ustawowy bowiem· nakaz stosowania jedynie odpowiednio d·o wypowiedzenia zmieniającego przepisów o wypowiedzeniu umowy o pracę (art. 42 § 1 Kodeksu pracy) -zwalnia od trybu współdziała­ nia w sytu acji, gdy k ierownik podejmuje decyzję ' ko rzystniejszą dla pracownika. Tak samo nie zachodzi potrzeba współdziałania z radą zakładową, gdy kierownik zasięgał opinii rady zakładowej co do rozwiązania umowy bez wypowiedzen ia, a nast ę pnie - mimo braku zastrzeżeń rady zakładow e j zmienił swą decyzję l dok onał wypo wiedzenia definitywnego lub zmieniającego . . w e m t e g o t e r m i n u r a d a z a kła d o waz a w i ad o m i · k i e r o w n i k a z a kła d u p r a c y o b rak u z as t r z e żeń . . Współdziałanie kierownika zakładu pracy z radą zadotyczy zamiaru wypowiedzenia umowy Q pracę, musi więc w yprzedzać wypowiedzenie. Pismo sprawie wypowi edze nia nie może być przeto wysiane pra·c ownikowi przed wyczerpaniem trybu współdziałania, to znaczy p rzed upływem 5 dni od zawiadomienia rady zak,ladowej, a wcze ś niej może być wysłane tylko wtedy, gdy rada zakładowa przed upływem pięciodniowego terminu zawiadomi kierownika, że nie zgłasza z.,as.trzeżeń. kładową w XI Wypowiedzenie warunków pracy lub płacy p racownikowi w .sytuacji unormowanej wart. 43 Kodekśu pracy wymaga również wycze rpania trybu ws.półdziałania przewidzianego wart. 38 Kodeksu pracy. T r y b w s pół d z i a ł a n 1 a k l e r o w n i k a z a kła­ d u p °r a c y z r 11 d ą z a kła d o w 'l, w r a z i e z a m i er z o n e g o p.r z e z k i e r Q w n i k a w y p o w i e d z e n ·i a p e a c o w n i k o w i war u n k ó w p r a c y l u b P ł a c y, j e s t o b l i g a t o ryj n y. XII u P ł Y w c z a s u d z i e l ą c Y z a koń c z e n i e p os t ę P o w a n i a p r z e 'w i d z i a n e g o war t. 38 K od e k s u p r a c y o d m a j ą c e g o n a s t ą P i ć w Y P ow i e d z e n i a p r a c o w n i k o w i p rz Ił z k i e r o w n i k a z a kła d u p r a c y u m· o w y o p r II Cfifi m o ż e u z a s a doiać konieczność ponownego zawiadomien i a r a d y z a kła d o w e j o z a m i a r z a w y p o w I ed z e n i a. razie zamierzonego wypowiedzenia rada zakładowa powinna b y ć z a w i a d o ID i o n a n a p i ś ID i e n i e t y l k o o s am y m z a m i a r z e w y p o w i e d z e n i a i p r z y c z yn i e u ż a s a d I! i a j ą c e j z m r a n ę war u n k 6. w p r ac y l u b P ł a c y, l e c z z r e g u ł Y t a k ż e o n 9 w Y c h war u n k a c h p r a c y i p ł a c y, jak i m a j ą b Y ćz ap r o p o n o w a n e p r a c o w n i k o w i (a r t. 42 § l, 2 l 3 K o d e k s u p r a c y). W zmieniającego e Oblig a tor yjność ponowienia trybu współdział a nia bę­ dzie zach o dziła w sytuacji, gdy 'kierownik zakładu pracy - po wyczerpaniu trybu współdziałania z radą zakładową w sprawie za miaru wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę - odstąpił od zamierzonego wypowiedzen ia umowy o pracę i po upł yw ie pewnego czasu ponown ie upatruje potrzebę wypow iedzenia umowy pracownikowi z tych samych przyczyn. Również upływ czasu, który sam przez się nie p ozbawia sk\ltków prawnych wyczerpan ego już trybu, może stwarzać domniemanie faktyczne ' odstąpienia zakładu pracy od zami a ru wypowiedzenia, chyba że zaszły okoliczno ś ci wyłączające okresowo dopuszczalno ś ć wypowiedzen:i a (np. przewidziane wart. 41 Kodeksu p racy). Kodeks pracy nakazuje wart. 42 § 1 Kodeksu piacy odpow iednie stosowanie przepisów o wypowiedzeniu urnowy o pracę do wypowiedzenia wynikających z umowy warunków p racy l p}acy, w tym także art. SB Kodeksu p racy. Zgodnie z art. 42 § 3 Kodeksu pracy wypowiedzenia wa r unków pracy lub płacy jest czynnością p r awną o charakte rze złoż o nym, której głównym celem jest zmiana dotyc hcza sowego stosunku pracy, a celem alternatywnymje go r ozw i ązanie, jeżeli pracownik odmówi przyj ę cia now y ch warunków. Charakter prawny tej czynnoscl nie wyłą cz a, lecz przeciwnie przemawia za objęciem obowiąz­ ki em współdziałania z radą za.kładową zamiaru kierownik a wypowiedzen:ia warunków p racy i płacy, gdyż czynność ta m oż e doprowad.zić do rozwiązania stosunku pracy. Z chara kteru prawnego wypowiedzenia zmieniającego jako czynności prawnej, która obejmuje zarówno wypowi ed zenie dotyc·hczasowych warunków pracy i płacy (art. 42 § 1 Kodeksu pracy), jak I ofertę zatrudnienia pracownika n·a n o wych warunkach po upływie okresu wypowiedzenia (art. 42 § 2 i 3 Kodeksu pracy), wynika obowią­ zek p od ania radzie zakładowej nie tylko przyczyn uzasadnia j ących samą zmianę, lecz także obowiązek wskazania now y ch warunków pracy i płacy, jakie kierownik zam ierza jednocześnie zaproponować pracownikowi. Tylko wtedy rada zakładowa będzie mogła ocenić zarówno zasadn ość tak iego zamiaru kierownika zakładu pracy W płasz­ czy ź nie przyczyn uzasadniających samo wypowiedzenie, jak i adekv,atność propozycji nowych warunków do kwalifikacji i moż-l iwości pracownika oraz potrzeb zakładu pracy. Zachowanie powyższego teybli nie jest k-onieczne wówczas, gdy kierownik zakładu pracy - mimo niezgłoo Poz. 93 - o Krótkie te rminy ustawowe w post ę powaniu w sprawach pracowniczych wskazują na potrzebę szybko ś ci tego postępowania. W sytuacji gdy kierownik zakładu pracy nie odstępuje od zamiaru wypowiedzenia pracown'ikowi umowy o p r acę, ocena, jaki upływ czasu uczyni wyrażone poprzednio przez radę zakładową stanowisko za pozbawione skutków prawnych, zależeć będzie od ok:-oIiczności kon" kretnego wypadku i dlatego jego ścisłe określenie nie jest możliwe. Praktyczne względy skłan.iają do przyj ę cia, iż z reguły orientacyjnym terminem do uznan ia takiego upły­ wu czasu może być te rmin miesięczny: W każdym razia przekroczenie takiego term inu po wyczerpaniu trybu z art. 38 Kodeksu pracy prowadzić może 00 domniemania, iż kie~ xownik odstąpił od zamiaru wypowiedzenia. Przemawia za tym także możliwość zmiany w tym czasie · istotnych okoliczności mogących mieć wpływ na stanowisko rady zakładowej. Podobnie oceniać należy zwłokę w przedsla wieniu sprawy p'rzewodniczącemu nadrzędnej instancji związko­ wej w razie nieuwzględnienia p·rzez kierown.ika. zakładu pracy zastrzeżeń zgłoszonych przez radę zakładową (art. 38 § 3 Kodeksu pracy). J ,- .~. .)o , , . ~, Mon(tor Polski Nr 26 - poz. ' a 225 XIII Tryb wsp6łdz:iałania kierownika zakładu pracy z rad" jest obligatoryjny również przy rozwiązywaniu umowy o ·. pracę bez wypowiedzenia z przyczyn n:iezawd'., P r z e w i d z I li n e przez Kodeks p r li c y niemych przez prac'ownika. Przesądza o tym tr,eść art. 53 współdziałanie kierownika zakładu p r a c y z r a d II z a kła d o w ą w s p r a w i e r o z- § 4 Kodeksu pracy, który nakazuje stos'ować odpowiednio w i ą za n i a b e z w y p owi e d ze n i a um o w y o · przepis art. 52 § 3 Kodeksu pracy. Nie ma zaśia.clnych pracę nie tylko zawartej na czaI ni. liza-sadnionych przesłanek społeczno-prawnych, eby me o k r e ś lon y - j e 5 t o b l i g Ił t o ryj n e, p o w- stosować omawianej ochrQlny wobec pracownika, z którym • z ec h ne, u p r z e d n i e i j e d n o s t o p n i Q w e. zakładpr,acy zamierza rozwiązać umowę o pracę bez wy.p owiedzenia z przyczyn niezawi.n i()uych przez pracownika.
  6. b)Organem zwilłzkowym właściwym dCl Niezachowanie trybu współdział,ania wywołuje też w ta- ' rozpatrzenia zamiaru r o z w i Ił z a n i a u mo- kiejsytuacJi skutki przewidziane wart. 56 Kodeksu pracy. wy o pracę bez wypowiedzenia oraz dCl W . przeciwieństwie zaś do dwustopniowego trybu wyrażenia zgody z art. 171 f 1 Kodeksu współdziała/n'ia kierownika zakładu pracy z radą zakłado­ p r a c y j e s t o d P o w i e d n i o: r a d a z ak ł a d 0wal u b d z i a łaj II c e w jej l m i e n i u p r e z y- w.ą co do zamierzonego rozwiąźan.ia umowy o pracę za d i u m, d e le ga t z w i ą z k o w y 1 n a dr z ę d n a wY'Powiedzeniem zastrzeżenia rady zakład o wej co do za"adn ości r,oowiązania ' umowy o p racil bez wyp owiedzenia instancja związkowa. nie z·obowiązują do podjęcia trybu współdziałania drugiego stopnia. W związku z tym kierownik zakładu pracy
  7. c)P o s t ę P ·0 w a n jer a d y z a kła do we j w I p r aw i e o ,p i n i i z art. 52 ł 3 K o d e k J U pracy może niezwł~ie po zapoznll.riiu się z opinią rady rozoraz postępowanie organow związk.a. wiązać umo'Wę o pracę bez wypowiedzenia, jeżeli nie pow y c h w I p r a w i e z g o d y z art. 52 § " i s a r t. ,dmela .tanowiska rady i nie odstępuje od zamiaru Tozwią­ 177 § 1 K o d e k. '1 u p r a c y n i . P o d l e g aj ą o c e- S6JJlLa umowy o pracę. nie organów rozpatrują ctY ch spory o Kodeks pracy nie przewiduje formy pisamnej za równo rą. s ze ze fi i a prac o w n i ik. 6 w ze I to I u n ku dla z,awiadomieni,a rad'Y'zakładowej o przyczynie uzasadpracy. Jeżeli jednak 'r .. da zakładowa lub mającej r,ozwiąza,rue umowy o pracę bez wypowiedzenia, n a dr z ę d n a i ns ta n c j a s w i ą z k o w a . p r z eJak i dla wy'r.ażonyc-h prz~z radę zakładową zast rze ż eń w kazały Iw.oje Itanowi.ko kierown4kow1 .postaci opinii. Uzasadnia takie unormowanie pilność niez a k ła d u p r a c y, d o P u. z c z a ł n e j e I t b a d a- odłącznie zwi4zana z instytucją rozwiązania umowy ,o praD i e, c z y z o s t a ł o on o w y r a t o n e p r z e I cę bez wypowiedzenia. Pożądane jednak jest, aby zarówno w ł a ś'c ł w y o r g a n z w i ą s k o w y. zawiadomienie o przyczynie, jak i zastrzeżenia rady dozakładową \.
  8. a)R o z w i II z a n I e u m o w y o p r a c. b e s w y p ()ó konane były w formie pisemnej, zwłas z cza w zestawieniu w d e ci z e n i a, d ok.o n a n e pr z • z 11 a kła d p I' a c y • wymaganiem formy pisemnej dla takich czynności przy przed u .pływem 3 dni od otrzymania • 'Współdziałaniu w zakres'i e zamiaru wYP'owiedzenia qm owy przez radę zakładową s .. wiadomienia O pracę oraz ze względu na mogące powsta·ć w razie sporu kierownika zakładu pracy {) przyczyni. trudności dowodowe i często 'Ze względu na koniecznośĆ u za s a d'n i a j II c e j t a k li e 1'011 W t ą z a n i e u m o- odryw-ania od zajęć osób zajmujących odpowiedzialne stawy, narusza tryb okreHony w a } t. 52 '1 3 l10wiska w zakładzie pracy, powodującego niepotrzebne Kodeklu pracy, chyb .. że . przed opływem koszty społeczne. W dotychczasowej pra kty ce zasadnie tego okresu rad . . . akładowa wyrazi przeto Itosuje lię formę pisemną 'W rozwa ż an y ch wypadkach. I wo j ą o P i n i ą.
  9. e)Do termin ó wo k r e ś lon y c h war t. 52 ł 3 ł li. r t. 53 § .( Ko d e k s u p r a c y m a j ą o d P o w i e dni~astosQwanie zalady Ultalon. w tesach IX i X niniejszych wytycznych.
  10. f)Do formy zawiadomienia rady sakłado­ wej przez kIerownika sakładupracy ~ ~rzyczynieuzasadniaj,cejrozwiązanłe umowy o pracę beJ: wypowiedzenia łd~ z a s t r z e żeń r a d y z a k ład o w e j w p'o. t a ci . opinii mają odpowiednio 1I • • to.ow&nie sasady ustalone w tesie V D'n~eJ.sych wytycznych. Niezacho'Wanie formy pisemnej w takich w y pa dkach me .daje jednak podstaw do uznania,. że rozwią zani e umo'Wy o pracę bez wypowiedzenia jest ni'ezgodne z wymaganiem prawa w rozumieniu art: 56 Kodeksu pracy. XIV Zawiadomienie rady zakładowej o przY"" 'synle uzasadniającej rozwiązanie umowy; CI pr a c ę b e z w y p o w i e d z e n i a (a r t. 52 § 3 i a rŁ. ł3 t " K o d e k I U P r a c
  11. y)powi nno zaw ieraĆ p r s .y t o c z • n i e t y c h f a k t ó w, k t ó r e z a k l li li samierza wlkazać pracownikowi jako p r z y c z y n fi .u z a s a d n I a j ą c!\ na t y c h m i a s t o w • r ~ z w l 1\ z a n I e li m o w y o p r a c ę. Przytoczone wytej zasady od
  12. a)do el. obowtllzujące przy współd.ziałaniu kieroWlllika zakładu pr.cy s radll sakład.ow/\ w spr,awie ro7:Wlą-z,ani.. umowy o pracę ~ wyRozwiąz·anie przez zakład pracy .umowy o pracę beJ powiedzenia, nie różnią aię w .wojej podstawowej treśct . ~ypowiedzenia:z przyczynprzewddzianycn wart. 52 Kood zasad obowiązujących przy współdziałaniu z radll sakla-. delCsU pracy jestlllajsurowszym środkiem stosowanym , d.oWll co do zamierzonego rozW'iąza·n.ia za wypowiedzen:iem -pI';, e z Mkładpracy . w celu doprowadzenia do ustania stoumowy o pracę i -dlateg'o uzasadnienJe tych zasad matu .unku . pracy~ Wszelkie przeto przepisy dotyczące takiego odpowJedJliie UlSt os'owdn.ie. rozwiązania podlegają ścisłej 'wykładni. Na pojęcie PrZY, Dwa jednak zagadnienia wymag·a jll odrębneg'Q9mĆ­ 'C1Z)"Ily uzasadniającej rozwiązanie umowy bez wypowie~1a. dzenia w rozumieniu art. 52 § 3 Kodeksu pracy składajll . :"- Monitor Polski Nr 26 - l . ,. Poz. 93 226 się konkretne fakty, które zakład pracy chce wykorzystać wspomnianego celu, i to w .ograniczonym czasie. Współdziałanie kierownika zakładu pracy z radą zakłado­ Wil wymaga poinformowania rady o tych faktach .i. o tym, że zakład pracy, opierając się na niCh, zamierza rozwiązać -z pracownikiem umowę o" pracę bez wypowiedzenia. Powoływaniesię vi dalszym toku postępowania na inne. przyczyny, o- których rada zakladówa nie była powiadomiona, stanowi obejście warunku współdziałania z nią i jest z tej przyczyny niedopuszczalne. . " dla xv W Y m a g a n a p r z e p i s e m ar t. 52 § 4 K o d e k s u' p r a c y z g o d a b e z p o ś r e d n i o n a d r z ę d n e j I n. s t a n c j i z w.f ą z k o 'w e j n a d r a d ą z a kła d o w ą na rozwiązanie umowy o pracę z czl.o-nkiem ra d y z a k I a d owej . I u b ą e I e g a t e m z w i ą z k ow y m z i c h wi n y ' j e s t ó b l i g a t o ryj n a, s t an o w c z a i m u s i b Y ć u P r z e d n i a. W ' razi e u zy s k a n i a z go d y n i e j li! 5t k onjeczne podjęci~ . trybu współdziałania z r Ił. d ą z a kła d o w ą z a r L 52 § 3 K o d fi k s u p r a c y. Do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z czlonkiem rady zakładowej lub delegatem związkowym z przyczyn zawinionyĆh jest pQtrzebna zgoda bezpośred­ nio nadrzędnej nad radą zakładową instancji związkowej (art 52 §4 Kodeksu pracy). którą jest zarząd główny związku zawodowego, jak wyjaśniają powołane poprzednio wytyczńe CRZZ li: dnia 19 czerwca 1975 r. Odmowne stanowisko właściwej instancji związkowej w tej sprawie jest·dla kierownika zakładu pracy wiążące . w tym' znaczeniu, że w związku z. brakiem zgody nie ma on prawa rozwiązać umowy o pracę bez wypowiedzenia z wymienionymi pracownikami. Milczenie instancji związkowej nie może być uznane - za dorozumianą zgodę. Kodeks nie przewiduje żadnego terminu do wyrażenia zgody, dopóki zatem zgoda nie zos:tanie wyrażona, dopóty . zakład pracy nie może złożyć oświadczenia o rozwiązaniu umowy. Nie jest wystarczające uzyskanie zgody na rozwi<izanie umowy po złożeniu oświadczenia wobec pracownika o- natychmiastowym rozwiązaniu umowy o pracę. . Stanowczy charakter wymaganej zgody odróżnia ją w sposób zasadniczy od stanowiska rady zakładowej w sprawie zamiaru wypowiedzenia umowy o pracę przewidzianego wart. 38 Kodeksu pracy oraz od opinii w sprawie zaS'adności rozwiązania .umowyo pracę bez wypowiedzenia (art. 52§ 3 Kodeksu pracy) . . z dnia 6 lutego 1945 r. o utworzeniu rad zakładowych (Dz. U. N.r 8, poz. 36 z pó7miejszymi zmianami), ' obejmującej warunkiem zgody właściwego organu związków zawodowych również rozwiązanie umowy o pracę beż wypowiedzenia z przyczyn niezawinionych. Pod rządem. Kodeksu pracy ochrona z art. 28 powołanego dekf.et~ została zastąpiona ochroną z art. 39 i 52 .§ 4 Kodeksu pracy. Artykuł 28 dekretu nie jest przepisem szczególnym w. rozumieniu art. V § l przepisów wprowadzających Kodeks pracy, w związku z czym podlega ogólnej klauzuli derogacyjne] z art. III § 1 tych przepisów. W konsekwencji, obecnie rozwiązanie umowy pracę bez wypowiedzenia z człon~ kiem rady zakładowej lub delegatem związkowym z przy(:zyn niezawinionych nie wymaga zgody nadrzędnej instancji związkowej. Konieczne jest natomiast zachowanie trybu współdziałania określonego wart. 52 § 3 w związku z art. 53 § 4 Kodeksu pracy. ° XVI Wymagana przepisem art. 177 § l Kodeks u p r a c y z g o d a r a d y z a kła d o w e j n aro z w ią­ za n i e u m-o w y o p r a c ę b e z w y p o w i e dz e n i a z w i ny p r a c o w n i c y w o k r e s i e c i ą ż Y i . w ok r e s ie u r lo pu mac i e r z y ń s k i e g o j e s t o b l i- ' g a t o ryj n a l m u s i b Y ć u P r z e d n i a. .~' Odmowa zgody przez radę zakładową . pow o d u j e konieczność r o z p a t rz e n i a s p raw y - w r a z i e p o d t r z y m y w a n i a z a m i a r u ~r o zw i ą z a n i a um o w y o p r a c ę p r ze z k i e r o w n i k a z a kła d u - p r z e z j e d n. o s t k ę n a d r .z ę d n ą na d z a kła d e m p r a c y, k t ó r a m o ż e w y r a z i ć z g o d El na rozwiązanie umowy o pracę tylko po o s i ą g n i ę c i u P o r o z u m i e n i a w t e j 5 P r a w i 'ez w łaś c i w li i nsta ncją zw iązków z a wo d-owych. 'Zgodnie z art. 177 § l Kodeksu pracy rozwiązanie umowy o p.racę w okresie ciąży, a ta·kże w okresie urlopu macierzyńsk'iego pracownicy '· możliwe ' jest jedynie wtedy, gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z jej winy i rada zakładowa wyrazi na to zgodę. Interpretowane łącznie § l i§ 4 art. In Kodeksu pracy wskazują. że rozwiązanie umowy o ' pracę z winy pracownicy nastąpić może (z wyjątkiem ' likwidacjI zakładu pracy) bez jej żgody jedynie w drodze ,rozwiąza­ nia umowy bez wypowiedzenia. Unormowanie szczególne wart. 177 Kodeksu pracy dotyczy m.in. związkowej kontroli bezzwłocznego rozwią­ zania stosunku pracy z kobietą w okresie oiliŻy I utlopu macierżyńskiego.Wymagana jest tu bowiem zgoda rady zakładowej, która musi być uprzednia. Szcz~gólnie uno·r mowana ochro~a członka rady zakła­ W myśl art. 177 § l Kodeksu pracy, w razie {odmowy dowej w art. 52 § 4 K-odeksu pracy, jako dalej idąca forma kontroli związkowej, konsumuje ochronę z art 52 § 3 . zgody przez radę zakła.,dową kierownik' zakładu pracy może Kodeksu pracy. Jednakże ochrona ta nie eliminuje potrze- odwołać się do jednostki nadrzędnej nad zakładem pracy, by wyjednania zgodY innych orga-nów, jeżeli jest ona wy- która rozstrzyga ' sprawę po porozumieniu z właściwą inmagana dla skutecznego rozwiązania umowy o pracę z mo- stancją związków zawodowych. Porozumienie to koniecz. cy przepisu szczególnego (hp. zgoda właściwego terEmo- ne jest wtedy, gdy jednostka nadrzędna zamierza wyrazić wego organu administracji państwowej na i"ozwiązanie zgodę na rozwiązanie umowy o- pracę. umowy o pracę z pracownikiem ' będącym inwalidą wojenNadrzędną, instancją związków zawodowych, po pGronym lub wojskowym). zumieniu z którą jednostka nadrzędna nad zakładem pracy Członek rady zakładowej i delegat związkowy w Sy3dokonujE! ponownego rozpatrzeni'asprawy rozwiązania beL temie prawnym przedkodeksowym korzystali z ochrony wypowiedzenia umowy opraaę z kobietą w okresie ciąży trwałości stosunku pracy na podstawie art. 28 dekretu i urlopu maderzy6skiego, j€st - zgodnie Zl>Dwołanymi, i - ,>1 • Monitor Polski Nr 26 - wytycinyrri'i 'CRZZ z dnia 19' czerwca 1975 r . .-':" '"zarząd ' główny właściweg'o związku zawodowego. ., • r ,' . Poz. 93 227 Odfnienn'a wyk,ładnla , , prowadziłaby do ' osłabienia szczególnefochrony stosunku pracy kobiet w okresie ciąży' ł urlop)lmaderzyńskiego, jak.ą ustawodawca Polski Lu- ',' dowejzagwarańtował im w K'ode~sie pracy. Zawarte W przepisie art. 177 § 1 Kodeksu pracypojęde "porozumieni'a" należy rozumieć jako osiągnięcie zgodnych ' I stanowisk podmiotów uczestniczących w rozpatrywaniu Niezachowanie tego trybu powoduje, że rozwiązanie sprawy. W ra'zie br,aku między nimi zgodnego stanowiska umowy 'o' pracę uważać należy za dokonan'e z' naruszeniem należy uznać, że nie osiągnięto porozumienia. art. 1T~ Kodeksu pracy. '. \ '! . . 228 --------------------------------~------------ ---------~>------------------------------------- " " Opłata Z4 prenumeratę Monitora Polskiego wynosi rocznie 400,- ił, 'półrocznie 250,- zł. Prenumeratę na rok następny (rocznIl lub półroczn<
  13. l)przyjmuJe sIę- do dnIa 31 paźd'Zler­ nlka. Prenumeratę można 'Zgłaszać 'la I po/r'o cze bieżącego roku do dola 31 marca, za II półrocze b4d~ za cały bleż4cy rok - do doli! 30 września, Do ebonentów, kt6n~v opłacll prenumeratę po tych terminach, wysyłka pierwszych numerów dokollana zastanie z opóźnieniem, a ponadto zosIanIl policzone koszty przesyłkI. Opłata la prenumeratę powinne być dokonana przelewem lub trzyodcinkowym przekarem pocztowym na konto Admlnllltracll Wydawnictw Urzędu Radv Ministrów w Narodowym 8anku Polskim IV Oddział MieJski, Warszawa or 1049-3157·222, Rachunków za prenumeratę nie wystawia sIę .. Na odcinku wpłaty należy podać dokładnIl nazwę Instvtucjl (bez skrótów), dok'ładny adres z numerem kodu pocztowego oraz llC1bę zamawianYCh egzemplarzy Monitora Polskiego. egzemplarze Monitora Polskiego nabywać można w punktach sprzeqaży al. l Armil Wojska Polskiego 2/4, "Dom Książki" Księgarnia Prewno-Ekonomlczna - ul. Zurawla l, kiosk "Domu Książki" w gmachu sądów al. Gen. Swlerczewsklego t27 I w kasach Sądów w Białymstoku, Bielsku - Białej. Bydgoszczy. Bytomiu, Cieszynie,' Częs.tocb.Qwle, ,, Gd.ańsku, , GdynI, Gliwicach, Kallsm. Katowlcath:' .I!E'lelc>af'h, KQS'l:ałlnle, 1{"fakOwle;lubhnle,Łodzl, : Ol!iztynie, Opolu,. Ostrowie WielkopolskIm, Poznaniu, RadomIu, Rzeszowie, Słupcy, Szczecinie. Tarnowie, Toruniu, 'Wa/.brzychu z tymt:zasową . sjedzipll w Swldnicy. WrocławIu, Zamościu l Zielonej Górze. Pojedyncze I W , Warszawie: "Redakcjl!: Urzlld Rady Ministrów ··..:· Sluró , Praw.u.e, Wa-rs1.awa, Al. Ujazdowsklet/3• . Adm'lnlstraCja : Admtnistracła - Wydawnictw Urzędu Rady Ministrów, ul. Powslńska 69nt 0tY-979 Warud,:Wil(,skrytka pocztowa 811, 'tel. 28-90-01 w. 608 I 42-14-78. Tłoczono 'z p~lecenla Pr~zesa Rady ' Ministrów w Z,ak/adach Graiicznych "Tamka", Zakład nr t , Warszawa, ul. Tamka 3, Zam. 1134/-e Cena 12.00 zł

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.